CÁC HÃNG Ô TÔ LO BỊ TỤT HẬU

Các nhà sản xuất ô tô Đức đã trải qua năm 2024 nhiều khó khăn với lợi nhuận sụt giảm, cạnh tranh khốc liệt.

Để chống chọi với môi trường nhiều bất lợi, nhiều doanh nghiệp buộc phải tiến hành các kế hoạch "thắt lưng buộc bụng" và đóng cửa nhà máy, sa thải lao động. Nhận định trên báo NTV của Đức cho rằng, so với những đối thủ từ Mỹ và châu Á, rõ ràng các nhà sản xuất ô tô Đức đang bị tụt lại phía sau.

Doanh thu và lợi nhuận đều giảm

Năm 2024, các công ty trong ngành sản xuất ô tô Đức có kết quả kinh doanh kém hơn nhiều so với những đối thủ cạnh tranh khác. Điều này được thể hiện qua phân tích của công ty kiểm toán và tư vấn Ernst & Young (EY) trên cơ sở so sánh số liệu của 16 nhà sản xuất ô tô hàng đầu thế giới. Theo EY, doanh thu của 16 doanh nghiệp này đã tăng trung bình 1,6% trong năm ngoái, vượt mốc 2.000 tỷ euro (2.158,95 tỷ USD). Tuy nhiên, cả ba nhà sản xuất ô tô lớn của Đức là Volkswagen (VW), Mercedes-Benz và BMW đều ghi nhận mức doanh thu giảm tổng cộng 2,8%.

Tổng lợi nhuận của Volkswagen, Mercedes-Benz và BMW cũng đã giảm 27% trong năm 2024. Chỉ có 2 nhà sản xuất đạt lợi nhuận thấp hơn các doanh nghiệp ô tô Đức là Nissan và Stellantis, với mức giảm lần lượt là 73% và 84%. Các nhà sản xuất khác của Nhật Bản và đặc biệt là Mỹ hoạt động tốt hơn nhiều so với ba tập đoàn ô tô Đức.

Gió đã đổi chiều

Theo nhà quan sát thị trường Constantin Gall của EY, tình hình hiện tại cũng không mấy khả quan đối với các nhà sản xuất ô tô Đức. Nguyên nhân là do doanh số bán hàng yếu và khoản đầu tư lớn vào xe điện không mang lại hiệu quả, vì nhu cầu không cao như kỳ vọng. Ngoài ra, các nhà sản xuất Đức còn có những vấn đề nội tại như lỗi phần mềm, chi phí tái cấu trúc tăng và phải thu hồi nhiều sản phẩm lỗi.

Chuyên gia Gall phân tích, cho đến năm 2023, các nhà sản xuất ô tô cao cấp vẫn thành công trong việc áp đặt mức giá cao. Nhưng hiện gió đã đổi chiều. Tình hình kinh tế và xung đột toàn cầu khiến nhu cầu mua ô tô mới giảm đáng kể. Khả năng cạnh tranh một lần nữa được thúc đẩy bởi giá cả nhiều hơn là chất lượng. Người dân Đức cũng ngày càng quan tâm đến các hãng xe châu Á với những chiếc xe sáng tạo, nhưng giá cả phải chăng hơn. Trong bối cảnh ngành công nghiệp ô tô đang phải đối mặt với khủng hoảng do nền kinh tế yếu kém và nhu cầu giảm, đặc biệt là đối với xe điện, thời gian qua một số nhà sản xuất và cung cấp phụ tùng của Đức đã phải công bố các chương trình cắt giảm chi phí và việc làm.

Tình hình thậm chí có thể trở nên trầm trọng hơn nữa do tranh chấp thương mại với Mỹ. Theo số liệu mới nhất của Cơ quan Thống kê liên bang Đức (Destatis), Mỹ là thị trường xuất khẩu quan trọng nhất của ngành công nghiệp ô tô Đức. Không có quốc gia nào nhập khẩu nhiều ô tô mới từ Đức như Mỹ.

Do đó, chuyên gia Gall của công ty EY cho biết ông không kỳ vọng vào sự thay đổi tích cực trong năm nay, cả về doanh số bán hàng lẫn doanh thu và lợi nhuận. Theo ông, tại châu Âu nền kinh tế đang trì trệ, tại Mỹ thuế quan mới có khả năng dẫn đến tổn thất đáng kể cho doanh số bán hàng. Trong khi, tại Trung Quốc lại đang có sự cạnh tranh khốc liệt, chủ yếu do giá cả thúc đẩy. Chuyên gia Gall cho rằng các nhà sản xuất Đức cần phải tìm giải pháp giải quyết khó khăn, trong đó không có cách nào khác ngoài việc tái cơ cấu chiến lược và tập trung vào giá trị cốt lõi của thương hiệu.

Hàng chục nghìn việc làm bị mất

Theo bài viết trên báo Die Welt, ngành công nghiệp ô tô của Đức đang mất hàng chục nghìn việc làm. Tình hình hiện tại đã trở nên nghiêm trọng, đặc biệt là đối với các nhà cung cấp phụ tùng ô tô. Làn sóng cắt giảm việc làm lớn tiếp theo đã được công bố.

Dữ liệu từ Hiệp hội Công nghiệp ô tô Đức (VDA) cho thấy trong vòng 1 năm qua (từ tháng 1/2024 đến tháng 1/2025), số lượng lao động trong ngành ô tô Đức đã giảm từ 780.000 người xuống còn 744.000 người, tương đương mức giảm 4,6%. Trong đó, tình hình cắt giảm việc làm ở các nhà cung cấp phụ tùng ô tô đặc biệt nghiêm trọng. Ở đó, số lượng lao động đã giảm 10%. Ngược lại, các nhà sản xuất ô tô chỉ ghi nhận mức giảm nhẹ 2% việc làm.

Xu hướng giảm số lượng lao động trong ngành đã xuất hiện từ lâu. Tuy nhiên, nhìn chung số lượng lao động hiện tại đã chạm mức thấp mới, tương đương với mức của năm 2012. Và xu hướng này vẫn tiếp tục. Những "gã khổng lồ" trong ngành công nghiệp xương sống của Đức như VW, Bosch, ZF đã công bố các kế hoạch cắt giảm việc làm hàng loạt trong những năm tới. Riêng VW có kế hoạch cắt giảm một phần tư tổng số việc làm tại Đức và giảm một nửa công suất hoạt động của các nhà máy. Điều này sẽ tác động đến các nhà cung cấp có mối liên hệ chặt chẽ với VW trong một chuỗi giá trị kéo dài. Cuối cùng, nhiều doanh nghiệp nhỏ phải đối mặt với nguy cơ phá sản.

Nguyên nhân chuyển đổi sang xe điện và Trung Quốc

Một trong những lý do chính dẫn đến việc cắt giảm việc làm là quá trình chuyển đổi sang xe điện, cũng như quá trình số hóa phương tiện và quy trình tại các nhà sản xuất. Cả hai xu hướng này đều khiến nhiều vị trí công việc trở nên thừa thãi. Chủ tịch VDA Hildegard Müller cho biết trên thực tế, số lượng việc làm trong ngành ô tô bị mất đi do quá trình chuyển đổi không phải là điều mới mẻ và luôn rõ ràng.

Các doanh nghiệp đã cố gắng làm cho sự thay đổi này được xã hội chấp nhận. Tuy nhiên, những con số hiện tại rất đáng báo động vì chúng vượt xa những gì có thể giải thích được bằng những thay đổi chung trong ngành công nghiệp này. Trên thực tế, ngành sản xuất ô tô Đức cũng đang phải chịu ảnh hưởng từ suy giảm kinh tế ở châu Âu. Mặc dù doanh số bán ô tô mới ở châu Âu tăng nhẹ vào năm ngoái (lên mức 16,1 triệu chiếc), nhưng sản lượng sản xuất tại châu lục này lại giảm.

Các nhà sản xuất Trung Quốc nói riêng đang ngày càng chiếm lĩnh nhiều thị phần hơn tại châu Âu. Theo phân tích của các chuyên gia tư vấn EY, doanh số bán hàng của toàn ngành công nghiệp ô tô Đức trong năm 2024 đã giảm 5% so với năm 2023, xuống mức 536,1 tỷ euro.

Triển vọng

Theo Chủ tịch VDA Hildegard Müller, số liệu cắt giảm việc làm cho thấy nhu cầu cấp thiết về hành động chính trị liên quan đến khuôn khổ chính sách kinh tế ở Đức và châu Âu. Ông kêu gọi chính phủ liên bang mới của Đức cần thay đổi xu hướng chính sách kinh tế của mình để phù hợp với tình hình hiện tại. Ngoài các chương trình đầu tư lớn còn cần phải có những cải cách cơ bản về địa điểm đầu tư.

Các công ty công nghiệp vừa và nhỏ nói riêng đang phải chịu rất nhiều áp lực trong điều kiện hiện tại. Ông Müller chỉ trích rằng trong khi phần còn lại của thế giới đang tăng cường khả năng cạnh tranh bằng những chương trình và cải cách cụ thể, qua đó thu hút các công ty và các khoản đầu tư, thì Đức và châu Âu ngày càng bị bỏ lại phía sau trong bảng xếp hạng vị trí đầu tư.

Trong ngắn hạn, tình hình thị trường lao động khó có thể cải thiện nhanh. Chỉ số việc làm của Viện nghiên cứu kinh tế Ifo cho thấy điều này. Trong tháng 3/2025, chỉ số này tiếp tục giảm xuống mức 92,7 điểm, từ mức 93,0 điểm của tháng 2/2025. Theo Viện Ifo, nhiều ngành công nghiệp Đức đang liên tục cắt giảm việc làm, quá trình này đã diễn ra trong gần hai năm qua. Các ngành kinh tế khác không thể bù đắp được sự suy giảm này. Do đó, dự kiến tỷ lệ thất nghiệp tại Đức sẽ tiếp tục tăng nhẹ trong năm nay.

LẦN ĐẦU TIÊN SAU THẾ CHIẾN II, ĐỨC ĐƯA QUÂN ĐẾN TRƯỚC CỬA NƯỚC NGA

Triển khai quân ở nước ngoài

Lực lượng vũ trang Bundeswehr của Đức cho biết quân đội của họ sẽ được triển khai dọc theo sườn phía đông của NATO tại Litva và đơn vị này sẽ đi vào hoạt động hoàn toàn vào năm 2027. Đây là lần đầu tiên binh lính nước này được triển khai thường trực ở nước ngoài kể từ Thế chiến II.

"Chúng tôi có một nhiệm vụ rõ ràng. Chúng tôi phải đảm bảo sự bảo vệ, tự do và an ninh cho các đồng minh Litva của chúng tôi trên sườn phía đông của NATO", Chuẩn tướng Christoph Huber, chỉ huy lữ đoàn Đức tại đồng minh NATO này cho biết.

Trước đó, Đức đã triển khai quân tới Afghanistan, mặc dù không phải là lâu dài. Litva giáp với đồng minh Belarus của Moscow và vùng lãnh thổ tách biệt Kaliningrad của Nga, nơi có khả năng sẽ xảy ra bất kỳ cuộc xung đột nào trong tương lai giữa Moscow và liên minh này.

Các quốc gia Baltic, do Moscow kiểm soát vào thời Liên Xô, đã nói rằng Tổng thống Nga Putin không có ý định dừng cuộc chiến ở Ukraine.

Kế hoạch

Động thái của Berlin và Vilnius là phản ứng trực tiếp nhất đối với mối lo ngại đó cho đến nay. Kế hoạch hành động lộ trình nhiều năm giữa Đức và Litvađã được thống nhất

vào tháng 12/2023. Khi đó, cả hai nước đều ca ngợi thỏa thuận này là thời khắc lịch sử đối với họ và NATO, như một động thái củng cố sườn phía đông của liên minh để đáp trả hành động tấn công của Nga.

Kế hoạch là triển khai hàng nghìn binh lính sẵn sàng chiến đấu tại quốc gia Baltic vào năm 2027 trong đợt triển khai quân sự thường trực đầu tiên ở nước ngoài của Berlin kể từ Thế chiến II. Đức đã triển khai quân tạm thời tới Afghanistan trong giai đoạn từ năm 2001 đến năm 2021.

Lữ đoàn Thiết giáp số 45 mới thành lập, nhóm vận động hành lang của quân đội Đức đã được kích hoạt trong một buổi lễ bên ngoài thủ đô Vilnius của Litva, Bundeswehr cho biết trong một tuyên bố. Một trụ sở tạm thời đã được thành lập cho đơn vị này, do Chuẩn tướng Christoph Huber chỉ huy. Ông Huber chỉ huy khoảng 150 quân, dự kiến sẽ tăng lên 500 quân vào cuối năm 2025. Cơ quan Tình báo Liên bang Đức (BND) và lực lượng vũ trang tin rằng Moscow đang chuẩn bị cho một cuộc chiến tranh lớn với NATO, tờ Bild của Đức đưa tin tuần trước.

Lữ đoàn sẽ hoạt động vào năm 2027 và sẽ có sự hiện diện thường trực lên đến 5.000 binh lính. Họ sẽ chủ yếu đóng quân tại một khu phức hợp doanh trại với một khu huấn luyện quân sự ở Rudninkai, cách Vilnius 20 dặm về phía nam, nơi vẫn chưa được xây dựng. Cho đến lúc đó, quân đội sẽ hoạt động tại các căn cứ tạm thời ở Litva.

THỎA THUẬN KHOÁNG SẢN MỸ - UKRAINE CẦN TUÂN THEO LUẬT EU

Bộ trưởng Ngoại giao Đức lên tiếng

Bất kỳ thỏa thuận tài nguyên mới nào giữa Ukraine và các quốc gia khác, đặc biệt là Mỹ, cũng cần phải tuân thủ các quy định của Liên minh châu Âu (EU), Ngoại trưởng Đức cho biết.

Phát biểu trên được ngoại trưởng Đức Annalena Baerbock đưa ra trong khuôn khổ chuyến thăm Ukraine hôm qua 1/4.

Phát biểu trong cuộc họp báo chung ở Kiev, Ngoại trưởng Đức Annalena Baerbock nhấn mạnh, châu Âu đã ký kết một thỏa thuận về tài nguyên với Ukraine trong quá khứ và do đó tất cả các thỏa thuận tương lai cần phải tuân thủ luật pháp EU.

Khẳng định

Về phần mình, Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha khẳng định, thỏa thuận khoáng sản với Mỹ hiện đang trong quá trình đàm phán, sẽ không mâu thuẫn với mục tiêu hội nhập châu Âu của Kiev. Ông tuyên bố, Ukraine sẽ tiếp tục hợp tác với Mỹ để đạt được thỏa thuận khoáng sản có thể chấp nhận được cho cả hai bên.

Nhân dịp này, Ngoại trưởng Baerbock đã thông báo gói viện trợ quân sự mới với 3,2 tỷ USD viện trợ cho Ukraine trong năm nay và 8,9 tỷ USD cho giai đoạn 2026 - 2029. Đức cũng sẽ giải ngân thêm 140 triệu USD cho viện trợ nhân đạo và ổn định tình hình tại Ukraine.

Bà Baerbock cam kết rằng, Berlin sẽ tiếp tục ủng hộ Ukraine vô điều kiện, bất kể có sự thay đổi nào trong chính phủ Đức.

Nguồn: Bnews; Dân Việt; Hà Nội Online