ĐỨC CÔNG BỐ NGÂN SÁCH 2026 VỚI MỨC VAY NỢ TĂNG MẠNH

Nới lỏng quy tắc nợ, cho phép tăng chi tiêu mạnh tay

Ngày 14/11, các nghị sỹ Đức cho biết Ủy ban Ngân sách Quốc hội nước này đã thông qua kế hoạch chi tiêu sửa đổi năm 2026, trong đó có khoản vay nợ cao hơn đáng kể so với dự kiến ban đầu, trong bối cảnh chính phủ chuẩn bị cho một đợt đầu tư lớn vào hạ tầng và quốc phòng.

Trước đó, ngày 13/11, Thủ tướng Friedrich Merz và các đối tác trong liên minh của ông đã thống nhất một loạt biện pháp hỗ trợ nền kinh tế, nổi bật là giảm giá điện công nghiệp cho các ngành then chốt.

Chính phủ sẽ giảm giá điện cho các ngành thép, hóa chất… xuống còn 5 cent/kWh trong giai đoạn 2026-2028. Liên minh CDU/CSU-SPD cũng đồng ý hủy việc tăng thuế hàng không, giúp ngành này tiết kiệm khoảng 350 triệu Euro.

Phát biểu khi công bố các chính sách, Thủ tướng Merz nêu rõ: “Một nước Đức hùng mạnh cần một nền kinh tế vững mạnh và những việc làm ổn định, được trả lương cao."

Nhằm vực dậy nền kinh tế lớn nhất châu Âu sau 2 năm suy thoái, chính quyền của Thủ tướng Merz đã nới lỏng quy tắc nợ, cho phép tăng chi tiêu mạnh tay.

Thu và chi ngân sách

Theo nghị sỹ Sebastian Schaefer - người phát ngôn về vấn đề ngân sách của đảng Xanh, tổng chi ngân sách 2026 của Đức dự kiến đạt 524,5 tỷ Euro, trong đó khoản vay mới là gần 98 tỷ Euro. Con số này cao hơn mức dự thảo được phê duyệt hồi tháng 7 (89,9 tỷ Euro). Trong năm 2025, khoản vay mới dự kiến sẽ vào khoảng 82 tỷ Euro.

Phần lớn khoản vay bổ sung nhằm phục vụ tái thiết quân đội - vốn trong tình trạng thiếu hụt ngân sách khi Berlin đẩy mạnh tái vũ trang. Tuy nhiên, cách tiếp cận dựa trên vay nợ đã gây chia rẽ trong một quốc gia vốn tự hào về mức nợ thấp.

Phản ứng

Một số ý kiến cho rằng chính phủ đang trông chờ tăng trưởng ngắn hạn thay vì cải cách dài hạn. Ông Schaefer cáo buộc liên minh bảo thủ Dân chủ/Xã hội Cơ đốc giáo (CDU/CSU) của Đức và đảng Dân chủ xã hội trung tả (SPD) “không có kế hoạch cho tương lai,” đồng thời “lãng phí” quỹ đặc biệt dành cho hạ tầng và khí hậu.

NỀN KINH TẾ ĐỨC ĐỨNG TRƯỚC NGÃ RẼ ĐẦY THỬ THÁCH

Báo cáo thường niên 2025 của Hội đồng các chuyên gia Đức  cảnh báo

Bàn báo cáo mang tính cảnh báo về triển vọng không mấy sáng sủa của nền kinh tế lớn nhất châu Âu. Theo đó, các gói kích thích và quỹ đầu tư khổng lồ chưa phát huy hiệu quả để đưa kinh tế Đức thoát khỏi khủng hoảng.

Báo cáo của Hội đồng các chuyên gia kinh tế Đức được đưa ra sau nửa năm Thủ tướng Friedrich Merz nhậm chức. Với dự báo GDP năm nay của Đức chỉ tăng 0,2%, và năm 2026 là 0,9%,

Chủ tịch hội đồng, bà Monika Schnitzer nhận định, sau hai năm suy thoái, xu hướng kinh tế cuối cùng cũng chuyển từ âm sang dương, song Đức vẫn tụt hậu so với các quốc gia châu Âu khác và chưa thấy dấu hiệu phục hồi bền vững.

Trước đó, Cơ quan Thống kê Liên bang Đức (Destatis) cho biết, GDP trong quý III năm nay đi ngang so với quý trước, làm dấy lên lo ngại về triển vọng phục hồi kinh tế Đức. Và việc xác định liệu Đức có bước vào năm thứ ba liên tiếp tăng trưởng trì trệ hay không phụ thuộc các số liệu cuối cùng, dự kiến công bố vào cuối tháng 11 này.

Các chuyên gia đã phác thảo một bức tranh đa chiều

Về cơ hội và thách thức đối với nền kinh tế Đức, đó là tăng trưởng trì trệ, gánh nặng ngân sách, chi phí năng lượng cao, bất bình đẳng tài sản đến những nguy cơ về năng suất và đổi mới.

Chính phủ của Thủ tướng Merz đã khởi động Quỹ Đặc biệt cơ sở hạ tầng và Trung hòa khí hậu (SVIK), với tổng mức tài chính lên tới 500 tỷ để đầu tư vào các lĩnh vực giao thông, số hóa và cơ sở giáo dục, vốn được coi là một công cụ mạnh mẽ để vực dậy tăng trưởng. Tuy nhiên, theo đánh giá của các chuyên gia, số vốn nói trên có nguy cơ bị chảy lệch vào các khoản chi tiêu ngắn hạn như mở rộng lương hưu cho phụ nữ hay gia tăng giảm thuế cho người đi làm xa, đe dọa tính bền vững ngân sách dài hạn.

Cơ cấu chi tiêu hiện nay của Đức bị áp lực từ dân số già hóa. Năm nay, hơn 120 tỷ Euro trợ cấp sẽ chảy vào quỹ hưu trí, gấp nhiều lần bất kỳ khoản ưu đãi đầu tư nào. Hệ thống an sinh xã hội lâu đời của Đức, vốn là điểm tự hào của châu Âu, nay trở thành gánh nặng đối với đầu tư và năng suất.

Trong khi đó, Thủ tướng Merz cũng thừa nhận rằng, gánh nặng thuế và chi phí năng lượng cao đang kìm hãm đầu tư. Chính phủ Đức phải đàm phán với Liên minh châu Âu (EU) để giảm giá điện, đồng thời chuẩn bị các ưu đãi thuế nhằm khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào máy móc, thiết bị và số hóa, cùng cắt giảm thuế doanh nghiệp từ năm 2028.

Những đánh giá về triển vọng tăng trưởng được đưa ra trong bối cảnh động lực xuất khẩu, vốn được xem là trụ cột của nền kinh tế Đức, tiếp tục suy yếu do Mỹ tăng mạnh thuế đối với ô-tô, thép và nhôm nhập khẩu từ châu Âu. Tuy nhiên, bức tranh kinh tế Đức vẫn xuất hiện một vài điểm sáng khi đầu tư vào máy móc và thiết bị tăng nhẹ trong quý III, tỷ lệ thất nghiệp và lạm phát trong tháng 10- 2025 đều giảm. Đáng chú ý, thương mại với Trung Quốc tăng mạnh, giúp Bắc Kinh lấy lại vị trí đối tác thương mại lớn nhất của Đức trong tám tháng đầu năm nay.

Khuyến nghị

Đối với các nhà hoạch định chính sách, câu trả lời sẽ định hình không chỉ tương lai nền kinh tế Đức, mà còn vị thế của châu Âu trong chuỗi cung ứng toàn cầu, khi các quốc gia như Pháp, Hà Lan và các nền kinh tế Bắc Âu đang tiến nhanh về số hóa, năng suất và cải cách thuế.

Trong bối cảnh nêu trên, Hội đồng các chuyên gia kinh tế khuyến nghị Chính phủ Đức tập trung đầu tư có trọng tâm vào hạ tầng và đổi mới, thay vì dùng quỹ SVIK để chi tiêu mang tính ngắn hạn. Họ cho rằng, nếu không điều chỉnh, những cơ hội mà gói đầu tư mang lại có thể bị lãng phí. Để nền kinh tế lấy lại đà tăng trưởng, Đức cần tăng năng suất, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và đầu tư, đồng thời định hình lại chính sách tăng trưởng và an ninh.

Quốc hội Liên bang Đức đã thông qua ngân sách quốc gia thường niên, theo đó ngoài cam kết chi tiêu quốc phòng mạnh mẽ, sẽ bảo đảm các khoản đầu tư kỷ lục để phục hồi nền kinh tế. Đứng trước ngã rẽ

Tuy nhiên, Đức được đánh giá vẫn đang đứng trước ngã rẽ đầy thử thách khi phải quyết định tiếp tục chính sách chi tiêu ngắn hạn để giải quyết khó khăn trước mắt và vực dậy tăng trưởng, hay tập trung vào đầu tư chiến lược, đổi mới sáng tạo và công bằng xã hội, nhằm nâng cao tính cạnh tranh và duy trì vị trí dẫn đầu của nền kinh tế Đức tại châu Âu.

ĐỨC ĐIỀU MÁY BAY THAM GIA HUẤN LUYỆN CHUNG VỚI NEW ZEALAND

Thông tin từ Bộ Quốc phòng New Zealand về huấn luyện chung

Đức đã cử 3 máy bay vận tải quân sự hạng nặng A400M, 1 máy bay dân dụng A330 và một máy bay A321 tới New Zealand để tham dự hoạt động huấn luyện chung giữa quân đội hai nước.    

Trong khuôn khổ hoạt động huấn luyện chung, máy bay vận tải của Đức sẽ thực hiện nhiều chuyến bay tầm thấp ở một số khu vực của New Zealand, phối hợp với không quân New Zealand thực hiện việc vận chuyển thiết bị và vật tư trên không và thực hiện nhảy dù từ căn cứ không quân Whenuapai ở thành phố Auckland.

Đại tá Markus Knoll, phi công của máy bay A400Ms cho biết, mặc dù đã từng điều khiển các chuyến bay thả hàng hóa nhân đạo tại Gaza song trong cuộc huấn luyện ở New Zealand lần này, các phi công sẽ học cách sử dụng phần mềm mới trên máy bay A400Ms để thả hàng hóa tự động.

Trong các chuyến bay của không quân Đức, phi công của New Zealand cũng được ngồi trong buồng lái để hiểu hơn về các hệ thống, quy trình làm việc của các phi công Đức đồng thời giúp các phi công Đức hiểu hơn môi trường bay của New Zealand.

Tư lệnh Lực lượng Không quân New Zealand Andy Scott khẳng định việc Đức cử các máy bay đến tham gia hoạt động huấn luyện chung với New Zealand là một cơ hội tuyệt vời để hai bên tăng cường khả năng phối hợp và củng cố quan hệ giữa quân đội New Zealand với đối tác là các thành viên của NATO.

Chương trình huấn luyện chung

Bắt đầu từ năm ngoái, Đức cùng với Tây Ban Nha lần đầu tiên cử lực lượng không quân đến New Zealand để tham gia cuộc tập trận Pacific Skies. Và năm nay, Đức tiếp tục cử lực lượng không quân đến New Zealand để tham gia các hoạt động huấn luyện chung.

Đại tá Markus Knoll khẳng định, ngày nay quân đội các nước không hoạt động một mình mà phối hợp với các quốc gia khác, đặc biệt là trong khuôn khổ Liên minh tự nguyện với các thành viên khác của NATO. New Zealand là một đối tác của NATO nên quân đội hai bên huấn luyện chung với nhau sẽ quen thuộc với nhau hơn và khi xuất hiện tình huống thì hai bên có thể phối hợp hiệu quả.

Nguồn: VietnamPlus; Nhân Dân; VOV