NGƯỜI BẮC NHỊP CẦU VĂN HỌC VIỆT NAM - TRUNG QUỐC - BÀI 1: HƠN 20 NĂM MIỆT MÀI XUẤT KHẨU SÁCH VIỆT NAM

20 năm qua, dịch giả Nguyễn Lệ Chi đều đặn tham gia các hội chợ sách ở châu Á, châu Âu. Ở sự kiện nào, chị cũng mang cả trăm đầu sách đến thuê gian hàng để trưng bày và giới thiệu sách Việt Nam, chào bán bản quyền. Nỗ lực của chị đã được đền đáp khi hai cuốn sách của tác giả Việt Nam được xuất bản ở Trung Quốc vào năm 2024. Hai cuốn sách tiếp theo dự kiến cũng sẽ được xuất bản tại thị trường này vào năm 2026...

Làm những cuốn sách mình thích

Nghiệp dịch thuật đến với Nguyễn Lệ Chi khoảng 25 năm trước, từ khi chị theo học đạo diễn phim truyện nhựa, Khoa Đạo diễn, Học viện Điện ảnh Bắc Kinh (Trung Quốc). Niềm yêu thích với điện ảnh khiến chị vun vén 4 năm trong thời gian đang du học, dịch hơn 10 cuốn sách liên quan đến điện ảnh với đủ chuyên ngành: Đạo diễn, diễn viên, quay phim, thiết kế mỹ thuật, hóa trang... Các cuốn sách được xuất bản ở Việt Nam từ năm 2004 ghi dấu mốc Nguyễn Lệ Chi bước chân vào ngành xuất bản.

Nhưng bước ngoặt lớn nhất thì phải đến năm 2008, Nguyễn Lệ Chi thành lập Công ty TNHH Văn hóa và Truyền thông Lệ Chi (Chibooks) để “làm những cuốn sách mình thích, không phải phụ thuộc ai”.

Được thỏa chí vẫy vùng, ngay lập tức, Chibooks gây ấn tượng với độc giả bằng tủ sách văn học đương đại Trung Quốc, tủ sách văn học Anh, Mỹ, Australia... Cùng với đó là những sự kiện nổi bật như: Mời nghệ sĩ Lục Tiểu Linh Đồng (diễn viên đóng vai Tôn Ngộ Không trong phim truyền hình "Tây du ký", 1986), mời các nhà văn: Đông Tây, Tạ Lăng Khiết, Lưu Chấn Vân... sang giao lưu với các nhà văn, độc giả Việt Nam...

Song song với việc nhập khẩu những tác phẩm chất lượng của văn học thế giới, Nguyễn Lệ Chi luôn đau đáu tìm cách xuất khẩu văn học Việt Nam. Thị trường đầu tiên mà chị nhắm đến là Trung Quốc. Đơn giản, đây là thị trường mà chị hiểu rõ, lại thêm lợi thế núi liền núi, sông liền sông và nhiều nét văn hóa tương đồng với Việt Nam. Nhưng Lệ Chi gặp một trở ngại lớn. Chị nhớ lại: “Thời gian đầu, tôi làm việc nhiều với giới xuất bản Trung Quốc nhưng rất buồn là rất ít nhà xuất bản biết thông tin về tác phẩm văn học của Việt Nam cũng như tên tuổi một nhà văn Việt Nam. Tại sao lại như vậy? Câu trả lời từ phía bạn rất đơn giản: Ít người chào mời tác phẩm, cũng rất hiếm trang web giới thiệu sách văn học Việt Nam bằng tiếng Trung hoặc tiếng Anh...”.

Để thay đổi điều ấy, mỗi năm, Nguyễn Lệ Chi đều tham gia cả chục hội chợ sách ở châu Á, châu Âu. Ở sự kiện nào, chị cũng mang cả trăm đầu sách đến thuê gian hàng để trưng bày và giới thiệu sách văn học Việt Nam. Trong quá trình tham gia các hội chợ sách, chị cũng nhận ra một thực tế là sách văn học rất khó tiếp cận với đông đảo độc giả. Trong khi đó, sách về văn hóa bản địa lại được nhiều người quan tâm. Thế là năm 2019, chị chuyển hướng, xây dựng Tủ sách "Văn hóa Việt" với các tác phẩm viết về những đặc trưng văn hóa của từng địa phương, từng tộc người ở Việt Nam. Đó là những đầu sách như: "Vắt qua những ngàn mây" (Đỗ Quang Tuấn Hoàng); "Sài Gòn, ruổi rong nỗi nhớ" (Đào Thị Thanh Tuyền); "Về Huế ăn cơm" (Phi Tân); "Người Hà Nội: Chuyện ăn, chuyện uống một thời" (Vũ Thế Long)...

Sau khi xuất bản bằng tiếng Việt và tạo ấn tượng với độc giả trong nước, Chibooks chọn hai cuốn để dịch sang tiếng Trung. Chu Dương, người chuyển ngữ tác phẩm "Vắt qua những ngàn mây" sang tiếng Trung chia sẻ: “Tôi đến với dự án xuất phát từ sự yêu thích riêng với cuốn sách, khi nó không chỉ giới thiệu một cách chi tiết về cuộc sống của người dân ở vùng núi phía Bắc Việt Nam mà còn tái hiện bức tranh tuyệt đẹp về phong tục tập quán nơi đây. Tôi cũng hy vọng cuốn sách có thể mang đến một cảm giác hoàn toàn mới về Việt Nam cho độc giả Trung Quốc; đồng thời có thêm nhiều bạn đọc, thông qua cuốn sách này, sẽ thật sự tìm đến nước bạn thăm thú và nhìn ngắm, thật sự gắn kết con người Việt Nam...”. Nguyễn Lệ Chi mời Chu Dương dịch cuốn sách này khi ông đang trong thời gian làm phóng viên thường trú của Đài Truyền hình Trung ương Trung Quốc tại Hà Nội. Không chỉ giỏi tiếng Việt, ông còn rất đam mê du lịch, đam mê tìm hiểu văn hóa các địa phương ở Việt Nam. Chính vì thế, Nguyễn Lệ Chi nhận ra có nhiều điểm chạm giữa tác giả và dịch giả.

Cuốn sách "Người Hà Nội: Chuyện ăn, chuyện uống một thời" viết về ẩm thực trong những lát cắt lịch sử của Hà Nội. Tác giả hồi tưởng, khám phá cách người Hà Nội đã ăn uống, sáng tạo ẩm thực ra sao, đối xử thế nào với những màu sắc ẩm thực mới lạ du nhập Thủ đô qua các luồng di cư... Thanh Đóa, người dịch cuốn sách này cũng được Nguyễn Lệ Chi lựa chọn kỹ càng. Chị là nhà báo người Trung Quốc, người sáng tạo nội dung số về du lịch, ẩm thực và cũng rất yêu Hà Nội.

Dò đá qua sông

Lý giải việc lựa chọn dịch giả, Nguyễn Lệ Chi cho biết: Công việc này đòi hỏi người dịch vừa giỏi tiếng Trung vừa phải có vốn tiếng Việt sâu sắc, hiểu thị hiếu đọc của người Trung Quốc và am hiểu văn hóa quốc tế. Có như vậy, họ mới nắm bắt được tinh thần của tác phẩm, truyền tải đúng ý tác giả trong từng câu chữ và chuyển ngữ một cách trung thực, đầy cảm xúc. Ngoài ra, ngôn ngữ được chuyển tải cũng phải làm sao khiến độc giả bản xứ đó cảm thấy gần gũi, dễ thấu hiểu, cảm thông theo đúng văn phong họ thường sử dụng.

Với những yêu cầu khắt khe đó, công việc tìm kiếm thật “đỏ mắt”, bởi vì số lượng chuyên gia người Trung Quốc giỏi tiếng Việt và hiểu về văn hóa Việt không nhiều, họ đều cực kỳ bận rộn với những công việc chuyên môn. Vì vậy, việc mời họ dịch sách cho Chibooks không đơn giản. Có thể nói, chỉ vì yêu quý văn hóa Việt Nam nên họ mới nhận lời dịch. Và cũng phải mất 2-3 năm mới hoàn tất được công đoạn khó khăn này. Cùng với đó là khó khăn về kinh phí đầu tư cho việc dịch thuật.

Có bản dịch tốt, Nguyễn Lệ Chi lại mất thêm hai năm với rất nhiều chuyến đi đi lại lại giữa Việt Nam-Trung Quốc để giới thiệu bản thảo, thương thảo bản quyền. Sau khi bán bản quyền thành công, chị lại mời một tiến sĩ người Trung Quốc, giảng viên Khoa Tiếng Việt, Trường Đại học Dân tộc Quảng Tây (Trung Quốc) hiệu đính để có bản dịch chỉn chu nhất.

Cuối cùng, ngày 17-11-2024, trong khuôn khổ Tuần lễ văn hóa sách Trung Quốc-ASEAN 2024 được tổ chức tại thành phố Nam Ninh, tỉnh Quảng Tây (Trung Quốc), lần đầu tiên hai cuốn sách của tác giả Việt Nam được xuất bản bằng tiếng Trung, đó là cuốn "Vắt qua những ngàn mây" (tác giả Đỗ Quang Tuấn Hoàng, dịch giả Chu Dương) và "Người Hà Nội: Chuyện ăn, chuyện uống một thời" (tác giả Vũ Thế Long, dịch giả Thanh Đóa) được Nhà xuất bản Khoa học kỹ thuật Quảng Tây xuất bản, thuộc Tủ sách "Bước vào Việt Nam".

Lương Chí, Tổng biên tập Nhà xuất bản Khoa học kỹ thuật Quảng Tây chia sẻ: “Hai cuốn sách "Vắt qua những ngàn mây" và "Người Hà Nội: Chuyện ăn, chuyện uống một thời" được chúng tôi chọn mua bản quyền tiếng Trung là bởi với góc nhìn sắc sảo, bút pháp đằm thắm, lôi cuốn sẽ giúp độc giả Trung Quốc hiểu rõ hơn về đất nước, con người và văn hóa các địa phương của Việt Nam. Hiểu được sự khác biệt cũng như nét tương đồng trong văn hóa của nhau sẽ giúp chúng ta xích lại gần nhau, hiểu nhau và cùng tương trợ lẫn nhau, giúp cuộc sống tốt đẹp hơn”...

Hai cuốn sách tiếp theo của Tủ sách "Văn hóa Việt" là "Việt Nam-ăn mặc thong dong" và "Ngàn năm trà Việt" (Đỗ Quang Tuấn Hoàng) dự kiến sẽ được xuất bản ở Trung Quốc vào năm 2026.

Xuất khẩu sách Việt Nam ra nước ngoài (bao gồm cả xuất khẩu, triển lãm, bán bản quyền, giới thiệu tác giả...) là dự án mà Nguyễn Lệ Chi theo đuổi suốt hơn 20 năm qua. Trong đó, xuất khẩu sách Việt Nam vào thị trường Trung Quốc là một chiến lược quan trọng của dự án này. Sau bao nhiêu nỗ lực, đến nay, dự án bước đầu gặt hái được thành công.

Nhà văn Trịnh Bích Ngân, Chủ tịch Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh xúc động chia sẻ: “Tôi rất biết ơn dịch giả Nguyễn Lệ Chi vì đã làm được những điều thật tuyệt vời, mang ý nghĩa mở con đường cho tác phẩm văn học, văn hóa Việt Nam ra thế giới”. (còn nữa)

NỮ SINH VIỆT TỐT NGHIỆP THỦ KHOA ĐẠI HỌC TẠI THÁI LAN

Nguyễn Thị Ngọc Diệp vừa tốt nghiệp chuyên ngành Quản trị chuỗi cung ứng, khoa Quản trị kinh doanh, Trường Assumption University (Thái Lan) với kết quả học tập tuyệt đối 4/4.

Nữ sinh Việt được vinh danh xuất sắc nhất trường đại học Thái Lan

Nguyễn Thị Ngọc Diệp (SN 2003) là một trong những gương mặt tiêu biểu được tuyên dương danh hiệu “Sinh viên 5 tốt” cấp Trung ương năm 2025.

Với nữ sinh từng đảm nhiệm vai trò Chủ tịch Hội Sinh viên Việt Nam tại Thái Lan, danh hiệu hôm nay không chỉ là sự ghi nhận, mà còn là lời nhắc nhở về trách nhiệm tiếp tục cống hiến của một người trẻ xa quê.

Trường Assumption University nằm trong nhóm đại học tư thục tốt nhất Thái Lan, thu hút đông đảo sinh viên quốc tế. Trong năm học 2024-2025, Diệp không chỉ nằm trong số hiếm sinh viên đạt kết quả học tập tuyệt đối, mà còn được vinh danh tại Giải thưởng Albert lần thứ 14 - giải thưởng dành cho sinh viên xuất sắc nhất trường.

Nữ sinh còn nhận thư biểu dương của Đại sứ đặc mệnh toàn quyền nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam tại Vương quốc Thái Lan vì những đóng góp tích cực cho cộng đồng người Việt trong thời gian giữ cương vị Chủ tịch Hội Sinh viên Việt Nam tại đây.

Phía sau bảng thành tích ấn tượng ấy là những tháng ngày Diệp phải tự học cách cân bằng giữa học tập, hoạt động phong trào và trách nhiệm cộng đồng.

“Tôi nghĩ điều giúp mình duy trì được sự bền bỉ và kỷ luật trong suốt quá trình rèn luyện là việc luôn ý thức rõ mục tiêu và trách nhiệm của bản thân. Khi xác định rõ mình muốn trở thành người như thế nào, theo đuổi những ước mơ và đam mê gì, tôi học cách sống có kế hoạch, tự giác trong học tập và công việc mỗi ngày”, Diệp chia sẻ.

Nữ sinh Gen Z tự rèn cho bản thân thói quen quản lý thời gian, ưu tiên đúng việc. Khi mọi việc không thuận lợi, Diệp ít khi lo lắng mà nhìn nhận khó khăn là một phần tất yếu để điều chỉnh và tiến lên.

Khi còn làm Chủ tịch Hội Sinh viên Việt Nam tại Thái Lan, Diệp phải đối mặt với nhiều áp lực về trách nhiệm và kỳ vọng trong việc tạo ra một cộng đồng sinh viên lớn mạnh.

Sự khác biệt về lịch học, khoảng cách địa lý, điều kiện kinh phí, nguồn lực tổ chức còn hạn chế, cũng như việc kết nối và duy trì sự gắn bó của sinh viên là những thách thức lớn với cô gái trẻ.

Tuy nhiên, chính những thách thức đó đã giúp Diệp học cách lắng nghe, thấu hiểu, linh hoạt trong tổ chức hoạt động và nâng cao kỹ năng lãnh đạo, phối hợp tập thể.

“Quan trọng hơn, tôi nhận ra rằng khi xuất phát từ tinh thần trách nhiệm và mong muốn đóng góp thật sự cho cộng đồng, thì những giới hạn ban đầu hoàn toàn có thể từng bước được vượt qua”, nữ sinh tâm sự.

Chuyến đi thay đổi cách nhìn thế giới

Năm 2025, Diệp là thành viên nhỏ tuổi nhất trên chuyến tàu đặc biệt của đoàn Công tác số 13, KN390 tới quần đảo Trường Sa và Nhà giàn DK1. Chuyến hành trình vượt hàng trăm hải lý này được Diệp xem là “hành trình của trái tim”, tìm về cội nguồn, tự hào dân tộc và trách nhiệm trong mỗi người con xa quê.

Mặc dù đã được đặt chân đến nhiều quốc gia nhưng chuyến đi khiến Nguyễn Thị Ngọc Diệp thay đổi cách nhìn thế giới lại là chuyến đi ngay trên mảnh đất quê hương.

Mỗi câu chuyện, hình ảnh và những công trình trên đảo khiến Diệp nhìn rõ hơn sự hy sinh, cống hiến của các thế hệ đi trước - điều mà trước đó cô chỉ xem trên tivi hay đọc trong sách báo.

“Khi được nhìn thấy lá cờ tổ quốc trên các đảo, lòng tôi trào lên một cảm giác xúc động khó tả. Chưa bao giờ tôi thấy lá cờ Tổ quốc đẹp đến vậy. Mỗi tấc đất, mỗi cột mốc chủ quyền nơi đây đều thấm đẫm mồ hôi, nước mắt và cả máu của bao thế hệ cha anh đã hy sinh để giữ gìn từng hòn đảo, lãnh hải thiêng liêng để lá cờ Tổ quốc được tung bay giữa biển trời”, Diệp bồi hồi nhớ lại.

Với Diệp, Trường Sa không chỉ là một chuyến đi thực địa, mà là điểm mốc khiến cách nhìn về thế giới của cô thay đổi rõ rệt.

Từ một sinh viên quốc tế quen tư duy trong không gian toàn cầu hóa, Diệp bắt đầu nhìn thế giới từ vị trí của một người Việt Nam, ý thức rõ hơn về căn cước, chủ quyền và trách nhiệm công dân.

Những khái niệm từng mang tính trừu tượng như biên giới, lãnh thổ, hy sinh và gìn giữ, sau chuyến đi ấy, trở thành trải nghiệm sống động và cá nhân. Trường Sa giúp nữ sinh hiểu rằng hội nhập không đồng nghĩa với hòa tan, và đi ra thế giới càng cần một điểm tựa vững chắc từ lịch sử, văn hóa và chủ quyền dân tộc.

Trở về từ Trường Sa, Diệp đã mang câu chuyện chủ quyền biển đảo đi chia sẻ với bạn bè quốc tế ở trường đại học.

Nữ sinh tự ý thức về trách nhiệm của bản thân trong việc góp phần lan tỏa thông tin tích cực, chính xác về biển đảo quê hương, đồng thời khơi dậy niềm tự hào dân tộc, tinh thần trách nhiệm và ý thức bảo vệ chủ quyền trong cộng đồng người Việt xa quê.

CHUYỆN GÌ ĐANG XẢY RA VỚI DIỄN VIÊN KIM HIỀN Ở MỸ?

Kim Hiền khiến người hâm mộ lo lắng khi liên tục có chia sẻ buồn bã.

Mỹ nhân đình đám gây tiếc nuối khi rời showbiz ở thời đỉnh cao

Kim Hiền từng là cái tên quen thuộc và nổi bật của màn ảnh Việt vào những năm 2000. Khi sự nghiệp ở đỉnh cao, cô được xem là gương mặt “bảo chứng rating”, liên tục xuất hiện trong các dự án điện ảnh lẫn truyền hình và nhận được sự quan tâm lớn từ khán giả.

Nữ diễn viên sinh năm 1982 ghi dấu ấn sâu đậm qua nhiều vai diễn đáng nhớ, đặc biệt là hình ảnh Út Ráng trong Dốc tình, Phượng trong Hương phù sa, cùng loạt phim truyền hình ăn khách như Mùi ngò gai, Ngũ quái Sài Gòn, Gia đình phép thuật, Tình yêu pha lê… Những vai diễn này đã góp phần đưa Kim Hiền trở thành một trong những mỹ nhân được yêu mến của màn ảnh nhỏ Việt Nam.

Dù có sự nghiệp diễn xuất đáng mơ ước, đời tư của Kim Hiền lại không hề bằng phẳng. Trước khi chạm đến sự bình yên như hiện tại, nữ diễn viên từng trải qua một cuộc hôn nhân ngắn ngủi với một DJ. Cả hai bên nhau suốt 6 năm tuổi trẻ và chính thức nên duyên vợ chồng vào tháng 1/2010.

Nhiều người từng tin rằng đó sẽ là cái kết viên mãn cho một mối tình dài lâu, nhưng thực tế lại hoàn toàn trái ngược. Chỉ chưa đầy hai tháng sau lễ cưới, Kim Hiền bất ngờ xác nhận việc chia tay, thông tin này đã khiến không ít khán giả và người hâm mộ không khỏi ngỡ ngàng, tiếc nuối.

Sau vài năm ly hôn, Kim Hiền tìm thấy tình yêu mới. Năm 2014, cô tái hôn với một doanh nhân Việt kiều khi đang ở đỉnh cao sự nghiệp.

Sau khi kết hôn lần 2, nữ diễn viên sang Mỹ định cư cùng chồng và các con với mong muốn tìm một môi trường sống ổn định, bình yên hơn. Tại đây, cô chủ yếu tập trung chăm sóc gia đình, tham gia các sinh hoạt cộng đồng, đôi lúc nhận lời đóng phim, tham gia dự án nghệ thuật nhỏ của người Việt tại hải ngoại.

Chuyện gì đang xảy ra với Kim Hiền?

Dù ít xuất hiện hơn trên truyền thông, nhưng Kim Hiền vẫn được nhiều khán giả yêu mến, dõi theo. Gần đây, nàng "Út Ráng" khiến người hâm mộ lo lắng khi liên tục để lại những chia sẻ đầy tâm trạng.

Ngày 1/1/ 2026, cô viết: “Khép lại năm 2025. những điều mình đã đi qua mà không cần giải thích. Có những yêu thương từng ở rất gần ,rồi lặng lẽ rời đi… để lại khoảng trống đủ lớn buộc trái tim phải học cách mạnh hơn. Có những gắn bó không còn hiện diện, nhưng chưa từng biến mất. Nó ở trong từng nhịp thở, từng lựa chọn mình đưa ra mỗi ngày, như một sự chở che âm thầm…

Mình không buồn vì mất, chỉ lặng vì đã từng yêu rất sâu. Và khi khép lại năm này, điều mình mang theo sang 2026 không phải là nỗi đau mà là một trái tim đã biết yêu, biết giữ, và biết đi tiếp… bằng tất cả dịu dàng còn sót lại.

Và có lẽ, những ai nhìn mình vẫn ổn… sẽ không bao giờ biết được mình đã từng được yêu đến mức nào để có thể đứng vững như hôm nay. Happy New Year cả nhà cảm ơn vì đã đồng hành. Mong 2026 mang đến cho mọi người thật nhiều may mắn và niềm vui !”.

Những câu chữ nhẹ nhàng nhưng đầy ẩn ý về “yêu thương từng ở rất gần rồi lặng lẽ rời đi”, về “những gắn bó không còn hiện diện” khiến nhiều người không khỏi liên tưởng đến những biến động trong đời sống của Kim Hiền tại Mỹ.

Trước đó không lâu, Kim Hiền cũng đăng ảnh bên hai con và viết: "Dù cuộc đời có đổi thay thế nào, tình yêu mẹ dành cho con vẫn luôn ở đó nguyên vẹn và không điều kiện". Chia sẻ này cho thấy hai con chính là điểm tựa tinh thần lớn nhất của nữ diễn viên nơi đất khách.

Khi về tháng 12/2025, Kim Hiền trải lòng: "Tháng 12 luôn mang theo một cảm giác rất đặc biệt vừa khép lại, vừa mở ra. Nhìn lại chặng đường của năm, mình thấy có những điều đến bất ngờ, có những điều đi thật lặng lẽ… nhưng tất cả đều để lại trong mình một sự trưởng thành dịu dàng.

Năm nay có những niềm vui nhỏ bé, những khoảnh khắc yên bình bên người thân yêu, những thay đổi khiến mình học cách mạnh mẽ hơn, biết trân trọng hiện tại hơn. Dẫu có lúc mình mệt, có lúc mình chông chênh… nhưng cuối cùng, điều còn lại vẫn là lòng biết ơn đối với cuộc sống, với những gì đang hiện diện quanh mình.

Cảm ơn tháng 12 đã nhắc mình sống chậm, cảm ơn những người đã ở lại, cảm ơn chính mình đã cố gắng suốt một năm dài. Bước sang những ngày cuối, chỉ mong bình an, nhẹ nhàng và thêm nhiều điều tốt đẹp”.

Hàng loạt status nói về sự "mất mát", "rời đi" của Kim Hiền khiến khán giả đặt câu hỏi: "Chuyện gì đã xảy ra với nữ diễn viên trong thời gian này?". Nhiều người gửi lời động viên, chúc cô năm mới an lành, bình an.

Bên cạnh đó, cũng có những khán giả thắc mắc: "Mấy hôm nay đọc status, nghe có vẻ giống như cuộc sống của Kim Hiền đã có vấn đề. Cố lên!", "Rất nhiều status mang tâm trạng như là đã đổ vỡ hạnh phúc gia đình", hay "Lâu rồi không thấy em đăng hình ông xã, không biết em có gì bất ổn không?"...

Tuy nhiên, Kim Hiền chọn cách không phản hồi, không giải thích, đúng như những gì cô viết: “Có những điều mình đã đi qua mà không cần giải thích”.

Nguồn: Quân Đội Nhân Dân; Dân Trí; Soha