KHÔNG SỢ TÊN LỬA, NGHE BÁO ĐỘNG THÀNH QUEN Ở TRUNG ĐÔNG

Sống giữa Trung Đông những ngày chiến sự căng thẳng là trải nghiệm mang đến nhiều cảm xúc hỗn độn đối với một người Việt xa xứ.

Những ngày gần đây, tình hình Trung Đông rất nóng và căng thẳng. Trong suốt 3 năm qua, sinh sống và làm việc ở khu vực mà nay là "vùng chiến" là trải nghiệm cực kỳ khó quên nhưng cũng không còn mới mẻ với tôi nữa.

Có lẽ không nhiều người Việt Nam nếm trải cả ba đợt tấn công nhằm vào các quốc gia vùng Vịnh trong vòng tám tháng qua.

Lần đầu tiên là vào tháng 6/2025, khi Iran phóng tên lửa vào căn cứ không quân Mỹ tại Doha (Qatar). Tối hôm đó, cả thành phố rung chuyển bởi các tiếng nổ lớn.

Ban đầu tôi nghĩ là động đất. Đến khi chạy chạy ra được khỏi tòa nhà và nhìn thấy những đám mây cùng mảnh vỡ tên lửa ngay trên đầu, tôi mới biết đó là một vụ tấn công. Cảm xúc lúc đấy khá hỗn độn, 3 phần kinh ngạc 7 phần sợ hãi. Trong đầu lúc đấy chỉ nghĩ thoát khỏi nơi đây càng nhanh càng tốt. Tôi bay khỏi Doha không lâu sau khi không phận mở.

Lúc Israel bất ngờ thả 10 quả bom xuống Doha nhắm vào các lãnh đạo Hamas hồi tháng 9 năm ngoái, tôi mới quay lại thành phố được vài ngày. Vị trí tôi ở cách hiện trường khoảng 15km. Cuộc tấn công đó làm 6 người thiệt mạng nhưng tôi không còn sợ và cũng không cảm thấy phải gấp rút "chạy trốn" như trước.

Lần này vừa về lại Dubai (UAE) không lâu, tôi lại sống giữa những đợt tấn công dồn dập khi Iran đáp trả Mỹ-Israel. Tôi không còn bất ngờ. Kịch bản Iran nhắm vào các căn cứ quân sự Mỹ tại các quốc gia trong khu vực bao gồm cả UAE đã được nhắc đến rất nhiều từ sau lần tấn công đầu tiên ở Doha. Riêng Dubai không hề có căn cứ quân sự Mỹ nào, nhưng lần này rõ ràng Iran muốn nhắm vào Jebel Ali - cảng huyết mạch của Dubai và một số cơ sở trọng yếu khác.

Điều khiến tôi và hầu hết công dân, cư dân UAE đều cảm thấy yên tâm, không lo lắng, không sợ sệt trong thời gian căng thẳng này đó là Chính phủ và Bộ Quốc phòng UAE phản ứng rất nhanh và hiệu quả. Mọi người tin chính phủ UAE là chính phủ “nói là làm”, một chính phủ cực giàu và mạnh, họ có đủ tiềm lực kinh tế và quân sự để đảm bảo an toàn cho người dân của mình.

UAE thực sự đã có sự chuẩn bị rất kỹ lưỡng, vận hành phòng thủ nhiều lớp, và cũng là nước đầu tiên ngoài Mỹ triển khai hệ thống phòng thủ tên lửa tầng cao THAAD. Chỉ trong 2 ngày, UAE đã đánh chặn thành công hàng trăm tên lửa đạn đạo, UAV cùng một số tên lửa hành trình.

Có vài nguồn tin cho rằng, chỉ trong 1 ngày 28/2, UAE đã tiêu tốn khoảng 1,6 tỉ USD cho việc phòng chống tên lửa. Chưa có xác nhận chính thức nào từ chính phủ về con số này. Tuy vậy, vẫn có thương vong xảy ra do các mảnh vỡ tên lửa rơi rải rác, tôi rất buồn và lấy làm tiếc cho những nạn nhân xấu số.

Chiến sự không làm xáo trộn cuộc sống ở đây quá nhiều. Ngoài đường có bớt kẹt xe hơn, mọi người có ra đường ít hơn theo khuyến cáo của chính phủ. Dẫu vậy, trung tâm thương mại, các nhà hàng, quán xá, văn phòng, siêu thị vẫn mở cửa hoạt động bình thường, chỉ có học sinh sinh viên chuyển sang học trực tuyến và người lao động làm việc ngoài trời được khuyến cáo làm việc từ xa hoặc xin nghỉ.

Mọi người cũng có tích trữ lương thực một chút nhưng không phải kiểu đổ xô gom hàng như thời kỳ phong tỏa vì COVID-19. Người Hồi giáo vẫn tụ tập ăn lúc 18h30. Tàu điện đô thị (metro) chưa ngừng hoạt động dù chỉ 1 phút. Taxi vẫn chạy đầy đường. Shipper vẫn miệt mài giao hàng, có thể là những người bận rộn nhất và thực sự là “người hùng” của Dubai trong thời gian này.

Dubai vẫn vận hành như cách nó đã từng, không hề biến thành “thành phố ma” như một số lời đồn đại. Đặc biệt, Tổng thống UAE và Thái tử Dubai cùng đoàn tuỳ tùng xuất hiện tại Dubai Mall, thân thiện bắt tay thăm hỏi người dân và an nhiên dùng bữa tại đây là hình ảnh trấn an mạnh mẽ đối với người dân toàn UAE.

Tôi nghĩ tạm thời nhóm người bị chịu ảnh hưởng nhiều nhất là những người đang bị mắc kẹt do việc đóng không phận và các chuyến bay bị huỷ. Tuy nhiên, chính phủ cũng xác nhận sẽ chi trả toàn bộ chi phí ăn ở cho hơn 20 ngàn hành khách bị ảnh hưởng vả chỉ thị cho khách sạn phải gia hạn lưu trú cho những du khách đang bị mắc kẹt tại UAE. Đây có lẽ là điều mà rất ít các quốc gia có thể làm được.

Với bản thân tôi nói riêng, tiếng điện thoại hú báo động, tiếng nổ tên lửa gần xa, tiếng máy bay tuần tra ầm ào suốt ngày đêm không thể ngăn tôi ngày ăn ba bốn bữa, tối ngủ đủ 8 tiếng, làm việc, tưới hoa, chơi game, chơi với mèo, cập nhật tin tức. Tiếng nổ, rung lắc là tất cả những gì tôi và rất nhiều người khác trải nghiệm, nhưng đa số trong đó là tiếng nổ và dư âm sóng áp suất do tên lửa đánh chặn tên lửa từ trên không.

Những người sống quanh tôi cũng đều rất bình thản, không phàn nàn, không sợ sệt. Chúng tôi vẫn đang rất an toàn. Hoảng loạn, sợ sệt, phàn nàn và lo lắng đều không giúp được gì. Cứ bình tĩnh, chủ động nghe ngóng và làm theo đúng hướng dẫn của chính phủ để tiếp tục giữ an toàn cho bản thân.

Tôi không sợ tên lửa, tôi chỉ sợ những con người đang gây ra cuộc chiến này. Tôi chưa rõ họ sẽ khiến những căng thẳng và xung đột này đi về đâu. Cầu mong các cuộc tấn công sẽ sớm kết thúc, cầu mong hoà bình cho Dubai, cho UAE, cho Trung Đông và các khu vực khác trên thế giới vẫn đang chìm trong bóng đêm của những cuộc xung đột dai dẳng.

GÌN GIỮ BẢN SẮC VĂN HÓA VỚI TẾT NGUYÊN TIÊU TẠI LÀO

Chùa Phật Tích ở Vientiane tổ chức Lễ Thượng nguyên, hay còn gọi là Tết Nguyên tiêu, Rằm tháng Giêng, một trong nhiều lễ trong năm và rất quan trọng trong truyền thống văn hóa của người Việt.

Ngày 3/3, Chùa Phật Tích ở thủ đô Vientiane đã tổ chức Lễ Thượng nguyên, hay còn gọi là Tết Nguyên tiêu, Rằm tháng Giêng, vốn là một trong nhiều lễ trong năm và rất quan trọng trong truyền thống văn hóa của người Việt Nam, qua đó góp phần gìn giữ nét văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam ở nước ngoài cũng như lan tỏa nét đẹp văn hóa của dân tộc Việt đến với người dân Lào.

Tham dự buổi lễ có Thượng tọa Thích Minh Quang, Trưởng ban Điều phối hợp tác Phật giáo Việt Nam-Lào, Trụ trì Chùa Phật Tích, cùng chư tôn đức Phật giáo Lào và Việt Nam; Đại sứ Việt Nam tại Lào Nguyễn Minh Tâm cùng Phu nhân; cán bộ Đại sứ quán phụ trách công tác cộng đồng; các hội đoàn người Việt Nam tại Lào và đông đảo bà con Phật tử, cộng đồng người Việt Nam và người Lào.

Ngay từ sáng sớm, đông đảo Phật tử, bà con kiều bào đã có mặt trong khuôn viên nhà chùa để tham dự buổi lễ cầu an do Thượng tọa Thích Minh Quang chủ trì.

Lễ cầu nguyện Quốc thái dân an, chúng sinh an lạc nguyện cầu bình an, mong muốn sức khỏe, hạnh phúc, khát vọng phát triển và sự hanh thông trong dịp đầu Năm mới là truyền thống văn hóa tâm linh và nhu cầu của mỗi người Việt Nam.

Dưới sự hướng dẫn của Thượng toạ Thích Minh Quang, các tăng ni, phật tử đã thực hiện Lễ cầu Quốc thái dân an với mong ước tất cả tăng ni phật tử trên toàn thế giới nói chung, tại Việt Nam và tại Lào nói riêng gặp nhiều may mắn trong năm 2026.

Chia sẻ về ý nghĩa tốt đẹp của ngày Rằm tháng Giêng hay còn gọi là Lễ Tết Nguyên tiêu, nét đẹp văn hóa truyền thống từ lâu đời của người Việt, Thượng toạ Thích Minh Quang cho biết Lễ Tết Nguyên tiêu là điểm khởi đầu cho một Năm mới và mọi người đến chùa với mong muốn tìm sự bình an cho cả một năm, có cuộc sống tốt đẹp hơn để góp phần xây dựng xã hội văn minh, nhân ái. Cộng đồng người Việt Nam ở Lào, cũng như các cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài khác, có vai trò và trách nhiệm trong việc gìn giữ nét đẹp văn hóa truyền thống của người Việt Nam.

Theo Thượng toạ Thích Minh Quang, việc năm nào Chùa Phật Tích ở thủ đô Vientiane cũng tổ chức và mời bà con cộng đồng người Việt Nam đến tham dự là để gìn giữ nét đẹp văn hóa truyền thống có từ ngàn đời. Đến chùa nhân dịp này cũng thể hiện tình đoàn kết của cộng đồng người Việt Nam tại Lào nói riêng, cũng như cộng đồng người Việt Nam ở các nước khác trên thế giới nói chung.

Việc nhà chùa tổ chức những ngày lễ như thế này là dịp để bà con được gặp gỡ, giao lưu và thắt chặt tình đoàn kết trong cộng đồng, đồng thời gìn giữ nét văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam ở nước ngoài.

Với chị Hàn Thị Ngọc Oanh đã sống ở Lào 15 năm, chị thường hay đến Chùa Phật Tích để thắp hương cầu bình an và sức khỏe cho bản thân, gia đình, cầu cho đất nước Việt Nam ngày một phát triển lớn mạnh và thịnh vượng hơn nữa.

Được khánh thành cuối năm 2010 với diện tích hơn 2.000m2, chùa Phật Tích ở thủ đô Vientiane luôn là niềm tự hào của cộng đồng người Việt Nam tại Lào bởi lối kiến trúc mang đậm nét tâm linh văn hóa Việt.

Hiện nay, ngôi chùa không chỉ là nơi sinh hoạt văn hóa tâm linh quen thuộc của đông đảo người con đất Việt xa xứ trên đất nước Triệu voi, mà còn là nơi quy tụ đoàn kết để bà con cùng hướng về Tổ quốc thân yêu. Sâu xa hơn, chùa còn là nơi gìn giữ, bảo tồn bản sắc và quảng bá văn hóa của dân tộc Việt đến với người dân Lào.

HÀNH TRÌNH TÌM MẸ RUỘT CỦA CÔ GÁI GỐC VIỆT SAU 18 NĂM ĐƯỢC NHẬN NUÔI

Dự kiến trong năm nay, Maëly Praud (18 tuổi) sẽ cùng gia đình Pháp trở lại Việt Nam. Nhưng chuyến đi lần này không đơn thuần là một hành trình du lịch. Đó còn là chuyến trở về để tìm lại nguồn cội.

Cách đây gần 18 năm, tháng 3/2008, vợ chồng bà Delphine Praud (SN 1976) và ông Gaël Praud (SN 1972, quốc tịch Pháp) đặt chân tới Hà Nội sau khi nhận được thông báo từ tổ chức Médecins du Monde (tổ chức nhân đạo quốc tế của Pháp) rằng có một bé gái đang chờ họ sau thời gian đăng ký nhận con nuôi.

Ngày 27/3/2008, họ có mặt tại Việt Nam. Cô bé khi ấy mang tên Tạ Thị Tươi, sinh ngày 9/12/2007. Sau khi hoàn tất thủ tục nhận nuôi, em được đặt tên mới là Maëly Praud.

Ba tuần ở Hà Nội để làm giấy tờ, hộ chiếu cho con là quãng thời gian đầy cảm xúc đối với cặp vợ chồng người Pháp. Họ không có con ruột và trong khoảnh khắc ấy, họ tin mình đã tìm thấy đứa con của đời mình.

"Chúng tôi không thể có con. Còn con thì cần một gia đình. Vì vậy, chúng tôi đã tìm thấy nhau", bà Delphine chia sẻ.

Bà Delphine cho biết vợ chồng bà chưa từng giấu con về việc nhận nuôi. Khi Maëly còn bé, có lần cô hỏi: "Con có phải bước ra từ bụng mẹ không?".

"Tôi đã nói với con rằng bố mẹ không có những hạt giống tốt, nên chúng ta đã chọn chia sẻ cuộc sống với con. Chúng ta không thể có con, còn con cần một gia đình. Và chúng ta đã gặp nhau", bà nhớ lại.

Mỗi lần nghe mẹ nói về sự "gặp gỡ của các gia đình để chia sẻ yêu thương", Maëly đều chăm chú lắng nghe, ánh mắt sáng lên.

Khi làm bài tập vẽ cây gia phả ở trường, cô bé được cha mẹ trao lại toàn bộ hồ sơ nhận nuôi. Lần đầu tiên, cái tên Tạ Thị Hợi hiện lên rõ ràng trong nhận thức của em - người phụ nữ được ghi là mẹ ruột.

Theo hồ sơ bà Delphine cung cấp, mẹ ruột của Maëly có tên Tạ Thị Hợi (SN 1980), trú tại xóm 9, xã Yên Lương, huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định (theo đơn vị hành chính cũ). Trong giấy tờ cũng ghi tên ông ngoại là Ta Van Hai và bà ngoại là Nguyen Thi Dao.

Trong giấy cho con làm con nuôi, người mẹ viết: "Vì điều kiện quan hệ cuộc sống của tôi và gia đình vô cùng khó khăn, nên tôi không có khả năng nuôi dạy và chăm sóc cho cháu đến khi trưởng thành".

Tháng 12/2024, khi gia đình bàn kế hoạch trở lại Việt Nam du lịch, Maëly - khi đó vừa tròn 17 tuổi - bất ngờ nói ra điều đã cất giữ trong lòng. Cô muốn biết mình có anh chị em ruột không. Cô muốn biết mình giống ai.

"Tôi hỏi con: Con có muốn chúng ta bắt đầu tìm kiếm không? Con trả lời có. Và chúng tôi bắt đầu tìm kiếm từ tháng 4/2025", bà Delphine kể.

Tuy nhiên, hành trình không suôn sẻ như họ tưởng. Qua một số kênh hỗ trợ tại Việt Nam, gia đình nhận được thông tin rằng hồ sơ nhận nuôi có thể tồn tại sai lệch. Người phụ nữ mang tên Tạ Thị Hợi trong giấy tờ có thể không phải mẹ ruột thực sự khiến cuộc tìm kiếm rơi vào bế tắc.

"Chúng tôi chưa từng gặp người phụ nữ ấy. Chúng tôi chỉ biết tên trong hồ sơ. Và giờ thì không rõ điều gì là chính xác", bà nói.

Dẫu vậy, gia đình vẫn nuôi hy vọng.

"Là một người mẹ, tôi luôn nghĩ rằng nếu bà ấy đã đưa ra quyết định cho con đi làm con nuôi, có lẽ đó là vì mong con có một cuộc sống tốt đẹp hơn. Biết đâu hôm nay, bà ấy cũng muốn biết con gái mình đã trưởng thành ra sao", bà Delphine bày tỏ.

Maëly hiện đã 18 tuổi, tốt nghiệp trung học tháng 7/2025 và đang theo học lớp dự bị ngành văn học - khoa học xã hội tại Pháp. Cô gái được mẹ nhận xét là kín đáo, nhạy cảm và tò mò về thế giới.

Gia đình dự kiến trở lại Việt Nam từ ngày 5 đến 20/8. Họ sẽ đi qua Hà Nội, Sa Pa, vịnh Hạ Long, Ninh Bình, Huế, Hội An và TPHCM. Nhưng hơn cả một chuyến đi, đó là hành trình tìm lại mảnh ghép còn thiếu.

"Chúng tôi thật lòng mong con có thể tìm được anh chị em ruột. Vì chúng tôi không thể cho con điều đó. Nếu điều ấy xảy ra, đó sẽ là món quà lớn nhất", bà Delphine nói.

Ở tuổi 18, Maëly không tìm kiếm điều gì lớn lao. Cô chỉ muốn biết mình giống ai. Và liệu ở đâu đó, có người phụ nữ từng viết những dòng chữ từ bỏ trong hoàn cảnh khó khăn và có đang nhớ về đứa con gái sinh ngày 9/12/2007 hay không.

Nguồn: Kenh14; VTV4; Dân Trí