Thị trường dầu mỏ dần rẽ hướng sang Đông Nam Á: Kỷ nguyên Trung Quốc là "rốn dầu" của thế giới sắp đi đến hồi kết?

(Ảnh minh họa).

Theo CNBC, nhu cầu về dầu mỏ của Trung Quốc có thể đạt đỉnh vào cuối thập kỷ này. Trong bối cảnh sự phục hồi kinh tế vẫn chưa thực sự hiện hữu, liệu thị trường dầu mỏ toàn cầu có thể tiếp tục phụ thuộc vào Trung Quốc hay không?

Nhu cầu thay đổi

“Trong 20 năm qua, thị trường dầu mỏ phụ thuộc vào Trung Quốc, Trung Quốc và Trung Quốc. Quốc gia này đã hỗ trợ thị trường rất nhiều nhưng dường như câu chuyện đó sắp đi đến hồi kết”, Chủ tịch Fereidun Fesharaki của Facts Global Energy cho biết tại một hội nghị năng lượng gần đây.

Ông dự đoán rằng nhu cầu dầu mỏ của Trung Quốc sẽ đạt đỉnh trong vòng 3 đến 5 năm tới.

Ông Fesharaki nói thêm: “Trong thị trường dầu toàn cầu, chúng tôi phải xem xét các quốc gia như Ấn Độ hoặc các nước tiêu thụ lớn khác để tạo ra khả năng phục hồi về nhu cầu”.

Tương tự, Wood Mackenzie dự kiến nhu cầu dầu của Trung Quốc sẽ đạt đỉnh vào năm 2027, sau đó nhu cầu dầu thô sẽ giảm trong thời gian dài.

“Nhu cầu dầu của Trung Quốc sẽ đạt đỉnh vào năm 2027 và sau đó sẽ chuyển sang suy giảm dài hạn khi nước này tích cực theo đuổi quá trình chuyển đổi năng lượng và khi tốc độ tăng trưởng kinh tế chung chậm lại trong dài hạn”, Shiqing Xia, chuyên gia tư vấn về dầu và hóa chất tại Wood Mackenzie, nói với CNBC.

Năm 2020, Trung Quốc đặt mục tiêu trung hòa carbon vào năm 2060 và cho biết họ sẽ phấn đấu để đạt các mục tiêu phát thải carbon vào năm 2030.

Giống như ông Fesharaki, bà Xia kỳ vọng Ấn Độ sẽ bù đắp cho nhu cầu dầu thô của Trung Quốc.

Giám đốc nghiên cứu cho biết Ấn Độ sẽ vượt qua Trung Quốc để trở thành trung tâm tăng trưởng nhu cầu dầu mỏ lớn nhất vào cuối thập kỷ này.

“Bên ngoài Trung Quốc, tổng nhu cầu dầu ở Ấn Độ và các nền kinh tế mới nổi khác ở Đông Nam Á sẽ tiếp tục tăng cho đến đầu những năm 2040”.

Bà dự đoán: “Trong hai thập kỷ tới, động lực tăng trưởng của châu Á sẽ là Ấn Độ và Đông Nam Á”. Nền kinh tế Ấn Độ tăng trưởng 7,8% trong quý kết thúc vào tháng 6, đánh dấu tốc độ tăng trưởng nhanh nhất trong một năm. Đất nước này cũng được dự đoán sẽ trở thành nền kinh tế lớn thứ ba vào năm 2030.

Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế, than vẫn chiếm thành phần lớn nhất trong cơ cấu năng lượng của Trung Quốc ở mức 55%. Dầu mỏ và các chất lỏng khác chiếm 19%, trong khi nhiên liệu đốt sạch hơn chiếm tỷ trọng tương đối nhỏ hơn.

IEA lưu ý trong báo cáo cuối năm 2022: “Tuy nhiên, mức tiêu thụ khí đốt tự nhiên, năng lượng hạt nhân và năng lượng tái tạo đã tăng đều đặn từ năm 2001”.

Dự đoán cho thập kỷ tới

Không phải ai cũng đồng ý rằng nhu cầu dầu của Trung Quốc sẽ sớm đạt đỉnh. Một số nhà phân tích cho rằng mốc thời gian sẽ kéo dài hơn vài năm - thậm chí có thể là hàng thập kỷ.

Giám đốc Nghiên cứu Dầu LSEG ở Châu Á, Yaw Yan Chong cho biết: “Trung Quốc có mục tiêu phát thải carbon bằng 0 vào năm 2060, đó là lúc tôi dự đoán nhu cầu dầu thô của nước này sẽ giảm bớt khi nước này dần tiến tới thời hạn đó”. Giám đốc Yaw nhấn mạnh rằng nhập khẩu dầu thô của Trung Quốc chủ yếu được tinh chế thành dầu diesel và xăng, những thứ sẽ trở nên ít thiết yếu hơn ở Trung Quốc do sự tăng trưởng “khá bùng nổ” trong việc áp dụng xe điện trong năm nay. Về sản xuất điện, ông lưu ý rằng Trung Quốc sử dụng “chủ yếu là than và rất ít dầu”.

Tương tự như vậy, một nhà phân tích khác cho rằng nếu không có bất kỳ sự đổi mới công nghệ đáng kể nào, nhu cầu dầu mỏ của Trung Quốc sẽ không dừng lại trong 20 đến 30 năm tới.

Chủ tịch Tập đoàn Năng lượng Rapidan Bob McNally đánh giá: “Nếu không có những khám phá lớn về khí đốt hoặc những đột phá về công nghệ trong năng lượng tái tạo hoặc năng lượng thay thế, chúng tôi không cho rằng tăng trưởng nhu cầu dầu của Trung Quốc sẽ chấm dứt trong ít nhất hai đến ba thập kỷ nữa, mặc dù tốc độ tăng trưởng nhu cầu có thể chậm lại”.

Ấn Độ-Canada: Khi 'cơm chẳng lành'...

Ấn Độ đã trục xuất một nhà ngoại giao cấp cao của Canada và cáo buộc Canada can thiệp công việc nội bộ của nước này.

Chia sẻ trên mạng xã hội X ngày 19/9, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Ấn Độ Arindam Bagchi cho biết, Bộ Ngoại giao nước này đã triệu Cao ủy Canada tại New Delhi Cameron MacKay và “thông báo về quyết định của Ấn Độ trục xuất một nhà ngoại giao cấp cao của Canada công tác tại Ấn Độ".

Nhà ngoại giao này đã được yêu cầu rời khỏi Ấn Độ trong 5 ngày tới.

Động thái mới nhất của Ấn Độ, theo bình luận của AP, làm gia tăng cuộc đối đầu đang căng thẳng giữa New Delhi và Ottawa sau cáo buộc liên quan đến vụ sát hại một nhà hoạt động theo đạo Sikh.

Cùng ngày, Thủ tướng Canada Justin Trudeau tuyên bố nước này không cố khiêu khích Ấn Độ khi cáo buộc các đặc vụ của quốc gia Nam Á này có liên quan tới vụ giết đối tượng khủng bố Hardeep Singh Nijjar thuộc tổ chức ly khai Khalistani ở tỉnh bang British Columbia.

Phát biểu với báo giới, nhà lãnh đạo Canada nêu rõ, chính phủ Ấn Độ "cần phải giải quyết vấn đề này với thái độ nghiêm túc nhất. Chúng tôi đang làm điều đó, chúng tôi không tìm cách khiêu khích hoặc leo thang".

Nguồn cơn vụ việc

Trước đó, hôm 18/9, Ottawa đổ lỗi cho New Delhi về vụ sát hại Nijjar và đã trục xuất một nhà ngoại giao hàng đầu của Ấn Độ.

Phát biểu trước Hạ viện Canada về "một vụ việc cực kỳ nghiêm trọng", Thủ tướng Trudeau cho biết trong nhiều tuần qua, các cơ quan an ninh Canada đã tích cực theo đuổi những cáo buộc đáng tin cậy về mối liên hệ tiềm tàng giữa các đặc vụ của chính phủ Ấn Độ và vụ sát hại công dân Canada Hardeep Singh Nijjar.

Theo nhà lãnh đạo Canada, ưu tiên hàng đầu của Ottawa là các cơ quan thực thi pháp luật và an ninh phải đảm bảo sự an toàn liên tục cho tất cả người Canada, đồng thời phải thực hiện tất cả các bước cần thiết để buộc thủ phạm phải chịu trách nhiệm.

Chính ông đã đích thân và trực tiếp nêu lên những cáo buộc này với người đồng cấp Ấn Độ Narendra Modi khi hai bên gặp nhau bên lề Hội nghị thượng đỉnh G20 ở New Delhi vào tuần trước.

“Bất kỳ sự tham gia nào của chính phủ nước ngoài vào việc giết hại một công dân Canada trên đất Canada đều là sự vi phạm không thể chấp nhận được đối với chủ quyền của Canada”, Thủ tướng Justin nhấn mạnh.

Thông báo về việc trục xuất một nhà ngoại giao hàng đầu của Ấn Độ cùng ngày, Bộ trưởng Ngoại giao Canada Mélanie Joly khẳng định với các phóng viên: “Chúng tôi sẽ luôn bảo vệ người Canada" và “hy vọng sự hợp tác toàn diện của Ấn Độ sẽ giải quyết được vấn đề này”.

Ngay sau đó, Bộ Ngoại giao Ấn Độ đã bác bỏ cáo buộc trên bằng tuyên bố có ngôn từ mạnh mẽ: “Chúng tôi đã xem và bác bỏ tuyên bố của Thủ tướng Canada tại Quốc hội của họ, cũng như tuyên bố của Bộ trưởng Ngoại giao Canada.

Những cáo buộc cho rằng chính phủ Ấn Độ tham gia bất kỳ hành động bạo lực nào ở Canada là vô lý và có động cơ”.

Liên quan đến vụ việc này, một quan chức cấp cao thuộc Bộ Ngoại giao Mỹ cho hay, giới chức nước này đang liên hệ chặt chẽ với đối tác Canada, đồng thời hối thúc chính quyền Ấn Độ hợp tác trong cuộc điều tra.

Trong khi đó, theo người phát ngôn của Ngoại trưởng Australia, Canberra bày tỏ quan ngại sâu sắc trước những cáo buộc mà phía Canada đưa ra với phía Ấn Độ, đồng thời "ghi nhận các cuộc điều tra đang diễn ra" và "hợp tác chặt chẽ với các đối tác trong vụ việc này".

Người phát ngôn chính phủ Anh cho biết đang liên lạc chặt chẽ với các đối tác Canada, khẳng định "sẽ là không phù hợp nếu bình luận thêm về cuộc điều tra đang diễn ra của chính quyền Canada".

Nga lật ngược tình thế với quân bài 6.000 tỷ: TT Putin ra tuyên bố, chiến thắng đã gọi tên

(Ảnh minh họa).

Nga vừa ghi nhận cột mốc quan trọng trên con đường khôi phục vị thế, Tổng thống Putin nhấn mạnh đất nước đã trụ vững trước áp lực chưa từng thấy.

Kinh tế Nga ‘hoàn toàn hồi phục’

Tổng thống Nga Vladimir Putin mới đây tuyên bố, nền kinh tế Nga đã trụ vững trước những áp lực chưa từng thấy từ bên ngoài và đã phục hồi hoàn toàn.

Đây là một cột mốc quan trọng cho thấy vị thế kinh tế của Nga đã quay trở lại. Hiện tại, tỷ lệ thất nghiệp ở Nga đang ở mức thấp nhất lịch sử.

Cách đây 1 tháng, ông chủ Điện Kremlin cho biết Nga đã gia nhập "5 nền kinh tế lớn nhất thế giới" và vượt xa Đức về sức mua tương đương (PPP).

"Có thể nói rằng giai đoạn phục hồi của kinh tế Nga đã hoàn tất. Chúng ta đã trụ vững trước áp lực chưa từng thấy từ bên ngoài, những lệnh cấm vận không ngừng nghỉ từ giới lãnh đạo phương Tây và một số quốc gia không thân thiện" – Ông Putin nói trong cuộc họp về dự thảo ngân sách liên bang giai đoạn 2024-2026.

Nhà lãnh đạo nhấn mạnh, GDP của Nga hiện đã đạt mức tương đương với năm 2021 – thời kỳ trước xung đột, tăng trưởng GDP có thể đạt mức 2,5 – 2,8% vào cuối năm nay. Điều quan trọng bây giờ là tạo điều kiện để phát triển ổn định lâu dài hơn nữa.

"Ban đầu, chúng tôi nhận những được những số liệu tiêu cực, sau đó dự báo thay đổi, tăng trưởng GDP dự kiến là 1,2%. Tuy nhiên, trên thực tế, chúng ta đã vượt qua mức này và tới cuối năm nay, tốc độ tăng trưởng GDP có thể đạt tới 2,5%, thậm chí có thể hơn, lên 2,8%" – Ông Putin nói.

Bên cạnh đó, doanh thu từ dầu và khí đốt của Nga trong tháng 7, cũng như tháng 8 đã phục hồi bằng mức của năm ngoái, trong khi doanh thu từ các mặt hàng khác vượt đáng kể so với số liệu của năm 2022.

Tình hình ngân sách liên bang của Nga cũng đã ổn định. Ông Putin thừa nhận vẫn có một phần thâm hụt nhỏ trong tổng ngân sách năm 2023, nhưng chính phủ Nga đã ghi nhận thặng dư ngân sách trong tháng 8.

Nhà lãnh đạo Nga cũng đề cập tới một số khó khăn, như "lạm phát gia tăng", nhưng khẳng định chắc chắn rằng vấn đề này sẽ được giải quyết bằng các quyết định chuyên nghiệp.

Trước đó, tại Diễn đàn Kinh tế Phương Đông (EEF) diễn ra ở Vladivostok (Viễn Đông) ngày 12/9, ông Putin đã tuyên bố thắng lợi lớn trước phương Tây. Theo đó, Nga đã kiếm được gấp đôi số vàng và dự trữ ngoại hối (trị giá gần 300 tỷ USD) bị phương Tây phong tỏa trong năm 2022.

Ông Putin đồng thời dành nhiều lời khen ngợi cho ngân hàng Nga khi đã có phản ứng "chính xác" và "kịp thời" trước sự sụt giảm của đồng rúp, hạn chế tác động của nó đối với tình hình lạm phát.

Theo News24, một số kênh truyền thông phương Tây bày tỏ sự ngạc nhiên trước sự xoay chuyển của kinh tế Nga bởi cách đây một thời gian ngắn, nước Nga vừa chìm trong cảnh mất điện triền miên, các trạm xăng cạn nhiên liệu và giá nhiên liệu vọt cao kỷ lục.

Chỉ số ‘cao hiếm thấy’

Liên quan đến sự phục hồi của kinh tế Nga, hãng tin Bloomberg cho biết, nhu cầu diesel trên toàn cầu đang gia tăng, mang tới lợi ích cho một trong những loại dầu xuất khẩu quan trọng của Nga. Dầu được bơm từ khu vực Viễn Đông của Nga đang được giao dịch ở mức "cao hiếm thấy" so với dầu tiêu chuẩn toàn cầu Brent.

Cụ thể, ESPO – loại dầu giàu diesel được một số nhà máy lọc dầu Trung Quốc ưa chuộng – đã tăng lên mức giá cao hơn so với dầu Brent (dù mức chênh lệch nhỏ) trong các lô hàng được giao vào tháng tới.

Sự biến đổi này đã đảo ngược tình huống đầu năm nay, khi giá dầu ESPO sụt giảm đáng kể do bối cảnh thị trường biến động.

Lô dầu thô ESPO của Nga giao tới Trung Quốc trong tháng 10 này được giao dịch ở chênh lệch khoảng 50 cent/thùng so với dầu Brent. Theo nhà phân tích dầu thô hàng đầu tại Kpler Viktor Katona, đó là mức cao nhất kể từ khi các quốc gia phương Tây đưa ra mức giá trần.

"Lần gần đây nhất ESPO có giá nhỉnh hơn dầu Brent là vào tháng 11/2022. Mặc dù trước đó loại dầu này chủ yếu được một số nhà máy lọc dầu tư nhân Trung Quốc ưa thích, nhưng gần đây các nhà máy lọc dầu nhà nước cũng bắt đầu gia tăng số lượng mua. So với mức thường lệ, sẽ có thêm 4 đến 7 lô hàng dầu ESPO được đưa tới (Trung Quốc) trong tháng 10" – Chuyên gia Katona cho hay.

Trở lại cuộc chơi thương mại toàn cầu

Viện Kinh tế thế giới Kiel (Đức) cho biết, hoạt động thương mại của Nga đã phục hồi trong tháng 8 vừa qua.

"Tại các cảng của Nga, số lượng tàu container đến cảng đang tăng lên, gần như trở lại mức trước xung đột" - Báo cáo của Kiel cho hay. Nhận định của Kiel dựa trên khối lượng hàng hóa được dỡ tại 3 cảng container lớn nhất của Nga ở St. Petersburg, Vladivostok và Novorossiysk.

Kiel cho biết họ không rõ hàng hóa đến từ đâu, nhưng hoạt động tại các cảng ở Nga "tăng cao một cách đáng ngạc nhiên".

Ông Vincent Stamer, chuyên gia về chỉ số thương mại của Kiel nhận định: "Không rõ nguồn hàng đến từ đâu, nhưng Nga dường như đang tái gia nhập thị trường thương mại thế giới"

6.000 tỷ và quỹ đạo hình chữ V

Bình luận về tuyên bố của ông Putin, chuyên gia kinh tế Nga Valery Mironov cho hay, quá trình phục hồi của kinh tế Nga diễn ra khá nhanh, theo quỹ đạo hình chữ V.

Kinh tế Nga chỉ ghi nhận mức giảm sâu vào quý II năm 2022, sau đó quá trình phục hồi "đã bắt đầu ngay lập tức".

"Điều này được thúc đẩy bởi giá dầu cao ghi nhận trong năm ngoái, mang lại thặng dư thương mại khổng lồ và doanh thu vãng lai hơn 250 tỷ USD. Xét về khía cạnh tích cực thì đây là một dòng ngoại tệ đáng kể đổ vào, khiến đồng rúp mạnh lên. Ngoài ra, quan trọng nhất là chính phủ Nga đã bơm gói kích thích tài chính trị giá hơn 6 nghìn tỷ rúp vào nền kinh tế" - Ông Mironov cho biết.

Theo vị chuyên gia, các biện pháp trừng phạt "không có tác động nhiều" tới kinh tế Nga.

"Ngay cả khi nguồn cung cấp linh kiện và phụ tùng nhập khẩu bị ngừng lại thì sau đại dịch COVID-19, chúng tôi đã tìm cách tạo ra nguồn dự trữ trên mức thông thường" - Ông Mironov nói, đồng thời nhấn mạnh rằng hiện nay Nga "gần như đã khôi phục được mức trước khủng hoảng ở hầu hết các lĩnh vực" , chỉ có dầu và khí đốt có tổng khối lượng thấp hơn một chút so với mức trước khủng hoảng.

Theo vị chuyên gia, các ngành Nga đang phát triển tự tin là những ngành gắn với công nghiệp chế tạo nhằm mục đích thay thế nhập khẩu.

NATO "tham chiến" ở Ukraine trước đối thủ Nga xứng tầm: Rực lửa!

Ukraine là nơi không thể tốt hơn để NATO thử nghiệm các loại vũ khí trước đối thủ Nga xứng tầm. Điều quan trọng là họ "tham chiến" mà không hao tổn bất kỳ một binh sĩ nào.

Xung đột Ukraine được coi là giao tranh quy mô lớn nhất thế giới kể từ đầu thế kỷ 21. Bên cạnh các lý do địa chính trị, xung đột lợi ích, đây cũng là nơi lần đầu tiên các dòng vũ khí hiện đại của Nga đụng độ thực sự với Mỹ và phương Tây kể từ khi Chiến tranh Lạnh kết thúc.

Dù chưa từng công khai, nhưng đã có nhiều dấu hiệu thể hiện chiến trường Ukraine chính là thao trường thử nghiệm vũ khí và chiến thuật quân sự của NATO khi đương đầu với đối thủ chính là Lực lượng vũ trang Liên bang Nga.

Những "thánh khí" NATO được thử lửa xung đột hiện đại

Có bao giờ bạn đặt câu hỏi bên cạnh lý do giúp Ukraine đối phó với Nga, tại sao Mỹ và phương Tây lại nhiệt thành viện trợ các loại vũ khí hiện đại bậc nhất cho Kiev, ngoại trừ không quân (tính tới thời điểm hiện tại).

Trong suốt nhiều thập niên qua, NATO tập thể lựa chọn các đối thủ dưới tầm để đè bẹp dễ dàng, qua đó quảng cáo về những loại vũ khí hiện đại, bất bại hay "thánh khí".

Chắc chắn sự giúp đỡ của NATO đối với Ukraine không phải là miễn phí. Cuộc xung đột Ukraine chính là cơ hội rất tuyệt vời để thử nghiệm các loại vũ khí hiện đại của mình trước đối thủ xứng tầm là Quân đội Nga.

Thực tế từ cổ chí kim, chiến tranh chính là "lò lửa" tôi luyện để tạo ra các loại vũ khí hiệu quả, loại bỏ các khuyết điểm tồn tại từ khâu thiết kế. Vì vậy, không quá ngạc nhiên khi rất nhiều vũ khí, phương tiện chiến đấu của NATO đã được mang sang Ukraine tham chiến thực tế, qua đó giúp họ thu lượm được những kinh nghiệm quý báu để sửa đổi, hoàn thiện các loại đã có và chế tạo sản phẩm mới, hiện đại trong tương lai.

Bản thân chính quyền Ukraine cũng hiểu rất rõ điều này...

Các đối tác phương Tây sẽ thấy liệu vũ khí của họ có hoạt động hiệu quả hay không và liệu họ có cần nâng cấp hay không. Đối với ngành công nghệ quân sự trên thế giới không có một địa điểm nào thử nghiệm tốt hơn chiến trường Ukraine.

Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Oleksiy Reznikov

Chiến trường Ukraine cũng giúp nhiều loại vũ khí của NATO khẳng định được vị thế như hỏa tiễn chống tăng Javelin, pháo phản lực HIMARS, tên lửa hành trình Storm Shadow… Chúng gây ra rất nhiều khó khăn cho Quân đội Nga. Bên cạnh đó, cũng không ít loại vũ khí đã đánh mất danh hiệu bất bại như xe tăng Leopard 2, Challenger, xe chiến đấu Bradley hay các loại phương tiện bọc thép kháng mìn khác.

Có thể nói, chiến trường Ukraine là nơi không thể phù hợp hơn để NATO thử nghiệm các loại vũ khí trước đối thủ xứng tầm là Quân đội Nga mà khối Liên minh quân sự Bắc Đại Tây Dương không hao tổn một binh, một tốt nào.

Các loại vũ khí nổi bật của Nga và phương Tây đã được huy động vào cuộc xung đột trực tiếp vô cùng ác liệt ở Ukraine, làm bộc lộ ưu nhược thực sự của chúng.

Khi còn đương nhiệm, Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Oleksiy Reznikov tuyên bố, các vũ khí NATO đã chứng tỏ vượt trội hơn vũ khí Nga.

Một bài báo mới đây của tờ Financial Times của Anh cũng ca ngợi vũ khí Mỹ và NATO viện trợ cho Ukraine đã thể hiện khả năng xuất sắc trên chiến trường. Bài báo này còn minh họa cho tuyên bố của mình bằng việc so sánh vũ khí NATO với ô tô Mercedez-Benz của Đức và vũ khí Nga với ô tô lạc hậu thời Xô viết.

Tác giả bài báo trên còn cho rằng Ukraine đã sử dụng hệ thống phòng không MIM-104 Patriot (do Mỹ sản xuất) để bắn hạ hơn 12 quả tên lửa siêu vượt âm Kinzhal của Nga.

Trong khi đó, chuyên gia quân sự Nga Viktor Litovkin cho rằng các tuyên bố trên không phản ánh đúng thực tế, chủ yếu nhằm làm hài lòng các độc giả phương Tây cũng như để quảng bá cho chiến dịch phản công của Ukraine.

Ông Litovkin nói với đài Sputnik: "Trên thực tế, chính hệ thống Patriot lại bị phá hủy, chỉ bằng một đòn đánh của Kinzhal. Có tới 5 bệ phóng Patriot bị phá hủy cùng một lúc, đài radar của chúng cũng bị tiêu diệt. Bên cạnh đó, các xe tăng Leopard (của Đức) đã bị các pháo thủ và phi công Nga bắn cháy".

Theo chuyên gia Litovkin, người Mỹ e ngại gửi cho Ukraine xe tăng Abrams là do họ nghĩ rằng các xe tăng đó cũng có thể bị tên lửa, pháo binh và trực thăng Nga phá hủy dễ dàng.

Ông Litovkin lý giải việc Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine ca ngợi vũ khí phương Tây là do ông ấy muốn có thêm nhiều vũ khí khí tài của phương Tây để có thể tiếp tục chiến đấu với người Nga.

Phát biểu trong một cuộc phỏng vấn hồi tháng 7, Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Oleksiy Reznikov khi còn đương nhiệm cho biết: "Các đối tác phương Tây sẽ thấy liệu vũ khí của họ có hoạt động hiệu quả hay không và liệu họ có cần nâng cấp hay không. Đối với ngành công nghệ quân sự trên thế giới không có một địa điểm nào thử nghiệm tốt hơn chiến trường Ukraine".

Hiệu quả của nghệ thuật tác chiến NATO trong hình hài Quân đội Ukraine

Không chỉ có vũ khí, khí tài, NATO còn đang thử nghiệm các chiến thuật tác chiến thông qua các lữ đoàn Ukraine được huấn luyện và trang bị theo chuẩn của khối liên minh này.

Chính sinh mạng của những người lính Ukraine đang giúp thử nghiệm các chiến thuật tác chiến lục quân của NATO khi đối đầu với Quân đội Nga hùng mạnh. Tương tự như vũ khí, chiến thuật quân sự cũng cần được thử nghiệm trong thực tế để sửa đổi và áp dụng phù hợp hơn.

Hãng thông tấn RIA Novosti của Nga dẫn thông tin, các tù binh Ukraine bị bắt giữ đã khai báo về tình trạng huấn luyện và sẵn sàng chiến đấu kém.

Theo lời khai của Alexander Pavlenko, tù binh người Ukraine, nếu tính theo thang điểm 5, mức độ huấn luyện của tân binh Ukraine chỉ đạt 1 điểm. "Nhiều người trong số chúng tôi mới chỉ đến trường bắn 2 lần", ông Alexander Pavlenko nói.

Nhiều binh lính trong Lữ đoàn bộ binh cơ giới số 32 Ukraine là dân thường trước khi lữ đoàn này được thành lập vào tháng 1 và họ chỉ nhận được 3 tuần huấn luyện cơ bản của NATO ở Đức trước khi được triển khai. Họ đã miêu tả cảm giác "vượt quá khả năng" cũng như tình trạng vũ khí kém hiện đại hơn và thậm chí đặt câu hỏi về sự vô ích của cuộc xung đột đang diễn ra.

"Mọi thứ không giống như những gì bạn đọc trên các báo cáo hằng ngày và trên tin tức", Volodymyr, một trung sĩ bộ binh cho hay.

Các tân binh khác của Ukraine cũng nói rằng, 3 tuần huấn luyện cơ bản của NATO khiến họ không được chuẩn bị trước thực tế chiến trường.

"Một lính bộ binh NATO hiểu rõ anh ta được hỗ trợ và có thể tấn công với sự tự tin rằng khả năng cao anh ta sẽ không chết hoặc bị thương", tân binh Igor thuộc Lữ đoàn 32 cho hay.

Thực tế tại các quốc gia phương Tây, do thời gian ngắn, binh lính Ukraine chỉ được huấn luyện tác chiến cá nhân sơ sài, không được huấn luyện phối hợp nhóm, binh chủng hợp thành. Điều này khiến các đơn vị xung kích Ukraine trên những mặt trận phản công chính như Zaporizhia hay Nam Donetsk chiến đấu rời rạc, máy móc dẫn tới hiệu quả kém và thiệt hại nặng nề.

Trả lời phỏng vấn hãng tin Lenta, Chuyên gia quân sự Nga - Tiến sĩ Chính trị học Vasily Kashin đã chỉ ra những sai lầm chiến thuật của Ukraine dẫn tới cuộc phản công thất bại.

Theo ông Kashin, Ukraine lập kế hoạch mà không tính tới khả năng tác chiến quân sự của siêu cường như Nga. Kiev còn đánh giá quá cao năng lực chiến đấu của quân đội trong khi không tích lũy đủ nguồn lực để có thể tổ chức phản công quy mô lớn xuyên thủng phòng tuyến đối phương.

Ngay cả khi trước khi cuộc phản công bắt đầu, tỷ lệ tổn thất trang bị của Ukraine đã ở mức báo động. Quân đội Ukraine không có thời gian chuẩn bị lực lượng cần thiết trước sức ép liên tục từ Mỹ và đồng minh phương Tây.

"Phương Tây luôn đòi hỏi kết quả. Điều này buộc Ukraine phải phát động phản công sớm với những nguồn lực sẵn có", ông Vasily Kashin cho biết.

Không chỉ có vấn đề huấn luyện binh sĩ, công tác chỉ huy, tham mưu của Lực lượng vũ trang Ukraine cũng thiếu liền mạch và hiệu quả. Vấn đề này nằm ở việc chính các cố vấn và chỉ huy NATO tham gia hoạch định chiến thuật tác chiến với Ukraine nhưng họ hầu như không có kinh nghiệm đối phó với quân đội của một cường quốc như Nga.

Những kinh nghiệm "quý báu" của NATO trong chống khủng bố, phiến quân và các quốc gia có tiềm lực quân sự nhỏ yếu, về cơ bản không giúp ích gì trước hỏa lực pháo binh, không quân có ưu thế gần như tuyệt đối của Nga.

Chính vì thế, trong giai đoạn đầu của cuộc phản công, các mũi tấn công Ukraine thường áp dụng một chiến thuật và bị lực lượng phòng thủ Nga dễ dàng bắt bài để ngăn chặn.

Chính các chỉ huy chiến trường Ukraine cũng đã nhận ra vấn đề này. Một sĩ quan giấu tên từng tham chiến nhiều năm bình luận, các chỉ huy tiền tuyến Ukraine trong thời gian đầu xung đột Donbass thường có tính chủ động rất cao. Họ có những đánh giá về thực tế tác chiến của đơn vị và điều chỉnh chiến thuật phù hợp. Điều này không còn tồn tại ở những lứa sĩ quan chỉ huy Ukraine sau này.

Thay đổi hay là thất bại

Những thiệt hại lớn trong giai đoạn đầu của cuộc phản công đã khiến giới chức Ukraine, cụ thể là Tổng Tham mưu trưởng Lực lượng Vũ trang Ukraine Valery Zaluzhny tuyên bố thay đổi chiến thuật tác chiến. Điều này đồng nghĩa với việc Quân đội Ukraine quay trở về lối đánh truyền thống và bỏ qua những chiến thuật thiếu hiệu quả của NATO.

Các mũi tấn công Ukraine đã được tổ chức thành các nhóm bộ binh luồn sâu có sự yểm trợ của phương tiện bọc thép lách vào các tuyến phòng thủ của Nga. Dù phải chịu thương vong, nhưng chiến thuật này đã phần nào phát huy hiệu quả ở các chiến trường ác liệt như Robotine, Staromaiorske hay Kleshchevka…

Nhưng một vấn đề phát sinh là NATO cần Ukraine thử nghiệm các loại vũ khí và chiến thuật trên xương máu binh sĩ Ukraine, nên sự thay đổi chiến thuật của giới chức quân sự của Ukraine là… đi ngược lại lợi ích của họ.

Không khó để nhận ra những bình luận về "sự sai lầm" của Quân đội Ukraine từ giới chức quân sự NATO, cũng như chuyên gia quân sự phương Tây.

Trả lời phỏng vấn kênh Youtube Judging Freedom, cựu sĩ quan tình báo Mỹ Tony Shaffer nhấn mạnh, nếu cuộc phản công của Ukraine thực hiện theo đúng kế hoạch đã được phía Mỹ hoạch định thì kết quả đạt được còn lớn hơn nhiều so với hiện tại.

"Ukraine thực tế có đội hình thiết giáp hiệu quả để đâm sâu vào tuyến phòng ngự của đối thủ", cựu sĩ quan tình báo Mỹ đánh giá.

Theo đó, các sĩ quan chỉ huy Mỹ đã luôn sát cánh cùng Lực lượng vũ trang Ukraine tại Kiev, nhưng không phải lúc nào những khuyến nghị của họ cũng được ghi nhận và thực hiện. Ông Tony Shaffer cũng nêu ra thực trạng về sự thiếu nhất quán của các sĩ quan chỉ huy Ukraine trong việc đưa ra kế hoạch tác chiến cụ thể và liền mạch trên chiến trường, kể cả khi có tư vấn từ sĩ quan NATO.

"Về vấn đề này, tôi có thể giải thích đơn giản là hoặc những sĩ quan và tướng lĩnh NATO có năng lực yếu kém, hoặc là phía Ukraine không biết lắng nghe và thực hiện đúng kế hoạch", ông Tony Shaffer nói.

Trước đó, cựu sĩ quan phân tích CIA, Larry Johnson cho rằng, NATO đang phải tính toán lại chiến thuật của Kiev, khi đánh giá không đúng khả năng phản công của Lực lượng vũ trang Ukraine.

Ông lưu ý rằng, những bước tiến chậm chạm từ cuộc tấn công của Kiev được xác định trước là do Quân đội Ukraine thiếu không quân. Chuyên gia Larry Johnson dự báo, mọi máy bay Ukraine cất cánh đều có khả năng bị Không quân Nga "bắn hạ ngay lập tức".

Ngoài ra, cựu sĩ quan CIA cho rằng, giới lãnh đạo Mỹ đang chi số tiền khổng lồ để giúp đỡ Kiev, nhưng không mang lại kết quả. Theo ông, kể từ khi bắt đầu chiến dịch đặc biệt, Mỹ đã phân bổ số tiền cho Ukraine nhiều hơn số tiền Nga chi cho toàn bộ ngân sách quốc phòng của nước này.

Phát biểu với Der Tagesspiegel của Đức, ông Franz-Stefan Gadi, nhà nghiên cứu cấp cao tại Viện Nghiên cứu Chiến lược quốc tế có trụ sở tại London đánh giá, Lực lượng vũ trang Ukraine thiếu khả năng phối hợp tác chiến từ cấp phân đội cho tới hiệp đồng quân binh chủng quy mô lớn.

"Thực tế chiến trường chứng minh, Lực lượng vũ trang Ukraine thiếu kỹ năng và kinh nghiệm tổ chức hoạt động quân sự quy mô lớn, binh chủng hợp thành, đây là nguyên nhân dẫn tới tốc độ phản công chậm và mức thiệt hại khủng khiếp của Ukraine", ông Gadi đánh giá.

Theo chuyên gia Gadi, các hoạt động quân sự của Ukraine diễn ra không đồng bộ. Thực tế, Quân đội Ukraine có thể làm được hơn thế nếu công tác tổ chức phản công có hệ thống hơn. Với tình hình hiện tại, cuộc phản công của Ukraine chỉ đơn giản là "cuộc chiến đẫm máu", dù có tung các đơn vị dự bị chiến lược vào cuộc cũng không thu được những kết quả đáng kể.

Có một điều đặc biệt là những nhận định này đều đến từ những nhà phân tích quân sự hay cựu binh sĩ chưa từng có mặt ở chiến trường Ukraine.

Trong khi đó ở phía Nga, các điều chỉnh chiến thuật từ những thất bại trên chiến trường năm 2022 đều phát huy được hiệu quả.

Quân đội Nga đã phát huy được thế mạnh về hỏa lực tầm xa, hạn chế thương vong trong giao chiến; giảm nhuệ khí của Ukraine thông qua việc phân tuyến chiến trường bằng hệ thống phòng thủ kiên cố.

Các đơn vị cơ động cấp sư đoàn và tập đoàn quân được tái hợp để chuẩn bị cho những đòn đánh quy ước quyết định… Rõ ràng, Moscow hiểu rõ đối thủ trên chiến trường không phải là Ukraine, mà NATO và 51 quốc gia đối tác phía sau.

Lực lượng Azerbaijan tấn công Karabakh, nguy cơ xảy ra một cuộc chiến Caucasus mới

(Ảnh minh họa).

Trong ngày thứ Ba, Azerbaijan đã đưa quân tấn công nhằm giành lại vùng ly khai Nagorno-Karabakh do Armenia kiểm soát.

Karabakh, một khu vực đồi núi tại vùng Nam Caucasus, được quốc tế công nhận là lãnh thổ Azerbaijan. Tuy nhiên, một phần khu vực này được điều hành bởi chính quyền ly khai của Armenia với các khẳng định khu vực này là quê nhà của họ.

Kể từ khi Liên Xô tan rã năm 1991 tới nay, Karabakh trở thành tâm điểm của hai cuộc chiến, trong đó có một cuộc chiến nổ ra trong năm 2020. Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken đã kêu gọi Azerbaijan ngừng ngay hoạt động của mình và khẳng định chiến dịch này chỉ làm tồi tệ hơn tình hình hỗ trợ nhân đạo tại Karabakh - ám chỉ lệnh phong tỏa vùng này từ chính quyền Baku.

Liên minh Châu Âu, Pháp và Đức đã lên án hành động quân sự của Azerbaijan, kêu gọi nước này trở lại bàn đàm phán về tương lai Karabakh với Armenia.

Các đoạn video đăng tải trên mạng xã hội hôm thứ Ba tại Stepanakert, trung tâm Karabakh (khu vực mà Azerbaijan gọi dưới tên Khankendi) cho thấy có thể nghe được nhiều tiếng nã pháo.

Hikmet Hajiyev, cố vấn chính sách đối ngoại của Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev cho biết, Baku đã điều động lực lượng trên bộ. Ông cũng cho biết thêm, lực lượng này đã vượt qua một số hàng phòng thủ của Armenia tại nhiều nơi và đã đạt được một số mục tiêu chính, mặc dù lực lượng Armenia đã bác bỏ các khẳng định này.

Bộ quốc phòng của chính quyền Baku cho biết, lực lượng Azerbaijan đã chiếm 60 vị trí quân sự và phá hủy 20 phương tiện quân sự cùng các khí tài khác.

Chính quyền ly khai Karabakh cho biết, 25 người đã thiệt mạng, bao gồm 2 dân thường và 138 người khác bị thương sau khi Baku tấn công. Người dân tại một số làng đã được sơ tán.

Reuters chưa thể xác minh khẳng định của cả hai bên.

Hiện, vẫn chưa rõ khả năng hành động của Baku có thể dẫn tới xung đột toàn diện với Armenia. Tuy nhiên, hiện tại, có nhiều tín hiệu về ảnh hưởng mang tính chính trị từ hoạt động này tại Yerevan, trong đó Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan - một người bị coi là quá thân phương Tây bởi chính phủ Nga - đã nhắc tới một số vụ kêu gọi đảo chính chống lại ông.

Một số người Armenia đã tụ tập tại Yerevan, thủ đô Armenia, nhằm kêu gọi hành động từ phía chính phủ cùng với hàng loạt vụ va chạm xảy ra giữa cảnh sát và đám đông dẫn tới nhiều người bị thương từ cả hai phía.

Chiến trận tại Karabakh có thể ảnh hưởng tới cân bằng địa chính trị tại Nam Caucasus, với nhiều đường ống dẫn dầu và khí gas đan xen nhau, nơi Nga - một quốc gia đang tập trung hơn vào tình hình tại Ukraine - mong muốn giữ vững tầm ảnh hưởng của mình tại khu vực này trước Thổ Nhĩ Kỳ, quốc gia hậu thuẫn Azerbaijan.

“Khép lại một chương sử”

Ông Hajiyev cho biết, quân đội nước này đã sử dụng vũ khí dẫn đường tấn công các mục tiêu quân sự, nhằm tránh gây ra thương vong ngoài mong muốn cho dân thường.

Ông cho biết: “Mục tiêu của Azerbaijan là nhằm khép lại một chương sử đầy thù địch và đối đầu giữa hai nước”.

“Chúng tôi đã chịu đựng quá đủ rồi. Chúng tôi không thể chấp nhận được việc có một lực lượng vũ trang chiếm đóng lãnh thổ nước mình và một thể chế thách thức an ninh, chủ quyền của Azerbaijan mỗi ngày”.

Bộ Quốc phòng Azerbaijan trong một phát biểu đã tuyên bố về ý định sẽ “giải giáp và đảm bảo lực lượng vũ trang Armenia sẽ rút khỏi lãnh thổ nước này, vô hiệu hóa các cơ sở hạ tầng quân sự của họ”.

Bộ này khẳng định đã hành động nhằm “khôi phục trật tự hiến pháp của Cộng hòa Azerbaijan” và dân thường hoàn toàn có thể rời khỏi khu vực thông qua các hành lang nhân đạo, bao gồm cả những hành lang cho phép họ trở lại Armenia.

Ông Nikol Pashinyan, Thủ tướng Armenia bình luận, khẳng định này là nỗ lực khiến người Armenia ra khỏi Karabakh và là một chiến dịch “thanh trừng sắc tộc”. Tuy nhiên, chính quyền Baku bác bỏ cáo buộc này.

Armenia, quốc gia đã tổ chức đàm phán hòa bình với Azerbaijan, bao gồm xoay quanh các vấn đề về tương lai của Karabakh, đã lên án “hành vi gây hấn toàn diện” của Baku tại Karabakh và cáo buộc Azerbaijan đã nã pháo vào nhiều thị trấn, làng mạc.

Kêu gọi giúp đỡ

Armenia khẳng định, lực lượng vũ trang nước này không hề có mặt tại Karabakh và tình hình tại biên giới của Armenia với Azerbaijan hiện vẫn ổn định, và đã kêu gọi Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc giúp đỡ cũng như kêu gọi lực lượng bảo vệ hòa bình của Nga tại vùng này can thiệp.

Sau khi đứng ra trung gian một thỏa thuận ngừng bắn vào năm 2020 sau khi Azerbaijan chiếm lại vùng lãnh thổ lớn xung quanh Karabakh mà nước này đã bị mất vào tay Armenia trong cuộc xung đột năm 1990, Nga kêu gọi các bên ngừng chiến.

Phát ngôn viên điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết, chính phủ Nga giữ liên lạc với Azerbaijan và Armenia, đồng thời hối thúc hai nước ngồi vào bàn đàm phán. Ông cũng cho biết, Moscow coi việc đảm bảo an toàn cho người dân là vấn đề hàng đầu tại khu vực xảy ra xung đột.

Armenia cáo buộc Nga quá tập trung vào cuộc xung đột tại Ukraine, đã không cung cấp đủ biện pháp bảo vệ nước này và khẳng định lực lượng bảo vệ hòa bình của Nga tại Karabakh không thực hiện đầy đủ nhiệm vụ của mình. Người biểu tình bức xúc về hành động của Nga (hành động mà họ coi là thất bại trong việc ngăn cản Azerbaijan) và hô hào khẩu hiệu chống Nga bên ngoài đại sứ quán Nga tại Armenia vào chiều thứ Ba.

Quan chức Mỹ cho biết, chính phủ nước này đang thực hiện một số biện pháp ngoại giao khủng hoảng xung quanh một sự kiện mà họ coi là một nguồn nguy hiểm tiềm tàng, và cho biết ông Blinken có thể sẽ can thiệp trong 24 giờ tới nhằm xoa dịu khủng hoảng.

Trong thứ Năm tuần vừa rồi, Pháp cho biết, nước này đã kêu gọi họp Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc và cho biết, nước này đang làm việc với các nước đối tác để phản ứng mạnh mẽ. Đức cũng cho biết, Azerbaijan đã phá vỡ cam kết sẽ không thực hiện các hành động quân sự. Trong khi đó, Thổ Nhĩ Kỳ tuyên bố, nước này ủng hộ nỗ lực bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ của Baku.

Tại Karabakh, ông Ruben Vardanyan, quan chức cấp cao trong chính quyền người Armenia tại Karabakh tính tới tháng 2 vừa rồi, đã kêu gọi Armenia công nhận tuyên bố độc lập của Karabakh khỏi Azerbaijan.

Trong một video, ông Vardanyan phát biểu: “Tình hình tại đây đang rất nghiêm trọng. Azerbaijan đã triển khai một chiến dịch quân sự toàn diện chống lại 120 ngàn người dân, trong đó có 30 ngàn trẻ em, phụ nữ mang thai và người cao tuổi”.

Nguồn: Soha; Báo Quốc Tế; CafeF; Dân Trí; Người Đưa Tin