NHỨC NHỐI NẠN KHAI THÁC KHOÁNG SẢN TRÁI PHÉP

Việc quản lý tài nguyên đất đai, phòng chống khai thác khoáng sản trái phép trên địa bàn các địa phương cần có sự phối hợp đồng bộ giữa sở ngành chức năng, chính quyền UBND các huyện, xã mới đem lại hiệu quả cao trong lĩnh vực phức tạp này.

Chủ trì phối hợp xử lý khoáng sản trái phép

Theo bà Phan Thị Xuân Thu, Phó Giám đốc Sở Tài nguyên & Môi trường (TN & MT): “Từ giữa tháng 6 năm ngoái, Sở TN & MT phối hợp UBND huyện Hàm Tân kiểm tra các khu vực khai thác khoáng sản trái phép (KTKSTP) kéo dài tại xã Sơn Mỹ đã có Công văn số 3278/STNMT-TNNKS/2023 báo cáo, đề xuất UBND tỉnh chủ trì sở ngành, địa phương kiểm tra thực địa. Qua thực tế hiện trường, tham mưu sở ngành chức năng, UBND tỉnh ban hành Thông báo số 727/TB-UBND/2023 chỉ đạo Công an tỉnh, Sở TN & MT, UBND huyện Hàm Tân rà soát các khu vực KTKSTP tại địa phương trên, đưa các đối tượng liên quan vào giải quyết tin tố giác tội phạm, xử lý theo đúng quy định pháp luật. Đến nay, Công an tỉnh phối hợp Công an huyện đã khởi tố vụ án KTKSTP tại xã Sơn Mỹ, đang tiếp tục điều tra làm rõ các đối tượng liên quan khác tại địa phương này. Từ khi cơ quan chức năng vào cuộc đến nay, khu vực ở xã này đã dừng toàn bộ hoạt động khai thác, vận chuyển, tiêu thụ cát trái phép”.

Trong khi đó, từ đầu năm 2023 đến nay, Công an tỉnh đã đưa vào giải quyết 10 tin báo về tội “Vi phạm quy định về khai thác tài nguyên” theo Điều 227 Bộ luật Hình sự. Trong đó cơ quan bảo vệ pháp luật này đã truy tố 2 vụ án/3 bị can; hiện đang điều tra 2 vụ án; đang giải quyết 6 tin báo xảy ra tại các huyện Hàm Tân, Tánh Linh, Hàm Thuận Nam và Hàm Thuận Bắc.

Sự vào cuộc quyết liệt của sở ngành chức năng như Sở TN & MT, Công an tỉnh, UBND các huyện, thị xã hơn một năm nay đã góp phần giảm đáng kể tình trạng KTKSTP tại nhiều địa phương. Theo thống kê, đầu năm đến nay toàn tỉnh đã xử lý 857 vụ khai thác, vận chuyển tiêu thụ khoáng sản trái phép, tịch thu nhiều tang vật, phương tiện vi phạm, xử phạt tổng số tiền hơn 13 tỷ đồng. Một số khu vực điểm nóng KTKSTP đã được xử lý căn cơ. Cụ thể như khu vực lòng hồ Biển Lạc giáp ranh hai huyện Tánh Linh và Đức Linh; khu vực nghiền, tuyển rửa thu hồi khoáng sản vàng xã Phan Sơn, tuyển rửa cát xây dựng trái phép ở Dốc Đá, xã Phan Lâm, huyện Bắc Bình; khai thác cát trắng trái phép mỏ Phan Rí II, xã Hòa Minh, huyện Tuy Phong.

Theo phản ánh của lãnh đạo UBND các huyện, thị xã, hiện chỉ còn tồn tại các vụ việc KTKSTP nhỏ lẻ ở địa bàn sâu xa, khu vực giáp ranh giữa các huyện trong và ngoài tỉnh. Cụ thể như khu vực đập 812 thôn Cà Lúc, Sông Tho thuộc xã Phan Lâm, Phan Sơn (Bắc Bình); Suối Kè xã Gia Huynh (Tánh Linh) nơi giáp ranh huyện Đức Linh và Xuân Lộc (Đồng Nai); khu vực giáp ranh thị xã La Gi với huyện Hàm Thuận Nam, Hàm Tân…

Nâng cao tinh thần trách nhiệm

Trong cuộc họp về quản lý khoáng sản trên địa bàn tỉnh cuối tháng 5 này, Chủ tịch UBND tỉnh Đoàn Anh Dũng cho rằng, công tác quản lý khoáng sản thời gian qua tại các huyện, xã vẫn còn bất cập, một số địa phương buông lỏng quản lý để xảy ra điểm nóng, còn có biểu hiện tiêu cực. Công tác phối hợp giữa cấp huyện và sở ngành của tỉnh chưa đồng bộ; cơ quan chức năng, chính quyền địa phương chưa xử lý kịp thời. Một số vụ việc KTKSTP kéo dài như ở Hàm Tân, Tánh Linh, có sự chỉ đạo quyết liệt của UBND tỉnh, cơ quan chức năng, chính quyền địa phương mới xử lý dứt điểm.

Chủ tịch UBND tỉnh nêu các giải pháp, chấn chỉnh KTKSTP tại các địa phương. Theo đó, Sở TN & MT với vai trò chủ trì phối hợp Công an tỉnh, ngành chức năng, chính quyền địa phương tăng cường kiểm tra các hoạt động khai thác, vận chuyển, tiêu thụ khoáng sản trái phép tại địa bàn còn “dây dưa”. Tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo xử lý các điểm nóng KTKSTP, xử lý nghiêm trách nhiệm cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương, người đứng đầu nếu để tình trạng KTKSTP kéo dài. Sở TN & MT ban hành quy chế phối hợp đặc thù giám sát các khu vực giáp ranh thường bị lén lút khai thác khoáng sản. Riêng khu vực mỏ có giấy phép khai thác, yêu cầu chủ mỏ lắp đặt camera giám sát; rà soát, thu hồi các giấy phép khai thác khoáng sản quá hạn, đưa khu vực mỏ ra đấu giá, tăng thu ngân sách.

Công an tỉnh chỉ đạo công an các huyện tăng cường kiểm tra khai thác, vận chuyển khoáng sản trái phép trên địa bàn phức tạp; xử lý hình sự các vụ việc KTKSTP, tàng trữ quy mô lớn, hủy hoại tài nguyên đất đai, ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Trong lĩnh vực này, cơ quan bảo vệ pháp luật cần xử lý nghiêm minh, không có vùng cấm. Cùng với đó, UBND các huyện, thị nâng cao tinh thần trách nhiệm, quản lý chặt chẽ việc khai thác, vận chuyển, tiêu thụ khoáng sản trái phép; đồng thời giám sát cơ sở, địa bàn, kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp thiếu trách nhiệm, buông lỏng lãnh đạo, quản lý để xảy ra tình trạng KTKSTP tràn lan, khiến người dân địa phương bức xúc.

MỞ THÊM LỐI CHO NHÀ Ở XÃ HỘI

Việc tăng ưu đãi cho các dự án nhà ở xã hội được cho là bảo đảm tính khả thi và khuyến khích nhà đầu tư thực hiện

Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA) vừa có văn bản gửi Bộ Xây dựng về đóng góp nội dung cho dự thảo Nghị định về phát triển và quản lý nhà ở xã hội (NƠXH).

Bảo đảm tính khả thi

Trước đó, tại kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật Nhà ở với 13 chương, 198 điều. Có 1 chương quy định về chính sách NƠXH và Chính phủ được giao quy định chi tiết một số nội dung như ưu đãi chủ đầu tư dự án đầu tư xây dựng NƠXH (lợi nhuận định mức, diện tích kinh doanh dịch vụ, thương mại…); đất để xây dựng NƠXH…

Trong văn bản gửi Bộ Xây dựng, HoREA đề nghị bổ sung quy định chủ đầu tư dự án NƠXH được điều chỉnh tăng "mật độ xây dựng" hoặc "hệ số sử dụng đất" lên tối đa 1,5 lần so với quy chuẩn, tiêu chuẩn xây dựng.

Quy định này kế thừa quy định tại Nghị định 100/2015. Theo HoREA, việc bổ sung để bảo đảm tính khả thi của dự án NƠXH, khuyến khích nhà đầu tư tham gia phát triển NƠXH đối với trường hợp nhà nước thực hiện đấu thầu quyền sử dụng đất để lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án NƠXH; hoặc trường hợp nhà đầu tư thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất thực hiện dự án NƠXH.

"Nếu không có cơ chế, chính sách này thì nhà đầu tư sẽ lựa chọn sử dụng quỹ đất mà mình đang có để thực hiện dự án nhà ở thương mại. Lý do là nhà ở thương mại dễ làm hơn, hiệu quả hơn trong khi dự án NƠXH bị ràng buộc với rất nhiều quy định" - HoREA nhấn mạnh.

Đề xuất có căn cứ

Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, phân tích dự án nhà ở thương mại trung cấp và dự án NƠXH nằm cạnh nhau, có cùng diện tích khu đất là 20.000 m2 thuộc cùng quy hoạch phân khu 1/2.000 với "mật độ xây dựng" là 50%, "hệ số sử dụng đất" là 2.0, chiều cao tối đa 18 tầng. Theo tính toán, nếu căn hộ dự án thương mại có diện tích bình quân 50 m2 thì tổng số căn hộ dự án thương mại là 1.792 căn.

Trong khi đó, dự án NƠXH trong trường hợp áp dụng ưu đãi tăng tối đa 1,5 lần "hệ số sử dụng đất", nếu diện tích trung bình mỗi căn hộ 50 m2 thì dự án có 2.688 căn, tăng 896 căn (gấp 1,5 lần so với dự án nhà ở thương mại bên cạnh). Còn trường hợp áp dụng ưu đãi tối đa 1,5 lần "mật độ xây dựng" thì kết quả cho ra 3.283 căn hộ, tăng 1.491 căn, gấp 1,83 lần so với dự án thương mại.

Ngoài ra, theo Chủ tịch HoREA, Nghị quyết 98/2023 về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP HCM quy định: Tại thời điểm chấp thuận chủ trương đầu tư, trường hợp quy hoạch chi tiết, quy hoạch phân khu chưa phù hợp quy hoạch chung thì cho phép thực hiện việc chấp thuận chủ trương đầu tư theo quy hoạch chung và chỉ tiêu về hệ số sử dụng đất hoặc mật độ xây dựng theo quy định của pháp luật về nhà ở. Trường hợp quy hoạch chi tiết chưa phù hợp quy hoạch chung và quy hoạch phân khu thì cho phép thực hiện việc chấp thuận chủ trương đầu tư theo quy hoạch chung, quy hoạch phân khu và chỉ tiêu về hệ số sử dụng đất hoặc mật độ xây dựng theo quy định của pháp luật về nhà ở.

Từ đó, ông Lê Hoàng Châu cho rằng nội dung trên là căn cứ bổ sung quy định chủ đầu tư dự án NƠXH được điều chỉnh tăng "mật độ xây dựng" hoặc "hệ số sử dụng đất" lên tối đa 1,5 lần vào dự thảo nghị định.

Mở trang mới về phát triển

Tại TP HCM, theo Sở Xây dựng, giai đoạn 2016 - 2020 thành phố đã hoàn thành, đưa vào sử dụng 19 dự án NƠXH với tổng diện tích đất 24,7 ha, diện tích sàn xây dựng 1,23 triệu m2, quy mô 14.954 căn hộ. Theo chương trình phát triển nhà ở TP HCM giai đoạn 2021 - 2030 và đề án của Chính phủ về đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ NƠXH cho đối tượng thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp, giai đoạn 2021 - 2030, TP HCM dự kiến phát triển khoảng 69.700 - 93.000 căn NƠXH, trong đó giai đoạn 2021 - 2025 dự kiến phát triển khoảng 26.200 - 35.000 căn.

Tuy vậy, kết quả phát triển NƠXH chưa như mong đợi. Theo đó, từ năm 2021 đến quý I/2024, thành phố đưa vào sử dụng 3 dự án với tổng diện tích đất gần 20.000 m2, diện tích sàn xây dựng gần 74.000 m2, quy mô 865 căn hộ…

Theo kế hoạch của UBND TP HCM và Sở Xây dựng về triển khai thực hiện chương trình, công trình thi đua tiêu biểu chào mừng 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, thành phố sẽ tập trung thủ tục pháp lý 37 dự án NƠXH (trong đó có dự án đang thi công) với quy mô 35.000 căn, bảo đảm các điều kiện để triển khai xây dựng.

Sở Xây dựng TP HCM nhận định các dự án NƠXH trên địa bàn thành phố khó khăn, vướng mắc liên quan 5 nhóm vấn đề lớn - gồm công tác chấp thuận chủ trương đầu tư, công tác quy hoạch, các dự án đầu tư công, công tác đấu thầu, tài chính.

Nhiều chuyên gia cho rằng Nghị định về phát triển và quản lý NƠXH, trong đó có cân nhắc những đề xuất của HoREA, khi hình thành sẽ gỡ nhiều vướng mắc hiện nay và mở thêm lối đi để NƠXH phát triển như kỳ vọng.

Làm nhanh dự án gần 1.000 tỉ đồng

Phó Chủ tịch UBND TP HCM Bùi Xuân Cường vừa giao Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình dân dụng và công nghiệp khẩn trương tiến hành các bước nhằm hoàn thành thủ tục đầu tư dự án NƠXH tại số 4 Phan Châu Trinh (phường 12, quận Bình Thạnh) theo đúng Nghị quyết 190/2023 của HĐND TP HCM. Từ đó, khởi công xây dựng trong tháng 6-2024, hoàn thành và bàn giao căn hộ cho UBND quận Bình Thạnh trong tháng 4-2025.

Dự án này được xây dựng trên diện tích 1,21 ha; đầu tư xây dựng mới 3 khối chung cư, tối đa 20 tầng/khối, với 850 - 900 căn hộ. Tổng số vốn dự án hơn 997 tỉ đồng, từ nguồn ngân sách nhà nước.

UBND quận Bình Thạnh được giao tiếp tục phối hợp, làm việc với đơn vị liên quan để bàn giao mặt bằng khu đất 1,21 ha cho Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình dân dụng và công nghiệp triển khai dự án.

CÔNG VIÊN BÃI GIỮA SÔNG HỒNG LẠI 'NÓNG'

Đồ án quy hoạch khu đô thị sông Hồng bao gồm bãi giữa sông Hồng đã được thông qua từ năm 2022. Để biến đồ án trên giấy đó thành hiện thực, hàng trăm chuyên gia, kiến trúc sư chung tay đóng góp ý tưởng cho một công viên mơ ước ở khu vực bãi giữa sông Hồng.

Chi tiền tỷ tìm kiếm ý tưởng quy hoạch

Năm 2022, UBND TP. Hà Nội ban hành Quyết định số 1045/QĐ-UBND ngày 25/3/2022 phê duyệt đồ án Quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng , tỷ lệ 1/5.000 (đoạn từ cầu Hồng Hà đến cầu Mễ Sở) với quan điểm quy hoạch không gian thoát lũ sông Hồng đoạn qua khu vực đô thị trung tâm được xác định tại Quy hoạch chung xây dựng Thủ đô Hà Nội đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2050 là trục không gian đặc trưng hành lang xanh.

Quy hoạch này cho phép hình thành trục không gian trung tâm, với các chức năng chính là công trình công cộng, công viên cây xanh, văn hóa dịch vụ du lịch, giải trí mang tính biểu tượng của Thủ đô, đảm bảo không gian thoát lũ, tạo đột phá trong việc khai thác tiềm năng khu vực hai bên sông, kết nối những giá trị văn hóa lịch sử với đời sống đương đại.

Để hiện thực hóa quy hoạch này, UBND quận Hoàn Kiếm phối hợp với UBND các quận Ba Đình, Tây Hồ, Long Biên và tạp chí Kiến trúc (Hội KTS Việt Nam) tổ chức cuộc thi Ý tưởng quy hoạch cho công viên văn hóa đa chức năng tại khu vực bãi nổi giữa và bãi ven sông Hồng.

Cuộc thi tiếp tục tìm kiếm ý tưởng thiết kế sáng tạo độc đáo, chất lượng cao về một công viên đa chức năng xứng tầm nằm trên toàn bộ khu vực bãi giữa và bãi bồi ven sông Hồng thuộc địa bàn 4 quận Hoàn Kiếm, Ba Đình, Tây Hồ, Long Biên, với tổng giá trị giải thưởng lên tới hơn 1 tỷ đồng.

Các chuyên gia văn hóa, nhiều kiến trúc sư nhấn mạnh việc xây dựng không gian văn hóa cảnh quan ven bờ sông Hồng không chỉ góp phần tạo nên bản sắc văn hóa Thủ đô mà còn tạo cơ hội phát triển du lịch.

Trong đó, sản phẩm du lịch đường sông sẽ trở thành một trong những trải nghiệm thú vị.

Hà Nội có thể tham khảo kinh nghiệm từ những thành phố lớn trên thế giới như Paris, London, Venice, Seoul, Quảng Châu, Bangkok... đều có chương trình du lịch trên sông độc đáo.

TS Lê Việt Liên (Viện Nghiên cứu Văn hóa) khẳng định Việt Nam là một đất nước với địa hình sông ngòi dày đặc, do vậy du lịch sông nước là sản phẩm không thể thiếu trong các thiết kế tour.

“Với vị thế ngay sát đường chính An Dương Vương và đường sông Hồng, đền Cô Bơ - Bến Bạc hoàn toàn có điều kiện phát triển du lịch cả về đường bộ lẫn đường sông. Ngôi đền đang nằm trong quá trình quy hoạch, mở rộng. Nếu là du lịch đường sông, bãi đất phía trước đền có thể được chỉnh trang thành bến đón khách”, TS Lê Việt Liên đề xuất.

Thạc sĩ, KTS Vũ Hồng Thủy gợi ý tổ chức lại không gian cảnh quan bãi giữa thành các khu vực theo mục đích, nhiệm vụ riêng. Nên chia bãi giữa sông Hồng thành khu vực trung tâm (gần với cầu Long Biên), không gian cây xanh - khu vực trồng cây nông nghiệp, các loại cây chống chịu ngập lụt sông Hồng, không gian văn hóa - giải trí - thư giãn gồm các sàn gỗ nổi phục vụ các hoạt động cắm trại, thể dục, ngắm cảnh, không gian phục vụ...

“Có thể xây dựng thêm một số không gian nổi trên sông, các sân bãi thể dục, giáo dục thể chất, sân khấu thực cảnh với bối cảnh nền là cầu Long Biên và cầu Chương Dương, bến thuyền và tàu thuyền du lịch , các khu nhà nổi trên sông mở bến tầu du lịch từ dòng sông Hồng vào bãi giữa...”, KTS Vũ Hồng Thủy đề xuất.

Hài hòa yếu tố sinh thái và thương mại

KTS. Đoàn Kỳ Thanh - Giám đốc Công ty Kiến trúc Avant - nhấn mạnh không gian tự nhiên của sông Hồng là vùng đất trung tâm, gắn liền với hồn cốt của cả nền văn minh châu thổ từ cổ xưa tới nay. Nếu tại trung tâm của khúc sông Hồng có được một không gian dành riêng cho sự sáng tạo, khu vực này sẽ trở thành nơi địa linh, nhân kiệt hội tụ.

"5 hecta tại vị trí trung tâm Thủ đô rất đáng giá. Vì thế, nếu nó được sử dụng cho mục đích tiêu dùng bình thường (như một khu ở hay khu thương mại) sẽ rất lãng phí. Cần dành vùng đất linh địa này cho mục tiêu phát triển vô hạn của cả thành phố cũng như cả đất nước", KTS Đoàn Kỳ Thanh nêu.

TS Nguyễn Anh Tuấn - Viện Trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Du lịch - cho rằng để khai thác, phát triển du lịch tại khu vực bãi giữa sông Hồng, cần xây dựng quy hoạch, đầu tư và quản lý hoạt động tham quan du lịch tại đây một cách bài bản. Đặc biệt cần chú trọng công tác bảo đảm an toàn cho các hoạt động trong mùa mưa lũ, không làm thay đổi dòng chảy của sông Hồng.

"Phải tăng cường công tác quản lý, kiểm soát các hoạt động khai thác tài nguyên cát ở gần khu vực bãi giữa để tránh làm biến đổi dòng chảy, gây xói lở, sụt lún gây mất an toàn, ảnh hưởng đến hoạt động tham quan khu vực này", TS Nguyễn Anh Tuấn nhận định.

Ông đề xuất sau khi đầu tư hoàn thiện công viên và các khu chức năng, chính quyền địa phương cần ban hành ngay quy chế quản lý hoạt động cung cấp các dịch vụ và quy định đối với khách tham quan, du lịch, vui chơi giải trí và các hoạt động khác tại khu vực bãi giữa, đồng thời quy định giới hạn số lượng khách, các hoạt động không được tổ chức trên khu vực bãi giữa.

Dựa trên tài nguyên và định hướng phát triển công viên xanh trên khu vực bãi giữa, các nhà quản lý cần tập trung phát triển các loại hình du lịch thân thiện môi trường như du lịch sinh thái, trải nghiệm cảnh quan tự nhiên, chụp ảnh, ngắm hoa tại các khu vực trồng hoa, trải nghiệm hoạt động canh tác trồng và thu hoạch các sản phẩm nông nghiệp cùng người dân địa phương.

DỰ ÁN NGHÌN TỈ BỎ HOANG BỊ KHAI HOANG 'CHUI'

Hai dự án có vốn đầu tư hàng ngàn tỉ đồng bị bỏ hoang nhiều năm qua, khiến người dân từng giao đất để giải phóng mặt bằng thấy quá lãng phí nên 'liều mình' tiến hành khai hoang, trồng trọt trở lại.

Theo tìm hiểu của PV Thanh Niên, khu vực dọc bãi biển Khe Hai có 2 dự án đang bỏ hoang thời gian dài, gây bức xúc cho người dân địa phương. Trong đó, dự án Khu du lịch sinh thái Thiên Đàng (KDL Thiên Đàng) có vốn đầu tư hơn 1.800 tỉ đồng, còn dự án Khu đô thị công nghiệp Dung Quất (KĐT Dung Quất) có vốn đầu tư 2.025 tỉ đồng.

Giải phóng mặt bằng rồi… bỏ hoang

Sau nhiều lưỡng lự, ông Nguyễn Hiếu Trung (67 tuổi, ở thôn Trung An, xã Bình Thạnh, H.Bình Sơn, Quảng Ngãi) quyết định "làm liều", mang cuốc, xẻng ra mặt bằng dự án KĐT Dung Quất khai hoang để trồng dưa hấu. Mảnh đất này trước đây của ông Trung, được giải phóng mặt bằng giao cho Công ty CP Hoàng Thịnh Đạt đầu tư xây dựng dự án KĐT Dung Quất cách đây 8 năm. Nhưng từ đó đến nay, dự án này không triển khai gì thêm. Đất bỏ hoang, cỏ mọc ngút ngàn, còn ông Trung phải chạy vạy đi thuê đất chỗ khác để trồng trọt. "Khu đất này trước kia chuyên trồng mè, đậu, khoai lang, bắp, dưa… Nhưng sau khi trả tiền đền bù, họ ủi phá rồi bỏ hoang. Tiếc lắm", ông Trung nói.

Còn ông Võ Mai (64 tuổi, cũng ở thôn Trung An) cho biết cách đây vài năm, thấy đất dự án bỏ hoang nên ông đã trồng đậu phộng để khỏi lãng phí đất. Gia đình ông có 7 sào đất (tương đương 3.500 m2) nằm trong vùng dự án KĐT Dung Quất. Những năm trước, đất ở đây làm được 3 vụ/năm, đều đạt năng suất. Hết mùa dưa hoặc đậu phộng là đến mùa mè, ớt rồi đến mùa lúa. "Trồng cây mè, ít gì cũng thu được 1 tạ/sào, bán được 4 triệu đồng mà chỉ gieo giống, làm cỏ một lần", ông Mai tiếc nuối.

Theo người dân địa phương, sau khi đất đai trong vùng dự án KĐT Dung Quất được giao cho nhà đầu tư, nhiều người trẻ tuổi ở địa phương đã tìm được việc làm mới. Tuy nhiên, những người chỉ biết làm nông, người lớn tuổi rất khó tìm được việc làm khác nên cuộc sống gặp nhiều khó khăn.

Theo ông Đinh Ngọc Tùng, Phó chủ tịch thường trực HĐND xã Bình Thạnh, dự án KĐT Dung Quất có diện tích 496 ha. Trong đó, giai đoạn 1 hơn 319 ha, giai đoạn 2 hơn 176 ha, thời gian hoạt động dự án là 50 năm. Nhiều lần tiếp xúc cử tri, người dân luôn kiến nghị đưa các dự án trên địa bàn vào hoạt động càng sớm càng tốt. Bà con ủng hộ dự án của Công ty Hoàng Thịnh Đạt nhưng mong đẩy nhanh tiến độ, giải quyết công ăn việc làm, tránh lãng phí đất đai.

5 lần thất hứa

Cạnh dự án KĐT Dung Quất là dự án KDL Thiên Đàng được cấp phép gần 20 năm, hiện cũng đang bỏ hoang, cỏ dại mọc đầy. Tại đây, công trình du lịch nằm im lìm, nhiều hạng mục xuống cấp do hàng chục năm không đưa vào khai thác, sử dụng.

Theo tài liệu PV Thanh Niên có được, ngày 1.1.2005, dự án KDL Thiên Đàng ở bãi biển Khe Hai được Ban Quản lý Khu kinh tế Dung Quất và các khu công nghiệp Quảng Ngãi (viết tắt là BQL KKT Dung Quất) cấp quyết định chủ trương đầu tư. Bãi biển này có bãi cát trải dài hàng chục ki lô mét, giáp với bãi biển Rạng (H.Núi Thành, Quảng Nam). Ban đầu, dự án KDL Thiên Đàng do Công ty TNHH Thiên Đàng làm chủ đầu tư, sau đó sáp nhập thành Công ty CP đầu tư phát triển Nam Quảng Nam.

Theo Quyết định 226/2004/QĐ-UB ngày 26.4.2004 của UBND tỉnh Quảng Ngãi, KDL Thiên Đàng có diện tích hơn 286 ha. Tuy nhiên, nhà đầu tư triển khai dự án giai đoạn ban đầu chỉ hơn 106 ha. Sau nhiều lần điều chỉnh, diện tích giảm xuống còn hơn 104 ha, gồm: khu Thiên Đàng bốn mùa; khu Thiên Đàng mùa xuân; khu Thiên Đàng mùa hè; khu Thiên Đàng mùa thu và khu Thiên Đàng mùa đông. Dự án được BQL KKT Dung Quất giao đất vào các năm 2007 và 2008, thời hạn 69 năm.

Theo BQL KKT Dung Quất, dự án KDL Thiên Đàng triển khai giai đoạn 1 gần 200 tỉ đồng và đã đưa vào sử dụng, khai thác khu Thiên Đàng bốn mùa (giai đoạn 1, hơn 32 ha) vào các năm 2006 và 2007 rồi dừng hoạt động. Còn giai đoạn 2 của dự án thực hiện vào năm 2007 và 2008, dự kiến đưa vào khai thác năm 2009 đã không thành nên điều chỉnh hoàn thành vào năm 2012. Từ 2018 đến nay, nhà đầu tư chỉ xây dựng một số công trình trên diện tích hơn 74 ha, không như cam kết nên không hoàn thành dự án.

Dự án KDL Thiên Đàng được tỉnh Quảng Ngãi "ưu ái" thay đổi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh đến 18 lần, gần nhất là ngày 2.7.2020 do Sở KH-ĐT Quảng Ngãi cấp, ông Phạm Văn Hải là đại diện pháp luật. Nhà đầu tư cũng có 5 lần cam kết với tỉnh Quảng Ngãi đưa dự án vào sử dụng trong các năm: 2012, 2014 - 2015, 2017 và 2019 nhưng vẫn thất hứa. Theo báo cáo của nhà đầu tư tại Công văn số 01/CT-03/2021 (ngày 8.3.2021), kinh phí thực hiện dự án KDL Thiên Đàng đã hơn 1.800 tỉ đồng.

Năm 2021, Quảng Ngãi quyết định thanh tra toàn bộ dự án này. Nhưng với những vi phạm tại đây, tỉnh tạo điều kiện để nhà đầu tư sửa sai, tháo gỡ khó khăn, tiếp tục đầu tư để đưa công trình về đích.

Tiếp tục tạo điều kiện cho doanh nghiệp?

BQL KKT Dung Quất cho biết theo thông báo kết luận của Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi vào năm 2023, dự án KDL Thiên Đàng chưa bị thu hồi giấy phép, chủ trương của tỉnh là tiếp tục tạo điều kiện cho nhà đầu tư tháo gỡ khó khăn để thực hiện dự án này. Đồng thời, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi thống nhất về mặt chủ trương đối với việc điều chỉnh chủ trương đầu tư, để đảm bảo quỹ thời gian cho doanh nghiệp hoàn thành dự án.

Còn với dự án KĐT Dung Quất đã bỏ hoang 8 năm qua, đến nay BQL KKT Dung Quất đã điều chỉnh lần 3 về chủ trương đầu tư. Theo đó, BQL KKT Dung Quất đã bàn giao đất, cho thuê đất gần 100 ha (giai đoạn 1A, thuộc giai đoạn 1 có 319 ha) và nhiều lần hối thúc Công ty CP Hoàng Thịnh Đạt triển khai dự án đúng tiến độ. Đến nay, nhà đầu tư đã trình hồ sơ lên Bộ Xây dựng về báo cáo nghiên cứu khả thi dự án nói trên để xin cấp phép xây dựng dự án.

Lãnh đạo BQL KKT Dung Quất cho biết hiện nhà đầu tư vẫn chưa có giấy phép xây dựng dự án. BQL KKT Dung Quất đã có 4 văn bản gửi Bộ Xây dựng và cung cấp thông tin tài liệu liên quan để xem xét, cấp phép xây dựng cho nhà đầu tư.

Nguồn: Môi trường & Đô thị; Người Lao Động; CafeF; Thanh Niên