ĐI NGƯỢC LẠI CHÂU ÂU, ĐỨC MỞ CƠ CHẾ HỖ TRỢ CHO CẢ XE ĐIỆN TRUNG QUỐC

Chính phủ Đức triển khai gói hỗ trợ 3 tỷ Euro cho xe điện, bao gồm xe Trung Quốc...

Gói hỗ trợ này sẽ giúp người dân Đức mua hoặc thuê dài hạn khoảng 800.000 xe mới. Trợ cấp hướng tới nhóm người thu nhập thấp và trung bình, với mức hỗ trợ 1.500-6.000 Euro, tùy quy mô hộ gia đình và tổng thu nhập chịu thuế.

Theo ông Carsten Schneider, Bộ trưởng Môi trường Đức, chương trình có hiệu lực hồi tố từ đầu năm 2026 và kéo dài đến 2029, không đặt hạn chế theo địa lý.

“Tôi không thấy hãng xe Trung Quốc tràn vào Đức như nhiều người vẫn dự báo, cả về số lượng xe doanh nghiệp lẫn trên đường phố. Vì vậy, chúng tôi không hạn chế doanh nghiệp nào tham gia chương trình”, ông Schneider cho biết.

Áp dụng

Chương trình áp dụng với xe hybrid được trang bị động cơ xăng và mô-tơ điện có cắm xạc ngoài nếu đáp ứng tiêu chuẩn  phát thải, cùng các mẫu xe có máy phát để sạc điện cho pin.

Các hãng xe tại Đức trước đó liên tục kêu gọi Chính phủ triển khai chương trình trợ cấp xe điện mới kể từ khi Berlin bất ngờ chấm dứt chương trình tương tự vào cuối năm 2023.

Việc chấm dứt chương trình đột ngột khiến doanh số ô tô chạy pin tại Đức giảm 27% trong năm 2024, dù thị trường đã hồi phục sau đó. Sang năm 2025, Đức ghi nhận khoảng 545.000 ô tô chạy pin đăng ký mới, cao hơn mức của năm 2023.

Động thái mới của Đức đi ngược với xu hướng ở châu Âu. Tại Anh, chương trình hỗ trợ mua xe điện tương tự đặt ra nhiều điều kiện khiến các hãng xe Trung Quốc gần như không thể tham gia.

Tại Đức, các hãng xe Trung Quốc vẫn không ngừng gia tăng thị phần dù Liên minh châu Âu (EU) áp thuế quan chống trợ cấp với xe nhập khẩu từ quốc gia châu Á này. Dù vậy, thị phần của nhóm này hiện ở châu Âu nhìn chung vẫn tương đối nhỏ so với các nhà sản xuất nội địa.

Ví dụ, năm 2025, hãng xe điện BYD của Trung Quốc bán được khoảng 23.000 chiếc tại Đức, tăng gấp 8 lần so với năm trước, nhưng vẫn chưa chiếm tới 1% tổng doanh số của thị trường này.

Phản ứng với chương trình trợ cấp mới

 Hiệp hội Công nghiệp ô tô Đức (VDA) hoan nghênh động thái của chính phủ nhưng cảnh báo hiệu quả có thể chỉ mang tính ngắn hạn nếu chính phủ không đẩy nhanh phát triển hạ tầng dành cho xe điện.

“Mạng lưới trạm sạc đủ dày và chi phí năng lượng hợp lý vẫn là điều kiện then chốt để xe điện tăng trưởng bền vững”, Chủ tịch VDA Hildegard Muller nhận xét trong một thông cáo.

Một số tổ chức môi trường đánh giá chương trình không mang lại nhiều lợi ích cho các mục tiêu khí hậu vì bao gồm nhiều xe lai sạc ngoài. Các tổ chức này cũng cho rằng ngưỡng thu nhập để nhận hỗ trợ “khá cao” và gói trợ cấp không áp dụng cho xe đã qua sử dụng - loại xe thường phù hợp hơn với các hộ gia đình thu nhập thấp.

Trong khi đó, chính phủ Đức coi đây là chương trình vừa phục vụ mục tiêu khí hậu - xã hội, vừa hỗ trợ công nghiệp, trong bối cảnh Berlin muốn kích thích lại nhu cầu xe điện trên thị trường nội địa.

XUẤT KHẨU CỦA ĐỨC SANG MỸ GIẢM MẠNH DO THUẾ QUAN CỦA TỔNG THỐNG TRUMP

Số liệu của Cục Thống kê Liên bang Đức (Statistik)

Hồ sơ công bố ngày 20/1 cho thấy, xuất khẩu của Đức sang Mỹ đã giảm mạnh trong năm 2025 do chính sách thuế quan mạnh tay của Tổng thống Donald Trump.

Theo đó, Đức đã xuất khẩu lượng hàng hóa trị giá 135,8 tỷ Euro sang Mỹ trong 11 tháng năm ngoái, giảm 9,4% so với cùng kỳ năm 2024.

Ngược lại, nhập khẩu của Đức từ Mỹ tăng 2,2% lên 86,9 tỷ Euro, có nghĩa là thặng dư thương mại của Đức với Mỹ đã giảm xuống còn 48,9 tỷ Euro trong giai đoạn này – mức thấp nhất kể từ năm 2021, trong thời kỳ đại dịch COVID.

Mỹ là thị trường xuất khẩu quan trọng nhất của Đức

Nhưng nền kinh tế Đức dựa nhiều vào sản xuất và xuất khẩu đã chịu ảnh hưởng nặng nề từ những thay đổi chính sách thương mại mạnh mẽ của ông Trump. Năm 2025, xuất khẩu của Đức đã giảm năm thứ ba liên tiếp.

Ngành công nghiệp ô tô đang gặp khó khăn của Đức bị ảnh hưởng đặc biệt nặng nề, với giá trị xuất khẩu ô tô và phụ tùng ô tô giảm 17,5% xuống còn 26,9 tỷ Euro. Xuất khẩu máy móc cũng giảm 9% xuống còn 24 tỷ Euro, trong khi dược phẩm tăng nhẹ 0,7% lên 26,2 tỷ Euro.

Bất ổn tiếp tục gia tăng sau khi Tổng thống Trump tuần trước đe dọa áp thuế 10% đối với các nước châu Âu, bao gồm cả Đức, vì họ phản đối nỗ lực mua lại Greenland của ông từ tay Đan Mạch.

ĐỘNG THÁI CHƯA TỪNG CÓ TIỀN LỆ CỦA ĐỨC Ở BIỂN BALTIC

Từ chối cho phép tàu chở dầu Tavian đi qua vùng biển của mình

Trong bối cảnh căng thẳng tiếp diễn giữa EU và Nga, đặc biệt liên quan đến các biện pháp trừng phạt kinh tế, Đức đã thực hiện một động thái chưa từng có tiền lệ tại biển Baltic.

Vào đầu tháng này, Cảnh sát Liên bang Đức đã từ chối cho phép tàu chở dầu Tavian đi qua vùng biển của mình, nghi ngờ đây là một phần của "hạm đội bóng tối" – những con tàu được Nga sử dụng để né tránh các lệnh trừng phạt quốc tế.

Đây là lần đầu tiên Đức áp dụng biện pháp mạnh tay như vậy đối với một tàu chở dầu bị trừng phạt, đánh dấu sự thay đổi đáng kể trong cách tiếp cận an ninh hàng hải của Berlin.

Tàu Tavian

Được truyền thông Đức mô tả là một con tàu chở dầu cũ kỹ, được chế tạo cách đây 27 năm, với lịch sử hoạt động đầy mờ ám.

Theo các hãng truyền thông Đức, kể từ năm 2013, tàu này đã thay đổi tên gọi tới 11 lần, bao gồm các tên như Tia, Sierra, và sử dụng ít nhất 7 lá cờ khác nhau từ Tanzania, Nga, Panama, Liberia, đến Quần đảo Marshall.

Năm 2021, tàu này bị Mỹ đưa vào danh sách trừng phạt vì liên quan đến việc vận chuyển dầu mỏ từ Venezuela, vi phạm các lệnh cấm vận.

Gần đây hơn, vào năm 2024, tàu tự xưng là Tavian dưới cờ Guyana giả mạo, và hệ thống AIS (Hệ thống nhận dạng tự động) của nó thường xuyên bị tắt trong thời gian dài, khiến việc theo dõi trở nên khó khăn.

Khi tiếp cận vùng biển gần Schleswig-Holstein, Đức, vào đầu tháng này, con tàu bị nghi là sử dụng đăng ký và IMO giả, và mang cờ Cameroon không hợp lệ.

Những dấu hiệu này khiến cơ quan chức năng Đức nghi ngờ tàu đang tham gia vào các hoạt động né tránh trừng phạt, có thể chở dầu Nga đến các cảng ở Baltic, chẳng hạn như khu vực gần St. Petersburg.

Ngay lập tức, Cảnh sát Liên bang phản ứng

Đức đã cử trực thăng và tàu tuần tra tiếp cận Tavian khi nó tiến vào vùng biển Đức. Các sĩ quan yêu cầu kiểm tra giấy tờ, chứng nhận bảo hiểm, và xác minh danh tính tàu.

Cảnh sát Liên bang sau đó đã xác nhận con tàu đang sử dụng giấy tờ và số hiệu IMO giả. Tàu chở dầu này được liệt kê trong cơ sở dữ liệu Equasis với tên Arcusat (IMO: 9147447).

Trước tình hình này, cảnh sát Đức đã chính thức từ chối cho tàu đi qua eo biển gần Flensburg, buộc Tavian phải giữ vị trí tạm thời trước khi quay đầu về phía Bắc, hướng tới biển Na Uy để tránh bị bắt giữ hoặc tịch thu. Thuyền trưởng tàu dường như đã nhận ra rủi ro, chọn cách rút lui thay vì đối đầu.

Việc đóng cửa biển đối với tàu Tavian là một sự kiện quan trọng. Mặc dù các quốc gia châu Âu đã phải đối phó với "hạm đội bóng tối" trong nhiều năm qua, nhưng động thái của Đức là trường hợp đầu tiên được ghi nhận về việc một tàu như vậy bị chặn hoàn toàn không cho đi qua lãnh hải.

Tăng cường kiểm soát

Sự kiện này cũng không phải ngẫu nhiên, mà nằm trong chuỗi các biện pháp của Đức nhằm tăng cường kiểm soát tại vùng biển Baltic.

Đầu tháng trước, một tàu chở dầu khác tên Chariot Tide (52.648 DWT) đã bị kiểm tra sau khi báo cáo sự cố cơ khí gần các tuyến cáp ngầm quan trọng.

Tàu này cũng trưng cờ Guyana giả, sau đó chuyển sang cờ Mozambique, và bị tàu khu trục Baden-Wurttemberg của Hải quân Đức cùng tàu Potsdam của Cảnh sát Liên bang tiếp cận.

Lý do chính đằng sau động thái của Đức là mối lo ngại về an ninh cơ sở hạ tầng dưới biển và việc thực thi lệnh trừng phạt chống lại Nga.

"Hạm đội bóng tối" – thuật ngữ chỉ các tàu chở dầu cũ kỹ, không rõ nguồn gốc, thường thuộc sở hữu Nga hoặc liên kết với Moscow – đã trở thành công cụ chính để Nga xuất khẩu dầu mỏ, né tránh các lệnh cấm vận từ phương Tây kể từ xung đột ở Ukraine vào năm 2022.

Những con tàu này thường thiếu bảo hiểm hợp pháp, dễ gây ô nhiễm dầu tràn, và có thể liên quan đến các vụ suýt va chạm giữa tàu với tàu, và trong một số trường hợp bị nghi ngờ làm hư hại các tuyến cáp ngầm. Ví dụ, các nhà chức trách Đức đã điều tra tàu chở hàng rời Yi Peng 3 với cáo buộc làm hư hại hai cáp ngầm vào tháng 11/2024.

Ngoài ra, Berlin đã cấm tàu nghiên cứu Nga Akademik Boris Petrov vào vùng biển của mình và tạm giữ tàu Eventin vào tháng 1/2025, dẫn đến tranh chấp pháp lý.

Nguồn: VnEconomy; Bnews; Người Đưa Tin