ĐỨC: ĐÌNH CÔNG DIỆN RỘNG KHIẾN GIAO THÔNG CÔNG CỘNG GẦN NHƯ TÊ LIỆT

Các cuộc đình công quy mô lớn

Hôm kia ngày 2/2, các cuộc đình công quy mô lớn đã làm gián đoạn nghiêm trọng hoạt động giao thông công cộng tại hầu hết các bang và nhiều đô thị lớn của Đức, ảnh hưởng tới khoảng 100.000 lao động. Giao thông công cộng tại nhiều bang và thành phố lớn của Đức gần như tê liệt do các cuộc đình công trên phạm vi toàn quốc được phát động bởi công đoàn Ver.di, trong bối cảnh các cuộc đàm phán thỏa ước lao động về giao thông công cộng cấp địa phương đang diễn ra căng thẳng.

Ước tính, cuộc đình công đã làm ảnh hưởng tới gần 100.000 lao động tại khoảng 150 doanh nghiệp giao thông đô thị và xe buýt cấp quận, cùng các thành phố Berlin, Hamburg và Bremen.

Hoạt động đình công diễn ra tại hầu hết các bang của Đức. Tại bang Bayern, giao thông công cộng trong đô thị ở nhiều thành phố lớn như Munich, Nuremberg, Augsburg và Regensburg bị đình trệ.

Ở khu vực Tây Nam, các thành phố Stuttgart, Karlsruhe, Freiburg và Konstanz ghi nhận tình trạng xe buýt và tàu điện ngừng hoạt động.

Tình trạng tương tự cũng xảy ra tại các bang Saarland, Rheinland-Pfalz, Nordrhein-Westfalen, Schleswig-Holstein, Sachsen-Anhalt, Thüringen, Sachsen, Hessen, Brandenburg và Mecklenburg-Vorpommern.

Tại Mecklenburg-Vorpommern, Ver.di cho biết ít nhất 80% số xe buýt và tàu điện không hoạt động.

Ông Sascha Bähring, trưởng đoàn đàm phán của Ver.di khu vực Bắc, cảnh báo rằng không chỉ giao thông đô thị mà một phần giao thông khu vực cũng bị ảnh hưởng. Bên cạnh đó, công đoàn EVG cũng kêu gọi đình công trong buổi sáng ngày 2/2 tại một số khu vực.

Ba thành phố Berlin, Hamburg và Bremen được dự báo là những điểm nóng của đình công, khi giao thông công cộng tại đây gần như ngừng hoạt động hoàn toàn. Riêng bang Niedersachsen là địa phương duy nhất không tham gia đình công.

Mục đích đình công

Theo Ver.di, các cuộc đình công nhằm gia tăng sức ép đối với giới chủ sử dụng lao động trong tranh chấp thỏa ước, tập trung vào yêu cầu cải thiện đáng kể điều kiện làm việc cho người lao động, bao gồm rút ngắn thời gian làm việc hàng tuần và thời gian ca kíp, kéo dài thời gian nghỉ, đồng thời tăng phụ cấp cho lao động ban đêm và cuối tuần.

Trong khi đó, Deutsche Bahn khẳng định các chuyến tàu của hãng vẫn hoạt động bình thường. Theo thông báo của tập đoàn, các tuyến S-Bahn tại Berlin, Hamburg, Munich, Stuttgart, Cologne, Nuremberg và khu vực Rhein-Main, cũng như giao thông đường sắt khu vực và đường dài của Deutsche Bahn, không thuộc phạm vi đại diện của Ver.di nên không bị ảnh hưởng bởi đình công.

Tại thủ đô Berlin, một số tuyến tàu điện vẫn được vận hành nhưng không chở hành khách.

Ông Serat Canyurt, đại diện Ver.di, cho biết các chuyến tàu này chỉ nhằm mục đích duy trì hoạt động của hệ thống dây điện trên cao, vốn vừa được khử băng sau nhiều ngày làm việc liên tục.

Theo ông, việc cho tàu chạy không chở khách là cần thiết để bảo đảm hệ thống có thể hoạt động trở lại bình thường sau khi đình công kết thúc.

Cảnh báo

Công ty vận tải công cộng Berliner Verkehrsbetriebe cảnh báo rằng cuộc đình công diễn ra trong bối cảnh thời tiết cực đoan có thể gây thêm khó khăn cho hành khách.

Doanh nghiệp này cho biết nếu các tuyến tàu điện không được vận hành thường xuyên, nguy cơ băng tái hình thành trên dây điện là rất lớn, có thể dẫn tới những gián đoạn kéo dài hơn đối với giao thông công cộng của thủ đô.

Các cuộc đình công lần này được đánh giá là một trong những đợt ngừng việc quy mô lớn nhất trong lĩnh vực giao thông công cộng tại Đức trong thời gian gần đây, làm gia tăng áp lực đối với các cuộc đàm phán thỏa ước đang diễn ra giữa công đoàn và các hiệp hội chủ lao động cấp địa phương.

ĐỨC: KHOAI TÂY PHÁT MIỄN PHÍ KHẮP BERLIN SAU VỤ THU HOẠCH KỶ LỤC

Mùa thu hoạch khoai tây kỷ lục

Theo thống kê chính thức, trung bình mỗi người tiêu thụ khoảng 63 kg khoai Tây mỗi năm. Tuy nhiên, vụ mùa bội thu bất thường vừa qua đã tạo ra lượng dư thừa lớn đến mức ngay cả những “tín đồ khoai tây” cũng không thể tiêu thụ hết.

Vụ mùa này được gọi vui là Kartoffel-Flut (tạm dịch: “lũ khoai tây”). Trước thực tế khoai tây có nguy cơ bị đổ bỏ hoặc đưa đi sản xuất khí sinh học, một nông dân đã khởi xướng việc tập kết khoai tại Berlin, kêu gọi người dân đến nhiều địa điểm khác nhau trong thành phố để nhận khoai miễn phí.

Hưởng ứng lời kêu gọi, các bếp ăn từ thiện, nhà tạm trú cho người vô gia cư, trường mẫu giáo, trường học, nhà thờ và nhiều tổ chức phi lợi nhuận đã tiếp nhận hàng tấn khoai tây.

Thậm chí, Vườn thú Berlin cũng tham gia “chiến dịch giải cứu”, dùng khoai dư thừa để làm thức ăn cho động vật. Hai xe tải chở đầy khoai tây còn được gửi sang Ukraine.

Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt tăng cao, đông đảo người dân Berlin đã đổ về các điểm phát khoai được thông báo trước, mang theo bao tải, xô chậu, xe đẩy để chở khoai về nhà.

Astrid Marz, một giáo viên sống ở Kaulsdorf, ngoại ô phía đông thành phố, cho biết bà đã xếp hàng tại một trong 174 điểm phân phối tự phát để nhét đầy một chiếc ba lô cũ. “Tôi ngừng đếm khi đã lấy đến 150 củ. Chắc đủ cho tôi và cả hàng xóm dùng đến hết năm,” bà nói.

Chiến dịch mang tên 4000 Tonnes, theo lượng khoai dư thừa mà một nông dân gần Leipzig chào bán hồi tháng 12 sau khi một hợp đồng bị hủy vào phút chót. Hoạt động này do một tờ báo ở Berlin phối hợp với Ecosia – công cụ tìm kiếm phi lợi nhuận thân thiện với môi trường – tổ chức.

“Lúc đầu tôi còn tưởng đó là ảnh do AI tạo ra,” Marz kể lại, nhớ về những bức hình “núi khoai tây” lan truyền trên mạng xã hội kèm lời kêu gọi đến lấy miễn phí.

Mầu sắc lễ hội

Giữa những ngày giá rét khiến giao thông đình trệ và vỉa hè đóng băng, không khí tại các điểm phát khoai lại mang màu sắc lễ hội.

“Mọi người giúp nhau khiêng đồ nặng, chia sẻ công thức nấu ăn. Cảm giác giống như một bữa tiệc,” Ronald, một cư dân Berlin, chia sẻ sau khi đến nhận khoai cho gia đình.

Sự chú ý dành cho khoai tây cũng làm sống lại những câu chuyện lịch sử về loại củ từng bị nghi ngờ này. Khoai tây chỉ thực sự trở thành lương thực chủ lực tại Đức sau khiFrederick Đại đế ban hành sắc lệnh trồng trọt vào thế kỷ XVIII.

Trên mạng xã hội, hàng loạt công thức nấu ăn được chia sẻ nhằm “giải cứu” khoai tây. Dù từng bị một số trào lưu ăn kiêng né tránh, khoai tây vẫn được các chuyên gia dinh dưỡng đánh giá cao nhờ giàu vitamin C và kali.

Đầu bếp nổi tiếng Marco Müller của nhà hàng Rutz ở Berlin cho rằng đây là thời điểm lý tưởng để nâng tầm khoai tây lên đẳng cấp ẩm thực cao cấp.

Cảnh báo

Tuy nhiên, không phải ai cũng hào hứng. Một số nông dân lo ngại việc phát khoai miễn phí quy mô lớn có thể khiến thị trường Berlin thêm bão hòa, làm giảm giá trị mùa màng.

Các nhà vận động môi trường thì cho rằng tình trạng dư thừa phản ánh những bất cập của ngành công nghiệp thực phẩm, gợi nhớ đến các “núi bơ” và “hồ sữa” từng gây tranh cãi ở châu Âu trong thập niên 1970.

Theo ban tổ chức, hiện vẫn còn khoảng 3.200 tấn khoai tây đang chờ được phân phối. Một sự kiện lớn cuối cùng dự kiến diễn ra trong những ngày tới, và những ai muốn tiếp tục tham gia “bữa tiệc khoai tây” được khuyến khích theo dõi thông tin cập nhật từ ban tổ chức.

TÌNH TRẠNG VÔ GIA CƯ VÀ ĂN XIN GIA TĂNG Ở NỀN KINH TẾ SỐ 1 CHÂU ÂU

Hơn nửa triệu người không có chỗ ở

Tình trạng vô gia cư là một vấn đề nghiêm trọng và ngày càng gia tăng ở nhiều quốc gia có nền kinh tế phát triển như Mỹ, Đức, Anh, Pháp và cả Singapore. Tại Đức - nền kinh tế số 1 châu Âu, tình trạng vô gia cư vẫn là một cuộc khủng hoảng nghiêm trọng trong năm 2025, với hơn nửa triệu người không có chỗ ở ổn định.

Nam giới vẫn chiếm đa số trong nhóm người vô gia cư, tuy nhiên tình trạng này ở thanh thiếu niên đang gia tăng đáng lo ngại, trong khi người tị nạn cũng đối mặt với nguy cơ sống lang thang cao hơn. Đặc biệt, khi băng tuyết mùa đông bao trùm phần lớn diện tích châu Âu, với mức nhiệt tại thủ đô Berlin thường xuyên xuống ngưỡng -4 đến -6 độ C, giá lạnh càng khiến cuộc sống của những người vô gia cư thêm phần khắc nghiệt.

Chỉ riêng tại Berlin, ước tính có khoảng 40.000 - 50.000 người thiếu chỗ ở ổn định. Sở Xã hội Berlin dự đoán số người vô gia cư tại thủ đô nước Đức có thể tăng 60% lên 85.600 người vào năm 2029 nếu không có biện pháp can thiệp hiệu quả. Mặc dù thành phố cung cấp hỗ trợ thông qua các nhà tạm trú và các tổ chức từ thiện, tình trạng thiếu nhà ở cùng chi phí sinh hoạt leo thang vẫn là thách thức dai dẳng, dẫn đến sự hình thành các khu lều tạm bợ và sự phụ thuộc vào các dịch vụ khẩn cấp.

Chia sẻ của một người vô gia cư

Lương hưu của bà Cecilia không đủ để trang trải cuộc sống, vì vậy bà phải đi ăn xin trên các tuyến tàu điện ngầm. Đáng buồn, bà chỉ là một trong số rất nhiều người ăn xin tại Berlin. Hàng ngày, bà di chuyển giữa các bến tàu điện ngầm, như bến Zoo, rồi đến các trung tâm phát thực phẩm miễn phí, với nguyên tắc càng xin được nhiều đồ ăn thì càng đỡ phải xin tiền. Thỉnh thoảng, bà được người thân cho ngủ nhờ, còn phần lớn thời gian bà ngủ ngoài đường phố.

Chia sẻ về cuộc sống của mình, bà Cecilia cho biết bà thường tìm đến những nơi có đông người vô gia cư, đặc biệt là phụ nữ, để ngủ cùng. Mọi người chia nhau chiếc lều nhỏ, vừa bớt cô đơn, vừa giảm cảm giác sợ hãi khi đêm xuống.

Khi màn đêm buông xuống, anh Claude xuất hiện tại khu quán bar Neukolln sành điệu ở Berlin, cố gắng xin tiền qua đường. Đây cũng là khu vực quen thuộc của anh, bởi trước đây từng là lối về căn hộ cũ. Trước đại dịch COVID-19, anh là kỹ thuật viên của một công ty tổ chức sự kiện. Tuy nhiên, chỉ trong thời gian ngắn, anh mất việc, rơi vào nghiện ngập và trở thành người vô gia cư. Hiện mỗi ngày, anh cần xin được khoảng 40 - 50 Euro để mua thực phẩm và thuốc cai nghiện.

Những người như bà Cecilia hay anh Claude phụ thuộc nhiều vào các tổ chức phúc lợi để có nơi ăn chốn ở, ít nhất là để vượt qua mùa đông khắc nghiệt. Ngay tại một quốc gia giàu có như Đức, câu hỏi đặt ra là vì sao vẫn có nhiều người phải đi ăn xin.

Nguyên nhân

Theo thống kê của chính phủ Đức, đến cuối năm 2025, có khoảng 13 triệu người sống trong tình trạng nghèo khổ, dù nhiều người trong số đó vẫn có việc làm hoặc nhận trợ cấp xã hội. Nợ nần, mất việc làm và bệnh tật được xem là những nguyên nhân chính đẩy họ vào cảnh ăn xin. Thống kê cũng cho thấy 57% người vô gia cư buộc phải ra đường sau khi chấm dứt hợp đồng thuê nhà, trong khi khoảng 25% số người ngủ ngoài đường là phụ nữ.

Trước thực trạng đó, nhiều người dân Berlin cho biết họ thường xuyên bị xin tiền trên đường phố, song không phải lúc nào cũng có khả năng giúp đỡ. Một số người chia sẻ họ chỉ cho tiền vài lần, sau đó buộc phải từ chối vì bản thân cũng gặp khó khăn tài chính.

Vòng luẩn quẩn của bài toán ăn xin và vô gia cư tại Đức được mô tả là nghèo đói dẫn đến ăn xin, cảm giác xấu hổ khiến một số người tìm đến rượu và các chất kích thích, rồi tiếp tục rơi vào cảnh nghèo đói và lang thang.

Bên cạnh đó, vẫn có những trường hợp dù có việc làm ổn định nhưng vẫn trở thành người vô gia cư. Ông Denny, một đầu bếp tay nghề cao, đã không có nhà gần nửa năm nay sau khi chuyển đến Berlin sinh sống, bị cướp lấy mất giấy tờ và tiền bạc. Trong thời gian qua, ông tìm được việc làm tại một nhà tạm trú cho người vô gia cư và hiểu rõ những nhu cầu cơ bản của những người tìm đến đây xin tá túc qua đêm.

Theo ông Denny, những người phải lang thang từ sáng sớm đến tối muộn chỉ mong có một bữa ăn nóng để lấy lại sức lực. Giá thuê căn hộ tại Berlin hiện ở mức rất cao, trở thành rào cản lớn đối với người thu nhập thấp. Ước tính, nhu cầu nhà ở xã hội tại Đức đến năm 2030 có thể lên tới 2,4 triệu căn.

Nguồn: VietnamPlus; Báo Văn Hóa; VTV