GIỮ NẾP TẾT VIỆT NƠI ĐẤT KHÁCH

Dù sống xa xứ, nhiều người Việt vẫn tìm cách giữ nếp Tết theo cách riêng, bởi đây không chỉ là dịp lễ, mà còn là sợi dây nối con cái với cội nguồn.

Theo chồng sang Iraq năm 2018, Ngọc Huyền, 29 tuổi, đã quen với những đêm giao thừa không có bố mẹ bên cạnh. Tám năm sống xa quê cũng là chừng ấy năm chị học cách tự tạo không khí Tết giữa một đất nước khác biệt về văn hóa và tôn giáo.

"Những năm đầu, cứ thấy bạn bè ở Việt Nam đăng ảnh dọn dẹp, gói bánh chưng là tôi buồn lắm", Huyền nhớ lại. Thời điểm ấy, Ngọc Huyền thường mở điện thoại xem livestream đón giao thừa ở quê nhà rồi lặng lẽ đi ngủ vì chênh lệch múi giờ.

Năm thứ ba, nỗi nhớ dịu lại. Đến năm thứ tư, gia đình có dịp về Việt Nam ăn Tết khi con lớn còn nhỏ, chưa phải đi học. Ba năm Covid-19 khiến kế hoạch về quê gián đoạn. Khi có thể trở lại, con đã bốn tuổi.

"Lần đầu bé được lì xì, con ngơ ngác không hiểu vì sao mọi người đưa phong bao đỏ", chị kể.

Sau đó, vợ chồng Huyền tự tạo nếp riêng. Mỗi dịp đầu năm, vài gia đình người Việt tại Iraq hẹn nhau đến nhà ăn bữa cơm chung. Chị mở nhạc xuân trên YouTube, chuẩn bị phong bao lì xì cho trẻ nhỏ. Con dần hiểu Tết là dịp đặc biệt.

Giữa môi trường hoàn toàn khác biệt, chị luôn dạy con nếu ai hỏi đến từ đâu, hãy trả lời: "Con đến từ Việt Nam, con là người Việt Nam". Với Huyền, đó là cách giữ gốc rễ cho con.

Tuổi thơ chị gắn với hình ảnh mẹ tất bật gói bánh chưng, luộc gà, nấu thịt đông, canh măng, miến; bố làm giò xào. Sang Iraq, chị cố gắng tái hiện mâm cơm ấy trong căn bếp nhỏ: bát canh măng, đĩa miến, gà luộc, bánh đa nem. Có năm bận chăm con thứ hai, chị không gói được bánh chưng. Năm nay, không tìm được gạo nếp, mâm cơm thiếu món quan trọng nhất.

"Mâm cơm bên này chắc được khoảng 70-80% so với ở nhà", chị cho biết.

Tết năm nay trùng tháng Ramadan của người Hồi giáo, nhịp sinh hoạt thay đổi. Huyền chủ động làm mâm cơm sớm hơn thường lệ để mời bạn bè đồng hương. Với chị, Tết không chỉ là một ngày, mà là cảm giác được quây quần và nhắc nhớ mình thuộc về đâu.

Cách nửa vòng trái đất, Hoàng Anh, 25 tuổi, lớn lên tại Mỹ trong gia đình người Việt. Dù chưa từng sống ở Việt Nam, chị nói Tết luôn là thời điểm quan trọng nhất trong năm.

Trước Tết, cả nhà cùng dọn dẹp, bày mâm ngũ quả. Bánh tét, bánh chưng được chuẩn bị từ sớm. Đêm giao thừa, gia đình mở chương trình đếm ngược trên kênh truyền hình địa phương.

"Nếu ngày 1/1 chưa làm được điều gì, Tết Âm lịch cho mình cơ hội bắt đầu lại", Hoàng Anh nói.

Ngày mùng Một, đại gia đình sum họp. Ông bà, cô chú, anh chị em họ mặc áo dài, chơi bầu cua, chúc Tết, lì xì. Từ nhỏ, chị đã theo bố mẹ đi hội chợ Tết của cộng đồng người Việt.

Khi trưởng thành, Hoàng Anh trở thành thành viên ban tổ chức lễ hội Tết của cộng đồng người Việt ở khu phố mình sống. Chị học múa, từng làm MC và hiện đảm nhiệm vai trò đạo diễn các chương trình mừng Xuân, mời ca sĩ, nhóm múa biểu diễn. Sự kiện do nhóm bạn trẻ tổ chức thu hút hàng trăm sinh viên tình nguyện.

Với họ, hội Tết không chỉ là hoạt động văn hóa mà còn là cách để những đứa trẻ sinh ra ở Mỹ biết về áo dài, lì xì, câu chúc đầu năm.

Điều khiến Hoàng Anh xúc động là ngày càng nhiều bạn bè không phải người Việt, từ người Mỹ gốc Phi, gốc Mexico đến các cộng đồng khác, cũng mặc áo dài, tham gia lễ hội.

"Nếu được chọn lại, tôi vẫn muốn là người Việt Nam. Vì những giá trị văn hóa của mình quá đẹp", chị nói.

QUÁN VIỆT Ở NEW YORK BÁN 2.000 BÁNH CHƯNG DỊP TẾT

Quán Bánh Anh Em tại New York (Mỹ) mở bán 22 món ăn truyền thống của Việt Nam dịp Tết. Lượng khách đặt mua đông nghẹt, đỉnh điểm là khoảng 2.000 chiếc bánh chưng được bán ra.

Tết Nguyên đán 2026, quán Bánh Anh Em tọa lạc trung tâm New York (Mỹ) của Tôn Thị Hồng Như (36 tuổi, quê ở Đắk Lắk) mở bán thực đơn Tết theo món từ ngày 28/1. Thực đơn có 22 món ăn truyền thống Việt Nam, bao gồm gà cúng tất niên, ông bà và bánh chưng, bánh dày giò, nem chua, chả cốm, thịt đông, dưa món, thịt kho tàu, xôi gấc...

Theo Hồng Như, Tết được xem như dịp đặc biệt nhất với người Việt. Căn bếp của quán mong muốn mang đến một mùa Tết thú vị qua hương vị của từng món ăn truyền thống. Đó là lý do thực đơn Tết lên đến 22 món.

"Từ khi mở đặt hàng thực đơn Tết, bếp hoạt động từ sáng sớm đến khuya, nhưng toàn đội ngũ đều vui vì có thể mang hương vị thân thuộc đến những người Việt Nam xa nhà năm nay, hoặc những người khao khát được đón Tết cùng gia đình. Quan trọng là giới thiệu được những hương vị khó quên trên mâm cỗ Việt đến người bản địa", cô bày tỏ với Tri Thức - Znews.

Tất cả món ăn trong thực đơn Tết đều được làm thủ công và tươi mới. Các loại chả và nem chua phải trải qua nhiều mùa Tết để tìm ra công thức hoàn chỉnh nhất. Nhưng với chủ quán, việc mất nhiều thời gian rất đáng để thực khách đặt hàng mẻ chả và nem chua thơm ngon vào Tết năm nay.

Những ngày gần cuối tháng Chạp vừa qua, quán gói hơn 2.000 chiếc bánh chưng. Phần lớn số bánh được thực khách liên hệ đặt trước từ sớm. Đây cũng là món cầu kỳ và được đội ngũ dành nhiều tâm huyết nhất.

Chủ quán cho biết người đảm nhiệm chính việc gói bánh chưng là nghệ nhân Hằng, người có kinh nghiệm gói món bánh truyền thống này từ năm 1994.

Các công đoạn đều được thực hiện chỉn chu như ở Việt Nam, từ rửa lá, ngâm gạo nếp, nấu đỗ xanh, ướp thịt cùng tiêu và hành tím, gói bánh và luộc chín. Bếp thay thế bằng lá chuối vì ở Mỹ khó tìm lá dong. Hạt tiêu cũng được mang từ Việt Nam sang.

Mỗi mẻ bánh mất khoảng một ngày để hoàn thành, riêng thời gian luộc bánh kéo dài 8-10 tiếng. Nghệ nhân Hằng gần như ăn, ngủ tại quán để làm và kiểm tra chất lượng từng chiếc bánh, đảm bảo bên ngoài vuông vức, nguyên vẹn, lá vừa chuyển màu đẹp mắt và bên trong chín mềm dẻo.

"Nghệ nhân sẽ không nghỉ ngơi cho đến khi vị khách cuối cùng cầm bánh chưng trên tay, vì cô ấy muốn ai cũng cảm nhận được sự ấm áp khi ăn chiếc bánh chưng đúng vị Việt Nam, sống lại cảm giác như đang ở Việt Nam", Hồng Như nói.

Quán Bánh Anh Em tại New York do Hồng Như cùng cộng sự John Nguyen (người Mỹ gốc Việt) mở từ đầu tháng 4/2025. Chưa đầy một năm, quán được Michelin Guide 2025 đưa vào danh sách Bib Gourmand (nhà hàng có đồ ăn ngon với giá phải chăng).

Vài tháng gần đây, nhiều thời điểm, thực khách phải xếp hàng 2-3 tiếng để vào thưởng thức các món ăn tại quán.

Thực đơn của Bánh Anh Em trải dài khắp vùng miền, được chăm chút kỹ lưỡng, như phở bò Nam Định, bánh cuốn Hà Nội, chả cá Lã Vọng... Món đắt khách nhất là bánh mì với vỏ giòn, ruột xốp, phần nhân đậm đà. Mỗi ngày, quán phục vụ khoảng 200 ổ bánh với giá trung bình 15 USD/ổ (khoảng 375.000 đồng).

Trước khi mở Bánh Anh Em, Hồng Như đã rong ruổi khắp Việt Nam bằng xe máy, thử mọi loại bánh mì, sau đó ghi chép công thức và tìm nguồn nguyên liệu nhập khẩu cho quán. Cô còn dành tới 2 năm nghiên cứu kỹ thuật làm bánh mì, học hỏi kinh nghiệm từ các thợ bánh ở Việt Nam, Pháp, Đan Mạch và Nhật Bản.

Phía sau thành công này là một thập kỷ ''lăn lộn" trong ngành F&B của nữ chủ quán người Việt. Khoảng 13 năm trước, cô đến Mỹ chỉ với 100 USD trong tay, làm đủ nghề từ rửa chén, dọn dẹp, phụ bếp đến bartender.

Cuối năm 2012, cô bắt đầu tự học nấu các món Việt và vài năm sau hùn vốn mua lại tiệm Cơm Tấm Ninh Kiều tại khu Bronx. Sau đó tiếp tục mở Vietnamese Shop House tại Upper West Side.

Theo trang tin tức và đánh giá ẩm thực New York Eater, các món ăn tại quán rất phong phú, được biến tấu tinh tế. Ngoài ra, tờ The New York Times cũng từng miêu tả rằng thực đơn đặc biệt đến mức khó lòng quên.

HỘI THAO THƯỜNG NIÊN MÙA XUÂN GẮN KẾT CỘNG ĐỒNG NGƯỜI VIỆT TẠI CUBA

Đại sứ Việt Nam tại Cuba Lê Quang Long đánh giá cao ý nghĩa của giải bóng đá, góp phần tăng cường tình đoàn kết của cộng đồng người Việt, đặc biệt trong giai đoạn khó khăn hiện nay của Cuba.

Tại La Habana, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tại Cuba, phối hợp với đại sứ quán Việt Nam ở nước sở tại, đã tổ chức giải bóng đá Chào Xuân Bính Ngọ 2026, nhằm tăng cường tình đoàn kết trong cộng đồng người Việt Nam đang sinh sống, học tập và làm việc ở Cuba.

Phát biểu khai mạc, Đại sứ Việt Nam tại Cuba Lê Quang Long đánh giá cao ý nghĩa của giải bóng đá, góp phần tăng cường tình đoàn kết của cộng đồng người Việt, đặc biệt trong giai đoạn khó khăn hiện nay của Cuba.

Đại sứ Lê Quang Long bày tỏ mong muốn Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tại Cuba tiếp tục tổ chức các sân chơi thể thao, văn hóa và học tập nhằm rèn luyện sức khỏe, tinh thần và tri thức để trở thành những công dân tốt đóng góp cho sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước Việt Nam giàu mạnh.

Bí thư Ban cán sự Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tại Cuba, Bùi Tuấn Minh, chia sẻ hội thao thường niên mừng Xuân nhằm gắn kết sinh viên cũng như cộng đồng người Việt tại Cuba thông qua các hoạt động thể thao.

Tham gia giải đấu thường niên có toàn thể sinh viên và đại diện cộng đồng người Việt, gồm cán bộ, nhân viên Đại sứ quán Việt Nam và con em, doanh nghiệp, chuyên gia và kiều bào.

Giải đấu gồm 3 đội, thi đấu theo thể thức vòng tròn. Với tinh thần thể thao cao đẹp và sự cổ vũ nồng nhiệt từ khán giả, các đội đã nhập cuộc đầy hứng khởi và không kém phần quyết liệt.

Kết thúc các vòng đấu, đội doanh nghiệp, gồm các quản lý và nhân viên các doanh nghiệp Việt Nam đang hoạt động tại Cuba, đã giành chức vô địch.

Đại sứ Lê Quang Long đã thay mặt Ban tổ chức trao giải Nhất, Nhì, Ba cho các đội bóng, giải Vua phá lưới và Cầu thủ xuất sắc cho các cá nhân.

Nguồn: Vnexpress; Việt Nam; VTV4