KINH TẾ SUY GIẢM NĂM THỨ 3 LIÊN TIẾP

Dự báo của Phòng Thương mại và Công nghiệp Đức (DIHK)

Kinh tế Đức có thể suy giảm 0,3% trong năm nay, đánh dấu năm thứ ba liên tiếp tăng trưởng âm - chuỗi suy yếu dài nhất kể từ sau Chiến tranh Thế giới thứ hai.

Đó là dự báo vừa được Phòng Thương mại và Công nghiệp Đức (DIHK) đưa ra ngày hôm qua. Sau các số liệu tích cực trong quý I, DIHK đã lạc quan hơn, điều chỉnh dự báo GDP của Đức trong năm 2025 từ giảm 0,5% xuống còn giảm 0,3%. Tuy nhiên, nguy cơ suy thoái vẫn tồn tại. Do cuộc khảo sát diễn ra trong khoảng thời gian từ cuối tháng 3 đến cuối tháng 4 - trước khi Chính phủ mới nhậm chức - nên nó sẽ đóng vai trò là cơ sở để giải thích phản ứng của các doanh nghiệp đối với những biện pháp kinh tế ban đầu của chính phủ liên minh và đặt thách thức cho Chính phủ mới.

Ngành xuất khẩu

Xuất khẩu - động lực quan trọng của kinh tế Đức sẽ tiếp tục chịu áp lực lớn từ thuế quan của Mỹ. DIHK dự báo kim ngạch xuất khẩu của Đức sẽ giảm 2,5% trong năm 2025, đánh dấu năm giảm thứ ba liên tiếp.

Kết quả cuộc khảo sát của DIHK, được tiến hành trong số 23.000 công ty thuộc nhiều lĩnh vực và khu vực, cho thấy 29% trong số công ty khảo sát nhận thấy xuất khẩu giảm trong 12 tháng tới, trong khi chỉ có 19% kỳ vọng xuất khẩu tăng.

Tâm lý kinh doanh bi quan

Nền kinh tế Đức tiếp tục vật lộn với tâm lý kinh doanh bi quan, đứng ở mức 94,9 trong cuộc khảo sát mới nhất. Các giá trị dưới 100 có nghĩa là có nhiều người bi quan hơn người lạc quan. Giám đốc điều hành DIHK Helena Melnikov kêu gọi hành động chính trị khẩn cấp, khẳng định: "Các doanh nghiệp vẫn đang chờ đợi tín hiệu tích cực". "Những động lực tích cực cho nền kinh tế phải đến nhanh chóng, trước kỳ nghỉ Hè, các doanh nghiệp đang rất mong chờ. Tâm lý bi quan hiện vẫn chiếm ưu thế trong giới doanh nghiệp, khi các cuộc khảo sát cho thấy, gần 1/3 số công ty có kế hoạch cắt giảm đầu tư.

Rủi ro từ chính sách kinh tế

Kết quả khảo sát cho thấy các điều kiện chính sách kinh tế được xác định là rủi ro kinh doanh lớn nhất, với 59% số công ty coi đây là trở ngại lớn. Chi phí lao động cao và nhu cầu trong nước cũng đặt ra những thách thức đáng kể.

Với gần 1/3 số công ty có kế hoạch cắt giảm đầu tư, DIHK cho rằng: "Nếu không có những thay đổi tích cực, khả năng tăng trưởng tự duy trì là không thể".

Vì vật, khôi phục tăng trưởng chậm chạp sẽ là một trong những nhiệm vụ chính của Chính phủ Đức.

TRỞ THÀNH CHỦ NỢ SỐ 1 THẾ GIỚI

Dữ liệu thống kê

Đức vượt Nhật, trở thành chủ nợ số một toàn cầu với tài sản ròng đạt gần 3,9 nghìn tỷ USD, theo số liệu mới nhất.

Lần đầu tiên sau 34 năm, Nhật Bản không còn giữ vị trí quốc gia chủ nợ lớn nhất thế giới, dù giá trị tài sản nước ngoài của nước này đã đạt mức kỷ lục 533,05 nghìn tỷ yên, tương đương 3,7 nghìn tỷ USD.

Thông tin này được Bộ Tài chính Nhật Bản công bố gần đây. Thay vào đó, Đức đã vươn lên chiếm vị trí dẫn đầu, trong khi Trung Quốc tiếp tục đứng ở vị trí thứ ba.

Tài sản ròng của Nhật Bản, bao gồm các khoản do chính phủ, doanh nghiệp và cá nhân nắm giữ, đã tăng thêm 60,9 nghìn tỷ yen, tương ứng với mức tăng 12,9% so với cùng kỳ năm trước.

Động lực chính thúc đẩy sự tăng trưởng này trong suốt bảy năm liên tiếp đến từ việc đồng yen suy yếu so với đồng đô la (giảm 11,7%) và đồng euro (giảm 5%).

Điều này đã làm tăng giá trị quy đổi của các tài sản nước ngoài hiện có khi tính bằng yen. Bên cạnh đó, các hoạt động mua bán và sáp nhập tích cực của doanh nghiệp Nhật Bản tại thị trường quốc tế cũng đóng góp không nhỏ vào thành tích này.

Đức khẳng định vị thế dẫn đầu

Dẫu vậy, Nhật Bản đã bị Đức vượt qua với tổng tài sản ròng đạt 569,7 nghìn tỷ yen, theo số liệu từ Bộ Tài chính Nhật Bản. Sự vươn lên của Đức phản ánh thặng dư tài khoản vãng lai ấn tượng của quốc gia này.

Cụ thể, trong năm 2024, thặng dư tài khoản vãng lai của Đức đạt 283,2 tỷ USD, chủ yếu nhờ vào kết quả thương mại vượt trội, theo đánh giá của Bloomberg.

Trong khi đó, Trung Quốc giữ vững vị trí thứ ba với tài sản nước ngoài đạt 516,3 nghìn tỷ yen.

Ngược lại, Hoa Kỳ ghi nhận vị thế tài chính âm khi nợ nước ngoài ròng lên tới 4.109,26 nghìn tỷ yen. Con số này cho thấy các khoản nợ nước ngoài của Hoa Kỳ vượt xa tổng giá trị tài sản mà quốc gia này sở hữu ở nước ngoài.

LO NGẠI THÀNH MỤC TIÊU TẤN CÔNG

Đức cho phép Ukraina sử dụng vũ khí tầm xa nhắm vào lãnh thổ Nga

Chính sách đó có thể khiến Berlin trở thành mục tiêu tấn công của Nga lần đầu kể từ Thế chiến 2. Trong một phát biểu mới đây, Thủ tướng Đức Friedrich Merz đã khiến dư luận quốc tế, đặc biệt là châu Âu, chấn động khi tuyên bố rằng Kiev có thể sử dụng vũ khí do Berlin cung cấp mà không bị giới hạn về tầm bắn, tức là có thể bắn thẳng sang lãnh thổ Nga.

Viết trên RT, nhà sử học Đức Tarik Cyril Amar tại Đại học Koç ở Istanbul (Thổ Nhĩ Kỳ) cho rằng đây là lần đầu tiên kể từ Thế chiến II, nước Đức bị đặt trong nguy cơ trực tiếp trở thành mục tiêu phản công từ Nga.

Phát biểu của ông Merz được đưa ra trong một diễn đàn do đài truyền hình lớn của Đức tổ chức. Dù sau đó ông và các chính trị gia trong liên minh cầm quyền cố gắng "hạ nhiệt" phát ngôn bằng cách nói rằng “không có gì mới”, song thiệt hại đã xảy ra: Đức bị kéo thêm một bước vào cuộc xung đột vốn đã rất phức tạp giữa Nga và Ukraina.

Thực tế tầm bắn vũ khí Đức viện trợ Ukraine hiện nay

Điều đáng nói là các hệ thống vũ khí hiện tại Đức gửi cho Ukraina như rocket MARS II và pháo tự hành Panzerhaubitze 2000 có tầm bắn giới hạn (chỉ 56-84 km), khó gây ảnh hưởng lớn nếu không mở rộng quy mô.

Nhưng theo các chính trị gia bảo thủ khác, phát biểu của Thủ tướng Merz thực chất là bước đệm để chuẩn bị dư luận cho việc cung cấp tên lửa hành trình Taurus - loại vũ khí có thể bay xa hơn 500 km, đủ sức vươn tới tận Mátxcơva.

Nguy cơ đối với vũ khí tầm xa

Tuy nhiên, việc chuyển giao Taurus không chỉ đơn thuần là cung cấp vũ khí. Chính không quân Đức từng thừa nhận Ukraina không thể tự vận hành Taurus. Tên lửa này quá phức tạp, đòi hỏi chuyên gia Đức hỗ trợ về dẫn đường, lập trình và điều khiển.

Điều đó có nghĩa, nếu một quả Taurus được bắn từ Ukraina, rất có thể nó vẫn là "do người Đức nhấn nút". Và như vậy, trong con mắt của Nga, đó không còn là một hành động gián tiếp mà là sự tham chiến trực tiếp của Đức.

Phản ứng từ phía Nga đã bắt đầu xuất hiện

Trên chương trình "60 phút" - talkshow chính trị được xem nhiều nhất ở Nga, một chuyên gia quân sự cấp cao đã kêu gọi một cuộc tấn công tên lửa hạn chế, phi hạt nhân nhưng đau đớn vào các nhà máy sản xuất Taurus ở Đức nếu Berlin quyết định cung cấp loại tên lửa này.

Bất chấp tính toán của một số chính trị gia Đức cho rằng Taurus có thể giúp “cân bằng chiến trường”, ngay cả các sĩ quan cao cấp của Đức lại thừa nhận điều ngược lại. Nó không thể xoay chuyển cục diện. Điều duy nhất Taurus có thể làm là khiến xung đột leo thang, kéo NATO - mà Đức là thành viên - vào một cuộc đối đầu quân sự trực diện với Nga.

Câu hỏi đặt ra là liệu Thủ tướng Merz có thực sự muốn điều này? Theo nhà sử học Tarik Cyril Amar, có lẽ chưa, nhưng ông lại theo đuổi một mục tiêu khác - tái vũ trang toàn diện nước Đức. Và có thể, ông đang lợi dụng bối cảnh hiện tại để thúc đẩy chương trình quân sự hóa sâu rộng, điều mà giới bảo thủ Đức từ lâu mong muốn.

Dù vậy, nếu tiếp tục phát đi những tín hiệu "lập lờ", không ai dám chắc kịch bản Đức bị kéo vào một cuộc chiến nóng sẽ không xảy ra.

HỢP TÁC KIEV SẢN XUẤT VŨ KHÍ TẦM XA

Thỏa thuận

Bộ trưởng Quốc phòng Đức cho biết, Berlin và Kiev đã ký thỏa thuận sản xuất vũ khí tầm xa, ngầm khẳng định Đức đầu tư trực tiếp vào sản xuất vũ khí của Ukraine.

Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius và người đồng cấp Ukraine Rustem Umerov đã ký một thỏa thuận. Theo đó, Berlin sẽ tài trợ cho việc sản xuất vũ khí tầm xa tại Ukraine, Bộ Quốc phòng Đức cho biết trong một tuyên bố.

"Bộ trưởng Quốc phòng Boris Pistorius và người đồng cấp Ukraine Rustem Umerov đã ký một thỏa thuận tại Berlin về việc tài trợ sản xuất vũ khí tầm xa tại Ukraine. Bên cạnh đó, một hợp đồng đã được ký kết giữa Ukraine và ngành công nghiệp quốc phòng Đức", tuyên bố cho biết.

Thỏa thuận này "cũng dựa trên cam kết của Đức về việc đầu tư trực tiếp vào hoạt động sản xuất vũ khí của Ukraine.

Một số lượng lớn các hệ thống vũ khí tầm xa sẽ được sản xuất vào năm 2025", Bộ này cho biết và khẳng định: "Đức cũng sẽ tiếp tục cung cấp đạn dược".

Hợp đồng cung cấp hệ thống phòng không và đạn dược

Bộ này cho biết thêm Umerov và đại diện của công ty quốc phòng Đức Diehl đã ký hợp đồng cung cấp hệ thống phòng không và đạn dược cho Ukraine.

"Tổng khối lượng các dịch vụ hỗ trợ nêu trên dành cho lực lượng vũ trang Ukraine là khoảng 5 tỷ euro. Số tiền này sẽ đến từ các quỹ đã được Bundestag phê duyệt", Bộ Quốc phòng Đức tóm tắt.

Hệ thống vũ khí này, theo tuyên bố, "sẽ nhanh chóng được lực lượng vũ trang Ukraine sử dụng - đợt đầu tiên có thể được triển khai chỉ sau vài tuần".

Bộ Quốc phòng Đức cho biết họ cũng có kế hoạch cung cấp đạn dược cho nhiều hệ thống vũ khí khác nhau, bao gồm cả hệ thống phòng không. "Ngoài ra, Đức sẽ cung cấp cho Ukraine thêm các hệ thống vũ khí mặt đất và vũ khí hạng nhẹ", báo cáo cho biết.

Đức sẽ tài trợ cho việc sửa chữa ở Ukraine. "Vì mục đích này, các doanh nghiệp quốc phòng của cả hai nước đã đồng ý thành lập một liên doanh".

Bộ Quốc phòng Đức nhấn mạnh sẽ tài trợ cho các thiết bị y tế được sản xuất tại Ukraine.

Bộ này kết luận: "Mục tiêu đã nêu của chính phủ Đức là đầu tư bán trực tiếp vào ngành công nghiệp quốc phòng Ukraine và hợp tác giữa các công ty quốc phòng nhằm tăng cường năng lực quốc phòng của Ukraine một cách bền vững và lâu dài".

Nga lên án Đức đang trực tiếp tham chiến

"Đức đang trượt xuống con dốc trơn trượt mà họ đã từng đi qua một vài lần trong thế kỷ qua - dẫn đến sự sụp đổ của họ", Bộ trưởng ngoại giao Nga cho biết trong một phát ngôn ngày 29/5.

Nga sẽ xem xét chi tiết về việc Đức dỡ bỏ hạn chế về tầm bắn tên lửa cho Ukraine, nhưng ở thời điểm này, Nga coi Berlin là bên tham gia trực tiếp vào cuộc xung đột ở Ukraine, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov cho biết.

"Cả hai đều đang thổi bùng căng thẳng và ủng hộ chiến tranh. Đức hiện đang trực tiếp tham gia vào cuộc chiến này", ông Lavrov nói thêm.

Nguồn: VTV; Công Luận; Lao Động; VTC