Người Mỹ khó mua nhà nhất trong gần 40 năm

(Ảnh minh họa).

Để mua một căn nhà có giá trung bình ở Mỹ hiện nay, một hộ gia đình có thu nhập trung bình ở Mỹ sẽ phải dành 41% thu nhập hàng tháng để trả tiền lãi và tiền gốc của khoản vay thế chấp nhà...

Lần gần đây nhất giá nhà ở Mỹ trở nên đắt đỏ như hiện nay là thời Tổng thống Ronald Reagan. Lãi suất tăng cao và tình trạng khan hiếm nguồn cung nhà đang khiến việc mua nhà đối với người Mỹ trở nên khó khăn nhất trong gần 4 thập kỷ.

Hãng tin CNN dẫn một nghiên cứu của công ty điều hành sàn giao dịch Intercontinental Exchange (ICE) để mua một căn nhà có giá trung bình ở Mỹ hiện nay, một hộ gia đình có thu nhập trung bình ở Mỹ sẽ phải dành 41% thu nhập hàng tháng để trả tiền lãi và tiền gốc của khoản vay thế chấp nhà.

Con số gây “giật mình” này được ghi nhận trong bối cảnh giá nhà ở Mỹ tăng cao sau một khoảng thời gian lạm phát nước này liên tục leo thang lên mức cao nhất kể từ đầu thập niên 1940. Việc mua nhà đang ngốn một tỷ lệ lớn hơn trong thu nhập của các hộ gia đình Mỹ, đúng vào lúc giá các mặt hàng thiết yếu như xăng dầu và thực phẩm, cùng chi phí cho các khoản vay khác cũng tăng chóng mặt.

Dữ liệu của ICE cho thấy nhà ở đang là khoản phải chi chiếm tỷ trọng lớn nhất trong thu nhập của hộ gia đình ở Mỹ kể từ năm 1984 và tăng 0,4 điểm phần trăm so với con số đưa ra trong báo cáo của tháng trước. Trong tháng 10, giá nhà ở Mỹ cũng đã lập kỷ lục về độ đắt đỏ trong 39 năm nếu tính theo thước đo này.

Tỷ trọng của chi phí cho nhà ở trong thu nhập của hộ gia đình ở Mỹ đã tăng mạnh trong mấy thập kỷ trở lại đây. Trong 35 năm qua, tỷ lệ này bình quân là 25%.

Đối với người muốn mua nhà ở Mỹ hiện nay, thách thức đến từ giá nhà cao kết hợp với lãi suất vay thế chấp nhà cao. Tiền gốc và tiền lãi phải trả hàng tháng để mua một căn nhà có giá bình quân ở Mỹ đã tăng thêm 144 USD chỉ trong vòng 1 tháng qua, theo ICE. Lần đầu tiên, số tiền phải trả hàng tháng đã vượt con số 2.500 USD, và con số này chưa bao gồm thuế, tiền bảo hiểm và các loại phí khác.

“Thực tế vốn dĩ đã khắc nghiệt từ trước rồi”, Phó chủ tịch phụ trách nghiên cứu của ICE, ông Andy Walden, nhận định trong báo cáo và nói thêm rằng đà tăng mạnh của lãi suất vay thế chấp nhà gần đây khiến cho tình hình càng thêm phần tồi tệ.

Tình trạng này đang đẩy giấc mơ Mỹ vượt xa hơn khỏi tầm với của những người mua nhà lần đầu. Không mua được nhà, những người này buộc phải đi thuê, dẫn tới chậm phát triển gia sản thông qua việc sở hữu nhà.

Biến động trên thị trường trái phiếu chính phủ Mỹ và chiến dịch tăng lãi suất để chống lạm phát của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đã đẩy lãi suất vay thế chấp nhà ở Mỹ lên mức cao nhất kể từ năm 2000. Sau 7 tuần tăng liên tiếp, lãi suất của khoản vay thế chấp nhà lãi suất cố định kỳ hạn 30 năm đã giảm về mức bình quân 7,76% trong tuần kết thúc vào ngày 2/11 - theo dữ liệu từ công ty cho vay thế chấp nhà Freddie Mac.

Trong khi đó, trước đại dịch Covid-19, vào thời điểm mua thu 2019, lãi suất của các khoản vay như vậy là 3,8%. Nhờ các biện pháp nới lỏng khẩn cấp của Fed trong đại dịch, lãi suất vay thế chấp nhà có lúc giảm dưới 2,7% vào cuối năm 2020 và đầu năm 2021.

Lãi suất vay thế chấp nhà càng cao, cơ hội mua nhà càng giảm. Với mức lãi suất hiện nay, người vay thế chấp nhà để mua một căn nhà 500.000 USD sẽ phải trả mỗi tháng 3.265 USD, sau khi đã đặt cọc 20%. Cách đây 2 năm, số tiền hàng tháng phải trả để mua một căn nhà như vậy là 1.165 USD, vì lãi suất khi đó chỉ nhỉnh hơn 3% một chút.

Mặc lãi suất tăng cao, giá nhà ở Mỹ tiếp tục đi lên do thiếu cung nhà. Tháng 8 vừa qua, giá nhà ở nước này tăng tháng thứ 7 liên tiếp, đạt mức cao chưa từng thấy - theo dữ liệu từ công ty S&P CoreLogic Case-Shiller.

Dĩ nhiên, đối với người sở hữu nhà, giá nhà tăng là tin tốt, bởi đây là một lý do đưa giá trị tài sản ròng của người Mỹ tăng thêm kỷ lục 37% trong thời gian từ năm 2019-2022.

Tuy nhiên, đối với những người Mỹ trẻ muốn mua căn nhà đầu tiên của mình, đây là tin xấu. Theo ICE, vào lần gần đây nhất khi việc mua nhà ở Mỹ tốn kém như hiện nay, giá bình quân một căn nhà ở nước này cao gấp 3,5 lần thu nhập trung bình hàng năm của hộ gia đình. Hiện nay, tỷ lệ này đã lên tới 6 lần.

Mỹ thừa nhận vẫn mua mặt hàng này từ Nga dù biết rủi ro

Sự phụ thuộc của Mỹ vào Nga về nhiên liệu hạt nhân đặt ra mối đe dọa nghiêm trọng đối với các mục tiêu an ninh quốc gia và hơn thế nữa.

Kể từ khi Tổng thống Nga Vladimir Putin phát động chiến dịch quân sự ở Ukraine hồi tháng 2 năm ngoái, Mỹ và các đồng minh đã áp đặt các biện pháp trừng phạt chưa từng có đối với các ngành công nghiệp dầu mỏ và khí đốt Nga, khiến Moscow thiệt hại hàng chục tỷ USD doanh thu.

Nhưng Washington vẫn chưa có cách nào từ bỏ “cơn nghiện” nhiên liệu hạt nhân Nga vì có rất ít lựa chọn thay thế. Hiện “gã khổng lồ” năng lượng nguyên tử thuộc sở hữu nhà nước Nga Rosatom vẫn nghiễm nhiên tiếp tục cung cấp nhiên liệu hạt nhân và các dịch vụ làm giàu uranium cho các lò phản ứng của Mỹ và phương Tây.

Tình hình “rất đáng lo ngại”, bà Kathryn Huff, Trợ lý Bộ trưởng Năng lượng Mỹ phụ trách năng lượng hạt nhân, nói với tờ Financial Times (Anh) hôm 7/11.

Hậu quả nếu không hành động

Nga là nhà cung cấp lâu năm về uranium được làm giàu giá rẻ trên thị trường thế giới, chiếm khoảng 50% thị phần năng lực làm giàu toàn cầu. Theo dữ liệu thương mại và các chuyên gia được trích dẫn trong một bài báo gần đây của hãng tin AP (Mỹ), Nga đã bán các sản phẩm nhiên liệu hạt nhân trị giá 1,7 tỷ USD cho các nhà sản xuất điện của Mỹ và châu Âu vào năm ngoái.

Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ, năm ngoái, ngành công nghiệp hạt nhân của nước này đã nhập khoảng 12% uranium từ Nga, trong khi châu Âu phụ thuộc vào Moscow về khoảng 17% uranium vào năm 2022.

Còn theo bà Huff, hiện khoảng 20% nhiên liệu mà các lò phản ứng hạt nhân của Mỹ sử dụng được cung cấp thông qua các hợp đồng làm giàu uranium với các nhà cung cấp Nga. Sự phụ thuộc của Mỹ vào Nga về nhiên liệu hạt nhân đặt ra mối đe dọa nghiêm trọng đối với các mục tiêu an ninh quốc gia và khí hậu của đất nước, bà Huff cho biết.

“Nếu không hành động, Nga sẽ tiếp tục thống trị thị trường này… Điều này thực sự quan trọng đối với an ninh quốc gia, khí hậu và sự độc lập về năng lượng của chúng tôi”, vị quan chức trong chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden nói.

Trên toàn cầu, Rosatom là công ty số 1 về làm giàu uranium và đứng thứ 3 về sản xuất uranium và chế tạo nhiên liệu, theo báo cáo thường niên năm 2022 của Tập đoàn Nga. Điều này không chỉ giúp dòng tiền của ông Putin được luân chuyển mà còn khiến Mỹ và các đồng minh có nguy cơ bị “mất điện” nếu Tổng thống Nga quyết định cắt đứt nguồn cung.

Chỉ có một số ít nhà cung cấp phương Tây có khả năng cung cấp dịch vụ làm giàu nhiên liệu hạt nhân, trong đó có Orano và Urenco của Pháp, một tập đoàn của Anh, Đức và Hà Lan. Trong khi đó, Tenex – một công ty con của Rosatom, là công ty duy nhất trên thế giới cung cấp trên quy mô thương mại loại nhiên liệu mới có tên HALEU.

HALEU là uranium chất lượng cao có mức độ làm giàu thấp từ 5-20%, thích hợp để làm lõi phản ứng cho các nhà máy điện hạt nhân tiên tiến đang được Mỹ và nhiều nước châu Âu khác phát triển.

Đa dạng hóa nguồn cung

Bà Huff cho biết chính quyền Biden đã yêu cầu Quốc hội cấp thêm 2,16 tỷ USD để hỗ trợ chiến lược khuyến khích các công ty có trụ sở tại Mỹ tăng cường năng lực làm giàu và chuyển đổi. Kế hoạch này sẽ khiến Bộ Năng lượng Mỹ trở thành người mua dài hạn cuối cùng cho các công ty nhằm đảm bảo cung cấp đủ nhiên liệu cho các lò phản ứng hạt nhân trong tương lai.

Tuy nhiên, bà nói, sự thành công của khoản đầu tư công này sẽ phụ thuộc vào việc áp đặt các hạn chế lâu dài đối với các sản phẩm và dịch vụ hạt nhân của Nga.

“Trước đây, chúng ta đã thấy rằng việc bán phá giá các sản phẩm uranium được làm giàu giá rẻ của Nga trong lịch sử đã thực sự gây tổn hại đến chu trình nhiên liệu của chúng ta và đưa chúng ta đến tình trạng như ngày nay”, bà Huff cho biết, và nói thêm rằng có sự ủng hộ của lưỡng đảng trong Quốc hội Mỹ đối với năng lượng hạt nhân.

Dự luật cấm nhập khẩu uranium từ Nga đã được một tiểu ban tại Hạ viện Mỹ thông qua vào tháng 5. Một dự luật tương tự đang được đưa ra trước Thượng viện Mỹ.

Mỹ cũng đang hợp tác chặt chẽ với các đồng minh – Canada, Pháp, Nhật Bản và Anh – để đảm bảo chuỗi cung ứng và đã bắt đầu tài trợ cho một số dự án. Washington đang hỗ trợ việc mở rộng công suất tại nhà máy làm giàu uranium của Urenco ở New Mexico, dự kiến sẽ hoàn thành vào năm 2027.

Bộ Năng lượng Mỹ đã đồng tài trợ cho một dự án thí điểm do Centrus Energy Corp. dẫn đầu, dự kiến sẽ sản xuất lô nhiên liệu HALEU đầu tiên trong vòng vài tuần.

“Về mặt pháp lý, nguyên liệu của Nga vẫn có sẵn và được phép mua bán”, ông Daniel Poneman, CEO của Centrus, cho biết. “Tuy nhiên, chính trị xung quanh nó đã biến đổi đáng kể. Và dù không phải tất cả, nhưng nhiều nhà nhập khẩu uranium được làm giàu hiện tại từ Nga muốn chuyển sang các nguồn cung cấp khác”

Người biểu tình chặn tàu Mỹ chở vũ khí tới Israel

(Ảnh minh họa).

Biểu tình ở Tacoma (bang Washington, Mỹ) là cuộc biểu tình thứ hai nhằm phản đối tàu chở vũ khí tới Israel. Trước đó, đã có một cuộc biểu tình tương tự ở California.

Cuộc biểu tình thứ hai

Theo kênh Al Jazeera ngày 8/11, hàng trăm người biểu tình ủng hộ Palestine đã tập hợp tại Cảng Tacoma để chặn một tàu tiếp tế quân sự mà họ cho rằng sẽ chở vũ khí từ Mỹ đến Israel.

Người biểu tình lo ngại vũ khí trên tàu sẽ được Israel sử dụng trong chiến dịch chống Hamas ở Dải Gaza. Theo cơ quan y tế Gaza do Hamas kiểm soát, trên 10.000 người Palestine đã thiệt mạng từ ngày 7/10 sau khi xung đột bùng phát giữa Hamas và Israel.

Ông Wassim Hage, một trong những người biểu tình ở Tacoma, cho biết: “Chúng tôi muốn ngừng bắn ngay bây giờ. Chúng tôi muốn mọi người ngừng bị sát hại ngay bây giờ. Chúng tôi muốn có một cuộc kiểm tra thực sự và muốn có một hành động về chính sách đối ngoại của Mỹ cũng như nguồn tài trợ của Mỹ dành cho Israel”.

Ông Hage là điều phối viên tiếp cận cộng đồng của Trung tâm Tổ chức và Nguồn lực Arab (AROC), nhóm vận động tổ chức các cuộc biểu tình ở Tacoma. Ông cho biết một nguồn tin mật đã tiết lộ cho AROC rằng con tàu có tên Cape Orlando sẽ chở đầy vũ khí, thiết bị quân sự và gửi đến Israel.

Kênh Al Jazeera chưa xác định được liệu con tàu nói trên có chở vũ khí tới Israel hay không. Trong khi đó, ông Jeff Jurgensen, người phát ngôn của Lầu Năm Góc, nói rằng con tàu thực ra được sử dụng để hỗ trợ việc vận chuyển hàng hóa quân sự của Mỹ, nhưng ông từ chối cung cấp thêm thông tin. Ông viết trong một email gửi Al Jazeera: “Do lý do an ninh hoạt động, Bộ Quốc phòng Mỹ không cung cấp thêm thông tin chi tiết về việc vận chuyển, di chuyển hoặc thông tin liên quan đến hàng hóa được chở trên các tàu này”.

Trong khi đó, người biểu tình xếp hàng ngang qua con đường dẫn đến bến cảng. Họ giương cao biểu ngữ phản đối chở vũ khí tới Israel.

Đây là tuần thứ hai liên tiếp tàu Cape Orlando phải đối mặt với những nỗ lực cản trở chuyến đi.

Ngày 3/11, khi tàu Cape Orlando cập cảng Oakland (California), ba người biểu tình đã bám vào thang của con tàu, khiến tàu phải hoãn khởi hành trong nhiều giờ.

Lực lượng bảo vệ bờ biển Mỹ đã xử lý ba người biểu tình vì họ đã xâm phạm con tàu và cho biết ba người này đang bị điều tra vì có khả năng vi phạm luật liên bang.

Một số người biểu tình đã vượt hàng rào xung quanh bến tàu mà Cape Orlando đang neo đậu, còn một số người phá hoại dây neo.

Theo ông Hage, các cuộc biểu tình phản đối kịch liệt nhằm ngăn tàu Cape Orlando đã gửi một thông điệp mạnh mẽ tới Tổng thống Joe Biden - người sẽ tái tranh cử năm 2024. Ông Hage nói: “Chúng ta đang chứng kiến một số cuộc biểu tình phản chiến lớn nhất kể từ thời Tổng thống George W. Bush và điều này diễn ra trước một cuộc cạnh tranh bầu cử rất khốc liệt”.

Các hỗ trợ quân sự Mỹ dành cho Israel

Gần đây, Tổng thống Biden đã kêu gọi Quốc hội Mỹ cung cấp viện trợ trị giá hơn 14 tỷ USD cho Israel, ngoài khoản 3,8 tỷ USD mà Mỹ đã cam kết cung cấp cho năm 2023.

Mỹ là nhà viện trợ quân sự lớn nhất cho Israel kể từ khi nước này thành lập vào năm 1948. Mỹ tài trợ khoảng 16% ngân sách quốc phòng của Israel.

Sau khi Hamas tấn công bất ngờ vào Israel ngày 7/10, ông Biden cũng tuyên bố ý định hỗ trợ quân sự bổ sung, trong đó có đạn dược và tên lửa đánh chặn dành cho hệ thống phòng thủ tên lửa Vòm Sắt của Israel.

Tuy nhiên, theo ông Elias Yousif, nhà phân tích nghiên cứu của Chương trình Phòng thủ thông thường tại Trung tâm Stimson (Mỹ), khó xác minh loại vũ khí nào đang được chuyển từ Mỹ sang Israel vì Mỹ không công bố như đối với những vũ khí chuyển cho Ukraine.

Do vậy, nhà phân tích này tin rằng có khả năng rất cao là vũ khí Mỹ đang được sử dụng ở Gaza. Ông nói: “Xét đến cường độ của cuộc chiến, tôi có thể nói rằng gần như chắc chắn rằng vũ khí của Mỹ có liên quan đến cuộc chiến ở Gaza”.

Trong khi đó, bà Sarah Yager, Giám đốc tổ chức phi lợi nhuận Theo dõi Nhân quyền (Mỹ), cho biết tổ chức này đang kêu gọi các nhà lập pháp Mỹ giám sát quá trình hỗ trợ quân sự cho Israel. Bà Yager nói: “Hiện tại, công việc chính của Quốc hội Mỹ là giám sát việc bán vũ khí. Vì vậy, nếu họ không đặt câu hỏi về việc những vũ khí này sẽ đi đâu và chúng được sử dụng như thế nào, thì họ đang không hoàn thành tốt công việc của mình”.

Tổ chức Theo dõi Nhân quyền đã kêu gọi các quốc gia như Mỹ ngừng chuyển giao vũ khí cho Israel và các nhóm vũ trang Palestine, vì có nguy cơ thực sự là số vũ khí này sẽ được sử dụng để thực hiện các hành vi lạm dụng nghiêm trọng.

Tổ chức Theo dõi Nhân quyền chỉ trích Hamas tấn công dân thường Israel trong vụ ngày 7/10, đồng thời cáo buộc Israel trừng phạt tập thể người dân Palestine khi thả bom xuống các khu vực đông dân cư và cắt đứt các nguồn cung cấp thiết yếu như thực phẩm và nước uống.

Tổ chức này cũng từng nghi Israel sử dụng phốt pho trắng bị cấm nhưng Israel đã phủ nhận sử dụng hóa chất này nhằm vào dân thường.

Bà Yager cũng tuyên bố rằng Mỹ có trách nhiệm đảm bảo tiền và vũ khí của mình không được sử dụng để làm hại dân thường. Bà nói: “Tôi nghĩ bước đầu tiên là Quốc hội và chính quyền Tổng thống Biden đánh giá lại nơi vũ khí sẽ được chuyển đi và liệu chúng có đang được sử dụng để vi phạm luật pháp quốc tế hay không”.

Trong khi đó, bất chấp những nỗ lực biểu tình, ông Hage cho biết phía quân đội Mỹ đã cho chất hàng hóa lên tàu Cape Orlando vào đêm 6/11. Ông Hage nói dù không ngăn được tàu rời đi nhưng biểu tình đã thành công ở chỗ khiến tàu chậm khởi hành gần như cả ngày.

Trước đó, nhiều cuộc biểu tình đã diễn ra trên thế giới nhằm phản đối tình hình bạo lực giữa Hamas và Israel. Ngày 18/10, khoảng 10.000 người đã tiến hành biểu tình ở thủ đô Athens của Hy Lạp theo lời kêu gọi của các liên đoàn lao động, nhằm thể hiện sự đoàn kết với người dân Palestine.

Hàng trăm nhà hoạt động vì hòa bình người Do Thái cũng đã biểu tình tại thủ đô Washington, D.C., (Mỹ), kêu gọi chính quyền của Tổng thống Joe Biden yêu cầu các bên ngừng bắn tại Dải Gaza. Những người biểu tình quá khích đã phong tỏa và đốt phá trên Đại lộ Độc lập bên ngoài Đồi Capitol. Lực lượng an ninh phải bắt giữ 500 người biểu tình không tuân thủ yêu cầu giải tán.

Trong khi đó, tại Iraq, khoảng 300 người cũng đã tụ tập tại Vùng Xanh (Green Zone), nơi có nhiều trụ sở của Đại sứ quán Mỹ và các cơ quan đại diện nước ngoài khác để phản đối tình hình bạo lực hiện nay tại Gaza.

Tại thủ đô Amman của Jordan, cảnh sát chống bạo động đã đẩy lui hàng nghìn người biểu tình dự định tuần hành quanh trụ sở Đại sứ quán Israel ở nước này. Một số cảnh sát đã bị thương trong cuộc đụng độ với người biểu tình đốt phá gần Đại sứ quán Israel, nhằm phản đối quốc gia Do Thái này hiện diện ngoại giao tại Arab.

Tài sản của ông Trump tiếp tục tăng

Tài sản của cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump ước tính đã tăng thêm nửa tỷ USD.

Theo hãng tin Bloomberg, giá trị tài sản của ông Trump hiện là 3,1 tỷ USD, so với con số 2,6 tỷ USD vào năm 2021.

Giữa lúc ông Trump chạy đua tái tranh cử chức vụ Tổng thống Mỹ và đối mặt với những cáo buộc thổi phồng giá trị tài sản, câu hỏi về giá trị thực tế khối tài sản mà ông sở hữu càng ngày càng nhận được nhiều sự quan tâm.

Bloomberg cho hay, hoạt động kinh doanh của ông Trump vẫn tăng trưởng dù đối mặt với thị trường bất động sản ảm đạm. Ngoài ra, việc ông chuyển đến bang Florida sau khi rời Nhà Trắng lại trùng với thời điểm bùng nổ giá bất động sản tại khu vực.

Điều này giúp tăng giá trị các bất động sản nổi tiếng ở Florida của ông Trump, như khu nghỉ dưỡng Mar-a-Lago ở thành phố Palm Beach và Doral ở thành phố Miami.

Ngoài ra, doanh thu ở các sân golf còn lại của ông Trump cũng tăng hơn 50% kể từ năm 2019. Sau khi bán khách sạn ở Washington và trả hết các khoản vay, ông Trump sở hữu nhiều tiền mặt hơn.

Ông Trump hiện đối mặt với vụ kiện gian lận tài chính do Tổng chưởng lý bang New York Letitia James khởi xướng. Vụ kiện dân sự có thể khiến cựu Tổng thống Mỹ bị phạt hàng trăm triệu USD, và mất một số tài sản có giá trị biểu tượng nhất.

Theo ông Trump, vụ kiện là hành vi can thiệp vào cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2024, và ông là "nạn nhân chính trị".

Dù kết quả vụ kiện có ra sao, ông Trump cũng sẽ không phải ngồi tù. Nhưng hiện chưa rõ có bản án nào có thể ngăn ông trở lại Nhà Trắng hay không, bởi Hiến pháp Mỹ không có những quy định rõ ràng về các điều kiện để loại một ứng cử viên khỏi cuộc đua tranh chức tổng thống.

Nguồn: VnEconomy; Người Đưa Tin; Soha; Vietnamnet