QUÁ KHỨ ĐỨC QUỐC XÃ VẪN CHƯA NGỦ YÊN

Truy đòi bồi thường thiệt hại chiến tranh thế giới lần thứ 2

Giống như Ba Lan, Hy Lạp cũng tiếp tục thời sự hóa trở lại đòi nhà nước Đức hiện tại bồi thường vật chất cho hành vi của Đức quốc xã trong nửa đầu thế kỷ 20 đối với hai nước này.

Tổng thống Hy Lạp Katerina Sakellaropoulou đã làm việc ấy theo cách "không ngoại giao nhất", nhưng lại có được hiệu ứng cao nhất khi đề cập trực tiếp với Tổng thống Đức Frank-Walter Steinmeier ngay lúc bắt đầu hội đàm và trước sự chứng kiến của giới truyền thông. Mức độ bồi thường cụ thể dao động từ 278 - 341 tỉ euro. Tổng thống Đức không phủ nhận trách nhiệm về đạo lý đối với nước Đức nhưng khẳng định là vấn đề bồi thường này đã được hai nước xử lý ổn thỏa và dứt điểm từ cách đây rất nhiều thập niên.

Lập luận của Hy Lạp

Trong khi phía Hy Lạp cho rằng vấn đề bồi thường này vẫn còn để ngỏ thì phía Đức tách bạch cụ thể ra thành khía cạnh tình và phương diện lý. Đối với Đức, chuyện liên quan đến quá khứ lịch sử đã hoàn toàn qua rồi, nhưng đối với phía Hy Lạp thì không phải như vậy và không thể nhìn nhận rằng quá khứ đã ngủ yên.

Mấy trăm tỉ euro đối với Hy Lạp hay cả hơn nghìn tỉ euro đối với Ba Lan đều là những khoản tiền rất lớn. Nhưng ở đây không đơn thuần là chuyện tiền bạc mà còn có chuyện chính trị đối nội. Cả ba nước này hiện đều là thành viên của EU và NATO, tức là đồng minh quân sự và đối tác chiến lược của nhau. Việc không để cho quá khứ lịch sử ngủ yên mà thỉnh thoảng lại khơi dậy liên quan trực tiếp cách nhìn nhận của Ba Lan và Hy Lạp về quá khứ lịch sử, về luật pháp quốc tế và nhu cầu đối nội trong những thời kỳ chính trị - xã hội khác nhau ở hai nơi. Khơi lại và thời sự hóa chuyện quá khứ lịch sử với nước Đức có tác động chính trị đối nội rất mạnh mẽ và sâu rộng, để tranh thủ được các lực lượng cánh hữu, cực hữu, dân túy và dân tộc chủ nghĩa ở cả hai nơi.

KINH TẾ ĐỨC NHẬN TIA HY VỌNG MONG MANH

Dữ liệu mới nhất về nền kinh tế Đức tránh được suy thoái nhưng lạm phát tăng cao

Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Đức đã bất ngờ tăng trong quý III, giúp nền kinh tế số 1 châu Âu tránh được suy thoái, nhưng lạm phát tăng cao hơn dự kiến, dữ liệu sơ bộ từ Cơ quan thống kê liên bang Đức (Destatis) công bố hôm 30/10 cho thấy.

"Điều này vẫn còn xa so với những gì chúng tôi cần, nhưng ít nhất thì đây cũng là một tia hy vọng", Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Kinh tế Đức Robert Habeck cho biết. "Nền kinh tế đang chứng tỏ nó hoạt động mạnh mẽ hơn dự báo trước đó, và suy thoái kỹ thuật mà nhiều người dự đoán đã không thành hiện thực".

Suy thoái thường được định nghĩa là 2 quý liên tiếp suy giảm kinh tế, và dữ liệu từ quý II đã thúc đẩy nỗi lo suy thoái ở nền kinh tế Đức. Còn dữ liệu mới nhất do Destatis công bố cho thấy, nền kinh tế đã tăng trưởng 0,2% trong quý III so với quý trước đó, nhờ chi tiêu của chính phủ và hộ gia đình.

"Dưới sức nặng của nhiều điểm yếu về mặt cấu trúc, nền kinh tế Đức đang phát đi dấu hiệu của sự sống", ông Alexander Krueger, nhà kinh tế trưởng tại Hauck Aufhaeuser Lampe, cho biết khi nói về dữ liệu mới. "Điều này là nhờ người tiêu dùng".

Những điểm yếu

Tuy nhiên, dự kiến các điểm yếu kinh tế sẽ vẫn tiếp diễn khi Đức phải vật lộn với chi phí năng lượng cao, nhu cầu xuất khẩu toàn cầu giảm và cạnh tranh nước ngoài gia tăng.

"Mặc dù đã tránh được suy thoái kỹ thuật, nhưng nền kinh tế Đức vẫn chỉ lớn hơn một chút so với thời điểm bắt đầu đại dịch", ông Carsten Brzeski, giám đốc toàn cầu về kinh tế vĩ mô tại ING, cảnh báo.

"Triển vọng tăng trưởng vẫn mờ nhạt, ở đâu đó giữa trì trệ và tốc độ tăng trưởng chậm như sên", ông Krueger cho biết.

Dữ liệu mới nhất cũng cho thấy lạm phát đã tăng trở lại lên mức 2,4% vào tháng 10, trái ngược với dự báo của các nhà phân tích là 2,1% trong tháng này, sau khi giá tiêu dùng tăng 1,8% so với cùng kỳ năm ngoái vào tháng 9, dựa trên dữ liệu được điều chỉnh để so sánh với các quốc gia khác trong Liên minh châu Âu (EU).

"Ước tính sơ bộ vừa được công bố về lạm phát của Đức vào tháng 10 có thể khiến một số thành viên của Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) hối tiếc về đợt cắt giảm lãi suất mới nhất và tâm thế sẵn sàng cắt giảm mạnh hơn của họ", ông Brzeski nói.

Lạm phát lõi, không bao gồm các mặt hàng biến động như giá thực phẩm và năng lượng, ở mức 2,9% vào tháng 10, tăng so với mức 2,7% của tháng trước.

"Lạm phát lõi tăng trở lại một lần nữa cho thấy vấn đề lạm phát vẫn chưa được giải quyết hoàn toàn và vẫn cần phải kiên nhẫn", ông Sebastian Becker, chuyên gia kinh tế tại Deutsche Bank Research, cho biết.

Về ngắn hạn, các dấu hiệu cho thấy lạm phát sẽ tăng cao trong thời điểm hiện tại, các nhà kinh tế cho biết.

"Tuy nhiên, sự suy yếu hiện tại của thị trường lao động cho thấy lãi suất cơ bản có khả năng sẽ giảm trở lại – mặc dù chậm – trong suốt năm 2025", ông Becker nhận định.

"Nếu tỉ lệ lạm phát ổn định ở mức dưới 2%, mọi thứ sẽ ở trong vùng xanh", ông Friedrich Heinemann, nhà kinh tế tại ZEW, cho biết, nhưng ông nói thêm rằng điều này không chắc chắn đối với năm 2025.

"Nếu xảy ra một cuộc xung đột thương mại leo thang mới giữa EU và Mỹ, nền kinh tế Đức cũng sẽ cảm nhận được những tác động thông qua giá nhập khẩu cao hơn", ông Heinemann cho biết.

Đức sẽ là bên thua thiệt nhiều nếu xảy ra một cuộc chiến thương mại ăn miếng trả miếng giữa Mỹ và châu Âu.

KÊU GỌI PHÁP, ANH GIA HẠN KHẨN CẤP CÁC DỊCH VỤ NGÂN HÀNG ISRAEL-PALESTINE

Gia hạn ít nhất 1 năm

Bộ Ngoại giao Đức, Pháp và Anh kêu gọi gia hạn khẩn cấp các dịch vụ ngân hàng giữa Israel và Palestine trong ít nhất 1 năm, đồng thời cam kết hợp tác chặt chẽ để ngăn chặn tài trợ cho khủng bố.

Ngày 31/10, Bộ Ngoại giao ba nước Đức, Pháp và Anh đã kêu gọi gia hạn khẩn cấp các dịch vụ ngân hàng giữa Israel và Palestine trong ít nhất 1 năm.

Thông cáo

Theo thông cáo của Bộ Ngoại giao Đức, việc không gia hạn sẽ gây gián đoạn hoạt động thương mại xuyên biên giới, gây tổn hại nghiêm trọng cho nền kinh tế Palestine cũng như doanh nghiệp hai bên. Điều này đồng thời cũng làm gia tăng nguy cơ mất an ninh trong khu vực.

Trong thông cáo của mình, Bộ Ngoại giao Anh đã kêu gọi Chính phủ Israel gia hạn không chậm trễ các khoản bồi thường trong thời hạn ít nhất 1 năm, phù hợp với các nghĩa vụ của họ theo Nghị định thư Paris.

Thông cáo cho biết các nước cam kết hợp tác chặt chẽ với Israel và chính quyền Palestine để tiếp tục ngăn chặn tài trợ cho khủng bố.

Cũng theo thông cáo, các bên nhấn mạnh rằng việc không gia hạn các khoản bồi thường hoặc gia hạn tạm thời khác là điều không thể chấp nhận, sẽ gây ra thiệt hại kinh tế nghiêm trọng cho cả Israel và khu vực Bờ Tây.

Nguồn: Thanh Niên; Người Đưa Tin; VietnamPlus