GIÁ XĂNG TĂNG 'PHI MÃ', NGƯỜI ĐỨC SANG BA LAN TIẾP NHIÊN LIỆU

Chênh lệch giá xăng

Giá nhiên liệu tại châu Âu đang leo thang trong bối cảnh căng thẳng Trung Đông gia tăng, khiến nhiều tài xế ở miền Đông nước Đức phải sang Ba Lan để tiếp nhiên liệu nhằm tiết kiệm chi phí.

Theo phản ánh của nhiều tài xế, chi phí nhiên liệu tại Đức đã tăng lên mức mà không ít gia đình khó có thể chi trả. Trong khi đó, giá xăng tại Ba Lan tăng chậm hơn, tạo ra mức chênh lệch đủ lớn để người dân sẵn sàng lái xe sang nước láng giềng để tiếp nhiên liệu.

Một nữ công dân Đức cho biết: “Tôi gần như phải lái xe sang Ba Lan mỗi ngày để đổ xăng. Tôi thực sự không hiểu vì sao giá xăng ở Ba Lan không tăng nhiều, dù nước này cũng chịu tác động từ chiến sự như các quốc gia khác, trong khi tại Đức giá nhiên liệu lại tăng mạnh đến mức chúng tôi khó có thể chịu đựng”.

Chính quyền vào cuộc

Trước tình trạng này, Thủ hiến bang Mecklenburg-Vorpommern, bà Manuela Schwesig, đã kêu gọi mở cuộc điều tra nhằm làm rõ nguyên nhân khiến giá nhiên liệu trong nước tăng mạnh.

NHIỀU NHÀ MÁY Ở ĐỨC CHUYỂN HƯỚNG SANG NGÀNH QUỐC PHÒNG

Phản ứng dân chúng chống sản xuất vũ khí

Để đáp ứng nhu cầu gia tăng quốc phòng và khí tài cho các cuộc xung đột, nhiều nhà máy ở Đức đã chuyển sang sản xuất vũ khí, dẫn tới nhiều cuộc tranh luận liên quan.

Theo truyền hình Đức DW, một số cuộc tuần hành đã diễn ra trước một nhà máy tại khu Wedding, thủ đô Berlin của Đức, khi cơ sở này chuẩn bị chuyển đổi từ sản xuất linh kiện ô tô sang chế tạo đạn dược. Từ mùa hè năm nay, phần lớn trong số khoảng 350 lao động sẽ tham gia sản xuất vỏ đạn cỡ lớn.

Các nhóm hoạt động cũng kêu gọi công nhân tham gia các cuộc họp địa phương để thảo luận cách thuyết phục ban lãnh đạo chuyển nhà máy trở lại sản xuất dân dụng. Tuy nhiên, các nhà hoạt động gần như không nhận được phản hồi.

Ông Andreas, thành viên của Liên minh Berlin chống sản xuất vũ khí (BBgW), cho biết, ông hiểu tình thế khó khăn của người lao động. Trong hệ thống kinh tế hiện nay, công nhân hầu như không có quyền quyết định nhà máy sẽ sản xuất gì. Dù vậy, theo ông Andreas vẫn có thể đề xuất phương án khác, sản xuất những sản phẩm dân dụng thay vì đạn dược.

Tập đoàn sản xuất vũ khí tăng mạnh cổ phiếu

Ở Đức, Tập đoàn Rheinmetall là một trong những nhà sản xuất công nghiệp lớn nhất nước, hoạt động trong lĩnh vực cơ khí, linh kiện ô tô và đặc biệt là sản xuất vũ khí trong những năm gần đây. Tập đoàn tham gia chế tạo nhiều loại phương tiện quân sự cho Đức và các nước thành viên NATO, trong đó có mẫu xe tăng Panther.

Giá cổ phiếu của Rheinmetall đã tăng gấp 16 lần kể từ khi xung đột Nga-Ukraine bùng phát toàn diện vào tháng 2-2022. Lãnh đạo tập đoàn này cho biết, việc chuyển đổi nhà máy xuất phát từ “sự suy giảm doanh số trong lĩnh vực ô tô và nhu cầu tăng mạnh trong lĩnh vực quân sự”, và cũng giúp duy trì việc làm ổn định cho người lao động tại cơ sở Berlin.

Chuyển đổi kinh doanh

Theo Báo NPR, ngành ô tô Đức từng là trụ cột của nền kinh tế lớn nhất châu Âu đang suy giảm nhanh chóng. Trong một năm qua, ngành này đã cắt giảm hơn 51.000 việc làm, tương đương 7% lực lượng lao động. Trước tình hình thu hẹp sản xuất, các tập đoàn ô tô đang tìm cách đa dạng hóa hoạt động của công ty.

Tập đoàn JOPP, chuyên sản xuất linh kiện và hệ thống cơ khí cho ngành ô tô cũng chuyển sang phục vụ ngành quốc phòng. Tập đoàn này hiện sử dụng công nghệ ép nhựa và gia công cơ khí để sản xuất máy bay không người lái và phương tiện không người lái quân sự.

Xu hướng này cũng được Tập đoàn Deutz AG tại Cologne áp dụng. Trước đây, Deutz sản xuất nhiều loại thiết bị, như: máy kéo, xe buýt và nhà máy phát điện nhỏ. Vào đỉnh cao thập niên 1970, công ty có gần 40.000 nhân viên. Tuy nhiên, trong 20 năm qua, lực lượng lao động tại Đức giảm xuống còn khoảng 3.000 người, chủ yếu sản xuất động cơ cho phương tiện nông nghiệp và công nghiệp. Hiện nay, hoạt động kinh doanh của Deutz đang phục hồi khi công ty mở rộng sang máy phát điện và động cơ cho xe quân sự.

Chính phủ đầu tư cho quốc phòng

Chính phủ Đức, giống như nhiều quốc gia châu Âu, đang tăng chi tiêu quốc phòng do lo ngại về tình hình địa chính trị cũng như sự không chắc chắn về mức độ bảo đảm an ninh của Mỹ.

Tháng 3-2025, Quốc hội Đức đã thông qua gói tài chính trị giá hàng trăm tỷ EUR, nhằm đầu tư cho quốc phòng và cơ sở hạ tầng trong thập niên tới. Vì lẽ đó, theo các chuyên gia, nhiều tập đoàn khác ngoài ô tô đang gặp khó khăn có thể sẽ muốn tham gia vào lĩnh vực này.

MỸ MIỄN TRỪ VÔ THỜI HẠN LỆNH TRỪNG PHẠT ĐỐI VỚI CÔNG TY ROSNEFT TẠI ĐỨC

Miễn trừ lệnh trừng phạt từ 05.03

Mỹ quyết định miễn trừ vô thời hạn các lệnh trừng phạt đối với công ty con tại Đức của tập đoàn dầu khí Nga Rosneft - Rosneft Deutschland, bảo đảm hoạt động của một số nhà máy lọc dầu tại Đức.

Theo phóng viên TTXVN tại Berlin, ngày 5/3, Bộ Tài chính Mỹ đã quyết định miễn trừ vô thời hạn các lệnh trừng phạt đối với công ty con tại Đức của tập đoàn dầu khí Nga Rosneft - Rosneft Deutschland, qua đó bảo đảm hoạt động của một số nhà máy lọc dầu quan trọng tại Đức. Với động thái này, giấy phép miễn trừ sẽ được kéo dài vô thời hạn, thay vì có hiệu lực đến ngày 29/4/2026.

Quyết định nói trên của Mỹ giúp bảo đảm hoạt động ổn định của nhà máy lọc dầu PCK Schwedt tại bang Brandenburg, cơ sở cung cấp nhiên liệu và dầu sưởi cho Berlin và khu vực Đông Bắc nước Đức. Ngoài ra, hoạt động của hai nhà máy lọc dầu khác có liên quan đến Rosneft tại Đức là Miro ở Karlsruhe và Bayernoil ở Vohburg cũng được duy trì.

Bộ Kinh tế Đức hoan nghênh

Bộ cho rằng việc miễn trừ đã làm rõ về mặt pháp lý rằng các công ty con của Rosneft tại Đức sẽ không bị áp dụng các lệnh trừng phạt của Mỹ như với công ty mẹ tại Nga trong thời gian được đặt dưới sự quản lý ủy thác của Chính phủ Đức.

Bộ trưởng Kinh tế Đức Katherina Reiche nhận định đây là tín hiệu mạnh mẽ cho thấy sự phối hợp chặt chẽ giữa hai bờ Đại Tây Dương trong việc triển khai chính sách trừng phạt đối với Nga. Bên cạnh đó, Thủ hiến bang Brandenburg Dietmar Woidke cũng đánh giá quyết định này là một tin tích cực đối với kinh tế khu vực, đặc biệt đối với hoạt động của nhà máy lọc dầu PCK tại Schwedt.

Theo Bộ Kinh tế Đức, trong năm 2025, ba nhà máy lọc dầu nêu trên ghi nhận khoảng 34% tổng sản lượng lọc dầu của Đức, khẳng định vai trò quan trọng đối với an ninh năng lượng của nước này.

Quyết định mới của Mỹ giúp Đức yên tâm trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang biến động do căng thẳng tại Trung Đông, đặc biệt sau khi xung đột tại Iran khiến giá năng lượng tăng trong những ngày gần đây.

Các biện pháp Mỹ trừng phạt dầu Nga

Trước đó, Mỹ đã áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với Rosneft hồi tháng 10/2025 trong bối cảnh xung đột Nga-Ukraine tiếp diễn. Tuy nhiên, Chính phủ Đức sau đó đã vận động để các công ty con của Rosneft tại Đức được miễn trừ nhằm tránh ảnh hưởng đến hoạt động của các nhà máy lọc dầu trong nước.

Kể từ xung đột Nga-Ukraine hồi tháng 2/2022, Chính phủ Đức đã đặt các công ty con của Rosneft tại nước này dưới sự quản lý ủy thác của Bộ Kinh tế Đức nhằm bảo đảm nguồn cung năng lượng.

Cùng ngày, Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ đã ban hành giấy phép cho phép vận chuyển và tiêu thụ dầu thô cùng các sản phẩm dầu mỏ có nguồn gốc từ Nga hiện đang mắc kẹt trên biển sang thị trường Ấn Độ.

Cụ thể, các giao dịch này, bao gồm các lô hàng được xếp lên tàu tính đến ngày 5/3 và các lô hàng trên các tàu bị áp đặt trừng phạt theo những cơ chế khác nhau, sẽ được phép thực hiện đến hết ngày 3/4/2026.

Chia sẻ trên mạng xã hội X, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết quyết định miễn trừ này được đưa ra “nhằm bảo đảm dòng chảy dầu mỏ tiếp tục lưu thông trên thị trường toàn cầu.”

Theo ông Bessent, việc cho phép bán dầu sang Ấn Độ cũng sẽ giảm bớt áp lực trên thị trường năng lượng toàn cầu trước sức ép của Iran với nguồn cung năng lượng.

Trước đó, vào tháng 11 năm ngoái, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã áp đặt các lệnh trừng phạt đối với hai tập đoàn dầu khí lớn của Nga gồm Lukoil và Rosneft./.

Nguồn: VietnamFinance; Sài Gòn Giải Phóng; VietnamPlus