CHÍNH PHỦ NỖ LỰC VỰC DẬY KINH TẾ

Sáng kiến đầu tư “Made for Germany” cao kỷ lục

Chính phủ Đức vừa công bố sáng kiến đầu tư lớn nhất trong nhiều thập kỷ, trị giá 631 tỷ euro trong 3 năm tới, nhằm phục hồi kinh tế sau hai năm suy thoái liên tiếp. Sáng kiến “Made for Germany” (Sản xuất cho nước Đức) tập trung vào các dự án trọng điểm như sản xuất, nghiên cứu-phát triển và hạ tầng quốc gia.

Phát biểu tại Phủ Thủ tướng trước các giám đốc điều hành doanh nghiệp hàng đầu Đức, Thủ tướng Friedrich Merz nhấn mạnh sáng kiến đầu tư kỷ lục là tín hiệu mạnh mẽ về sự thay đổi trong nhận thức. Ông Merz khẳng định: “Thông điệp rất rõ ràng: nước Đức đã trở lại. Đầu tư vào Đức là điều đáng giá. Chúng ta không phải là một địa điểm của quá khứ, mà là của hiện tại và tương lai”.

Sáng kiến do Siemens và Deutsche Bank khởi xướng, đã thu hút hơn 60 công ty từ nhiều lĩnh vực tham gia, trong đó có BMW, Mercedes-Benz, Volkswagen, Allianz, Airbus và Nvidia.

Những thách thức đối mặt hiện nay

Từng là động lực tăng trưởng của châu Âu, kinh tế Đức hiện chịu tác động nặng nề từ lạm phát, khủng hoảng giá năng lượng do xung đột Ukraine và áp lực cạnh tranh toàn cầu sau đại dịch Covid-19. Từ năm 2017, thị phần xuất khẩu của Đức giảm mạnh và từ năm 2021 ngày càng tụt hậu so với các nền kinh tế tiên tiến. Xuất khẩu yếu là một nguyên nhân chính khiến kinh tế Đức đối mặt nguy cơ không tăng trưởng năm thứ ba liên tiếp. Theo Ngân hàng Trung ương Đức (Bundesbank), hơn 75% thị phần xuất khẩu bị mất trong giai đoạn 2021-2023 là do vị thế cạnh tranh suy giảm. Tình trạng này diễn ra trên diện rộng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến các ngành như ô-tô, cơ khí, chế tạo máy, kỹ thuật điện và các lĩnh vực sử dụng nhiều năng lượng như hóa chất.

Chương trình phục hồi của Chính phủ

Sau hai năm suy thoái và triển vọng ảm đạm cho năm 2025, Thủ tướng Friedrich Merz kêu gọi các doanh nghiệp tăng cường đầu tư trong nước. Hồi tháng 5, Chính phủ Đức đã phê duyệt các gói giảm thuế trị giá hàng tỷ euro và thành lập quỹ 500 tỷ euro đầu tư vào hạ tầng và khí hậu, nhằm khôi phục môi trường đầu tư đang trì trệ. Cùng với các cam kết cắt giảm thủ tục hành chính, đẩy nhanh số hóa, gói tài khóa mới và cải cách quy định phanh nợ trong hiến pháp được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực cho doanh nghiệp đầu tư trở lại.

Gần đây, tâm lý nhà đầu tư Đức cải thiện vượt kỳ vọng trong bối cảnh thị trường ổn định hơn, bất chấp cảnh báo áp thuế từ Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Kỳ vọng

Theo khảo sát của Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế châu Âu (ZEW) công bố giữa tháng 7, kỳ vọng của giới đầu tư về kinh tế Đức trong 6 tháng cuối năm tăng 5,2 điểm, đạt 52,7 điểm. Giám đốc ZEW Achim Wambach cho biết gần 70% chuyên gia được hỏi tin rằng kinh tế Đức sẽ cải thiện, bất chấp căng thẳng thương mại toàn cầu. Tâm lý tích cực này được thúc đẩy bởi hy vọng Mỹ và EU sớm đạt thỏa thuận thuế quan, cùng với các gói kích thích chi tiêu của Chính phủ Đức. Ngoài ra, hiệu suất kinh tế cải thiện và các biện pháp như giảm thuế, kế hoạch chi tiêu 847 tỷ euro cho hạ tầng và tăng trưởng do Thủ tướng Friedrich Merz công bố cũng góp phần nâng cao niềm tin của nhà đầu tư.

Với những nỗ lực vực dậy nền kinh tế đầu tàu châu Âu, giới đầu tư kỳ vọng kinh tế Đức sẽ khởi sắc trong nửa cuối năm. Sự phục hồi của Đức không chỉ quan trọng với quốc gia này mà còn góp phần thúc đẩy tăng trưởng chung của toàn châu Âu. Tuy nhiên, thu hút đầu tư và hiện thực hóa sáng kiến “Made for Germany” là thách thức lớn trong bối cảnh khó khăn hiện nay. Để cỗ máy kinh tế Đức hồi sinh mạnh mẽ và bền vững, ngoài các biện pháp đã triển khai, Chính phủ Thủ tướng Friedrich Merz cần đồng bộ thêm các cải cách như: Tăng ưu đãi việc làm, giảm rào cản với lao động nhập cư lành nghề, ưu đãi thuế cho đầu tư tư nhân, giảm chi phí năng lượng, gánh nặng hành chính và cải cách hệ thống an sinh xã hội.

VOLKSWAGEN THIỆT HẠI NẶNG DO THUẾ QUAN

Thông báo thiệt hại của Hãng chế tạo ô tô Volkswagen Đức

Hãng chế tạo ô tô Volkswagen của Đức ngày 25/7 thông báo mức thiệt hại khoảng 1,3 tỷ euro (tương đương 1,52 tỷ USD) trong nửa đầu năm nay do mức thuế quan mới của Chính quyền Tổng thống Trump áp với xe ô tô nhập khẩu. Cụ thể, lợi nhuận ròng của hãng trong 6 tháng đầu năm giảm tới 38,5% so với cùng kỳ, xuống còn 7,28 tỷ euro (khoảng 8,54 tỷ USD).

Volkswagen cho biết bên cạnh tác động từ thuế quan, doanh số bán tăng cao của các dòng xe điện có biên lợi nhuận thấp, cùng với chi phí tái cơ cấu đã gây ảnh hưởng tiêu cực đến kết quả kinh doanh của hãng. Mặc dù vậy, Giám đốc Tài chính Arno Antlitz vẫn khẳng định Volkswagen đang đi đúng hướng nếu loại trừ các yếu tố bất lợi này.

Dự báo

Tập đoàn dự báo biên lợi nhuận cả năm sẽ giảm xuống chỉ còn 4 – 5%, so với mức 5,5 – 6,5% trước đó, đồng nghĩa với việc sẽ bị mất hàng tỷ euro lợi nhuận. Volkswagen cũng xác nhận doanh số bán hàng tại thị trường Bắc Mỹ giảm 16% trong nửa đầu năm, chủ yếu do tác động từ thuế của Mỹ đối với xe ô tô nhập khẩu, dù tổng doanh số toàn cầu ghi nhận mức tăng nhẹ.

Yếu tố thuế quan từ Mỹ và quan hệ thương mại Mỹ Trung

Hồi tháng 4 vừa qua, Tổng thống Trump áp thuế bổ sung 25% đối với ô tô nhập khẩu trong khuôn khổ chính sách thương mại mà ông cho rằng sẽ giúp thúc đẩy ngành sản xuất trong nước.

Tuy nhiên,  những chính sách thuế quan của Tổng thống Trump không chỉ gây ảnh hưởng đến các doanh nghiệp nước ngoài mà ngay chính các ngành ở trong nước cũng chịu tác động không kém. Nhiều doanh nghiệp nhỏ trong ngành đồ chơi của Mỹ đã bày tỏ quan ngại và cảnh báo những tác động tiêu cực sẽ phải gánh chịu.

Tại sự kiện mang tên Comic Con, chuỗi sự kiện về truyện tranh và văn hóa giải trí diễn ra ở thành phố San Diego ở bang California của Mỹ, ông Jonathan Cathey - Giám đốc điều hành của hãng đồ chơi và đồ sưu tập cao cấp The Loyal Subjects - nói: “Giá thành sẽ tăng lên, doanh số giảm xuống. Cuối cùng sẽ ảnh hưởng đến người tiêu dùng”.

Theo các số liệu, trong tổng số hơn 17 tỷ USD giá trị các mặt hàng đồ chơi nhập khẩu vào Mỹ trong năm ngoái, hơn 13 tỷ USD có xuất xứ từ Trung Quốc.

Ông Brian Flynn - người sáng lập Super7, một hãng thiết kế hàng đầu về văn hóa đại chúng, sản xuất các mặt hàng sưu tầm và đồ chơi có trụ sở tại San Francisco - cho rằng những biến động liên tục trong quan hệ thương mại Mỹ - Trung đã đẩy các doanh nghiệp Mỹ vào tình trạng “bất định" và người tiêu dùng sẽ sớm bị ảnh hưởng, từ đó tiếp tục tác động ngược trở lại doanh nghiệp.

NƯỚC ĐỨC NÔN NÓNG KHAI TỬ NORD STREAM, NGA CẢNH BÁO HẬU QUẢ KHÔN LƯỜNG

Nga cáo buộc Đức

Đại sứ Nga tại Đức cáo buộc Berlin đang cố tình dập tắt hoàn toàn đường ống dẫn khí Nord Stream, dù có thể khôi phục về mặt kỹ thuật. Ông cảnh báo điều này đi ngược lợi ích chiến lược của chính nước Đức và đặt dấu hỏi lớn về sự im lặng kéo dài quanh cuộc điều tra phá hoại đường ống này.

Ngày 24.7, trong cuộc phỏng vấn với hãng tin TASS, Đại sứ Nga tại Berlin Sergey Nechayev khẳng định đường ống dẫn khí Dòng chảy phương Bắc (Nord Stream) - từng là huyết mạch đưa khí đốt Nga sang châu Âu - vẫn có thể được phục hồi nếu có ý chí chính trị. Tuy nhiên, theo ông, chính phủ Đức đang gấp rút "chôn vùi" dự án, bất chấp thiệt hại to lớn cho nền kinh tế nước này.

“Về mặt kỹ thuật, hoàn toàn có thể khôi phục các đường ống đã bị phá hủy, hoặc ít nhất sử dụng tuyến còn nguyên vẹn để vận chuyển khí đốt Nga. Nhưng thay vì chọn con đường thực dụng, Berlin lại đang gấp rút kết thúc mọi cơ hội tái khởi động” - Đại sứ Nechayev nói.

Theo ông Nechayev, nhiều nghị sĩ Đức, doanh nghiệp lớn và chính quyền các bang đã nhiều lần kêu gọi chính phủ liên bang khôi phục hợp tác năng lượng với Nga, vốn từng giúp hàng hóa Đức duy trì lợi thế cạnh tranh suốt nhiều thập kỷ.

Tuy nhiên, Berlin không chỉ phớt lờ các kêu gọi đó mà còn tích cực thúc đẩy việc gia tăng trừng phạt, khiến dự án Nord Stream trở nên bất khả thi về mặt pháp lý.

Gói trừng phạt Nga thứ 18 mà Liên minh châu Âu (EU) công bố mới đây

Gói này liên quan tới toàn bộ hoạt động Nord Stream và Nord Stream 2 - bao gồm cả bảo trì, vận hành và sử dụng tương lai - đã bị cấm tuyệt đối.

“Đây là một quyết định đi ngược lại lợi ích kinh tế và năng lượng quốc gia của Đức” - ông Nechayev nhấn mạnh.

Một điểm đáng chú ý được Đại sứ Nga nêu bật là sự bất minh xung quanh cuộc điều tra vụ phá hoại đường ống Nord Stream năm 2022 - một trong những vụ tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng lớn nhất lịch sử châu Âu.

“Văn phòng Tổng Công tố Liên bang Đức đã điều tra gần 3 năm nhưng không đưa ra bất kỳ bình luận công khai nào. Berlin chính thức cũng giữ im lặng, dường như chẳng vội vã gì cả” - ông Nechayev bày tỏ hoài nghi.

Ông cho biết Nga đã nhiều lần đề xuất hợp tác pháp lý, thậm chí kêu gọi điều tra quốc tế dưới sự bảo trợ của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, song đều không nhận được phản hồi từ phía Đức hay EU.

“Điều này đặt ra nghi vấn lớn về mức độ thiện chí của Đức trong việc xác định và truy cứu những kẻ đứng sau vụ phá hoại” - Đại sứ Nechayev nói, gọi đây là vụ tấn công nghiêm trọng vào một trong những cơ sở hạ tầng có tính chiến lược nhất châu Âu.

Hai tuyến đường ống Nord Stream và Nord Stream 2

Cả hai từng được xem là biểu tượng gắn kết năng lượng giữa Nga và châu Âu, đặc biệt với Đức - quốc gia tiêu thụ khí đốt lớn nhất EU. Tuy nhiên, sau khi xảy ra xung đột Nga - Ukraina và vụ nổ phá hoại Nord Stream năm 2022, cả hai đường ống rơi vào tình trạng tê liệt hoàn toàn.

Trong khi đó, lập trường của Nga hiện nay là còn có thể khôi phục Nord Stream, nếu châu Âu, đặc biệt là Đức, thực sự muốn.

Nguồn: Nhân Dân; Bnews; Lao Động