PHÚC THẨM VỤ CHUYẾN BAY GIẢI CỨU GIAI ĐOẠN 2

Sau phiên sơ thẩm, cựu Phó giám đốc Sở Ngoại vụ Thái Nguyên cùng 10 người khác có đơn kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt hoặc xin hưởng án treo.

Dự kiến ngày 13/6, TAND Cấp cao tại Hà Nội mở phiên phúc thẩm xét kháng cáo của 11 bị cáo trong giai đoạn 2 vụ án chuyến bay giải cứu.

Hội đồng xét xử có 3 thẩm phán, trong đó, thẩm phán Đặng Đình Lực được phân công làm chủ tọa; 2 Kiểm sát viên được phân công thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử cùng nhiều luật sư tham gia tố tụng để bào chữa cho các bị cáo.

Trong số 11 người kháng cáo có ông Trần Tùng (cựu Phó Giám đốc Sở Ngoại vụ tỉnh Thái Nguyên) đề nghị cấp phúc thẩm xem xét, cân nhắc giảm nhẹ hình phạt cho mình.

Cùng xin giảm án hoặc xin hưởng án tù treo có các bị cáo: Nguyễn Văn Văn (cựu Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Quảng Nam); Lê Ngọc Tường (cựu Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Quảng Nam); Trần Thanh Nhã (trú quận Bình Thạnh, TP.HCM); Đặng Nhật Đức (Giám đốc Công ty TNHH Top Agent Japan); Vũ Hoàng Dũng (trú phường Xuân La, Tây Hồ, Hà Nội),...

Trong đơn kháng cáo, các bị cáo bày tỏ mong muốn Tòa án cấp phúc thẩm xem xét lại bản án sơ thẩm, cân nhắc mức độ hành vi, bối cảnh các bị cáo thực hiện hành vi phạm tội để cho họ hưởng khoan hồng hơn nữa, có cơ hội sớm được trở về với gia đình và cộng đồng xã hội.

Trước đó, vào cuối tháng 12/2024, TAND TP.Hà Nội mở phiên tòa sơ thẩm và tuyên phạt bị cáo Trần Tùng 12 năm tù về các tội Nhận hối lộ và Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.

Cùng nhóm tội Nhận hối lộ, Tòa tuyên phạt bị cáo Nguyễn Văn Văn 2 năm tù; Lê Ngọc Tường 2 năm tù; 14 bị cáo khác, người lĩnh mức án thấp nhất 12 tháng tù nhưng cho hưởng án treo, cao nhất là 3 năm tù giam các tội Đưa hối lộ; Nhận hối lộ; Che giấu tội phạm.

Về dân sự, nhóm bị cáo phải nộp sung công quỹ số tiền nhận hối lộ hoặc tiền hưởng lợi bất chính.

Cấp sơ thẩm đánh giá đây vụ án tham nhũng có tính chất đặc biệt nghiêm trọng, phức tạp, diễn ra trong thời kỳ dịch COVID-19 bùng phát, được dư luận xã hội đặc biệt quan tâm. Hành vi của các bị cáo gây nguy hiểm cho xã hội, đã xâm phạm đến hoạt động đúng đắn của cơ quan Nhà nước, làm thay đổi tính nhân văn trong chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước đối với việc bảo hộ công dân Việt Nam ở nước ngoài nói chung và trong hoàn cảnh đặc biệt người dân bị mắc kẹt trong đại dịch COVID-19, cần đến sự hỗ trợ của cơ quan chức năng nói riêng.

Do đó, cần phải tuyên một bản án nghiêm minh trước pháp luật, đảm bảo công bằng, răn đe.

Toàn vụ án, tòa xác định ông Trần Tùng nhận hối lộ 4,4 tỷ đồng và hưởng lợi bất chính hơn 3 tỷ đồng. Hai cựu quan chức cấp cao là cựu Phó giám đốc Sở Y tế Quảng Nam Nguyễn Văn Văn và Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh này là Lê Ngọc Tường nhận hối lộ lần lượt 450 triệu đồng và 400 triệu đồng của doanh nghiệp.

Theo bản án sơ thẩm, khi dịch COVID-19 bùng phát và diễn biến phức tạp, Chính phủ đã chỉ đạo tổ chức các chuyến bay đưa công dân Việt Nam từ nước ngoài về nước để phòng chống dịch. Chính phủ giao cho Văn phòng Chính phủ, Tổ công tác của một số bộ ngành và địa phương thực hiện quy trình cấp phép chuyến bay và cho chủ trương cách ly.

Lợi dụng chủ trương nêu trên của Đảng, Nhà nước và chức vụ quyền hạn được giao, một bị cáo công tác tại UBND các tỉnh, thành phố đã thỏa thuận đưa/nhận hối lộ, làm trái công vụ để tham mưu, đề xuất chấp thuận chủ trương cho các doanh nghiệp đưa công dân về nước cách ly y tế tại địa phương.

Các bị cáo thực hiện trực tiếp hoặc qua trung gian "móc nối", "thỏa thuận" với cán bộ thuộc Bộ Y tế đưa, nhận hối lộ với số tiền lớn để có văn bản chấp thuận, xét duyệt cho công dân (khách lẻ) về trên các chuyến bay đơn lẻ.

Ngoài ra, có bị cáo lợi dụng vị trí công tác để "ra giá" với công dân nhằm trục lợi; hướng dẫn, xúi giục người liên quan khai báo gian dối, che giấu tội phạm, gây cản trở việc điều tra, làm rõ tội phạm của cơ quan chức năng.

VỤ TẬP ĐOÀN SƠN HẢI PHẢN ĐỐI KẾT QUẢ CHỌN THẦU: BÌNH PHƯỚC NÓI VỀ CHỨNG CHỈ CỦA TỔ TRƯỞNG CHUYÊN GIA

Doanh nghiệp "trượt thầu" phản ánh chứng chỉ hành nghề của Tổ trưởng tổ chuyên gia tư vấn, mời thầu dự án đường cao tốc hết hạn sử dụng.

Ngày 28-5, Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng tỉnh Bình Phước thông tin vụ việc ông Vũ Ngọc Trụ, Tổ trưởng Tổ chuyên gia đấu thầu liên quan đến việc tư vấn lựa chọn nhà thầu dự án đường cao tốc TP HCM - Thủ Dầu Một - Chơn Thành (đoạn qua tỉnh Bình Phước) sử dụng chứng chỉ hành nghề đã hết hạn vào đầu tháng 10-2023 là chưa chính xác.

Theo Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng tỉnh Bình Phước, chứng chỉ hành nghề của ông Trụ được cấp năm 2023, có thời hạn 5 năm, tức đến năm 2028 mới hết hạn.

Cùng ngày, ông Phạm Văn Trinh, Chánh Văn phòng UBND tỉnh Bình Phước, cho biết UBND tỉnh đã nhận được đơn kiến nghị của Tập đoàn Sơn Hải về gói thầu dự án đường cao tốc TP HCM – Thủ Dầu Một – Chơn Thành (đoạn qua địa bàn tỉnh). UBND tỉnh Bình Phước đã chỉ đạo các sở ngành kiểm tra, tham mưu để tỉnh trả lời cho Tập đoàn Sơn Hải theo quy định.

Theo báo cáo của Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng tỉnh Bình Phước, gói thầu xây lắp xây dựng đường cao tốc TP HCM - Thủ Dầu Một - Chơn Thành, đoạn qua tỉnh Bình Phước do Công ty Cổ phần tư vấn Văn Phú (có địa chỉ ở TP Hà Nội) làm đơn vị tư vấn lập hồ sơ mời thầu và đánh giá hồ sơ dự thầu.

Ngày 6-5, Tổ chuyên gia (do đơn vị tư vấn thành lập) đã lập báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu điện tử (E-HSDT) gửi Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng tỉnh Bình Phước và mở thầu công khai qua mạng. Có 5 doanh nghiệp xây dựng tham gia đấu thầu, trong đó có Tập đoàn Sơn Hải.

Kết quả đánh giá, E-HSDT của 5 nhà thầu đều hợp lệ, đủ năng lực và kinh nghiệm. Đơn vị trúng thầu là Liên danh cao tốc HCM-TDM-CT (gồm Tổng Công ty xây dựng Trường Sơn, Công ty TNHH Thương mại dịch vụ và xây dựng NTV Thành Phát). Riêng 4 doanh nghiệp khác và Tập đoàn Sơn Hải bị "rớt thầu" do kết quả đánh giá về kỹ thuật không đạt.

Quá bức xúc, lãnh đạo Tập đoàn Sơn Hải đã gửi đơn đến UBND tỉnh Bình Phước trình bày đơn vị là nhà thầu có năng lực, kinh nghiệm đã trúng thầu và thi công các dự án cao tốc, công trình trọng điểm quốc gia. Khi tham gia gói thầu dự án đường cao tốc này, tập đoàn đã đáp ứng đầy đủ về mặt kỹ thuật của E-HSMT và cam kết bảo hành 10 năm (tăng 5 năm so với quy định E-HSMT), tiết kiệm chi phí duy tu, sửa chữa cho nhà nước trong quá trình khai thác.

Đáng chú ý, Tập đoàn Sơn Hải cho rằng tập đoàn mời giá dự thầu thấp nhất, có thể tiết kiệm cho ngân sách nhà nước gần 150 tỉ đồng nhưng chủ đầu tư lại lựa chọn đơn vị trúng thầu là Liên danh Cao tốc HCM-TDM-CT.

"Chủ đầu tư không chỉ loại chúng tôi mà còn loại 3 nhà thầu xếp hạng sau chúng tôi đều là những doanh nghiệp có tiếng trong lĩnh vực giao thông của Việt Nam" - lãnh đạo Tập đoàn Sơn Hải nói.

Tập đoàn Sơn Hải nhận thấy việc lựa chọn nhà thầu chưa phù hợp với E-HSMT và quy định của pháp luật về đấu thầu, gây ảnh hưởng đến quyền lợi, uy tín của doanh nghiệp và gây thất thoát ngân sách nhà nước.

Ngoài ra, Tập đoàn Sơn Hải cho rằng qua kiểm tra các thành viên trong tổ chuyên gia trên trang hệ thống "chungchidauthau.mof.gov.vn" thì ông Vũ Ngọc Trụ, Tổ trưởng tổ chuyên gia có chứng chỉ hành nghề đấu thầu đã hết hạn vào ngày 18-10-2023 nên không đáp ứng được quy định của Luật Đấu thầu.

Do đó, Tập đoàn Sơn Hải đề nghị UBND tỉnh Bình Phước kiểm tra, rà soát lại năng lực của các thành viên trong Tổ chuyên gia đánh giá E-HSDT, thành lập tổ chuyên gia liên ngành, độc lập với chủ đầu tư và bên mời thầu để chấm lại E-HSDT, đảm bảo mục tiêu của công tác đấu thầu là cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế lập tổ chuyên gia liên ngành độc lập, chấm thầu lại để đảm bảo minh bạch.

KHỞI TỐ LOẠT CÁN BỘ Ở GIA LAI CHỈ TRONG 1 NGÀY

Chỉ trong 1 ngày 28/5, Công an tỉnh Gia Lai đã khởi tố nhiều cán bộ có hành vi vi phạm pháp luật như nhận hối lộ, tham ô tài sản, thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng... Trong đó một số đối tượng đã bị bắt tạm giam.

Thông tin từ Công an tỉnh Gia Lai cho biết, sáng 28/5, Phòng CSĐT tra tội phạm về kinh tế, tham nhũng, buôn lậu và môi trường Công an tỉnh Gia Lai đã khởi tố bị can, bắt tạm giam đối tượng Đặng Mậu Thảo (SN 1992, trú phường Hội Thương, TP Pleiku, Gia Lai; công chức Phòng Kinh tế - Hạ tầng và đô thị TP Pleiku) về tội “Nhận hối lộ”.

Kết quả điều tra xác định, từ năm 2022-2024, Thảo có 19 lần nhận hối lộ của 14 cá nhân, DN với số tiền 71,5 triệu đồng để cấp giấy phép xây dựng nhà ở.

Cùng ngày, Phòng CSĐT tội phạm về kinh tế, tham nhũng, buôn lậu và môi trường Công an tỉnh cũng đã khởi tố bị can, cấm đi khỏi nơi cư trú đối với Trần Thị Bảy (SN 1985, công chức tài chính kế toán xã Ia Phí, huyện Chư Păh, Gia Lai) về tội “Tham ô tài sản”. Bảy đã mua 36 hoá đơn, lập khống chứng từ chiếm đoạt hơn 334 triệu đồng.

Liên quan vụ án “Tham ô tài sản” của Trần Thị Bảy, cơ quan điều tra đã khởi tố đối tượng Rơ Châm Laoh (SN 1984, Chủ tịch UBND xã Ia Phí, huyện Chư Păh) về tội “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng”.

Cũng trong ngày 28/5, Phòng CSĐT tội phạm về kinh tế, tham nhũng, buôn lậu và môi trường Công an tỉnh đã khởi tố, bắt tạm giam đối tượng Đinh Văn Nơ (SN 1984, trú xã Đak Rong, huyện Kbang, tỉnh Gia Lai; Phó Chủ tịch HĐND xã Đăk Rong) về tội “Huỷ hoại rừng”.

Kết quả điều tra ban đầu cho thấy, Đinh Văn Nơ đã huỷ hoại 3.320m2 rừng đặc dụng tại Tiểu khu 26, thuộc lâm phần của Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đăk Rong quản lý.

Bên cạnh cán bộ, công chức xã phường, cơ quan điều tra cũng khởi tố Hoàng Thị Hồng Minh (SN 1985, trú phường Yên Đỗ, TP Pleiku, tỉnh Gia Lai; hộ kinh doanh) về tội “Mua bán trái phép hoá đơn”.

Mới đây, Phòng CSĐT tội phạm về kinh tế, tham nhũng, buôn lậu và môi trường Công an tỉnh cũng đã khởi tố 2 vụ án, 3 đối tượng về tội “Sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm" và đang tiếp tục mở rộng điều tra đối với một số vụ án liên quan đến thực phẩm giả, thực phẩm kém chất lượng.

AI ĐỦ SỨC LÀM ĐƯỜNG SẮT CAO TỐC BẮC NAM?

Theo các chuyên gia, nếu muốn triển khai nhanh, tốc độ và chất lượng… dự án lớn như đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, bắt buộc phải chọn DN tư nhân lớn làm nhà đầu tư, chọn một đầu mối duy nhất - một nhạc trưởng đủ tầm và duy nhất.

Nói về việc gần đây có một số doanh nghiệp tư nhân đề xuất tham gia đầu tư đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, chuyên gia Nguyễn Minh Phong nhấn mạnh, ông và nhiều người khác thấy mừng khi thấy tinh thần nhập cuộc của doanh nghiệp tư nhân - họ sẵn sàng đưa vai gánh vác một trọng trách lớn của đất nước. Đó là điều phù hợp với tinh thần của Nghị quyết 68.

Nếu cả xã hội đồng thuận và chính sách Nhà nước tốt để cho tư nhân làm thành công đường sắt cao tốc Bắc - Nam thì đó chính là đột phá lớn nhất, là phép thử và minh chứng thuyết phục nhất cho toàn bộ chính sách của Đảng ta về kinh tế tư nhân trong thời gian tới.

Tuy nhiên, vấn đề ở đây là vẫn phải cần đến “bộ lọc” để chọn ra nhà đầu tư tư nhân nội địa đủ tầm.

“Đông chưa chắc đã vui, thậm chí nếu không phối hợp được nhịp nhàng thì còn có thể gây nhiễu, khiến quá trình thẩm định, lựa chọn nhà đầu tư bị kéo dài, gây lỡ cơ hội vàng và tăng chi phí.

Ngoài ra, không thể biến dự án sống còn của đất nước thành nơi để mọi doanh nghiệp cùng vào “thử sức” để rồi lại gánh rủi ro.

Trên thương trường, doanh nghiệp có thể thắng hoặc thua. Nhưng dự án thế kỷ quyết định tương lai và vị thế quốc gia này thì chỉ có thể thắng!” , ông Phong nhấn mạnh.

Theo ông Phong, làm dự án quy mô “trăm năm có một” như đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam thì không thể chỉ dựa vào nhiệt huyết, mà nó đòi hỏi tầm nhìn chiến lược, năng lực tổ chức thượng tầng và bản lĩnh quản trị hạ tầng.

Đường sắt tốc độ cao không phải là một dự án thử nghiệm, càng không phải là sân chơi cho những ai “dám nghĩ dám làm”. Đây là một hệ sinh thái hạ tầng phức tạp, đòi hỏi tích hợp công nghệ tiên tiến, kỹ thuật chính xác đến từng milimet, hệ thống vận hành đồng bộ và một quy trình an toàn nghiêm ngặt. Chỉ cần một sai số nhỏ cũng có thể gây hậu quả nghiêm trọng, cả về người, của và niềm tin xã hội.

Đồng quan điểm, chuyên gia kinh tế Vũ Đình Ánh nhấn mạnh, ngoài tinh thần và nhiệt huyết, điều quan trọng nhất với một dự án tầm cỡ chưa từng có của đất nước chính là tính khả thi về kinh tế, tài chính và xã hội để đảm bảo đúng với ý nghĩa xương sống, giúp lan tỏa tới hàng chục ngành nghề liên quan đến siêu dự án đường sắt cao tốc.

Ai đủ sức lĩnh vai “nhạc trưởng” duy nhất?

Nhiều chuyên gia kinh tế nêu quan điểm, với một siêu dự án có ý nghĩa thế kỷ như đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, phương án tối ưu khi chọn doanh nghiệp tư nhân làm nhà đầu tư đó là chọn một đầu mối duy nhất - một nhạc trưởng đủ tầm, chịu trách nhiệm cao nhất và duy nhất. Vì điều này sẽ khiến doanh nghiệp có thể quyết sách nhanh hơn, dưới sự giám sát chặt chẽ của Nhà nước.

Ngược lại, nếu bị xé lẻ, triển khai từng phân khúc thì dự án dễ có nguy cơ thiếu đồng bộ, chậm tiến độ, làm đội vốn và đánh mất cơ hội phát triển chiến lược của đất nước.

Cụ thể, Nhà nước cần định ra những nguyên tắc và hệ tiêu chí cơ bản, cụ thể và đồng bộ để làm chuẩn cho sự lựa chọn nhà thầu dự án. Một doanh nghiệp được lựa chọn cần có năng lực tài chính vững vàng, khả năng huy động vốn lớn, năng lực làm chủ công nghệ, kinh nghiệm triển khai các dự án hạ tầng thần tốc và có cam kết mạnh mẽ về tiến độ, cũng như chất lượng theo các kịch bản khả thi nhất, hài hoà mục tiêu và cân bằng lợi ích, quyền lợi cũng như trách nhiệm cụ thể.

Chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh cho rằng, việc các doanh nghiệp tư nhân muốn tham gia vào các dự án trọng điểm quốc gia là một tín hiệu rất tốt. Tuy nhiên, cần phải cân nhắc đến năng lực của doanh nghiệp có phù hợp hay không.

“Chúng ta huy động mọi nguồn lực trong nước, nhưng cần phải có một hội đồng chuyên môn cao để thẩm định năng lực của những doanh nghiệp này. Từ đó, chọn ra một nhạc trưởng duy nhất đủ tầm để thực hiện” , ông Doanh nhấn mạnh.

Nhấn mạnh quan điểm cần tìm được một doanh nghiệp đủ tầm để có thể đầu tư dự án đường sắt tốc độ cao Bắc Nam, chuyên gia Nguyễn Xuân Thủy bày tỏ sự tin tưởng, có thể “chọn mặt gửi vàng” với VinSpeed của hệ sinh thái Vingroup.

“VinGroup nổi tiếng là đơn vị đã có nhiều kinh nghiệm, họ đã làm đủ các công trình lớn rồi. Ngoài ra, họ cũng có những kinh nghiệm về nghiên cứu khoa học và công nghệ. Về tài chính, họ có đủ nguồn lực để tiếp cận, mua các công nghệ của nước ngoài. Cho nên, tôi cho rằng, doanh nghiệp này có thể hoàn toàn làm được những dự án trọng điểm” , ông Thủy phân tích.

Tương tự, ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng (Đại học Nguyễn Trãi), cũng cho rằng việc một tập đoàn tư nhân hàng đầu Việt Nam như Vingroup đề xuất tham gia dự án trọng điểm quốc gia như đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam mang nhiều ý nghĩa và ưu thế chiến lược.

Đầu tiên là uy tín về tiến độ và năng lực triển khai dự án quy mô lớn. Vingroup đã chứng minh khả năng thực thi nhanh chóng và hiệu quả qua hàng loạt dự án như Vinhomes, Vincom, Vinmec, Vinschool và đặc biệt là VinFast với tổ hợp sản xuất ô tô điện quy mô toàn cầu được triển khai thần tốc chỉ trong thời gian ngắn. Điều này thể hiện năng lực tổ chức, huy động nguồn lực và quản trị tiến độ rất cao của doanh nghiệp - yếu tố then chốt trong các công trình hạ tầng quy mô lớn như đường sắt tốc độ cao.

Bên cạnh đó, Vingroup có khả năng huy động tài chính mạnh mẽ và linh hoạt. Với tổng tài sản lớn và khả năng huy động vốn trong và ngoài nước, Vingroup hoàn toàn có thể tham gia với vai trò nhà đầu tư hoặc liên doanh cùng các đối tác trong - ngoài nước.

Đặc biệt, Vingroup luôn có tư duy đổi mới, ứng dụng công nghệ và tầm nhìn dài hạn. VinFast là ví dụ điển hình cho tư duy đột phá và chiến lược “nhảy vọt”. Điều này cho thấy Vingroup không đơn thuần chỉ là nhà đầu tư hạ tầng mà còn có khát vọng công nghệ, kết nối, chuỗi giá trị toàn cầu. Nếu ứng dụng tư duy này vào giao thông đường sắt, họ có thể đem đến cách tiếp cận hiện đại, tích hợp công nghệ số, dịch vụ phụ trợ, logistics, từ đó nâng tầm hệ sinh thái giao thông quốc gia.

"Tôi cho rằng, năng lực của Tập đoàn Vingroup hoàn toàn có thể thực hiện được dự án đường sắt cao tốc Bắc - Nam" , ông Huy nói.

Chuyên gia kinh tế Nguyễn Minh Phong cho rằng, nếu để “so bó đũa, chọn cột cờ” trong số các doanh nghiệp tư nhân trong nước để làm dự án thì VinSpeed là lựa chọn đáng tin cậy số 1. Vì doanh nghiệp được hậu thuẫn bởi Vingroup - một trong những tập đoàn tư nhân lớn nhất Việt Nam và cũng là thương hiệu lớn ở Đông Nam Á, có kinh nghiệm triển khai và vận hành các dự án lớn tầm cỡ quốc gia và được quốc tế thừa nhận.

“Thực tế cho thấy Vingroup đã tạo ra được niềm tin trong giới đầu tư và công chúng, đồng thời cũng đã trải qua nhiều va đập, với không ít thành tựu trên thương trường, được dư luận cả trong nước và quốc tế nể phục.

Đây là yếu tố tối quan trọng cho khả năng dẫn dắt và đảm bảo thành công khi xây dựng một công trình mang tính biểu tượng quốc gia và cần đến sự hỗ trợ quốc tế như dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam” , ông Phong nhấn mạnh.

Nguồn: Người Đưa Tin; Soha; Vietnamnet; CafeF