Biến đổi khí hậu ngầm - Mối nguy từ lòng đất

(Ảnh minh họa).

Đầu tháng 7 vừa qua, các nhà khoa học tại Đại học Northwestern, Mỹ đã công bố nghiên cứu về khái niệm tương đối mới này.

Bão lũ, ngập lụt, nước biển dâng làm thu hẹp diện tích đất ở, làm ngập các thành phố, làm tăng nguy cơ dịch bệnh và đe dọa các loài sinh vật… đó là những hệ quả mà biến đổi khí hậu trong khí quyển đang gây ra. Điều này đã được các nhà khoa học cảnh báo nhiều lần và chính phủ các quốc gia đã và đang dành nguồn lực ứng phó. Nhưng mới đây, một mối đe dọa rất mới, thầm lặng hơn đã được chỉ ra, đó là biến đổi khí hậu ngầm.

Từ châu Mỹ, châu Âu đến châu Á… hầu như mọi thành phố lớn, tập trung đông dân cư đều phải đối mặt với nguy cơ của một loại hình biến đổi khí hậu mới, được gọi là Biến đổi khí hậu ngầm.

Các nhà nghiên cứu tại Đại học Tây Bắc đã sử dụng Chicago như một "phòng thí nghiệm sống" để điều tra tác động của sự thay đổi nhiệt độ dưới lòng đất đối với các tòa nhà và cơ sở hạ tầng hiện đại. Các nhà khoa học đã nghiên cứu một "ví dụ sống" của hiện tượng biến đổi khí hậu ngầm là thành phố Chicago, Mỹ. Nhiệt độ lòng đất tại Chicago Loop, một khu vực nhộn nhịp với nhiều nhà cao tầng của thành phố, cao hơn 10 độ C so với nhiệt độ dưới mặt đất của một công viên gần đó. Đáng chú ý, nhiệt độ không khí trong các cấu trúc ngầm ở Chicago thậm chí cao hơn 25 độ C so với nhiệt độ ngầm ở các khu vực chưa phát triển lân cận.

Dữ liệu này được đưa ra sau khi nhóm nghiên cứu theo dõi 150 cảm biến nhiệt không dây lắp đặt xung quanh Chicago trong 3 năm và dùng mô hình máy tính để kết luận. Hiện tượng này được gọi là biến đổi khí hậu ngầm. Mô tả hiện tượng môi trường dưới lòng đất ấm lên, giãn nở và co rút, gây thiệt hại cho những công trình phía trên vốn không được thiết kế để chống chịu các tác động này.

"Biến đổi khí hậu ngầm" ở các thành phố lớn

Hiểu một cách cơ bản, biến đổi khí hậu ngầm là sự nóng lên của mặt đất dưới chân chúng ta do nhiệt tỏa ra từ các tòa nhà, tầng hầm, gara để xe, đường hầm và tàu điện ngầm. Tất cả hoạt động của các công trình này đều liên tục tỏa nhiệt. Lượng nhiệt tăng thêm tích tụ bên dưới các thành phố và tác động của nó có thể rất nghiêm trọng.

Ông Alessandro Rotta Loria - Phó Giáo sư Kỹ thuật dân dụng và Môi trường, Đại học Northwestern, bang Illinois, Mỹ: "Có một số lý do mà nhiều nhà khoa học, trong đó có tôi, gọi hiện tượng này là biến đổi khí hậu ngầm là vì đây là hiện tượng liên quan đến sự thay đổi điều kiện khí hậu dưới lòng đất, mà nguyên nhân sâu xa là vì sự xuất hiện của vô số nguồn nhiệt ngầm".

Hiện tượng này cũng có liên quan đến đảo nhiệt đô thị dưới bề mặt, là những vòm nhiệt nhấn chìm các thành phố đông dân cư - đặc biệt là những nơi có ít cây xanh, ít không gian mở, nhiều bê tông và lượng khí thải cao. Mặc dù những rủi ro từ biến đổi khí hậu ngầm chưa gây ra mối đe dọa trực tiếp nào cho con người, nhưng trong tương lai, có thể gây rủi ro cho các tòa nhà khi chưa có tiêu chuẩn an toàn ứng phó với hiện tượng này và sẽ cần những khoản chi phí lớn để gia cố cơ sở hạ tầng ở những thành phố bị ảnh hưởng.

Biến đổi khí hậu khiến New York ngập lụt nặng nề

Đối mặt với rủi ro mới được phát hiện, các nhà khoa học kêu gọi dành nhiều nguồn lực để nghiên cứu kỹ hơn về hiện tượng này, từ đó cung cấp đầy đủ thông tin cảnh báo cho các quốc gia cũng như xây dựng được bộ quy tắc xử lý các hệ quả của biến đổi khí hậu ngầm gây ra. Kênh truyền hình NBC cũng trích dẫn nghiên cứu của Đại học Northwestern cảnh báo về thành phố New York. Nhấn mạnh "Biến đổi khí hậu ngầm" có thể làm nền đất thành phố yếu đi và khiến New York sụt lún. Tình hình càng tồi tệ khi thành phố đã chứng kiến tác động nghiêm trọng của biến đổi khí hậu trong những ngày vừa qua.

Mưa lớn ập xuống New York cuối tuần trước, khiến một số trục đường chính biến thành sông, vây hãm xe cộ và biến các căn hộ tầng hầm thành những bể nước. Mưa và tình trạng ngập lụt gây tê liệt các tuyến tàu điện ngầm, gián đoạn hoạt động của một nhà ga của sân bay quốc tế. Tổng lượng mưa trong 3 tiếng ở quận Brooklyn đạt mức cao kỷ lục trong 100 năm qua. Các nhà khoa học cho hay, những gì xảy ra ở New York là hệ quả của biến đổi khí hậu. Trong đó, một vùng không khí ấm hơn hoạt động như một miếng bọt biển khổng lồ, hấp thụ thật nhiều hơi nước trước khi trút mưa xuống với tốc độ như vũ bão.

Tần suất các trận mưa, bão lớn đang dày lên trong những năm gần đây. Nếu như năm 2021, trận bão Ida đã gây ra nhiều thiệt hại và ngập úng nặng. Thì riêng năm nay, New York chứng kiến tới 2 trận bão và mưa rất lớn chỉ trong vòng 2 tháng. Theo các nhà nghiên cứu thì biến đổi khí hậu cũng đã khiến các trận mưa ở New York trở nên "nặng hạt" hơn, với lượng nước tăng tới 20%. Nghĩa là thời tiết ấm kéo dài hơn, nước bay hơi nhiều hơn, tích tụ lớn hơn và giải phóng thành những trận mưa to hơn và cũng kéo dài hơn.

New York triển khai các giải pháp ứng phó biến đổi khí hậu

Việc New York ứng phó với mưa và ngập úng không khác gì các bang miền Nam phải đối phó với lạnh giá gần đây. Nghĩa là những cơ sở hạ tầng trước kia vốn được xây dựng không nhằm chống lại các hiện tượng cực đoan, bất thường như hiện nay. Để ứng phó, New York đang thực hiện cả 2 hướng: phòng và chống.

Đưa ra các điều luật mới về giảm lượng khí thải với các công trình xây dựng, sản xuất; đầu tư nhiều hơn vào năng lượng tái tạo trong sinh hoạt hàng ngày và trong vận tải. Với quan điểm tự giảm lượng khí thải là góp phần giảm tác động lên khí hậu và nguy cơ cho thành phố.

Tăng khả năng thoát nước của hệ thống thoát nước vốn đã cũ và quá tải. Hàng chục triệu USD từ nguồn quỹ liên bang, bang và của cả thành phố đã được rót vào các dự án sửa chữa và mở rộng hệ thống thoát nước. Ngoài ra, mở thêm hàng chục ngàn điểm cắt trên các vỉa hè, tạm gọi là công viên thoát nước mưa nhỏ, để giúp giảm tải phần nào lượng nước đổ xuống các đường ống thoát nước.

Các ý tưởng xây dựng đô thị bền vững

Ngân hàng Thế giới ước tính khoảng 4,4 tỷ người, tương đương hơn 56% dân số thế giới đang sinh sống tập trung trong các thành phố. Xu hướng này dự kiến sẽ còn kéo dài, chính vì vậy, nhu cầu quy hoạch đô thị sao cho bền vững hơn, chống chịu tốt hơn với tác động của biến đổi khí hậu ngầm hay trên bề mặt trái đất trở nên thực sự cấp thiết. Nhiều kiến trúc sư, chuyên gia quy hoạch đô thị đang đóng góp những ý tưởng giá trị.

Các nhà quản lý đô thị trên thế giới đều phải đương đầu với một câu hỏi? Làm thế nào để quy hoạch thành phố không bị quá tải dân cư, đảm bảo tính bền vững môi trường và duy trì chất lượng cuộc sống của người dân ở mức tốt. Câu trả lời nhìn chung dựa vào các nguyên tắc sau:

Thành phố cần có nhiều không gian xanh, thông thoáng, dễ tiếp cận nguồn nước, sử dụng hiệu quả điện năng. Ít phương tiện giao thông cá nhân và nhiều không gian công cộng cho người đi bộ.

Bà Dita Leyh - Kiến trúc sư, Đại học Khoa học ứng dụng Darmstadt, Đức: "Những nguyên tắc này được thể hiện ở nhiều thành phố xuyên suốt trong thời gian phát triển hiện đại. Các bạn hãy nhớ đến những lần mình được đi du lịch. Thành phố nào tiện lợi cho việc đi bộ tham quan của bạn. Đây là một yếu tố thể hiện sự bền vững".

Trong khi đó tại Paris, giới chức đã hướng tới phát triển những thành phố 15 phút, nơi người dân có thể được đáp ứng các nhu cầu, các hoạt động cơ bản như đi học, đi làm, mua sắm hoặc vui chơi giải trí, chỉ trong bán kính 15 phút đi bộ, đạp xe hoặc sử dụng phương tiện công cộng.

Còn các nhà quy hoạch ở Đức đang hạn chế mở các khu dân cư ngoại ô chỉ dành cho các gia đình hạt nhân, dân số ít, thiếu tập trung dân cư. Các khu dân cư này thường có mức độ phát thải CO2 trên đầu người cao hơn trung bình. Nguyên nhân là do dân cư ở đây thường sử dụng phương tiện cá nhân để đi làm, đi học, mua sắm ở xa. Chính vì vậy có mức độ phát thải cao hơn. Giải pháp được khuyến nghị là xây dựng các khu vực mật độ dân cư cao hơn, nhưng vẫn đảm bảo không gian sống.

Bà Xuemei Bai - Chuyên gia nghiên cứu về con người và môi trường sống: "Đây là vấn đề phức tạp và không có một đáp án duy nhất. Có giải pháp sẽ thực hiện được ở các nước thu nhập cao, mật độ dân số thấp. Còn ở các nước đang phát triển, dân số cao, hạ tầng hạn chế, thì giải pháp sẽ còn khác nữa".

Chuyên gia cho biết, cho dù quy hoạch như thế nào, sự sáng tạo cũng là yếu tố được đề cao. Như ở Copenhagen, Đan Mạch, nhà máy xử lý rác thải được tích hợp nhiều mảng xanh, thiết kế đồi cỏ dốc thoai thoải với các khu vui chơi giải trí. Tòa nhà có mức độ phát thải carbon tối thiểu và là mô hình tham khảo cho các thành phố khác khi giải bài toán quy hoạch.

Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres cảnh báo, nhiệt độ kỷ lục trong tháng 7 vừa qua cho thấy trái đất đã chuyển từ giai đoạn ấm lên sang "kỷ nguyên nung nóng toàn cầu". Liên hợp quốc kêu gọi giới chức các quốc gia gấp rút hành động để ứng phó với biến đổi khí hậu, trong đó biến đổi khí hậu ngầm dưới lòng đất cũng đang là một mối nguy. Công tác quy hoạch đô thị để các thành phố phát thải ít hơn, bảo vệ người dân tốt hơn trước sự tàn phá của thời tiết cực đoan đang trở nên cấp thiết.

Trung Quốc nguy cơ vỡ nợ trái phiếu chính phủ địa phương vì bất động sản

Khủng hoảng bất động sản khiến các chính quyền địa phương Trung Quốc nguy cơ vỡ nợ vì lạm dụng trái phiếu để đầu cơ đất đai, cơ sở hạ tầng nhưng không bán được.

Báo cáo tháng 10 của Ngân hàng Thế giới đã cắt giảm ước tính tăng trưởng GDP năm 2024 của Trung Quốc xuống 4,4%, so với mức 4,8% trước đó.

Theo Ngân hàng Thế giới, nợ xấu tăng cao và sự yếu kém trong lĩnh vực bất động sản của nền kinh tế thứ 2 thế giới là động lực chính cho sự thay đổi này.

Tăng trưởng GDP của Trung Quốc chủ yếu được thúc đẩy bởi đầu tư vào cơ sở hạ tầng và bất động sản, dù nhiều năm tăng trưởng nhanh chóng đã khiến các lĩnh vực này phải gánh hàng núi nợ nần.

Theo Ngân hàng Thế giới, tổng tỷ lệ nợ phi tài chính trong nước trên GDP của Trung Quốc đã tăng hơn gấp đôi, từ 132% năm 2007 lên 285% vào năm 2023.

Với những cải cách mạnh mẽ từ các cơ quan quản lý Trung Quốc trong lĩnh vực bất động sản, không ít nhà phát triển tư nhân bắt đầu vỡ nợ vào giữa năm 2021, dẫn đến nhiều ngôi nhà bị bỏ hoang và các nhà cung cấp, chủ nợ không được thanh toán.

Giá nhà đất ở các thành phố nhỏ và vừa cũng đã giảm hơn 20% kể từ năm 2021, ảnh hưởng đến niềm tin vốn đã yếu của người tiêu dùng và doanh nghiệp.

Nguy cơ vỡ nợ trái phiếu chính phủ

Theo Oxford Economics, khoản vay của Trung Quốc dành cho các nhà phát triển bất động sản tương đối nhỏ - chỉ hơn 5% tổng dư nợ cho vay của các ngân hàng trong nước. Tuy nhiên, tỷ lệ nợ xấu của các ngân hàng nhỏ trong khu vực có nguy cơ gia tăng do mối liên hệ với lĩnh vực bất động sản cũng như các cơ quan tài trợ tài chính của Chính phủ địa phương Trung Quốc (LGFV).

LGFV là phương thức nửa công nửa tư, thường tồn tại dưới hình thức một công ty đầu tư phát hành trái phiếu để tài trợ cho việc phát triển bất động sản và các dự án cơ sở hạ tầng khác của địa phương. Doanh thu bán đất của các địa phương thường được sử dụng để hoàn trả các trái phiếu này. LGFV đã bắt đầu trở nên phổ biến từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008.

Năm ngoái, chính quyền các địa phương ở Trung Quốc đã sử dụng LGFV của họ để thúc đẩy giao dịch trên thị trường đất đai nhằm bù đắp cho sự sụt giảm trong hoạt động mua của các nhà phát triển bất động sản. Tuy nhiên, điều này càng đẩy nợ chính quyền địa phương lên cao và khiến Bộ Tài chính phải ra tuyên bố chỉ đạo chính quyền các địa phương chấm dứt hành vi này, song nỗ lực không hoàn toàn hiệu quả.

Theo Rhodium Group, LGFV vẫn chiếm 50% lượng giao dịch mua đất vào năm 2022, so với 33% vào năm 2021 và 17% vào năm 2020.

Trước những lo ngại ngày càng tăng về rủi ro vỡ nợ của khoản nợ LGFV, chính phủ trung ương Trung Quốc cho biết cần phải giải quyết vấn đề này bằng “một giải pháp toàn diện”.

Nhận xét “nhà ở là để ở, không phải để đầu cơ” của Chủ tịch Tập Cận Bình là nguyên tắc chỉ đạo để kiềm chế thị trường bất động sản quá nóng kể từ năm 2016 và đã được nhắc đến nhiều lần trong các tuyên bố từ nhiều cuộc họp của Bộ Chính trị Trung Quốc.

Tuy nhiên, cụm từ trên đã bị loại bỏ trong tuyên bố được đưa ra sau cuộc họp của Bộ Chính trị Trung Quốc vào tháng 7. Thay vào đó, cơ quan tối cao này cho rằng cần phải thích ứng với “những thay đổi lớn” trong động lực cung cầu của thị trường bất động sản, bằng các biện pháp cụ thể của từng địa phương nhằm đáp ứng tốt hơn nhu cầu nhà ở tốt hơn của người dân.

Bộ Chính trị, cơ quan ra quyết định cao nhất của Đảng Cộng sản Trung Quốc, cũng cam kết “hồi sinh tất cả các loại bất động sản không hoạt động”.

Kể từ tháng 8, các nhà hoạch định chính sách đã đưa ra một loạt biện pháp nới lỏng. Mặc dù không có yếu tố nào đủ quyết định để xoay chuyển tình thế thị trường, nhưng vẫn có những dấu hiệu nhỏ về sự ổn định trong doanh số bán nhà ở một số thành phố lớn.

Wang Tao, Nhà kinh tế trưởng Trung Quốc của ngân hàng đầu tư đa quốc gia UBS có trụ sở tại Thụy Sỹ, cho biết các biện pháp nới lỏng cho đến nay phản ánh “sự thiếu đồng thuận và phối hợp trong chính phủ về quy mô hỗ trợ phù hợp cho lĩnh vực bất động sản”.

Tương lai vẫn là bất động sản

Thị trường bất động sản suy yếu đã làm gia tăng thâm hụt tài chính trong nước, điều này có thể hạn chế đầu tư và tăng trưởng GDP trong tương lai của Trung Quốc.

Triển vọng dài hạn của lĩnh vực này cũng có thể bị cản trở bởi sự suy giảm dân số và tốc độ đô thị hóa chậm lại, trong khi tỷ lệ sở hữu nhà và bất động sản tồn kho vốn đã cao.

Li Daokui, giáo sư kinh tế tại Đại học Thanh Hoa và là cựu cố vấn của ngân hàng trung ương Trung Quốc, cho rằng “thời kỳ hoàng kim” của thị trường bất động sản đã qua nhưng vẫn sẽ là “trụ cột quan trọng của nền kinh tế quốc gia trong tương lai”.

“Xét cho cùng, có 65% dân số Trung Quốc đang sinh sống ở thành thị và ít nhất 20% trong số họ không sở hữu nhà riêng. Thị trường bất động sản vẫn rất quan trọng”, Li nói trong một cuộc phỏng vấn với Baidu News vào tháng trước.

Yao Yang, hiệu trưởng viện Phát triển Quốc gia tại Đại học Bắc Kinh, cho biết bất động sản sẽ luôn là “ngành công nghiệp bình minh”.

Yao nói: “Khủng hoảng hiện tại chỉ là tạm thời và là kết quả của việc sử dụng các chính sách ngắn hạn để giải quyết các mục tiêu dài hạn. Nếu điều chỉnh chính sách được thực hiện kịp thời, kỳ vọng và niềm tin sẽ được khôi phục”.

Đài Loan tố Trung Quốc tung nhiều chiêu can thiệp bầu cử

(Ảnh minh họa).

Trung Quốc tung nhiều chiêu thức “đa dạng” để can thiệp vào cuộc bầu cử ở Đài Loan vào tháng 1 sang năm, từ áp lực quân sự đến phát tán tin tức giả, bao gồm cả việc thao túng các cuộc thăm dò dư luận, một quan chức an ninh cấp cao của Đài Loan cho biết ngày 4/10.

Trước cuộc bầu cử, Đài Loan thường xuyên cảnh báo nguy cơ bị Bắc Kinh can thiệp, nói rằng Trung Quốc tìm cách tác động có lợi cho các ứng cử viên có thể có thiện cảm hơn với Trung Quốc.

“Cách Cộng sản Trung Quốc can thiệp vào bầu cử rất đa dạng”, Tổng Giám đốc Cục An ninh Quốc gia Đài Loan Tsai Ming-yen nói với các nhà lập pháp trong một phiên họp ủy ban quốc hội.

Ông Tsai nói Trung Quốc có thể sử dụng áp lực quân sự, ép buộc kinh tế hoặc tin giả để tạo ra sự lựa chọn sai lầm giữa “chiến tranh hay hòa bình” trong cuộc bầu cử, nhằm khiến cử tri sợ hãi.

“Chúng tôi đặc biệt chú ý đến việc Cộng sản Trung Quốc hợp tác với các công ty thăm dò dư luận và các công ty quan hệ công chúng về khả năng thao túng các cuộc thăm dò dư luận và sử dụng chúng để can thiệp vào cuộc bầu cử”, ông nói thêm nhưng không nêu tên bất cứ công ty nào.

Văn phòng Đài Loan Sự vụ của Trung Quốc không trả lời các cuộc gọi yêu cầu bình luận. Trung Quốc đang trong kỳ nghỉ lễ quốc khánh kéo dài một tuần.

Theo các cuộc thăm dò ý kiến, Phó Tổng thống Đài Loan Lại Thanh Đức thuộc Đảng Dân Tiến cầm quyền, đảng ủng hộ bản sắc tách biệt của hòn đảo với Trung Quốc, là ứng cử viên được yêu thích làm tổng thống tiếp theo.

Trung Quốc coi ông Lại và đảng của ông là những kẻ ly khai và đã nhiều lần từ chối lời đề nghị đàm phán của họ. Ông Lại nói rằng ông không tìm cách thay đổi hiện trạng trên Eo biển Đài Loan mà chỉ có người dân Đài Loan mới có thể quyết định tương lai của họ.

Trung Quốc đã tăng cường các hoạt động quân sự xung quanh Đài Loan kể từ cuộc bầu cử gần đây nhất vào năm 2020, đồng thời thường xuyên điều tàu chiến và máy bay chiến đấu tới các vùng biển và vùng trời gần hòn đảo này.

Ông Tsai cho biết các cuộc tập trận gần đây nhất của Trung Quốc gần Đài Loan, bắt đầu vào tháng trước và được Bộ trưởng Quốc phòng Đài Loan mô tả là “bất thường”, gần như giống với các cuộc tập trận những năm trước về trọng tâm, chẳng hạn như các cuộc tập trận đổ bộ.

Tuy nhiên, lần này có nhiều máy bay và tàu tham gia hơn và Lực lượng Phi đạn của Quân đội Giải phóng Nhân dân (PLARF), lực lượng giám sát các phi đạn hạt nhân và phi đạn truyền thống của Trung Quốc, cũng tham gia nhiều cuộc tập trận hơn.

Vẫn theo lời ông, điều đó có thể liên quan đến việc Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đang tìm cách kiểm soát PLARF, một nhánh của quân đội Trung Quốc đang bị chú ý sau khi hai lãnh đạo cấp cao nhất của lực lượng này bất ngờ bị thay thế vào cuối tháng 7 bằng các chỉ huy bên ngoài.

Bộ Quốc phòng Trung Quốc cũng không trả lời yêu cầu bình luận.

Nhật Bản tăng tốc mua tên lửa của Mỹ

Nhật Bản sẽ bắt đầu mua tên lửa hành trình Tomahawk do Mỹ sản xuất vào năm 2025, sớm hơn một năm so với dự kiến ban đầu.

Tại cuộc họp với Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin ở Washington ngày 4/10, Bộ trưởng Quốc phòng Minoru Kihara cho biết Nhật Bản sẽ bắt đầu mua tên lửa hành trình Tomahawk do Mỹ sản xuất vào năm tài chính 2025, sớm hơn một năm so với dự kiến ban đầu.

Nhật Bản ban đầu muốn mua 400 tên lửa Tomahawk Block V mới nhất với tầm bắn khoảng 1.600km. Hiện tại, Nhật Bản dự kiến mua một lô gồm 200 tên lửa thuộc mẫu trước đó trong khoảng thời gian từ năm tài chính 2025 đến năm 2027. Phần còn lại của thỏa thuận bao gồm các tên lửa mới hơn, sẽ được giao theo kế hoạch ban đầu.

"Những nỗ lực đơn phương thay đổi hiện trạng bằng vũ lực sẽ không được dung thứ ở bất kỳ khu vực nào, kể cả Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Chúng ta cần tăng cường khả năng răn đe và phản ứng của các lực lượng đồng minh", Bộ trưởng Kihara nhấn mạnh.

Năm ngoái, Nhật Bản đã quyết định trang bị cho lực lượng phòng vệ nước này năng lực "phản công" do căng thẳng với Trung Quốc và Triều Tiên.

Chính phủ Nhật Bản tăng đáng kể ngân sách quốc phòng, trong khi đảng cầm quyền đang cân nhắc khả năng sửa đổi hiến pháp hòa bình thời hậu chiến nhằm nâng cao vị thế của Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản.

Theo Nhà Trắng, trong cuộc gặp với Bộ trưởng Kihara, Bộ trưởng Austin tái khẳng định cam kết vững chắc của Washington trong việc bảo vệ Nhật Bản và ủng hộ mong muốn nâng cấp lực lượng phòng vệ của Nhật Bản.

Nga lui về phòng thủ; Ukraine điều chỉnh cách triển khai xe tăng phương Tây?

(Ảnh minh họa).

Trong bối cảnh cuộc xung đột đã kéo dài 20 tháng, cả Nga và Ukraine đều đang điều chỉnh chiến thuật để tấn công hiệu quả hơn.

Tờ The New York Times đưa tin, chiến thuật tiến hành chậm lại rồi sau đó phản công nhanh của Nga đang tỏ ra hiệu quả trước đòn phản công của Ukraine.

Nga phòng thủ để phản công

Chiến thuật này, được gọi là "phòng thủ đàn hồi", trong đó quân đội Nga rút khỏi chiến hào về vị trí phòng thủ thứ cấp sau khi bị Ukraine tấn công. Sau đó, họ phản công khi lực lượng Kyiv đang tiếp cận chiến hào bị bỏ hoang, thời điểm rất dễ bị tấn công.

Nhà phân tích Ben Barry chuyên nghiên cứu chiến sự trên bộ tại Viện Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (Mỹ) nhận định chiến thuật này sẽ giúp bên phòng thủ ban đầu có cơ hội ra đòn quyết định, và gây thương vong nặng nề nhất có thể cho đối thủ.

Ngoài ngăn chặn Ukraine giành được các khu vực quan trọng, chiến thuật của Nga cũng nhằm loại bỏ nguy cơ Kyiv tiếp viện thêm quân và khí tài quân sự để tiến hành các cuộc tấn công tiếp theo.

Trong những tuần gần đây, đã xảy ra giao tranh dữ dội ở khu vực phía nam tỉnh Zaporizhzhia, khi Ukraine tìm cách khai thác chiến tích ở làng Robotyne nhằm thực hiện một cuộc đột phá quyết định xuyên qua hàng phòng thủ của Nga. Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW), một cơ quan cố vấn của Mỹ chuyên phân tích cuộc xung đột, cho biết các mặt trận gần đây thường xuyên được đổi chủ trong bối cảnh giao tranh dữ dội gần Robotyne.

ISW cũng đánh giá rằng Nga đã sử dụng các đòn phản công thành công. Theo đó, Moscow đã triển khai các đơn vị tinh nhuệ và gây thương vong nặng nề cho phía Kyiv.

Ukraine cũng dần thích nghi

Trong khi đó, đài CNN đưa tin Ukraine cũng đang rút ra nhiều bài học từ đợt phản công quy mô lớn mà nước này triển khai từ tháng 6. Theo đó, Kyiv được cho là đang cải thiện khả năng sử dụng các xe tăng do các đồng minh phương Tây cung cấp.

Theo CNN, Ukraine đang triển khai các phương tiện như xe tăng Leopard do Đức sản xuất để tấn công nhanh vào các vị trí của Nga nhưng lần này không phải qua các bãi mìn dày đặc. Trước đây, Kyiv đã tổn thất rất nhiều nhân lực và vũ khí khi cố gắng đột phá qua các công sự và hàng loạt chướng ngại vật của Nga.

Theo ông "Bars", một chỉ huy xe tăng của lực lượng Ukraine, nhóm ông hiện đã hiểu xe tăng hơn nên có thể triển khai chúng hiệu quả và tránh lãng phí nguồn lực được phương Tây cung cấp. Tờ Business Insider cũng có nhận định tương tự. Thay vì tìm kiếm đột phá nhanh chóng trong các cuộc tấn công lớn sử dụng xe tăng, Kyiv quay lại sử dụng các nhóm nhỏ bộ binh được hỗ trợ bởi pháo binh.

Trước đó, vào tháng 1, các đồng minh của Ukraine bao gồm Mỹ và Đức đã tặng hàng trăm xe bọc thép cho Ukraine khi nước này chuẩn bị phản công Nga. Xe tăng Leopard của Đức có áo giáp, động cơ và hệ thống định vị tốt hơn so với xe tăng thời Liên Xô mà Ukraine và Nga sử dụng. Do đó, nhiều người kỳ vọng chúng có thể giúp Kyiv xuyên thủng hệ thống phòng thủ của Moscow.

Tuy nhiên, rất nhiều phương tiện từ phương Tây đã bị phá hủy khi Ukraine nỗ lực triển khai các cuộc tấn công quy mô lớn. Theo tổ chức nghiên cứu RAND (Mỹ), các phương tiện này thường bị vô hiệu hóa bởi mìn sau đó bị trực thăng tấn công Nga và các khẩu đội chống tăng chuyên dụng loại khỏi vòng chiến.

Ngoài ra, Ukraine cũng đang "bắt chước" Nga để xây dựng các mô hình xe tăng và thiết giáp giả nhằm đánh lừa hoả lực của Moscow. Tuy nhiên, với sự phát triển của công nghệ, các mô hình như vậy rất dễ bị phát hiện và chiến thuật này không thật sự mang đến nhiều thay đổi lớn trên chiến trường.

Nguồn: CafeF; VTC; VOA; Dân Trí; Thanh Niên