Người nộp thuế cần chuẩn bị gì để chi phí y tế, giáo dục được giảm trừ khi tính thuế TNCN?

Từ ngày 01/7/2026, người nộp thuế là cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công có thể được giảm trừ một số khoản chi cho y tế, giáo dục – đào tạo của bản thân và người phụ thuộc khi xác định thu nhập chịu thuế TNCN, nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định.

Để người dân, người lao động và các đơn vị liên quan thực hiện đúng, bảo đảm quyền lợi về thuế, Thuế Thành phố Hà Nội đã có Công văn số 47199/HAN-QLDN5 ngày 18/9/2026 hướng dẫn, lưu ý cụ thể về mức giảm trừ, hóa đơn, chứng từ và trách nhiệm quyết toán thuế.

Đây là nội dung có tác động trực tiếp đến nhiều người lao động có phát sinh chi phí cho y tế, giáo dục – đào tạo trong năm. Tuy nhiên, quyền lợi giảm trừ chỉ được thực hiện khi khoản chi đúng phạm vi, đúng điều kiện và có đầy đủ hóa đơn, chứng từ theo quy định.

Mức giảm trừ tối đa: 23 triệu đồng/năm đối với y tế, 24 triệu đồng/năm đối với giáo dục – đào tạo

Theo nội dung Công văn số 47199/HAN - QLDN5 dẫn quy định tại Nghị định số 253/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026, người nộp thuế là cá nhân cư trú được giảm trừ vào thu nhập chịu thuế trước khi tính thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công đối với một số khoản chi cho y tế, giáo dục – đào tạo của người nộp thuế và người phụ thuộc.

Cụ thể, đối với chi phí khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế trong nước thuộc phạm vi danh mục do bảo hiểm y tế chi trả, tổng mức giảm trừ không quá 23 triệu đồng/năm.

Đối với chi phí giáo dục – đào tạo tại cơ sở giáo dục – đào tạo trong nước, tổng mức giảm trừ không quá 24 triệu đồng/năm. Khoản chi này bao gồm tiền học phí giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học theo quy định của pháp luật về giáo dục – đào tạo và các kỹ năng chuyên môn khác tại cơ sở giáo dục – đào tạo.

Người nộp thuế lưu ý điều kiện để khoản chi được tính giảm trừ

Để được tính giảm trừ, người nộp thuế cần lưu ý các điều kiện quan trọng.

Trước hết, khoản chi phải có hóa đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật. Riêng đối với khoản chi y tế, ngoài hóa đơn, chứng từ còn phải có Bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh sử dụng tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế.

Hóa đơn, chứng từ sử dụng để giảm trừ phải thể hiện thông tin của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc của người nộp thuế.

Đồng thời, các khoản chi này không được chi trả từ các nguồn khác, kể cả từ nguồn tài trợ, hỗ trợ, trả thay của tổ chức, cá nhân, nguồn ngân sách nhà nước, quỹ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm chi trả dưới các hình thức.

Người nộp thuế cũng cần lưu ý không phải mọi khoản chi y tế, giáo dục đều đồng thời được đưa vào khoản giảm trừ nêu trên.

Công văn nêu một số khoản thu nhập người lao động nhận được do người sử dụng lao động chi cho y tế, giáo dục – đào tạo được xác định là các khoản thu nhập không mang tính chất tiền lương, tiền công không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN nên sẽ không được tính vào các khoản giảm trừ khi tính thu nhập chịu thuế TNCN, bao gồm:

+ Khoản tiền hỗ trợ của người sử dụng lao động cho việc khám bệnh, chữa bệnh hiểm nghèo cho bản thân người lao động và thân nhân của người lao động. Mức hỗ trợ không tính vào thu nhập chịu thuế là số tiền người sử dụng lao động hỗ trợ thực tế theo hóa đơn, chứng từ nhưng tối đa không quá số tiền trả viện phí của người lao động và thân nhân người lao động sau khi đã trừ số tiền chi trả của tổ chức bảo hiểm (nếu có).

+ Khoản tiền học phí cho con của người lao động nước ngoài học tại Việt Nam, con của người lao động Việt Nam đang làm việc ở nước ngoài học tại nước ngoài theo bậc học từ mầm non đến trung học phổ thông do người sử dụng lao động trả thay (hoặc thanh toán) cho người lao động

+ Khoản chi do người sử dụng lao động trả thay tiền đào tạo nâng cao trình độ, tay nghề cho người lao động phù hợp với công việc chuyên môn, nghiệp vụ của người lao động hoặc theo kế hoạch của người sử dụng lao động

Đồng thời, các khoản chi cho y tế thuộc trường hợp giảm thuế đối với bệnh hiểm nghèo theo quy định tại Điều 40 Nghị định số 253/2026/NĐ-CP cũng không được tính vào khoản giảm trừ khi tính thu nhập chịu thuế TNCN.

Lưu ý về việc lập và sử dụng hóa đơn điện tử

Công văn số 47199/HAN-QLDN5 đồng thời dẫn các quy định về lập và sử dụng hóa đơn điện tử.

Theo đó, khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, người bán phải lập hóa đơn điện tử giao cho người mua theo quy định. Đối với cung cấp dịch vụ, thời điểm lập hóa đơn về nguyên tắc là thời điểm hoàn thành việc cung cấp dịch vụ không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền; trường hợp người cung cấp dịch vụ thu tiền trước hoặc trong khi cung cấp dịch vụ thì thời điểm lập hóa đơn là thời điểm thu tiền (không bao gồm trường hợp thu tiền đặt cọc để đảm bảo thực hiện hợp đồng).

Đối với cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có sử dụng phần mềm quản lý khám chữa bệnh và quản lý viện phí, trường hợp khách hàng yêu cầu lập hóa đơn điện tử thì cơ sở khám bệnh, chữa bệnh thực hiện lập hóa đơn điện tử giao cho khách hàng theo quy định.

Bên cạnh đó, theo Quyết định số 697/QĐ-BYT ngày 19/3/2026 của Bộ Y tế được dẫn tại Công văn, trong một lượt khám bệnh, chữa bệnh đối với mỗi người bệnh, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh lập bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh theo quy định. Trường hợp cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đã triển khai bệnh án điện tử thì có thể lập bảng kê điện tử và cung cấp cho người bệnh thông qua phương tiện, thiết bị điện tử theo quy định.

Có yêu cầu giảm trừ chi phí y tế, giáo dục: người nộp thuế phải tự quyết toán

Một nội dung quan trọng người lao động cần đặc biệt lưu ý là: trường hợp có yêu cầu thực hiện giảm trừ vào thu nhập đối với các khoản chi phí giáo dục, y tế nêu trên khi tính thuế thì người nộp thuế không được ủy quyền quyết toán cho cơ quan chi trả mà phải tự quyết toán thuế thu nhập cá nhân.

Do đó, người nộp thuế nên chủ động lưu giữ đầy đủ hóa đơn, chứng từ ngay từ thời điểm phát sinh chi phí, đồng thời kiểm tra kỹ thông tin người nộp thuế hoặc người phụ thuộc trên hóa đơn, chứng từ đồng thời chuẩn bị để thực hiện quyết toán thuế trực tiếp khi có yêu cầu áp dụng khoản giảm trừ này.

Cơ sở y tế, giáo dục và doanh nghiệp cần phối hợp để bảo đảm quyền lợi người lao động

Để chính sách đi vào thực tế và bảo đảm quyền lợi của người nộp thuế, Thuế Thành phố Hà Nội đề nghị các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực y tế, giáo dục thực hiện đúng quy định về lập, sử dụng hóa đơn, thời điểm lập hóa đơn và lập bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh theo quy định tại Nghị định 254/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 của Chính phủ và Quyết định số 697/QĐ-BYT ngày 19/3/2026 của Bộ Y tế.

Xem tiếp tại đường Link =>

https://share.google/HKTrVzOenZvTq47jk

Đề xuất thuế chống đầu cơ, siết đất bỏ hoang

Chính sách đánh thuế đất bỏ hoang được kỳ vọng hạn chế đầu cơ, thúc đẩy đưa nguồn lực đất đai vào sử dụng, song cần có tiêu chí rõ ràng và hệ thống dữ liệu đầy đủ để triển khai hiệu quả.

Chủ trì cuộc họp về dự án Luật Đất đai sửa đổi sáng 21.9, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường nghiên cứu đưa vào Luật Đất đai (sửa đổi) các nguyên tắc về thuế chống đầu cơ và xử lý tình trạng đất bỏ hoang. Trên cơ sở đó, Chính phủ sẽ quy định chi tiết để chính sách phù hợp với thực tiễn.

Nhận định về vấn đề này, ông Nguyễn Quốc Anh - Phó Tổng Giám đốc Batdongsan.com.vn - cho biết, thuế bất động sản bao gồm nhiều loại như thuế đối với bất động sản bỏ hoang, thuế thu nhập cá nhân, lệ phí trước bạ hay thuế sở hữu nhà thứ hai.

Trong số đó, ông cho rằng, hai loại thuế có khả năng được áp dụng sớm tại Việt Nam là thuế đối với bất động sản bỏ hoang, không đưa vào sử dụng và thuế thu nhập cá nhân khi chuyển nhượng. Ông dẫn ví dụ, tại Mỹ, người sở hữu bất động sản hằng năm phải nộp khoảng 1% giá trị tài sản. Một số quốc gia khác áp dụng thuế đất hằng năm hoặc tính thuế cao hơn đối với những bất động sản không được đưa vào khai thác, sử dụng.

"Việt Nam đang từng bước tham khảo nhiều mô hình trên thế giới. Việc đánh thuế đối với đất bỏ hoang là hợp lý, bởi mục tiêu là buộc nguồn lực đất đai phải được đưa vào sử dụng, khai thác tạo dòng tiền hoặc phục vụ sản xuất. Điều này cũng góp phần điều tiết hành vi của nhà đầu tư" - ông Quốc Anh nói.

Theo ông, nếu chính sách được áp dụng, nhà đầu tư sẽ phải thay đổi tư duy, không còn mua đất chỉ để nắm giữ chờ tăng giá mà phải tính đến việc khai thác, đưa tài sản vào sử dụng để tạo dòng tiền. Điều này vừa giúp giảm gánh nặng thuế, vừa nâng cao giá trị của bất động sản.

Bà Giang Huỳnh - Giám đốc Bộ phận Nghiên cứu và Tư vấn Savills TPHCM - nhận định, về mặt tích cực, nếu được thiết kế hợp lý và triển khai hiệu quả, chính sách đánh thuế bất động sản bỏ hoang có thể mang lại nhiều lợi ích dài hạn. Chính sách sẽ góp phần hạn chế tình trạng đầu cơ, buộc chủ sở hữu bất động sản cân nhắc hiệu quả khai thác tài sản thay vì chỉ nắm giữ để chờ tăng giá.

Đồng thời, điều này cũng tạo áp lực lên cả người mua lẫn nhà phát triển dự án, buộc họ phải tính toán đến khả năng khai thác thực tế, từ đó thúc đẩy thị trường hướng đến nhóm khách hàng có nhu cầu sử dụng thật, thay vì chỉ phục vụ mục tiêu lướt sóng.

TS Trần Xuân Lượng - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh tế và Bất động sản Việt Nam - cho hay, nên tập trung đánh thuế vào các bất động sản không được đưa vào sử dụng, không tạo ra giá trị kinh tế, không đóng góp cho xã hội. Đây là nhóm gây lãng phí tài nguyên và cần được điều tiết bằng chính sách thuế, với mức thuế có thể tăng dần theo thời gian bỏ hoang.

Tuy nhiên, để triển khai hiệu quả, theo ông Lượng, cần xác định rõ tiêu chí thế nào là bất động sản bỏ hoang, không sử dụng, bảo đảm minh bạch và khả thi. Điều này đòi hỏi phải có hệ thống dữ liệu đầy đủ, đồng bộ. Hiện nay, dữ liệu về bất động sản còn thiếu và chưa thống nhất giữa các cấp quản lý, trong khi người dân cũng khó tiếp cận thông tin, kể cả với mã định danh bất động sản đã được triển khai.

Xem tiếp tại đường Link =>

https://share.google/bc7SfPV0j1NiGsUgf

Đất thừa kế chung chưa tách thửa, không thể tự ý bán một phần diện tích

Khi nhiều người cùng thừa kế một thửa đất, việc một người muốn chuyển nhượng một phần diện tích cần tuân thủ các quy định của pháp luật.

Bạn đọc T.V.H (Phú Thọ) thắc mắc: "Các anh em được thừa kế chung một thửa đất, một người muốn bán phần của mình thì có cần hỏi ý kiến những người còn lại không?".

Trao đổi với Lao Động, luật sư Nguyễn Ngọc Tú - Công ty Luật TNHH LawKey - cho biết, cần phân biệt giữa việc bán toàn bộ thửa đất, bán một phần diện tích cụ thể và chuyển nhượng phần quyền của người đồng thừa kế. Một người không được tự ý bán toàn bộ thửa đất hoặc bán phần quyền thuộc về người thừa kế khác.

Theo Điều 209 và Điều 218 Bộ luật Dân sự 2015, nếu quyền sở hữu chung được xác định là sở hữu chung theo phần thì mỗi chủ sở hữu chung có quyền định đoạt phần quyền của mình. Tuy nhiên, khi một chủ sở hữu chung theo phần bán phần quyền sở hữu của mình thì các chủ sở hữu chung khác có quyền ưu tiên mua; đối với bất động sản, thời hạn thực hiện quyền ưu tiên mua là 3 tháng kể từ ngày nhận được thông báo về việc bán và các điều kiện bán.

Đối với quyền sử dụng đất, Điều 27 Luật Đất đai 2024 quy định trường hợp nhóm người sử dụng đất có chung quyền sử dụng đất: nếu quyền sử dụng đất phân chia được theo phần cho từng thành viên thì người muốn thực hiện quyền đối với phần của mình phải thực hiện thủ tục đăng ký biến động hoặc tách thửa theo quy định và được thực hiện quyền, nghĩa vụ của người sử dụng đất. Nếu quyền sử dụng đất không phân chia được theo phần thì các thành viên phải cùng nhau thực hiện hoặc ủy quyền cho người đại diện.

Xem tiếp tại đường Link =>

https://share.google/chm2J33Gv73aVr42A

Đất có sổ đỏ bị thu hồi làm đường, người dân kiện vì không được bồi thường

Được cấp sổ đỏ với 350m2 đất ở, một phần diện tích sau đó bị thu hồi để làm đường nhưng bị từ chối bồi thường với lý do nằm trong hành lang giao thông. Người dân khởi kiện và tòa án tuyên phải bồi thường theo quy định.

Đất có sổ đỏ bị thu hồi, vướng mắc bồi thường do hành lang giao thông

Theo trình bày của bà Lê Thị Đ. (ngụ tỉnh Đắk Lắk), năm 1993, gia đình bà nhận chuyển nhượng thửa đất có diện tích 350m2 và được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Giấy chứng nhận được cấp đổi vào các năm 2010 và 2021, trong đó 350m2 vẫn được xác định là đất ở.

Năm 2025, UBND xã C. ban hành quyết định thu hồi 173,5m2 đất của gia đình bà để thực hiện dự án đường giao thông. Bà Đ. cho rằng trong diện tích bị thu hồi có phần đất đã được cấp giấy chứng nhận, nhưng phương án bồi thường xác định phần đất và tài sản gắn liền với đất này không đủ điều kiện được bồi thường với lý do nằm trong hành lang giao thông.

Theo bà Đ., tháng 6/2022, Trung tâm Phát triển quỹ đất cấp huyện trước đây từng lập bảng tính dự kiến bồi thường 26,8m2 đất ở với số tiền gần 790 triệu đồng, cùng công trình trên đất trị giá 369 triệu đồng, tổng cộng hơn 1,181 tỷ đồng.

Gia đình bà cho biết đã đồng ý với mức bồi thường dự kiến trong bảng tính này, nhưng sau đó không nhận được thông tin tiếp theo. Bà Đ. cũng viện dẫn trường hợp hai hộ liền kề được bồi thường đối với phần đất ở nằm trong chỉ giới quy hoạch giao thông.

Đầu năm 2025 gia đình bà Đ. tiếp tục nhận được dự thảo phương án chi tiết về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư có ghi thu hồi 173,5m2, trong phần ghi chú ghi rõ có 27,6m2 đất đã được cấp sổ đỏ. Cùng với đó là bảng kê chi tiết nhà vật dụng và kiến trúc, nhưng tất cả đều ghi không bồi thường hỗ trợ vì đất và tài sản nằm trong hành lang giao thông. Tuy nhiên, theo bà Đ. thực tế tất cả tài sản đó được xây dựng từ năm 1993 trên diện tích 27,6m2 đất thổ cư đã được cấp sổ.

Tháng 10/2025, dù chưa đồng ý với phương án bồi thường, bà Đ. vẫn tự nguyện bàn giao mặt bằng để bảo đảm tiến độ dự án. Sau đó, bà khởi kiện, đề nghị tòa án hủy phần phương án bồi thường liên quan đến gia đình và yêu cầu bồi thường đất cùng tài sản trên đất.

Trong quá trình giải quyết vụ án, UBND xã C. cho rằng phần đất bị thu hồi nằm trong phạm vi chỉ giới quy hoạch Quốc lộ 14 rộng 50m, được xác định qua các văn bản từ năm 1982 và những lần quy hoạch sau đó.

Theo chính quyền địa phương, diện tích này thuộc đất giao thông do Nhà nước quản lý; việc sử dụng đất diễn ra sau khi hành lang được xác lập nên không đủ điều kiện bồi thường. Trung tâm Phát triển quỹ đất giải thích bảng tính năm 2022 mới chỉ là dự thảo, trường hợp của bà Đ. được để lại để thẩm định.

Tòa: Không có căn cứ từ chối bồi thường 27,6m2 đất đã có sổ đỏ

Xét xử sơ thẩm, TAND khu vực 3 - Đắk Lắk chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Đ., hủy phần quyết định phê duyệt phương án bồi thường liên quan đến bà, đồng thời buộc Chủ tịch UBND xã C. phê duyệt phương án bồi thường 27,6m2 đất theo giá đất ở nông thôn và các công trình, vật kiến trúc trên diện tích này.

Không đồng ý với phán quyết, Chủ tịch UBND xã C. kháng cáo, đề nghị cấp phúc thẩm sửa án theo hướng không bồi thường đất và tài sản nằm trong hành lang bảo vệ, chỉ giới quy hoạch Quốc lộ 14.

Tại phiên phúc thẩm, TAND tỉnh Đắk Lắk nhận định bà Đ. sử dụng đất ổn định từ năm 1993 và được cấp giấy chứng nhận lần đầu với diện tích 350m2 đất ở. Qua các lần cấp đổi, diện tích này vẫn được công nhận; chưa có quyết định nào của cơ quan có thẩm quyền thu hồi, hủy bỏ hoặc chỉnh lý giấy chứng nhận đối với phần đất tranh chấp.

Theo Toà phúc thẩm, trong tổng số 173,5m2 đất bị thu hồi, có 27,6m2 đã được cấp giấy chứng nhận. Tuy nhiên, phương án bồi thường của UBND xã không phân biệt phần đất đã được Nhà nước công nhận quyền sử dụng với phần chưa được cấp giấy chứng nhận.

Xem tiếp tại đường Link =>

https://share.google/s5IANdfYRlCcT5zmk

Người phụ nữ bỏ 54 tỷ đồng mua toàn bộ 196 chỗ đỗ xe trong khu chung cư rồi bán lại giá gần gấp đôi, tòa khẳng định: “Không có gì sai”

Tại tỉnh Hồ Nam (Trung Quốc) mới đây đã xảy ra một vụ tranh chấp chỗ đỗ xe. Một người phụ nữ họ Ngô đã chi gần 14 triệu nhân dân tệ (khoảng 54 tỷ VND), mua trọn toàn bộ 196 chỗ đỗ xe trong khu chung cư. Sau đó, bà từ chối cho thuê và tăng giá bán lại, khiến các cư dân khác phẫn nộ, cùng nhau nộp đơn kiện bà ra tòa. Tuy nhiên, sau khi xem xét, thẩm phán đã tuyên bà Ngô thắng kiện và bác bỏ toàn bộ yêu cầu khởi kiện của cư dân.

Theo tổng hợp từ báo chí Trung Quốc, trong giai đoạn đầu xây dựng chung cư, chủ đầu tư đã nhiều lần ra thông báo và đăng tin trong nhóm cư dân, chào bán chỗ đỗ xe với giá 50.000 nhân dân tệ/chỗ (khoảng 193 triệu VND). Tuy nhiên, các cư dân lại mang tâm lý may rủi, cho rằng "mua muộn sẽ được giảm giá" nên không chịu mua, thậm chí còn xem bãi đỗ xe dưới tầng hầm như chỗ đỗ miễn phí và đỗ xe tùy tiện.

Vì không thể thu hồi vốn trong thời gian dài, chủ đầu tư đành phải hạ quyết tâm bán tháo số lượng lớn. Nhận được thông tin, bà Ngô - một cư dân trong khu - đã dứt khoát ra tay, vung gần 14 triệu nhân dân tệ (khoảng 54 tỷ VND) mua lại toàn bộ 196 chỗ đỗ xe của chung cư. Ngay sau đó, bà công khai rao bán lại cho các cư dân khác với mức giá tăng hơn 80%, đồng thời tuyên bố nếu không mua thì không được đỗ xe.

Không có chỗ đỗ, các cư dân khác đành phải đậu xe ngoài đường, dẫn đến việc liên tục bị phạt tiền và gặp rất nhiều khó khăn mỗi khi về nhà. Mọi người giận dữ chỉ trích bà Ngô "đầu cơ chỗ đỗ xe", "hành xử khó coi", yêu cầu bà phải cho thuê giá rẻ hoặc bán lại theo giá gốc, nếu không sẽ kiện ra tòa.

Xem tiếp tại đường Link =>

https://share.google/y3NPU90Qx8oodhVUW

Nguồn: CafeF; Lao Động; Vietnamnet