THI HÀNH ÁN DÂN SỰ NĂM 2025 THU KỶ LỤC 150.000 TỶ ĐỒNG, "ĐẠI ÁN" TRƯƠNG MỸ LAN CHIẾM HƠN 30%

Số lượng vụ việc thụ lý trong năm về việc và tiền đều tăng hơn so với năm 2024, bên cạnh đó, nhiều "đại án" có quy mô chưa từng có phát sinh.

Theo thông tin từ Cục Quản lý Thi hành án dân sự (THADS), Bộ Tư pháp, năm 2025, chỉ tiêu nhiệm vụ THADS được Quốc hội giao là 83,90% về việc; 51,90% về tiền. Cho đến nay, kết quả thực hiện chỉ tiêu nhiệm vụ đã vượt chỉ tiêu Quốc hội giao cả về việc và về tiền, cụ thể: thi hành xong hơn 577.000 việc, vượt 0,35% chỉ tiêu được giao; thi hành xong hơn 150.000 tỷ, vượt 4,23% chỉ tiêu được giao.

Đây là tiền thi hành án dân sự thu cao nhất từ trước đến nay.

Đây là kết quả rất đáng ghi nhận đối với ngành Tư pháp, nhất là trong bối cảnh nhiệm vụ năm nay diễn ra với áp lực công việc đặc biệt lớn.

Số lượng vụ việc thụ lý trong năm về việc và tiền đều tăng hơn so với năm 2024, bên cạnh đó, nhiều "đại án" có quy mô chưa từng có phát sinh, điển hình như vụ Trương Mỹ Lan cùng đồng phạm với hơn 43.000 người bị hại, giá trị thi hành hơn 50.000 tỷ đồng và hàng nghìn bất động sản phải xử lý trên phạm vi cả nước.

Việc vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp mới triển khai đòi hỏi tái thiết lập cơ chế phối hợp, trong khi gần 1.000 Chấp hành viên đã được giải quyết chế độ nghỉ theo Nghị định số 178/2024/NĐ-CP, gây thiếu hụt nghiêm trọng về nhân lực.

Cục trưởng Cục Quản lý thi hành án dân sự Nguyễn Thắng Lợi khẳng định: "Trong bối cảnh khó khăn trên, việc hoàn thành vượt mức các chỉ tiêu đề ra càng cho thấy nỗ lực vượt bậc của hệ thống thi hành án dân sự cả nước. Thành tích này không chỉ mang ý nghĩa hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị được giao, mà còn góp phần thu hồi hiệu quả tài sản cho Nhà nước và người dân, củng cố niềm tin vào tính nghiêm minh của pháp luật".

Trong hơn một thập kỷ qua, khối lượng công việc THADS tăng với tốc độ chóng mặt. So với năm 2015, đến năm 2025 số việc phải thi hành tăng hơn 33,36%, số tiền phải thi hành tăng tới 476,79%, trong khi toàn hệ thống tinh giảm gần 1.400 biên chế. Bình quân mỗi chấp hành viên phải xử lý 123 việc với hơn 84,79 tỷ đồng mỗi năm, gấp nhiều lần so với trước đây.

Đáng chú ý, chỉ trong hai tháng 7 và tháng 8/2025, Bộ Tư pháp đã giải quyết chế độ nghỉ cho gần 1.000 Chấp hành viên. Hệ quả là đến cuối tháng 9/2025, mỗi Chấp hành viên phải đảm nhiệm trung bình 342 việc, tương ứng với 235,4 tỷ đồng.

CẮT GIẢM THỦ TỤC THUẾ, NGƯỜI DÂN 'NHẸ GÁNH'

Để hỗ trợ người dân, doanh nghiệp, Bộ Tài chính đề xuất cắt giảm tới 44% thủ tục. Nhiều thủ tục thuế áp dụng triệt để công nghệ thông tin, hoàn toàn tự động. Doanh nghiệp, người dân kỳ vọng việc cắt giảm này sẽ góp phần giảm thời gian, chi phí.

Sẽ giảm 44% thủ tục hành chính thuế

Là một trong các luật tác động trực tiếp tới người dân và doanh nghiệp, dự thảo Luật Quản lý thuế đang được Bộ Tài chính xây dựng sẽ cắt giảm nhiều thủ tục hành chính. Ông Đặng Ngọc Minh, Phó cục trưởng Cục Thuế cho biết, dự thảo Luật Quản lý thuế giảm 44% thủ tục hành chính. Các thủ tục đơn giản hơn theo tinh thần cải cách, với quan điểm xây dựng chính sách là lấy người nộp thuế làm trung tâm.

Dự thảo Luật mới loại bỏ 10 điều trong luật hiện hành như: Hội đồng tư vấn thuế xã, phường, thị trấn; trách nhiệm đăng ký thuế của Bộ trưởng Bộ Tài chính và cơ quan thuế; thứ tự thanh toán thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt; điều kiện và cấp giấy xác nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ làm thủ tục thuế (nhiệm vụ, quyền hạn của người ra quyết định thanh tra thuế; nhiệm vụ quyền hạn của trưởng đoàn thanh tra và thành viên đoàn; quyền - nghĩa vụ của đối tượng bị thanh tra; kết luận thanh tra; thanh tra lại trong hoạt động thanh tra thuế).

Theo thống kê ngành Thuế, năm 2021 có 435 thủ tục hành chính. Sau đó, ngành thuế cắt giảm về 204 thủ tục hành chính, đầu năm 2025 còn 219 thủ tục. Đã có 99% doanh nghiệp khai thuế, nộp thuế điện tử; 100% doanh nghiệp sử dụng hóa đơn điện tử và gần 7 triệu người sử dụng Etax Mobile.

“Việc loại bỏ không gây ảnh hưởng đến ngân sách nhà nước và giúp tập trung vào việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính thuế. Thành phần hồ sơ tinh gọn, rút gọn quy trình xử lý và rút ngắn thời gian giải quyết. Quy định mới hỗ trợ người nộp thuế trong các khâu đăng ký, kê khai, quyết toán, hoàn thuế góp phần giảm chi phí tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp”, Bộ Tài chính cho biết.

Theo ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng thư ký Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), Luật Quản lý thuế mang tính nền tảng. Luật thuế chuyên ngành xác lập mức thuế, đối tượng chịu thuế, Luật Quản lý thuế là “luật thủ tục”.

“Luật Quản lý thuế điều chỉnh toàn bộ quy trình thực hiện nghĩa vụ thuế - từ đăng ký, kê khai, nộp thuế, đến hoàn thuế, miễn giảm, cưỡng chế, kiểm tra, khiếu nại… Đây là luật ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí, thời gian tuân thủ và mức độ thuận tiện trong thực hiện nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp và người dân”, ông Tuấn cho biết.

Ông Tuấn đề xuất, Bộ Tài chính xây dựng lộ trình triển khai hệ sinh thái thuế điện tử, đầu tư nguồn lực, đảm bảo dữ liệu được bảo mật, an toàn và không bị lạm dụng. Cơ quan soạn thảo cần tiếp tục rà soát, chuẩn hóa biểu mẫu, tăng cường dịch vụ công trực tuyến, đảm bảo các quy định mới khi ban hành phải áp dụng được ngay trong thực tế, đặc biệt đối với doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ.

Cần cắt giảm chi phí

Thủ tục hành chính, chi phí lĩnh vực thuế là một trong lĩnh vực doanh nghiệp “than phiền” nhiều nhất. Tại báo cáo chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh năm 2025 (PCI), VCCI cho biết, theo kết quả khảo sát năm 2024, doanh nghiệp đầu tư trực tiếp nước ngoài cho biết, lĩnh vực hành chính vẫn còn nhiều phiền hà.

Thủ tục thuế tiếp tục dẫn đầu danh sách các mối quan ngại, với 35% doanh nghiệp (tham gia khảo sát) đánh giá vấn đề liên quan đến thuế là phiền hà nhất. Con số này tăng mạnh so với mức 16% của năm 2023 và đảo ngược xu hướng giảm ghi nhận trong những năm trước đó.

Tại tọa đàm về nhận diện điểm nghẽn pháp lý vừa diễn ra, ông Phan Đức Hiếu, Ủy viên Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội dẫn ví dụ việc thủ tục hành chính thuế phát sinh chi phí. Ông Hiếu so sánh, khi thủ tục phức tạp, doanh nghiệp có thể phải thuê đến 3-4 người để xử lý các vấn đề liên quan đến báo cáo thuế. Thậm chí, có doanh nghiệp phải bố trí cả phòng thuế, phòng kế toán với 10 đến 15 nhân sự, dẫn đến chi phí nhân lực rất lớn. Nếu thủ tục đơn giản, chỉ cần 1 người có thể làm cho 3 doanh nghiệp, sẽ giúp giảm chi phí.

Bà Hương Vũ, Tổng Giám đốc EY Consulting Việt Nam đánh giá, chính sách về thuế được sửa đổi và ban hành gần đây theo hướng minh bạch, hiệu quả, phù hợp với thông lệ quốc tế. Các chính sách thuế đang tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp trong việc tuân thủ, giảm các thủ tục hành chính và chi phí.

Các điều khoản tại dự thảo Luật Quản lý thuế cũng làm rõ định hướng chuyển đổi số, hiện đại hóa quản lý thuế, ứng dụng công nghệ thông tin, dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo (AI) để nâng cao hiệu quả quản lý. Dự thảo luật nhấn mạnh chuyển từ tư duy “quản lý” sang “phục vụ”, lấy người nộp thuế làm trung tâm. Đồng thời, thúc đẩy tuân thủ tự nguyện dựa trên phân loại rủi ro và mức độ tuân thủ; cải cách thủ tục hành chính.

Đầu năm 2025 tới nay, một trong thủ tục thuế đơn giản so với trước đây là hoàn thuế thu nhập cá nhân tự động. Chỉ trong 3 ngày làm việc, người nộp thuế có thể nhận tiền hoàn thuế qua tài khoản cá nhân. Theo đó, hệ thống cơ sở dữ liệu tự động ngành Thuế đã tạo lệnh hoàn thuế và gửi điện tử cho Kho bạc Nhà nước để chi hoàn thuế cho người nộp thuế. Gần 257.000 hồ sơ hoàn thuế thu nhập cá nhân tự động được xử lý với số tiền gần 1.170 tỷ đồng trong những ngày đầu tiên vận hành việc hoàn thuế tự động.

HÀ NỘI LỘ LỖ HỔNG CẢNH BÁO THIÊN TAI, NGẬP LỤT

Chuyên gia cho rằng, thành phố Hà Nội đang thiếu một quy trình quản lý rủi ro thiên tai, nhất là các kênh thông tin cảnh báo khiến người dân bức xúc.

Rời rạc, bị động trong cảnh báo rủi ro

Sau trận mưa ngập lịch sử vừa qua, Hà Nội bộc lộ nhiều vấn đề trong quản lý rủi ro thiên tai và lỗ hổng về thông tin cảnh báo.

Người dân cho rằng: Toàn bộ các thông tin họ biết đến các điểm úng ngập ở Hà Nội đều thông qua mạng xã hội do người dân đăng tải. Còn thông tin từ phía chính quyền phát ra rất chậm, gần như không phát huy hiệu quả.

Ông Đỗ Mạnh Hưng (tổ 3, phường Vĩnh Tuy), một người dân đang phải để xe tại gara sửa chữa từ ngày 1/10 cho biết, các thông tin cảnh báo được chính quyền đưa ra trong trận mưa lớn vừa qua rất chậm, khiến người dân bị động, con cái không ai đón, cuộc sống gia đình đảo lộn.

Các chuyên gia đánh giá, trận mưa lớn vừa qua cho thấy năng lực phòng, chống rủi ro của Hà Nội đang rất có vấn đề. Thông tin cảnh báo được chính quyền đưa ra cũng chỉ là những công điện hành chính, không giúp ích cho những người dân đang mắc kẹt giữa "biển ngập lụt".

PGS.TS Nguyễn Ngọc Trực, Trưởng nhóm Nghiên cứu mạnh Kỹ thuật hạ tầng ứng phó với biến đổi khí hậu - Khoa Kiến trúc, Đô thị và Khoa học bền vững, Trường Khoa học liên ngành và Nghệ thuật, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng, Hà Nội nói riêng hay cả nước nói chung đều đang thiếu một "quy trình quản lý rủi ro thiên tai" hiệu quả, dẫn đến thông tin đưa ra thường rời rạc và bị động.

Ông Trực cho biết, trên thế giới, nhiều nước đã chuẩn hóa quy trình quản lý rủi ro thành 5 bước rõ ràng, gồm: Đánh giá rủi ro, xác định các mối nguy và mức độ ảnh hưởng; Phòng ngừa, giảm nhẹ bao gồm xây dựng các công trình hạ tầng, chính sách để giảm thiểu thiệt hại khi thiên tai xảy ra; Chuẩn bị ứng phó là lên kế hoạch, diễn tập, chuẩn bị nguồn lực; Ứng phó khi xảy ra thiên tai là hành động trực tiếp trong và ngay sau khi thiên tai diễn ra; Khắc phục hậu quả và cải thiện quy trình, rút kinh nghiệm cho những lần sau.

Với Việt Nam, theo ông Trực, quản lý rủi ro thiên tai chưa được quan tâm thích đáng. "Chúng ta chỉ quan tâm đến một vài bước nhỏ trong một vài khâu lớn đó, chứ chưa có một hệ thống tổng thể. Hầu hết các kế hoạch, các quy trình vẫn nằm trên giấy và chưa đi vào cuộc sống. Đây là điểm yếu lớn nhất của chúng ta", ông Trực nói.

Xây dựng quy trình cảnh báo rủi ro theo thời gian thực

Đối với việc cảnh báo úng ngập, thiên tai, PGS.TS Nguyễn Ngọc Trực cho rằng, Hà Nội đang thiếu hụt nghiêm trọng các kênh thông tin hiệu quả cảnh báo cho người dân. Từ thực tế này, ông cho rằng nên nghiên cứu xây dựng một ứng dụng (app) chuyên biệt, cập nhật tình hình giao thông, tình trạng mưa, các điểm ngập lụt theo thời gian thực.

"Giống như trên Google Maps, chúng ta mở ra là thấy ngay tuyến đường nào màu đỏ (tắc đường), màu vàng (di chuyển chậm), màu xanh (thông thoáng). Với cảnh báo ngập lụt cũng tương tự, năng lực của chúng ta hoàn toàn có thể xây dựng một app như thế. Vấn đề là chúng ta có quan tâm và đầu tư để làm hay không", vị chuyên gia nêu.

Theo ông Trực, trước thiên tai, ngập lụt, thông tin cảnh báo đưa ra phải được cập nhật theo thời gian thực, theo từng phút, hiển thị một cách trực quan trên bản đồ. Phải chỉ rõ được đoạn nào đang "đỏ" (ngập sâu), đoạn nào đang “vàng” (nguy cơ), đoạn nào "xanh" (an toàn) để người dân chủ động tìm lộ trình phù hợp.

Từ dữ liệu lịch sử - sau trận mưa vừa qua, ông Trực cho rằng, có thể được tổng hợp và xử lý để đưa ra cảnh báo sớm và thông báo theo thời gian thực.

"Việc xây dựng app này chính là nằm trong bước “chuẩn bị”, là một phần của công tác quản lý rủi ro thiên tai. Tôi cho rằng đây là lúc các doanh nghiệp công nghệ cũng nên bắt tay vào thực hiện. Khi họ xây dựng được một ứng dụng hữu ích như vậy, nó sẽ thu hút lượng lớn người dùng và họ hoàn toàn có thể thu được lợi ích tài chính từ chính ứng dụng đó, chứ không nên chỉ chờ đợi vào nhà nước", ông Trực nhận định.

LOẠT DỰ ÁN KHU NGHỈ DƯỠNG Ở KHÁNH HÒA BỊ THANH TRA CHỈ RA NHIỀU VI PHẠM

Kết luận thanh tra cho thấy UBND tỉnh Khánh Hòa và các đơn vị liên quan đã cấp giấy chứng nhận đầu tư cho nhiều doanh nghiệp nhưng không tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư.

Ngày 3-10, trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Tạ Hồng Quang - Chánh Thanh tra tỉnh Khánh Hòa - cho biết Thanh tra tỉnh đã có kết luận thanh tra chuyên đề các dự án có khó khăn, vướng mắc, chậm tiến độ, hiệu quả thấp trên địa bàn tỉnh.

Trong số hàng loạt dự án được thanh tra, Thanh tra tỉnh Khánh Hòa xác định các dự án khu nghỉ dưỡng Bãi Dài, khu nghỉ dưỡng cao cấp Duyên Hà, khu resort và khách sạn Đỉnh Vàng Nha Trang, khu du lịch cao cấp Phát Đạt resort... có nhiều vi phạm.

Đối với dự án khu nghỉ dưỡng Bãi Dài, Thanh tra tỉnh xác định trên cơ sở tham mưu của Sở Kế hoạch và Đầu tư, UBND tỉnh Khánh Hòa cấp giấy chứng nhận đầu tư lần đầu cho Công ty TNHH khu nghỉ dưỡng Bãi Dài nhưng không tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư là vi phạm quy định tại Luật Đầu tư 2005 và thông tư của Bộ Kế hoạch và Đầu tư.

Trách nhiệm để xảy ra vi phạm này thuộc về UBND tỉnh, Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Khánh Hòa năm 2012.

Ở dự án khu du lịch nghỉ dưỡng cao cấp Duyên Hà, Thanh tra tỉnh xác định UBND tỉnh cấp giấy chứng nhận đầu tư lần đầu cho Công ty TNHH Duyên Hà nhưng không tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư là vi phạm quy định pháp luật.

Trách nhiệm thuộc về UBND tỉnh, Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Khánh Hòa năm 2013.

Thanh tra cũng xác định Sở Kế hoạch và Đầu tư tổ chức thẩm tra dự án nêu trên nhưng không thực hiện thủ tục gửi hồ sơ lấy ý kiến thẩm tra của sở, ngành liên quan trước khi tham mưu, báo cáo UBND tỉnh, từ đó UBND tỉnh cấp giấy chứng nhận đầu tư lần đầu cho Công ty TNHH Duyên Hà là không đúng quy định tại nghị định 108 của Chính phủ.

Trách nhiệm thuộc về Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Khánh Hòa năm 2013.

Còn dự án khu resort và khách sạn Đỉnh Vàng Nha Trang, Thanh tra tỉnh xác định Sở Kế hoạch và Đầu tư thực hiện cấp giấy chứng nhận đầu tư nhưng không lấy ý kiến thẩm tra của các sở, ngành là không đúng theo quy định pháp luật.

Trên cơ sở tham mưu của Sở Kế hoạch và Đầu tư, UBND tỉnh lựa chọn nhà đầu tư không thông qua đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư là vi phạm quy định tại Luật Đầu tư 2005 và Thông tư 03 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư.

Vi phạm này thuộc về trách nhiệm của UBND tỉnh năm 2014, Sở Kế hoạch và Đầu tư các năm 2013, 2014.

Khu du lịch cao cấp Phát Đạt resort là dự án được đầu tư tại khu du lịch Bắc bán đảo Cam Ranh (nay thuộc xã Cam Lâm) do Công ty cổ phần phát triển bất động sản Phát Đạt Nha Trang làm chủ đầu tư.

Thanh tra kết luận Sở Tài nguyên và Môi trường tham mưu UBND tỉnh cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho nhà đầu tư có "đất ở không hình thành đơn vị ở" là không phù hợp với pháp luật về đất đai.

Trách nhiệm này thuộc về UBND tỉnh, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Khánh Hòa năm 2016, 2018.

Nguồn: Soha; Tiền Phong; CafeF; Tuổi Trẻ