NGÂN SÁCH NĂM 2025 CỦA ĐỨC: THÁO PHANH NỢ, ĐẦU TƯ LỚN

Dự thảo ngân sách năm 2025

Mở đầu tuần ngân sách tại Bundestag, ngày 8/7, Bộ trưởng Tài chính Liên bang Lars Klingbeil, đồng thời là lãnh đạo đảng Dân chủ Xã hội – SPD, đã trình bày trước Quốc hội dự thảo ngân sách năm 2025 và kế hoạch tài chính của Chính phủ Liên bang đến năm 2029, đồng thời nhấn mạnh: "Chúng tôi đang đầu tư mạnh hơn bao giờ hết". Yếu tố quyết định để tăng đầu tư là nới lỏng quy định phanh nợ được ghi trong Hiến pháp Đức đã được Quốc hội thông qua, giúp giải quyết được tình trạng tồn đọng đầu tư trong nhiều năm.

Theo ông Klingbeil, với khoản đầu tư tăng thêm vào cơ sở hạ tầng, đường sá, cầu cống sẽ được sửa chữa, các trường học được nâng cấp... Hệ thống đường sắt Đức sẽ trở nên đáng tin cậy hơn khi Tập đoàn Đường sắt Đức (DB) nhận được 22 tỷ Euro trong năm nay để đầu tư nâng cấp mạng lưới đường sắt. Tổng cộng 100 tỷ Euro sẽ được phân bổ cho DB trong bốn năm tới.

Dự thảo ngân sách 2025 đã bị trì hoãn và cũng là nguyên nhân khiến chính phủ liên minh "đèn giao thông" trước đây sụp đổ vào năm ngoái. Bundestag dự kiến thông qua dự thảo ngân sách vào tháng 9/2025 và cùng lúc, Bộ Tài chính cũng đang xây dựng dự thảo ngân sách năm 2026.

Ngân sách năm 2025 dự kiến chi tới 503 tỷ euro (577 tỷ USD), tăng 6% so với ngân sách 2024 và bao gồm 115 tỷ euro đầu tư cho cơ sở hạ tầng và 19,4 tỷ Euro dành cho viện trợ phát triển chính thức (ODA). Dự thảo ngân sách cũng tăng đáng kể khoản vay nợ của chính phủ, với nợ công tăng lên 81,8 tỷ Euro năm 2025, so với 33,3 tỷ Euro năm ngoái.

Kế hoạch tài chính trung hạn đến năm 2029 dự kiến tổng nợ của Đức sẽ đạt gần 847 tỷ euro và chi trả lãi suất vay sẽ chiếm 10% ngân sách năm 2029. Bộ trưởng Tài chính Klingbeil hy vọng tăng trưởng kinh tế cao hơn giúp nâng cao nguồn thu của chính phủ.

Chi tiêu quân sự

Bộ trưởng Klingbeil cũng muốn nhanh chóng đạt được mục tiêu chi tiêu quân sự 5% GDP mà các nước NATO (Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương) đã thống nhất, trong đó 3,5% GDP chi tiêu quân sự truyền thống và 1,5% GDP cho cơ sở hạ tầng. Theo kế hoạch của ông, chi tiêu quốc phòng của Đức sẽ tăng dần lên hơn gấp đôi vào năm 2029, lên 152,8 tỷ euro, đạt mức 3,5% GDP.

Phản đối

Đảng đối lập Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD) phản đối gay gắt dự thảo ngân sách của chính phủ liên bang. Chuyên gia ngân sách Michael Espendiller cho rằng: "Kế hoạch của ông Klingbeil không hợp lý vì nhà nước không thể huy động đủ tiền".

Đảng Xanh cũng chỉ trích dự thảo vì "thiếu can đảm và định hướng rõ ràng" trong khi phải vay nợ nhiều.

Đảng Cánh tả kêu gọi tăng đáng kể mức lương tối thiểu với lập luận rằng dự thảo ngân sách không củng cố gắn kết xã hội.

BẢO HIỂM ĐÈ NẶNG LÊN THU NHẬP CỦA NGƯỜI LAO ĐỘNG ĐỨC

Cảnh báo bảo hiểm lên tới 50% thu nhập

Nhà kinh tế học Martin Werding, Giáo sư chính sách xã hội và tài chính công tại Đại học Ruhr Bochum của Đức, đã lên tiếng cảnh báo người lao động nước này phải chuẩn bị tinh thần đóng bảo hiểm xã hội lên tới 50% tổng thu nhập và đây chỉ là vấn đề sớm hay muộn.

Trong bài viết trên tờ Rheinische Post, Giáo sư Werding cho rằng do dân số già đi, xu hướng tiền đóng bảo kiểm tăng lên sẽ tiếp tục duy trì nếu không có cải cách tổng thể vào những năm 2030 và mức đóng bảo hiểm sẽ tăng ngay từ năm 2026.

Thực tế hiện nay và đầu năm tới

Hiện tại, tổng số tiền đóng bảo hiểm xã hội của cả người lao động và người sử dụng lao động lên tới khoảng 42% tổng thu nhập. Ông Werding dự báo số tiền này sẽ tăng lên 43% trong một năm tới.

Ông chỉ ra rằng một số công ty bảo hiểm y tế đã tăng mức phí lên cao hơn mức trung bình 17% và năm nay đã lại một lần nữa tăng thêm các khoản phụ thu, đưa mức trung bình hiện tại lên 17,5%.

Dự kiến đầu năm tới, bảo hiểm chăm sóc dài hạn cũng sẽ tăng khiến quỹ lương hưu sẽ bị ảnh hưởng sau này: Vào năm 2027 hoặc muộn nhất là 2028, các khoản đóng góp, vốn được giữ nguyên ở mức 18,6% trong một thời gian dài, sẽ tăng lên gần 20%.

Nhà kinh tế học Werding, người đã kêu gọi cải cách sâu rộng hệ thống bảo hiểm, cho rằng điều này có nghĩa là đến năm 2027, người lao động sẽ phải gánh tiền bảo hiểm lên tới 45% thu nhập

Hiện nhiều giải pháp đang được thảo luận tại Đức

Như tăng giới hạn đánh giá mức nộp và không cho công chức được miễn trừ đóng bảo hiểm xã hội nữa nhưng dường như vẫn chưa thỏa đáng.

Ông Werding cho rằng trong một số trường hợp, biện pháp này lại tạo ra lỗ hổng ở chỗ khác, ví dụ như trong ngân sách của các tiểu bang sử dụng phần lớn công chức. Do đó, cần phải thảo luận về xu hướng chi tiêu, mục tiêu của các phúc lợi hiện có và các kế hoạch hiện tại.

Hiệu quả của dịch vụ chăm sóc sức khỏe và cung cấp dịch vụ chăm sóc người già dài hạn cũng cần phải được thảo luận kỹ càng.

CÁC DOANH NGHIỆP ÂM THẦM TÌM CƠ HỘI VỚI NGA

Triển lãm công nghiệp quốc tế Innoprom 2025 tại Nga

Dù đối mặt hàng loạt lệnh trừng phạt chưa từng có, các doanh nghiệp Đức vẫn hứng thú làm ăn với Nga - theo ông Andrey Sobolev, nguyên Trưởng đại diện Thương mại Nga tại Đức giai đoạn 2018-2025.

Phát biểu bên lề Triển lãm công nghiệp quốc tế Innoprom 2025 tại Yekaterinburg ngày 9.7, ông Sobolev nhấn mạnh: “Doanh nghiệp Đức vẫn rất quan tâm đến nước Nga. Mặc dù sự quan tâm này bị kìm hãm bởi các lệnh trừng phạt khắc nghiệt - không chỉ nhằm vào Nga mà còn nhằm vào chính doanh nghiệp Đức - nhưng rõ ràng họ vẫn đang tích cực duy trì sự hiện diện tại đây”.

Ông khẳng định rằng những công ty thực sự muốn hợp tác với Nga “luôn có cách để tìm ra cơ hội”.

Tại Innoprom năm nay, sự tham gia của các doanh nghiệp Đức được ghi nhận chủ yếu đến từ nhóm doanh nghiệp vừa và nhỏ - những đơn vị vốn có xu hướng linh hoạt hơn và tìm kiếm thị trường ngách trong bối cảnh toàn cầu bất định.

Triển lãm Innoprom 2025 diễn ra từ ngày 7-10.7 tại Yekaterinburg (Nga), với Saudi Arabia là quốc gia đối tác. Sự kiện quy tụ hàng trăm tập đoàn và doanh nghiệp công nghiệp từ nhiều nước, trong đó có không ít doanh nghiệp châu Âu.

Nga Kỳ vọng

Phát biểu tại phiên họp chiến lược "Lãnh đạo công nghệ: Bứt phá công nghiệp" trong khuôn khổ Triển lãm Innoprom 2025, Phó Thủ tướng thứ nhất Denis Manturov cho biết, Nga không giới hạn số lượng quốc gia mà nước này có thể hợp tác và đang kỳ vọng triển khai các dự án chung trên cơ sở đôi bên cùng có lợi.

Ông Manturov cho biết, Nga đang có vị thế vững chắc trong các lĩnh vực như công nghiệp hạt nhân, không gian, hóa chất, phân bón, công nghiệp quốc phòng và một số ngành khác.

“Ở những lĩnh vực mà chúng tôi hoàn toàn tự tin, có năng lực vững vàng và sẵn sàng mời các đối tác cùng tham gia vào các dự án hợp tác” - ông Manturov nhấn mạnh.

Nguồn: Tin Nhanh Chứng Khoán; Bnews; Lao Động