Người Mỹ vật lộn giữa nắng nóng kỷ lục: Thiếu tiền nên phải lựa chọn mua thức ăn hay điều hòa

(Ảnh minh họa).

Theo AP, dù đã được trợ cấp nhưng nhiều người Mỹ vẫn không thể mua được điều hòa.

Người Mỹ khổ sở vì thiếu điều hòa

Khi Denver (bang Colorado, Mỹ) có nhiệt độ gần chạm 37 độ C, ông Ben Gallegos ngồi cởi trần dưới hiên, cố gắng vượt qua cái nóng bằng quạt phun sương. Ông Gallegos, giống như nhiều người Mỹ có thu nhập thấp khác, không thể mua được máy điều hòa nhiệt độ.

Người đàn ông 68 tuổi ngủ trong tầng hầm bê tông, dùng nệm xốp che cửa sổ để cách nhiệt. Nhiệt độ cao có thể gây say nắng và tử vong, càng khiến bệnh phổi của ông nghiêm trọng hơn nhưng với người thợ đóng gạch đã nghỉ hưu sống bằng mức lương ít ỏi 1.000 USD/tháng thì điều hòa là thứ quá xa vời.

"Tôi phải tiết kiệm khoảng 12 năm mới mua được [điều hòa]", ông nói.

Khi biến đổi khí hậu gây ra những đợt nắng nóng kéo dài, phá vỡ nhiệt độ kỷ lục trên khắp nước Mỹ và khiến hàng chục người thiệt mạng thì nhóm dân cư có thu nhập thấp phải vật lộn giữa nắng nóng với ít biện pháp phòng vệ nhất.

Khi Phoenix (bang Arizona) trải qua ngày thứ 27 liên tiếp với mức nhiệt trên 43 độ C vào 26/7, đã có 9 người thiệt mạng do không có điều hòa hoặc điều hòa không hoạt động.

"Có thể giải thích điều này một cách khá đơn giản: Nhiệt độ là nguyên nhân gây ra tử vong", Kristie Ebi, Giáo sư Đại học Washington, nói. "Khi đợt nắng nóng bắt đầu, tỷ lệ tử vong sẽ bắt đầu sau khoảng 24 giờ".

Theo một phân tích của Đại học Boston về 115 thành phố lớn của Mỹ, cộng đồng dân cư thu nhập thấp là nhóm đối tượng có nhiều khả năng phải đối mặt với cái nóng gay gắt nếu không có điều hòa.

Melody Clark, một cư dân Kansas, cho biết khi nhiệt độ tăng vọt lên 37 độ C nhưng trời nóng như 42 độ C, cô đã làm ướt tóc, nấu ăn bên ngoài và tắt đèn trong nhà. Cô cũng thường bắt xe buýt đến thư viện để giải nhiệt.

Trong khi hàng tỷ USD tài trợ liên bang đã được phân bổ để trợ cấp chi phí lắp đặt hệ thống làm mát, các chuyên gia cho biết chúng thường chỉ hỗ trợ một phần nhỏ các gia đình dễ bị tổn thương nhất, đồng thời chi phí trả trước vẫn quá cao. Lắp đặt một hệ thống bơm nhiệt tập trung để sưởi ấm và làm mát có thể lên tới 25.000 USD.

Michelle Graff, người nghiên cứu về trợ cấp tại Đại học bang Cleveland, cho biết mặc dù chương trình này rất quan trọng nhưng thực tế chỉ có khoảng 16% dân số đủ điều kiện của được tiếp cận. Gần một nửa số bang không cung cấp đủ tài chính để làm mát mùa hè.

Thức ăn hay điều hòa

Nếu vào mùa đông, thời tiết lạnh giá và hóa đơn sưởi ấm tăng cao đã sinh ra thuật ngữ "sưởi ấm hay thức ăn" thì giờ đây người Mỹ chuyển sang thuật ngữ "điều hòa hay thức ăn" khiến mọi người phải đưa ra những quyết định khó khăn.

Theo một nghiên cứu của Viện Brookings, cứ 10 hộ gia đình ở Mỹ thì có một hộ gia đình không có điều hòa nhiệt độ.

Vào buổi trưa 28/7, Katrice Sullivan ngồi dưới hiên ngôi nhà thuê ở phía tây Detroit. Trời nóng và oi bức nhưng ở trong nhà còn khó chịu hơn. Ngay cả khi có điều hòa, Sullivan cho biết cô vẫn phải chọn thời điểm bật điều hòa để giảm hóa đơn tiền điện.

Cô cũng thường dội nước lên đầu, làm lạnh khăn để quấn quanh cổ.... "Một số người ở đây chi từng đồng cho thức ăn, vì vậy điều hòa là thứ mà họ không thể mua được", cô nói.

Shannon Lewis, 38 tuổi, đã sống trong ngôi nhà của mình ở Detroit gần 20 năm mà không có điều hòa. Phòng ngủ của Lewis là nơi duy nhất có cửa sổ, vì vậy cô thường cho các con ăn uống, nghỉ ngơi trong căn phòng này.

Nhưng như vậy, căn nhà thường xảy ra tình trạng mát mẻ ở phòng này, oi bức ở phòng khác. Tuy nhiên, kể từ khi nhà cô được lắp đặt điều hòa thông qua một tổ chức phi lợi nhuận tại địa phương thì gia đình cô không cần phải sinh hoạt trong cùng một phòng nữa. Họ có thể ra phòng ngoài, ngồi vào bàn, ăn uống như một gia đình.

Morian, bà mẹ có con 13 tuần tuổi dễ bị ảnh hưởng bởi thời tiết nóng bức, đang nỗ lực duy trì cho ngôi nhà của mình được mát mẻ. Cô đã mua rèm cách nhiệt, quạt trần nhưng nếu mở cửa nhà vào buổi chiều, nhiệt độ trong nhà sẽ tăng lên 1 độ. Đến ban đêm, cô cố gắng da kề da để điều hòa thân nhiệt cho con.

"Tất cả những điều đó chỉ giúp chúng tôi duy trì sự sống...", cô nói.

Morian đã nhận được thông báo từ bốn công ty khác nhau để lắp đặt một hệ thống làm mát, nhưng mỗi dự án đều tiêu tốn khoảng từ 20.000 USD đến 25.000 USD nên dù được trợ cấp, cô cũng không đủ khả năng chi trả.

Lãi suất FED - “bức màn sắt” của kinh tế Mỹ

FED, lãi suất và đồng USD được ví như "cây đinh ba" của Mỹ, không chỉ được dùng để chống lạm phát mà còn đẩy bất lợi cho đối thủ lớn nhất của họ.

Tại Hội nghị về chính sách tiền tệ Jackson Hole (Wyoming) tháng 8/2022, hàng loạt kinh tế gia và chuyên gia tài chính hàng đầu phương Tây lúc ấy đứng trước hai lựa chọn: để lạm phát tàn phá hoặc thắt chặt tiền tệ.

Chủ tịch Cục dự trữ Liên bang Hoa Kỳ (FED), Jerome Powell chỉ phát biểu 8 phút, không nói sâu và rộng về những vấn đề liên quan như thường lệ. Chốt lại, FED chọn phương án làm mọi cách kéo lùi lạm phát, chấp nhận suy thoái.

Tính từ Hội nghị Jackson Hole gần nhất đến tháng 7/2023, FED tăng lãi suất liên tục tăng lãi suất và chưa có dấu hiệu dừng lại. Cùng với quãng thời gian này, lạm phát ở Mỹ đã giảm xuống 3%, tức là chỉ bằng khoảng 1/3 so với thời điểm tháng 8/2022. Tuy nhiên, mức lạm phát này vẫn còn cao hơn khá nhiều so với lạm phát mục tiêu của FED là 2%.

Qua công cụ lãi suất với đồng tiền mạnh nhất thế giới, càng thấy rõ hơn quyền lực vô song của FED, gây ra áp lực tiền tệ rất căng thẳng với hàng trăm ngân hàng TW; trực tiếp gây ra bầu không khí kinh tế u ám.

Bởi vì, không một chuyên gia nào có thể rạch ròi hai vấn đề trong nền kinh tế: Lạm phát, suy thoái do nguyên nhân nội tại và do bị chi phối từ “đồng bạc xanh” - nói đúng hơn là xuất khẩu lạm phát từ Mỹ ra toàn cầu.

Trên thực tế, FED không chỉ muốn kiềm chế lạm phát mà còn o bế dòng tiền đầu tư từ Mỹ, việc giữ lại dòng vốn càng lâu và càng nhiều ở thời điểm hiện tại giúp kinh tế Mỹ trụ vững hơn.

Bằng chứng là dòng tiền khổng lồ từ châu Á, châu Âu rút về “cố quốc”, giúp thị trường chứng khoán Mỹ tăng mạnh bất chấp lãi suất cao kỷ lục. Hiện nay, lãi suất cao đang có lợi nhiều hơn cho nền kinh tế số 1 thế giới.

Lý do đơn giản: Khi FED không còn muốn bơm tiền ra thị trường không có nghĩa là nền kinh tế Mỹ không cần vốn, cái chính là tổ chức này muốn người dân và doanh nghiệp sử dụng lượng tiền tồn đọng đã phát hành ồ ạt trước đó.

Với phần còn lại của thế giới, đô la Mỹ ngày càng khan hiếm, các quốc gia không dám mạo hiểm giải ngân dự trữ quốc gia để thanh toán quốc tế. Vậy nên tất cả đều được muốn giao thương buôn bán với Mỹ, hàng hóa cấp tập đổ về Mỹ giúp thị trường này có vô số sự lựa chọn, giá rẻ.

Hàng chục năm nay vẫn thế, không gì khác! Nhưng hiện nay, đồng USD, hệ thống thanh toán toàn cầu do Mỹ đứng đầu bị cạnh tranh ra mặt bởi Trung Quốc và những đối tác trong nhóm BRICS.

Mỹ tiến hành nghiên cứu để thử nghiệm điều trị COVID kéo dài

(Ảnh minh họa).

Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ (NIH) đang bắt đầu một số cuộc nghiên cứu để thử nghiệm các phương pháp điều trị khả thi đối với COVID kéo dài, một bước được hồi hộp chờ đợi trong nỗ lực của Hoa Kỳ chống lại COVID kéo dài, một tình trạng bí ẩn đang ảnh hưởng đến hàng triệu người.

Loan báo ngày 31/7 từ dự án RECOVER trị giá 1,15 tỷ đô la của NIH được đưa ra trong bối cảnh thất vọng từ những bệnh nhân đã phải vật lộn hàng tháng hoặc thậm chí hàng năm với các vấn đề sức khỏe đôi khi gây tàn tật mà chưa có phương pháp điều trị mà chỉ có một số nghiên cứu để thử nghiệm những phương pháp tiềm năng.

Tiến sĩ Ziyad Al-Aly của Đại học Washington ở St. Louis, người không tham gia vào dự án của NIH, nói: “Đã chậm một hoặc hai năm rồi và phạm vi cũng nhỏ hơn so với hy vọng nhưng vẫn là một bước đi đúng hướng”. Ông nói thêm, có được câu trả lời là rất quan trọng, bởi vì “có rất nhiều người ngoài kia đang lợi dụng sự dễ tổn thương của bệnh nhân” bằng các liệu pháp chưa được chứng minh.

Các nhà khoa học vẫn chưa biết nguyên nhân gây ra COVID kéo dài, thuật ngữ chung cho khoảng 200 triệu chứng khác nhau sau khi bị COVID. Ước tính có khoảng 10% đến 30% số người đã trải qua một số dạng COVID kéo dài sau khi hồi phục từ COVID, nguy cơ này đã giảm phần nào kể từ đầu đại dịch.

“Nếu tôi có 10 người, tôi sẽ nhận được 10 câu trả lời về việc COVID thực sự kéo dài bao lâu,” Bộ trưởng Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Hoa Kỳ Xavier Becerra nói.

Đó là lý do tại sao cho đến nay, sáng kiến RECOVER đã theo dõi 24.000 bệnh nhân trong các cuộc nghiên cứu quan sát để giúp xác định các triệu chứng nặng và phổ biến nhất –- những phát hiện đang định hình các thử nghiệm điều trị đa hướng. Hai cuộc nghiên cứu đầu tiên sẽ xem xét việc sử dụng thuốc kháng virus Paxlovid của Pfizer trong tối đa 25 ngày có thể làm dịu COVID kéo dài hay không, vì có giả thuyết cho rằng một số virus corona sống hoặc tàn dư của nó có thể ẩn náu trong cơ thể và gây ra rối loạn. Thông thường Paxlovid được sử dụng khi mới bị nhiễm bệnh và chỉ dùng trong năm ngày. Hai cuộc nghiên cứu đầu tiên cũng sẽ xem xét các phương pháp điều trị chứng thiếu minh mẫn, thiếu tập trung và các vấn đề về nhận thức khác.

Hai nghiên cứu bổ sung sẽ mở ra trong những tháng tới. Một sẽ thử nghiệm các phương pháp điều trị các vấn đề về giấc ngủ. Nghiên cứu còn lại sẽ nhắm vào các vấn đề với hệ thống thần kinh tự chủ - điều khiển các chức năng vô thức như thở và nhịp tim - bao gồm cả chứng rối loạn có tên là POTS.

Một nghiên cứu gây tranh cãi hơn về tình trạng không thể vận động thể dục và mệt mỏi cũng đã được lên kế hoạch. NIH tìm kiếm ý kiến đóng góp từ một số nhóm bệnh nhân lo lắng rằng việc tập thể dục có thể gây hại nhiều hơn là có lợi đối với một số người mắc COVID kéo dài.

Các thử nghiệm hiện đang thu nhận 300 đến 900 người lớn tham gia nhưng có tiềm năng phát triển quy mô lớn hơn. Không giống như các thí nghiệm điển hình thử nghiệm một phương pháp điều trị tại một thời điểm, các “nghiên cứu nền tảng” linh hoạt hơn này sẽ cho phép NIH bổ sung các liệu pháp tiềm năng trên cơ sở luân phiên.

Tiến sĩ Amy Patterson của NIH giải thích: “Chúng ta có thể xoay trục nhanh chóng.” Một phương pháp điều trị thất bại có thể bị loại bỏ mà không cần kết thúc toàn bộ quá trình thử nghiệm và “nếu có điều gì đó hứa hẹn xuất hiện, chúng tôi có thể làm ngay.”

Tính linh hoạt có thể là chìa khóa, theo Tiến sĩ Anthony Komaroff, một nhà nghiên cứu của Harvard, người không tham gia chương trình NIH nhưng từ lâu đã nghiên cứu về một chứng rối loạn bí ẩn tương tự được gọi là hội chứng mệt mỏi mãn tính hoặc ME/CFS. Ví dụ, ông nói, nghiên cứu thuốc Paxlovid “rất có lý”, nhưng nếu liều dùng trong 25 ngày chỉ cho thấy dấu hiệu có tác dụng, thì các nhà nghiên cứu có thể kéo dài thử nghiệm sang một liệu trình dài hơn thay vì bắt đầu lại từ đầu.

Ông Komaroff cũng nói rằng ông hiểu sự thất vọng của mọi người khi chờ đợi những thử nghiệm điều trị này, nhưng tin rằng NIH đã chờ đợi một cách thích hợp “cho đến khi một số manh mối về sinh học cơ bản xuất hiện”. Ông nói thêm rằng: “Mình phải có những mục tiêu.”

Hollywood cũng chao đảo vì AI

Không còn “dọa” nữa, hàng nghìn diễn viên và biên kịch Hollywood đã tham gia vào cuộc đình công lớn nhất ở nước Mỹ. Vì sao vậy?

Tường thuật của tờ The New York Times cho biết, tham gia đình công, hàng loạt diễn viên không đóng phim và cũng không tham gia quảng cáo. Cuộc biểu tình làm trì trệ việc sản xuất các bộ phim bom tấn, trong đó có các phần tiếp theo của loạt phim Avatar và Deadpool. Sẽ mất một khoảng thời gian để khán giả xem phim ngoài rạp có thể nhận thấy sự thay đổi, nhưng người xem truyền hình Mỹ thì đã sốc khi mà các chương trình đêm khuya đang phải phát sóng lại các mùa cũ do ảnh hưởng của cuộc đình công.

Brian Cox, nam diễn viên chính trong loạt phim “Kế vị” của HBO chia sẻ, cuộc đình công có thể kéo dài đến cuối năm. Trong khi đó, The New York Times cho rằng cuộc đình công sẽ làm cho chất lượng của các phim điện ảnh và truyền hình bị ảnh hưởng khi mà cuộc đình công ở Hollywood được cho là màn “song kiếm hợp bích”: biên kịch và diễn viên cùng đình công có thể khiến Hollywood đóng cửa lần đầu tiên sau hơn 60 năm.

Nguồn gốc của nó bắt đầu từ tháng 5 khi các biên kịch phản ứng trước những lo ngại về điều kiện làm việc và những thách thức của việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào ngành công nghiệp phim. Còn lần này nguyên nhân trực tiếp của cuộc đình công là tiền lương, nhưng nguyên nhân gián tiếp cũng là AI. Các hãng phim phải hứng chịu nhiều vấn đề về mặt tài chính, còn các diễn viên và biên kịch thì lại đòi mức lương cao hơn. Trước đây, với một bộ phim truyền hình ăn khách, các diễn viên và biên kịch đều được nhận một khoản thù lao mỗi khi một tập phim được chiếu đi chiếu lại. Tuy vậy, sự xuất hiện của các nền tảng chiếu phim trực tuyến đã làm thay đổi hệ thống này.

Như vậy là cả biên kịch lẫn diễn viên của Hollywood cũng đã phát hoảng trước AI khi nền tảng công nghệ này được áp dụng ngày càng nhiều. Hiệp hội Diễn viên màn ảnh - Liên đoàn nghệ sĩ truyền hình và phát thanh Mỹ (SAG-AFTRA) cho rằng, đối với những diễn viên quần chúng không có tên tuổi, sự ra đời của các AI tân tiến đe dọa trực tiếp đến sinh kế của họ trong một ngành công nghiệp vốn luôn có tính cạnh tranh cao. Còn Hiệp hội Biên kịch Mỹ (WGA) e rằng AI có thể tạo ra một kịch bản từ một vài gợi ý đơn giản, sau đó biên kịch chỉ được thuê để “chuốt” lại với mức tiền công thấp, chưa nói đến chuyện sa thải luôn và ngay.

AI đang xuất hiện hiều hơn trong các lĩnh vực đời sống, có phủ định nó cũng không được. Vấn đề là phải tìm cách thích nghi.

Và con người phải vượt lên, tạo ra những sản phẩm “người hơn” so với máy móc, công nghệ

Ông Trump đối mặt nguy cơ bị truy tố thêm vụ mới

(Ảnh minh họa).

Cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump dự kiến sắp phải đối mặt với các cáo buộc hình sự ở Georgia sau khi thẩm phán từ chối hủy cuộc điều tra cáo buộc ông can thiệp bầu cử ở bang này năm 2020.

Theo Reuters, thẩm phán Robert McBurney của Tòa án tối cao quận Fulton, bang Georgia hôm 31/7 đã bác bỏ kiến nghị của ông Trump về việc truất quyền công tố viên dẫn đầu cuộc điều tra nhằm ngăn chặn mọi cáo trạng tiềm năng cũng như báo cáo đặc biệt của đại bồi thẩm đoàn, bao gồm cả những đề xuất về người sẽ bị buộc tội.

Báo cáo hiện được bảo mật theo lệnh của thẩm phán McBurney, trong khi chờ các cáo buộc chính thức trong vụ việc. Công tố viên quận Fani Willis ở hạt Fulton cho biết, bà dự định yêu cầu đại bồi thẩm đoàn phê chuẩn các cáo buộc trong vòng 3 tuần tới.

Bà Willis nói với các thẩm phán rằng, các nhân viên của bà hầu hết sẽ làm việc từ xa để đề phòng rủi ro. Các rào chắn an ninh đã được dựng lên bên ngoài tòa án quận từ tuần trước.

Cho đến nay, ông Trump vẫn phủ nhận mọi hành vi sai trái, đồng thời cáo buộc công tố viên Willis, một thành viên đảng Dân chủ, có động cơ chính trị.

Bà Willis đã điều tra nỗ lực đảo ngược kết quả bầu cử tổng thống năm 2020 của ông Trump kể từ tháng 1/2021. Động thái diễn ra ngay sau khi xuất hiện băng ghi âm cuộc gọi điện thoại, trong đó cựu lãnh đạo Nhà Trắng yêu cầu quan chức phụ trách bầu cử của bang Georgia "tìm kiếm" đủ phiếu bầu để lật ngược chiến thắng của đối thủ Dân chủ Joe Biden.

Cuộc điều tra trên phạm vi rộng cũng xem xét hành vi của các luật sư cho ông Trump và những người từng tham gia một nỗ lực nhằm trao các phiếu đại cử tri của bang cho ông Trump thay vì ông Biden.

Đây chỉ là một trong nhiều rắc rối pháp lý ông Trump đang phải đối mặt.

Trong một diễn biến riêng rẽ cùng ngày 31/7, một phụ tá của ông Trump đã trình diện tại tòa án liên bang ở Miami, Florida để nghe cáo buộc anh ta đã cố gắng giúp cựu tổng thống che giấu tài liệu mật bằng cách xóa đoạn phim từ camera giám sát an ninh tại tư dinh Mar-a-Lago. Bản thân ông Trump bị cáo buộc vi phạm 40 tội danh liên bang trong vụ án này.

Nguồn: Soha; Người Quan Sát; VOA; CafeF; Vietnamnet