Kinh tế trì trệ, Đức cân nhắc cho phép các cửa hàng mở cửa vào Chủ nhật

Trong khi phần lớn châu Âu đã cho phép cửa hàng hoạt động cả 7 ngày trong tuần, Đức vẫn duy trì quy định hạn chế mua sắm vào Chủ nhật có từ hơn một thế kỷ trước. Tuy nhiên, sức ép vực dậy nền kinh tế trì trệ đang khiến Berlin cân nhắc nới lỏng quy định lâu đời này…

Dù có quy mô hàng đầu khu vực, kinh tế Đức đang gặp nhiều khó khăn. Tăng trưởng gần như đình trệ kể từ năm 2019. Trước sức ép từ thuế quan của Mỹ và sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ Trung Quốc, các nhà sản xuất Đức đã cắt giảm hàng nghìn việc làm. Chính phủ nước này đang gấp rút tìm cách hồi sinh cỗ máy kinh tế.

Sức ép nới lỏng quy định có từ hơn một thế kỷ trước

Một trong những phương án được tính đến là cho phép các cửa hàng bán lẻ mở cửa cả tuần để kích thích tiêu dùng - lĩnh vực vốn trì trệ tại Đức trong những năm gần đây. Tuy nhiên, đề xuất này đang vấp phải nhiều rào cản về văn hóa, pháp lý và hành chính.

Tại Đức, các cửa hàng hoạt động bình thường từ thứ Hai đến thứ Bảy nhưng phần lớn phải đóng cửa vào Chủ nhật. Vì vậy, nhiều khu trung tâm thành phố thường trở nên vắng vẻ trong ngày này.

Quy định trên được ghi trong Hiến pháp Đức năm 1949, theo đó Chủ nhật và các ngày lễ là thời gian để người dân nghỉ ngơi và không làm việc.

Nhiều ngành nghề được miễn áp dụng, nhưng lĩnh vực bán lẻ chịu sự kiểm soát chặt chẽ. Vào Chủ nhật, các cửa hàng chỉ được bán một số mặt hàng thiết yếu như bánh mì, đồ uống, đồ ăn nhẹ, thuốc lá và đồ uống có cồn.

Trong bối cảnh kinh tế khó khăn, Chính phủ Đức đang cân nhắc nới lỏng quy định. Trong gói biện pháp kích thích kinh tế được công bố đầu tháng này, chính phủ của Thủ tướng Friedrich Merz cho biết sẽ cho phép thư viện công mở cửa và tiệm bánh bán hàng lâu hơn vào Chủ nhật.

Tuy nhiên, các tổ chức bán lẻ cho rằng những thay đổi này chưa đủ. Họ kêu gọi Berlin dỡ bỏ phần lớn hạn chế kinh doanh vào Chủ nhật như Pháp, Italy và nhiều nước châu Âu khác.

“Nền kinh tế đang rất khó khăn, còn người tiêu dùng không muốn chi tiêu. Đây có phải lúc ngăn những người muốn làm việc hay không?”, ông Stefan Ghent, Giám đốc Liên đoàn Bán lẻ Đức (HDE), đặt câu hỏi.

Theo tờ báo Wall Street Journal, nhiều người Đức cho rằng việc các cửa hàng mở cửa vào Chủ nhật sẽ thuận tiện cho khách hàng, nhưng gây thêm áp lực cho nhân viên bán lẻ - những người phải đi làm vào ngày nghỉ.

Theo những người phản đối, quy định trên về lý thuyết áp dụng với mọi ngành nghề, nhưng trên thực tế lại đặc biệt khắt khe với lĩnh vực bán lẻ. Bác sĩ, phi công, tài xế xe buýt và taxi, nhân viên nhà hàng, bảo tàng, nhà báo, cảnh sát và thậm chí nhân viên massage đều có thể làm việc vào Chủ nhật. Vì vậy, họ đặt câu hỏi tại sao nhân viên bán hàng không được làm điều tương tự.

Luật pháp Đức phân biệt hai loại công việc vào Chủ nhật. Các hoạt động kinh doanh thông thường nhìn chung bị cấm, nhưng những công việc phục vụ nhu cầu nghỉ ngơi và sinh hoạt của người dân trong ngày này vẫn được phép.

Sự phân biệt đó tạo ra nhiều quy định khó hiểu. Chẳng hạn, cửa hàng được bán dưa chuột hoặc Coca-Cola đóng lon vì chúng được coi là đồ ăn, thức uống có thể dùng ngay. Trong khi đó, bí ngòi và đậu đóng hộp lại không được bán vì thường phải chế biến trước khi ăn.

Denns Bio Markt, một siêu thị thực phẩm hữu cơ trên phố Bernauer Strasse ở Berlin, mở cửa cả 7 ngày trong tuần. Tuy nhiên, vào Chủ nhật, nhân viên phải dựng rào chắn, chỉ cho khách hàng tiếp cận khu bán bánh mì và hai tủ mát, đồng thời ngăn họ mua các mặt hàng không được phép bán.

Một số bang của Đức cho phép các cửa hàng mở cửa vào một vài ngày Chủ nhật trong năm, thường là khi diễn ra sự kiện lớn như giải chạy marathon hoặc liên hoan phim. Tuy nhiên, các công đoàn nhiều lần khởi kiện để phản đối những trường hợp ngoại lệ này. Tòa án phán quyết rằng sự kiện phải là lý do chính khiến người dân đến khu vực đó, còn mua sắm chỉ được phép là hoạt động phụ.

Rào cản từ các nhà thờ và công đoàn

Các chính phủ Đức lâu nay không muốn thay đổi quy định về ngày Chủ nhật, chủ yếu do vấp phải sự phản đối của các nhà thờ Cơ đốc giáo và công đoàn. Đây là hai lực lượng có ảnh hưởng và nhận được sự ủng hộ từ nhiều đảng phái.

Năm 2009, tòa án cấp cao nhất của Đức đã chấp nhận một phần đơn kiện của Giáo hội Công giáo và Tin lành nhằm phản đối kế hoạch cho phép các cửa hàng ở Berlin mở cửa 10 ngày Chủ nhật mỗi năm, trong đó có 4 ngày Chủ nhật trước Giáng sinh.

Hai năm trước, sau vụ kiện của công đoàn Verdi, một tòa án tiếp tục cấm các cửa hàng tự động không có nhân viên mở cửa vào Chủ nhật. Tuy nhiên, nghị viện bang sau đó đã thông qua luật cho phép mô hình này hoạt động trở lại.

“Được nghỉ làm vào Chủ nhật là một thành tựu xã hội quan trọng. Việc nhiều người có thể nghỉ cùng lúc là một giá trị văn hóa cần được gìn giữ”, bà Silke Zimmer, thành viên ban lãnh đạo công đoàn Verdi, nói với Wall Street Journal.

Một người phát ngôn của Giáo hội Lutheran cũng cho rằng ngày Chủ nhật giúp mọi người có thời gian dành cho gia đình, bạn bè, hàng xóm và các hoạt động tình nguyện.

Quan điểm này vẫn nhận được sự ủng hộ của nhiều người Đức. Khảo sát của YouGov đầu tháng này cho thấy 50% số người được hỏi muốn tiếp tục hạn chế mua sắm vào Chủ nhật, trong khi 43% muốn bãi bỏ quy định.

Tuy nhiên, dư luận đang dần thay đổi. Năm ngoái, chỉ khoảng một phần ba số người được hỏi ủng hộ việc sửa đổi quy định, thấp hơn hiện nay. Người trẻ cũng có xu hướng phản đối lệnh hạn chế mạnh mẽ hơn các nhóm tuổi khác.

“Ngành bán lẻ từ lâu đã phải chịu một định kiến khá lỗi thời. Dường như thương nhân bị xem là nguồn gốc của mọi thói xấu nên cần bị kiểm soát”, ông Nils Busch-Petersen, người đứng đầu Hiệp hội Bán lẻ Berlin và Brandenburg, nhận xét.

Đức lên kế hoạch bảo vệ hạ tầng trọng yếu

Theo phóng viên TTXVN tại Berlin, quân đội Đức đang lên kế hoạch mở rộng đáng kể lực lượng chuyên trách bảo vệ cơ sở hạ tầng trọng yếu trong bối cảnh môi trường an ninh châu Âu tiếp tục đối mặt với nhiều diễn biến phức tạp.

Quân đội Đức cho biết, đến năm 2035, Sư đoàn Phòng thủ Nội địa sẽ tăng quân số từ khoảng 6.500 hiện nay lên hơn 10.000 quân. Tư lệnh Sư đoàn Phòng thủ Nội địa, Thiếu tướng Andreas Henne, cho biết quân số hiện nay đủ để hình thành năng lực tác chiến ban đầu, nhưng chưa đáp ứng yêu cầu trong trường hợp xảy ra xung đột kéo dài. Vì vậy, quân đội nước này sẽ thành lập thêm các tiểu đoàn phòng thủ nội địa, các tiểu đoàn hỗ trợ và tăng đáng kể số lượng quân nhân.

Sư đoàn Phòng thủ Nội địa được quân đội Đức thành lập năm 2025, là sư đoàn thứ 4 của Lục quân Đức. Lực lượng này có nhiệm vụ bảo vệ các cơ sở hạ tầng trọng yếu như cảng biển, sân bay, cầu đường, tuyến đường sắt và các công trình năng lượng, đồng thời bảo đảm an ninh cho hoạt động triển khai lực lượng của các nước đồng minh trên lãnh thổ Đức.

Việc mở rộng lực lượng diễn ra trong bối cảnh Berlin cần tăng cường năng lực phòng thủ sau khi xảy ra cuộc xung đột Nga-Ukraine làm thay đổi đáng kể môi trường an ninh tại châu Âu. Trong thời bình, Sư đoàn Phòng thủ Nội địa còn đảm nhiệm các nhiệm vụ bảo vệ mục tiêu, hỗ trợ hậu cần, phối hợp bảo đảm an ninh cho các đơn vị khác của quân đội, cũng như tham gia ứng phó thiên tai và các sự cố nghiêm trọng.

Song song với việc mở rộng lực lượng, quân đội Đức cũng đẩy mạnh tuyển quân. Từ đầu năm nay, quân đội tăng cường thu hút thanh niên tình nguyện tham gia nghĩa vụ quân sự nhằm đáp ứng nhu cầu nhân lực trong bối cảnh các mối đe dọa an ninh gia tăng. Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius đặt mục tiêu nâng quân số thường trực của quân đội lên khoảng 260.000 người, đồng thời tăng gấp đôi lực lượng dự bị lên 200.000 người.

Theo quân đội Đức, số lượng hồ sơ đăng ký nhập ngũ đã tăng lên trong thời gian gần đây nhưng số đơn xin miễn thực hiện nghĩa vụ quân sự vì lý do lương tâm cũng gia tăng đáng kể. Giới chức Đức cho rằng xu hướng này phản ánh tác động của tình hình an ninh ngày càng căng thẳng cũng như những thay đổi trong luật nghĩa vụ quân sự mới của nước này.

Đức: Thủ tướng Merz bỏ ngỏ khả năng cải tổ nội các sau bê bối của đồng minh

Chính trường Đức đang trải qua những đợt sóng ngầm lớn khi Thủ tướng Friedrich Merz bỏ ngỏ khả năng cải tổ sâu rộng nội các liên bang. Động thái này diễn ra ngay sau sự từ chức đột ngột của một trong những nhân vật quyền lực nhất đảng Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo (CDU) - ông Jens Spahn.

Làn sóng chỉ trích bùng phát sau khi ông Jens Spahn, lãnh đạo nhóm nghị sĩ liên minh bảo thủ CDU/CSU tại Quốc hội Đức, xác nhận đã đón con đầu lòng thông qua phương pháp mang thai hộ tại Mỹ. Điều đáng nói là luật pháp Đức hiện cấm hoàn toàn hình thức này, và bản thân đảng bảo thủ CDU của ông cũng luôn giữ lập trường kiên quyết phản đối mang thai hộ.

Trước áp lực đè nặng, ông Jens Spahn đã rời bỏ ghế lãnh đạo quốc hội vào ngày 19/7.

Phát biểu trong cuộc phỏng vấn, Thủ tướng Friedrich Merz thừa nhận vụ bê bối đã gây tổn hại đến uy tín của đảng. Dù nhấn mạnh đây mới chỉ là kịch bản “giả định”, ông Merz khẳng định:“Đây có thể là một cơ hội để xem xét và đánh giá lại toàn diện thành phần của chính phủ liên bang.”

Hiện tại, vị trí lãnh đạo nhóm nghị sĩ CDU/CSU tại nghị viện đang bỏ trống. Bộ trưởng Văn phòng Thủ tướng Thorsten Frei đang là ứng cử viên sáng giá nhất để thay thế ông Spahn.

Quyết định xử lý khủng hoảng nhanh chóng của ông Merz được xem là bước đi sống còn khi nước Đức đang tiến rất gần đến loạt cuộc bầu cử cấp bang quan trọng vào tháng 9 tới tại Saxony-Anhalt, Berlin và Mecklenburg-Western Pomerania. Đảng CDU đang đối mặt với cuộc cạnh tranh khốc liệt, đặc biệt là tại bang Saxony-Anhalt, nơi đảng cực hữu Sự lựa chọn khác cho nước Đức (AfD) đang dẫn trước và kỳ vọng sẽ lần đầu tiên giành được chiếc ghế Thủ hiến bang. Khảo sát mới nhất từ ARD-DeutschlandTrend cho thấy tỷ lệ ủng hộ của công chúng dành cho cá nhân Thủ tướng Merz hiện đang chạm đáy, với chỉ 13% người dân hài lòng với hiệu quả điều hành của ông.

Việc cải tổ nội các vào lúc này không chỉ nhằm lấp đầy khoảng trống nhân sự, mà còn là nỗ lực xoay chuyển tình thế, lấy lại lòng tin của cử tri trước khi liên minh bước vào các cuộc sát hạch cử tri đầy cam go.

Ngân hàng lớn nhất nước Đức tuyên bố sẽ huy động nguồn vốn quy mô lớn cho Việt Nam

Ngày 18/7/2026, Cơ quan điều hành VIFC-HCMC (Trung tâm Tài chính Quốc tế tại TP. HCM) đã tổ chức sự kiện Financial Roundtable tại New York với sự tham gia của các nhà đầu tư có 20-30 năm kinh nghiệm tại thị trường Việt Nam, cùng nhiều tổ chức đang lần đầu tìm hiểu cơ hội đầu tư.

Các đại biểu tham dự đều đánh giá tích cực về triển vọng kinh tế Việt Nam, đồng thời ghi nhận những cải cách được thực hiện trong thời gian qua. Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam (VIFC) được nhìn nhận là một cơ chế có thể góp phần mở rộng khả năng tiếp cận thị trường, kết nối dòng vốn và phát triển các dịch vụ tài chính theo tiêu chuẩn quốc tế.

Tại sự kiện, các bên đã trao đổi về một số định hướng quan tâm cụ thể. Deutsche Bank, ngân hàng lớn nhất nước Đức và là một trong những ngân hàng đầu tư toàn cầu hàng đầu, đã công bố định hướng mở rộng hoạt động ngân hàng đầu tư và huy động nguồn vốn quy mô lớn cho Việt Nam.

Warburg Pincus, một trong những quỹ đầu tư tư nhân (private equity) lâu đời và lớn nhất thế giới có trụ sở tại New York, cũng để ngỏ khả năng phát triển quỹ tín thác bất động sản.

Bên cạnh đó, Morgan Stanley, ngân hàng đầu tư và quản lý tài sản hàng đầu Hoa Kỳ cùng Vanquour Global, công ty quản lý gia sản hoạt động theo mô hình văn phòng gia đình (family office) đều quan tâm đến lĩnh vực quản lý tài sản và dịch vụ family office.

Một nhà đầu tư khác là Haitong Securities, công ty chứng khoán hàng đầu Trung Quốc, đã đề xuất tăng cường huy động vốn cho doanh nghiệp Việt Nam và thúc đẩy hợp tác giữa các sở giao dịch.

Các tổ chức này cũng đề nghị tiếp tục hoàn thiện một số điều kiện vận hành, đặc biệt là tiêu chí xếp hạng tín nhiệm đối với ngân hàng nước ngoài và cơ chế chuyển lợi nhuận từ Việt Nam ra nước ngoài.

Một thông điệp được duy trì xuyên suốt tại phiên thảo luận là Việt Nam cần tăng cường hiện diện và hoạt động truyền thông tại Phố Wall, đồng thời xây dựng tiếng nói thống nhất, rõ ràng và nhất quán hơn đối với cộng đồng nhà đầu tư quốc tế.

Ngoài ra, những trao đổi tại Financial Roundtable đã cung cấp thêm các đề xuất thực tiễn để VIFC-HCMC tiếp tục hoàn thiện cơ chế, phát triển sản phẩm và mở rộng mạng lưới kết nối với thị trường tài chính toàn cầu.

Nguồn: VnEconomy; Báo Tin Tức; Báo Thanh Hóa; Người Quan Sát