Trung Quốc tiến gần hiện thực hóa 'giấc mơ Bắc Cực'

(Ảnh minh họa).

Đối diện với sự quay lưng từ phương Tây, Nga đã tìm đến sự giúp đỡ từ Trung Quốc và cũng chính động thái này đã giúp Bắc Kinh tăng cường sự hiện diện tại Bắc Cực.

Theo báo Wall Street Journal, Matxcơva đã quay sang tìm kiếm sự giúp đỡ từ Bắc Kinh khi phải đối mặt với hàng loạt lệnh trừng phạt từ Mỹ và đồng minh. Các công ty năng lượng phương Tây cũng đang cố gắng rút khỏi những dự án hợp tác với Nga tại Bắc Cực.

Chính tình hình trên đã giúp Trung Quốc nhanh chóng tăng cường sự hiện diện của mình ở cực Bắc Trái đất, thay đổi cục diện ở khu vực này, giúp Bắc Kinh tiến gần đến việc hiện thực hóa “giấc mơ Bắc Cực”.

"Giấc mơ Bắc Cực" của Trung Quốc

Trung Quốc vẫn luôn mong muốn mở rộng vai trò của mình ở Bắc Cực nhằm tìm ra con đường vận chuyển hàng hóa mới. Hồi năm 2017, Bắc Kinh từng đề xuất “con đường tơ lụa vùng địa cực” như một phần trong sáng kiến Vành đai và Con đường của Chủ tịch Tập Cận Bình.

Đề xuất trên của Bắc Kinh nhằm tận dụng khoảng cách ngắn hơn để vận chuyển hàng hóa qua Bắc Cực, tránh các điểm ách tắc ở kênh đào Suez và eo biển Malacca.

Theo nhận định của Wall Street Journal, ngoại trừ Nga, các quốc gia phương Tây đều ngày càng thận trọng với Trung Quốc.

Cụ thể, Đan Mạch đã ngăn cản kế hoạch xây dựng ba sân bay ở khu vực Greenland (quốc gia tự trị thuộc Đan Mạch) của Bắc Kinh do lo ngại về vấn đề an ninh. Trong khi đó, Canada chặn một công ty Trung Quốc mua mỏ vàng ở khu vực Bắc Cực hồi năm 2020 vì lý do tương tự.

Thế nhưng không phải lúc nào Nga cũng chào đón Trung Quốc đến Bắc Cực.

Matxcơva từng phản đối việc Trung Quốc nộp đơn xin trở thành quan sát viên của Hội đồng Bắc Cực. Hội đồng này là cơ quan chung của 8 quốc gia giáp khu vực vùng cực này, đồng thời cũng là diễn đàn hàng đầu trong việc giải quyết các vấn đề ở vùng cực Bắc.

Trước đó, Matxcơva cũng ngăn chặn các tàu nghiên cứu của Trung Quốc đến Bắc Cực.

Cánh cửa Bắc Cực mới cho Trung Quốc

Trước sự quay lưng của các công ty từ phương Tây, Matxcơva đã nhanh chóng bắt tay với các công ty Trung Quốc để tiếp tục phát triển các cảng, mỏ dầu cũng như các cơ sở hạ tầng khác ở khu vực thuộc lãnh thổ Nga tại Bắc Cực.

Hồi tháng 2 năm nay, Nga đã thay đổi một số điểm trong chính sách Bắc Cực của mình.

Chuyển chiến lược từ tập trung vào việc “tăng cường quan hệ láng giềng tốt đẹp với các quốc gia gần Bắc Cực khác”, Matxcơva nay còn chú trọng tiếp cận các quốc gia bên ngoài.

Theo Wall Street Journal, đây chính là động thái giúp “cánh cửa đến Bắc Cực” của Trung Quốc ngày càng được mở ra rộng hơn.

Ông Anatoly Tkachuk, một cựu sĩ quan của Ủy ban An ninh quốc gia Liên Xô (KGB) đã chuyển sang kinh doanh, tiết lộ ông đã gặp đại diện của hai tập đoàn quốc doanh khổng lồ của Trung Quốc là China Communications Construction và China Railway Construction hồi tháng 1 năm nay. Mục đích cuộc gặp là để thảo luận về kế hoạch khai thác titan và các nguyên liệu thô từ một mỏ tài nguyên lớn ở vùng biển cực Bắc này.

Trong khi đó, chính quyền khu vực Nenets, dọc theo biển Barents hồi tháng 8 vừa qua cũng cho biết tập đoàn năng lượng kỹ thuật Trung Quốc đã đồng ý mở một chi nhánh ngay trong khu vực công ty này thực hiện thăm dò phát triển các mỏ khí đốt tự nhiên.

Theo dữ liệu của Công ty vận tải Kpler, đã có 10 chiếc tàu vận chuyển dầu thô Nga đến Trung Quốc chỉ trong hai tháng 8 và 9 vừa qua.

Không chỉ kinh tế, Matxcơva và Bắc Kinh cũng tăng cường tham gia các cuộc tập trận hải quân chung, cũng như triển khai sắp xếp trật tự an ninh hàng hải ở vùng cực.

Nga cũng mong muốn Trung Quốc hỗ trợ về công nghệ như cải tiến dữ liệu vệ tinh để theo dõi tình hình băng giá ở Bắc Cực.

Nga ồ ạt mua 1 món hàng đã qua sử dụng với số lượng kỷ lục, nước châu Á 'phanh gấp' dù doanh thu siêu khủng

Nhu cầu của Nga đối với món hàng này đã tăng mạnh, thậm chí chấp nhận mua vào với giá cao gấp đôi so với thời điểm năm 2020.

Cắt đứt kênh giao dịch lợi nhuận cao

Theo tờ Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng (SCMP), việc Nhật Bản quyết định cấm bán phần lớn xe ô tô qua sử dụng sang Nga đã làm gián đoạn ngành thương mại trị giá gần 2 tỷ USD hàng năm.

Chính phủ Nhật Bản đã cấm xuất khẩu gần như tất cả các loại xe (trừ xe ô tô bình dân cỡ nhỏ) sang Nga, cắt đứt kênh giao dịch lợi nhuận cao với các loại xe Toyota, Honda và Nissan đã qua sử dụng thông qua một mạng lưới các sàn môi giới và các cảng nhỏ, đặc biệt là Fushiki - trung tâm xuất khẩu quan trọng trên Biển Nhật Bản.

Lệnh cấm trên đã khiến giá ô tô cũ của Nhật Bản giảm xuống, các sàn môi giới phải đua nhau chuyển xe sang các khu vực khác, đặc biệt là các thị trường mà vô lăng ô tô đặt ở bên phải như New Zealand, Đông Nam Á và châu Phi.

Nhu cầu của Nga đối với xe ô tô đã qua sử dụng từ Nhật Bản đã tăng mạnh sau khi các hãng ô tô nước ngoài, bao gồm Toyota, rút lui khỏi hoạt động kinh doanh ở Nga.

Năm ngoái, Nga đã mua hơn 1/4 lượng ô tô đã qua sử dụng của Nhật Bản, mức cao kỷ lục so với thời điểm năm 2020 - khi thị trường Nga chỉ chiếm khoảng 15% lượng xuất khẩu ô tô đã qua sử dụng của Nhật Bản.

Đáng nói, Moscow còn mua vào với mức giá trung bình mỗi xe gần 8.200 USD, gấp đôi so với giá vào năm 2020.

Theo dữ liệu thương mại, kim ngạch nhập khẩu mặt hàng này từ Nhật Bản của Nga có thể lên đến 1,9 tỷ USD cho cả năm 2023 trước khi Nhật Bản áp đặt lệnh cấm khắt khe hơn nói trên.

Số liệu từ cơ quan phân tích Autostat của Nga cho thấy, hơn một nửa trong số 303.000 ô tô đã qua sử dụng được Nga nhập khẩu trong 8 tháng đầu năm đến từ Nhật Bản, tương đương một nửa doanh số 606.950 xe mới của các thương hiệu Nga và Trung Quốc được bán ra trong cùng kỳ.

Tình hình kinh doanh lao dốc

Cho tới tháng 7 năm nay, SV Alliance - một công ty xuất khẩu ô tô có trụ sở tại Toyama - đã đưa trung bình khoảng 6.500 ô tô qua sử dụng đến Nga mỗi tháng. Số ô tô này được chuyển từ Fushiki, cách Vladivostok của Nga khoảng 800 km, và tàu chở hàng chỉ mất hai ngày để đến nơi.

Olesya Alekseeva, điều phối viên hậu cần tại SV Alliance cho biết: "Doanh số kinh doanh đã giảm khoảng 70% và chúng tôi phải cho nghỉ một số nhân công vì không có đủ việc làm".

Trong nhiều thập kỷ qua, Nhật Bản là quốc gia hàng đầu trong lĩnh vực xuất khẩu ô tô đã qua sử dụng. Nguyên nhân là do hệ thống kiểm tra bắt buộc đối với xe đã qua sủ dụng tại Nhật Bản khiến chi phí sử dụng, bảo dưỡng xe cũ còn cao hơn chi phí mua xe mới.

Ông Takanori Kikuchi - Giám đốc chính sách thương mại ô tô tại Bộ Kinh tế, Thương mại và Công nghiệp Nhật Bản, cho biết chính phủ Nhật Bản đang theo dõi để xem lệnh cấm này sẽ gây ra những tác động như thế nào.

Ban đầu, Nhật Bản cấm xuất khẩu xe hạng sang tới Nga vào tháng 4 năm ngoái, sau đó tiếp tục cấm xuất khẩu thêm xe tải hạng nặng vào tháng 6.

Theo lệnh cấm mới nhất đưa ra vào cuối tháng 8, các đại lý vẫn được phép xuất khẩu các xe nhỏ hơn, chẳng hạn như Toyota Yaris hoặc Honda Fit, sang Nga.

Giám đốc điều hành Wataru Nishiwaki của Element Trading - một đại lý ô tô đã qua sử dụng ở tỉnh Niigata giáp Toyama - cho biết tỷ lệ doanh thu từ Nga trong hoạt động bán xe của họ đã giảm từ 50% xuống 20%.

Dữ liệu sơ bộ từ công ty đấu giá ô tô USS cho thấy, số lượng xe ô tô qua sử dụng được chào bán đã tăng hơn 20% trong tháng 8 so với cùng kỳ năm trước, nhưng giá bán trung bình của các phương tiện đã giảm 7%.

Việc giá bán giảm được một số bên hoan nghênh, ví dụ như công ty tái chế pin 4R Energy - liên doanh giữa Nissan và công ty thương mại Sumitomo. Giám đốc điều hành Yutaka Horie cho biết, 4R Energy đã nhận được một "lợi thế quan trọng" khi các loại ô tô qua sử dụng (ví dụ như Nissan LEAF) có giá bán giảm. Giá thấp mang tới cho công ty này cơ hội lớn hơn để đảm bảo nguồn cung.

Tấn công khủng bố ở Niger: 29 binh sĩ thiệt mạng; chính quyền quân sự để quốc tang 3 ngày

(Ảnh minh họa).

Hôm 3/10, Niger bắt đầu ba ngày quốc tang sau khi 29 binh sĩ thiệt mạng trong một cuộc tấn công đẫm máu nhất kể từ khi quân đội lên nắm quyền vào tháng 7.

Hãng tin AFP ngày 3/10 dẫn thông báo của Bộ Quốc phòng Niger đưa ra vào tối 2/10 cho biết 29 binh sĩ nước này đã bị thiệt mạng trong một vụ tấn công ở miền Đông, nghi ngờ do các tay súng thánh chiến tiến hành.

Theo Bộ Quốc phòng Niger, vụ tấn công diễn ra gần biên giới đất nước với Mali, nơi đang xảy ra giao tranh với các chiến binh liên kết với nhóm Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng và tổ chức khủng bố quốc tế Al-Qaeda.

Các binh sĩ Niger bị tấn công bởi hơn một trăm kẻ khủng bố theo phương thức cảm tử. Vụ tấn công làm 29 binh sĩ thiệt mạng, 2 binh sĩ bị thương nặng và cũng khiến "vài chục kẻ khủng bố" thiệt mạng.

Đây là vụ tấn công đẫm máu nhất ở Niger kể từ khi quân đội lật đổ Tổng thống hợp hiến, ông Mohamed Bazoum, vào ngày 26/7 và lên nắm quyền.

Sau vụ tấn công khủng bố nêu trên, chính quyền quân sự ở Niger đã quyết định để quốc tang 3 ngày, bắt đầu từ hôm 3/10.

Khu vực “tam giác biên giới” giữa Niger, Mali và Burkina Faso là nơi thường xuyên xảy ra các cuộc tấn công của các phiến quân liên kết với nhóm Nhà nước Hồi giáo và Al-Qaeda.

Tháng 8 vừa qua, ít nhất 17 binh sĩ Nigeria thiệt mạng và 20 người bị thương trong một cuộc tấn công của các chiến binh thánh chiến gần biên giới giữa Niger và Burkina Faso.

Quốc hội Ukraine ‘ăn miếng trả miếng’ với tỷ phú Elon Musk

Quốc hội Ukraine và chủ tịch quốc hội Ukraine ngày 2/10 chế nhạo tỷ phú Elon Musk sau khi ông đăng một hình ảnh châm biếm trên nền tảng mạng xã hội của mình chế nhạo lời cầu xin của Tổng thống Volodymyr Zelenskyy về sự hỗ trợ thời chiến từ phương Tây.

Ông Musk sở hữu SpaceX, công ty cung cấp dịch vụ liên lạc vệ tinh Starlink rất quan trọng cho nỗ lực quốc phòng của Ukraine, nhưng những phát biểu của ông đôi khi khiến Kyiv tức giận kể từ cuộc xâm lược toàn diện do Nga phát động vào tháng 2 năm ngoái.

Sáng ngày 2/10, ông Musk đã đăng một hình ảnh châm biếm trên nền tảng X của mình, trước đây gọi là Twitter: hình ảnh Tổng thống Ukraine cùng dòng ghi chú “Khi đã 5 phút trôi qua mà bạn vẫn chưa xin một tỷ đô la viện trợ.”

Nhà lãnh đạo Ukraine và các phụ tá hàng đầu của ông đã kêu gọi các đồng minh của họ trong suốt cuộc chiến đảm bảo hàng tỷ đô la viện trợ quân sự để ứng phó và đẩy lùi cuộc xâm lược của Nga.

Chủ tịch quốc hội Ukraine, ông Ruslan Stefanchuk, đã chỉ trích ông Musk bằng bài đăng riêng của mình trên X.

“Đây là khi ...(ông Elon Musk) cố gắng chinh phục không gian, nhưng đã xảy ra trục trặc và trong vòng 5 phút, ông ấy rơi xuống địa ngục,” ám chỉ rõ ràng đến vụ phóng phi đạn thất bại của SpaceX vào tháng 4.

Quốc hội Ukraine, trên trang chính thức trên X, tố cáo ông Musk truyền bá tuyên truyền của Nga. Quốc hội Ukraine cũng đăng nội dung châm biếm với hình ảnh của ông Musk và chú thích: “Khi đã 5 phút trôi qua mà anh vẫn chưa truyền bá tuyên truyền của Nga.”

Cố vấn tổng thống Ukraine, Mykhailo Podolyak, người trước đây đã chỉ trích một số phát biểu của ông Musk, nói trong một bài đăng trên X rằng việc im lặng hoặc mỉa mai Ukraine làm lợi cho tuyên truyền của Nga.

“Thật không may, không phải tất cả mọi người và không phải luôn luôn, tuy là những nhân vật quan trọng của giới truyền thông, nhưng ở cách xa tâm chấn chiến tranh hàng nghìn km, có thể nhận ra những vụ đánh bom và tiếng khóc hàng ngày của những đứa trẻ mất cha mẹ là như thế nào”.

Các quan chức Ukraine trước đó trong cuộc chiến đã chỉ trích ông Musk vì gợi ý rằng họ nên cân nhắc việc nhường đất vì hòa bình, một quan điểm mà Kyiv đã kiên quyết bác bỏ.

Ông Zelenskyy đã đến thăm Hoa Kỳ vào tháng 9 và gặp các quan chức hàng đầu nhằm đảm bảo có thêm viện trợ. Cuối tuần qua, viện trợ cho Ukraine đã bị loại bỏ khỏi biện pháp tài trợ tạm thời được Quốc hội Hoa Kỳ thông qua nhằm ngăn chặn việc chính phủ Hoa Kỳ đóng cửa.

Mỹ là nhà tài trợ lớn nhất cho Ukraine kể từ cuộc xâm lược toàn diện của Nga vào năm ngoái, cung cấp hàng chục tỷ đô la viện trợ quân sự và tài chính.

Mặt trận Nam Donetsk: Điềm báo cho cuộc phản công của Ukraine?

(Ảnh minh họa).

Những trận chiến ác liệt nhất giữa Nga và Ukraine đang diễn ra ở mặt trận phía Nam Donetsk. Theo giới phân tích, những gì diễn ra tại mặt trận này có thể trở thành điềm báo cho cuộc phản công của Ukraine.

Nga tăng cường sử dụng máy bay không người lái

Ukraine cố gắng vượt qua biên giới giữa Cộng hòa nhân dân Donetsk (DPR) tự xưng và vùng Zaporizhzhia nhưng không thể tiến quá xa do sự ngăn cản của Nga. Nga đã tăng cường sử dụng máy bay không người lái tiên tiến trong nhiều tháng qua và điều này giúp họ có cái nhìn sâu sắc hơn về việc sắp xếp, triển khai của quân đội Ukraine ở khu vực Nam Donetsk.

Tiền tuyến ở phía Nam Donetsk cách Volnovakha 50 km về phía Tây, tới biên giới vùng Zaporizhzhia. Đây là nơi lực lượng Ukraine kiểm soát mỏm đá Vremevsky và chiếm giữ một số ngôi làng nhỏ. Ukraine hiện đang di chuyển về phía Đông và các trận chiến dữ dội đang diễn ra tại trục tam giác Novodonetskoye-Novomorskoye-Kermenchik.

Đơn vị dân quân Kaskad thuộc Cộng hòa Nhân dân Donetsk (DPR) tự xưng đang trấn thủ tại khu vực cách trục tam giác này khoảng vài km. Họ phối hợp với quân đội Nga và tấn công các lực lượng Ukraine bằng máy bay không người lái cảm tử góc nhìn thứ nhất (UAV FPV) cùng nhiều loại vũ khí khác. Phương tiện chính mà lực lượng này sử dụng để thực hiện nhiệm vụ trinh sát tầm xa là UAV cảm tử Lancet và Zala. Để đến được cứ điểm của Kaskad là điều vô cùng khó khăn vì không có các con đường trải nhựa bằng phẳng, thay vào đó là những tuyến đường mòn gập ghềnh, nhiều sỏi đá.

Các kỹ thuật viên có biệt danh Nike và Dym thuộc nhóm vận hành máy bay không người lái của lực lượng Kaskad cho biết, có rất nhiều công việc phải làm trên tuyến đầu và việc điều khiển UAV phụ thuộc rất nhiều vào thời tiết. Để triển khai một UAV, đôi khi họ phải mất khoảng 10 phút.

“Chúng tôi vận hành UAV hầu như toàn thời gian. Đôi khi chúng tôi phát hiện một kho đạn dược của đối phương nhờ sử dụng UAV trinh sát và điều chỉnh hệ thống pháo để phá hủy. UAV Zala có thể bay liên tục trên không trung và chỉ hạ cánh để nạp lại năng lượng. Còn với UAV Lancet, chúng tôi sẽ sử dụng khi phát hiện mục tiêu có giá trị”, Dym chia sẻ.

Các binh sỹ thuộc Đơn vị dân quân Kaskad cho biết, hồi tháng 6 vừa qua, họ đã triển khai UAV thả chất nổ để vô hiệu hóa một chiếc xe tăng Leopard bằng cách tấn công vào tháp pháo, khiến nó không thể hoạt động được và cuối cùng khai hỏa các hệ thống pháo để phá hủy xe tăng này.

“Ukraine đã nhận được xe tăng Abrams do Mỹ sản xuất. Chúng tôi rất mong sẽ nhanh chóng bắn hạ được xe tăng mới này. UAV Lancet được trang bị cả đầu đạn nổ phân mảnh và đầu đạn tích lũy, vì thế chúng có thể nhắm mục tiêu vào tất cả các phương tiện”, binh sỹ này nói thêm.

Thời gian gần đây, quân đội Ukraine thường tấn công theo từng nhóm nhỏ, ngụy trang các phương tiện và chế tạo bản sao vũ khí làm mồi nhử hỏa lực của Nga. Nhưng với những người vận hành UAV dày dặn kinh nghiệm, việc phân biệt các hệ thống thật, giả không phải là công việc quá khó khăn. Ngoài việc dùng các hệ thống giả, Ukraine cũng tăng cường sử dụng các hệ thống tác chiến điện tử để vô hiệu hóa UAV của Nga. Trong trường hợp đó, các binh sỹ Nga buộc phải điều hướng UAV để tránh vùng nguy hiểm.

Nhóm vận hành máy bay không người lái của đơn vị dân quân Kaskad cho biết, UAV Zala và Lancet được điều khiển bằng chuột và bàn phím, giống như một trò chơi mô phỏng trên máy tính cá nhân. Hầu hết quy trình đều được tự động hóa. Người vận hành chỉ cần thiết lập một chương trình tổng thể và máy móc sẽ tự động làm mọi việc. Một binh sỹ có biệt danh Corvus cho biết: “UAV Lancet có máy ảnh hiện đại, có thể phóng to hoặc thu nhỏ hình ảnh về mục tiêu. Ngoài ra, nó cũng có khả năng chống lại các thiết bị tác chiến điện tử. Nếu bị gây nhiễu chúng sẽ tự động quay trở lại điểm xuất phát”.

Điềm báo cho cuộc phản công của Ukraine?

Theo lực lượng Kaskad, bất chấp những nỗ lực lớn suốt 3 tháng qua, Ukraine vẫn chưa thể xuyên thủng phòng tuyến Nga ở phía Nam Donetsk. Trong suốt mùa Hè, Ukraine chỉ giành quyền kiểm soát một số ngôi làng nhưng họ đã mất 3 lữ đoàn tinh nhuệ khi cố gắng xuyên thủng tuyến phòng thủ của Nga.

Một sỹ quan có biệt danh Max của Kaskad cho biết: “Hoạt động của các binh sỹ và sỹ quan Ukraine đã giảm dần. Hiện giờ họ có rất ít binh sỹ chuyên nghiệp hoặc những thành phần nòng cốt tham gia chiến đấu tại phía Nam Donetsk”.

Sỹ quan này cho rằng, Ukraine có thể đã có ý định san bằng tiền tuyến xung quanh Ugledar, nhưng không đủ nhân lực để thực hiện mục tiêu. Sau đó họ tính đến việc tiếp cận Volnovakha, cắt đứt tuyến đường cao tốc Donetsk - Mariupol và quay trở lại bờ Biển Azov. Nhưng nỗ lực chống trả của đơn vị Kaskad và các đơn vị khác của Nga đã khiến kế hoạch này bị chệch hướng. “Họ đang củng cố quyền kiểm soát các khu vực đã chiếm được, thực hiện nhiều cuộc tấn công bằng UAV và các hệ thống pháo. Nhưng nỗ lực này có thể không kéo dài”, Max cho biết.

Theo giới phân tích, những gì diễn ra ở Nam Donetsk cho thấy cuộc phản công của Ukraine đang tiến đến giai đoạn chậm lại. Báo Der Spiegel dẫn lời chuyên gia quân sự Franz Stefan Gadi suy đoán, trong tương lai gần, hoạt động phản công của Ukraine sẽ giảm sút, kể cả việc sử dụng đạn pháo lẫn tốc độ tấn công.

“Cuộc phản công của Ukraine sắp qua giai đoạn cao trào, sau đó họ sẽ không thể tấn công hiệu quả”, ông Franz Stefan Gadi nhấn mạnh.

Chuyên gia này cũng lưu ý, Ukraine vẫn chưa đạt được đột phá lớn về mặt chiến thuật và để cuộc phản công tiến triển, họ cần phải huy động toàn bộ lực lượng dự bị, vốn đã bị suy yếu sau nhiều tháng chiến đấu.

Nguồn: Tuổi Trẻ; CafeF; Soha; VOA; VOV