NHÂN DÂN TỆ CHẠM ĐÁY

Nhân dân tệ đã giảm xuống mức thấp nhất 7 tháng khi USD vẫn mạnh lên và niềm tin vào khả năng phục hồi kinh tế Trung Quốc yếu đi.

Tuần qua, nhân dân tệ xuống mức thấp nhất 7 tháng qua. Tính từ đầu năm, đồng tiền này giảm giá 2,2% so với USD. Sáng 24/6, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) thiết lập tỷ giá tham chiếu mới là 7,1201 CNY đổi một USD, tiếp tục yếu hơn mức 7,1196 CNY đổi một USD đưa ra vào cuối tuần trước.

Nhân dân tệ tại đại lục được phép giao dịch trong biên độ ±2% so với tỷ giá tham chiếu của PBOC. Do đó, đồng tiền này được giao dịch sát trần biên độ cho phép, quanh mức 7,26 CNY đổi một USD hôm nay. Ken Cheung, Giám đốc chiến lược ngoại hối châu Á tại Mizuho Securities Asia, cho rằng việc giao dịch sát biên độ "có thể làm tăng thêm áp lực giảm giá, dẫn đến tốc độ mất giá nhanh hơn".

Nhân dân tệ tiếp tục yếu đi trong bối cảnh USD mạnh lên. Chỉ số USD do Bloomberg theo dõi đang gần đạt mức cao nhất từ đầu năm đến nay. Song song đó, niềm tin vào tăng trưởng của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới yếu đi.

Vốn ngoại đầu tư vào cổ phiếu Trung Quốc gần đây có xu hướng rời đi. Chỉ số chuẩn trên sàn Thượng Hải tăng 20% giai đoạn đầu tháng 2 đến giữa tháng 5 và giảm 6% kể từ đó. Khối ngoại quay lại vào tháng 2 nhưng đã bán ròng trong tháng này, rút đi 33 tỷ nhân dân tệ (4,54 tỷ USD).

Cùng với đó, dòng tiền từ đại lục đổ vào Hong Kong gần đạt kỷ lục. Lượng tiền gửi nhân dân tệ tại trung tâm tài chính này đến tháng 4 đạt 1.090 tỷ nhân dân tệ (150 tỷ USD), gần bằng đỉnh đạt được vào tháng 1/2022.

Gary Tan, Quản lý đầu tư tại Allspring Global Investments (Singapore) cho biết niềm tin của các nhà đầu tư vào nền kinh tế lớn thứ hai thế giới yếu đi trong tháng qua. Sự kiên nhẫn của nhà đầu tư suy giảm sau nhiều tháng chờ đợi các cơ quan chức năng triển khai thêm các biện pháp kích thích.

Ju Wang, Trưởng chiến lược tiền tệ và lãi suất khu vực Trung Quốc đại lục tại BNP Paribas cho rằng dòng tiền chảy từ đại lục qua Hong Kong nhằm tìm kiếm lợi suất cao hơn và kỳ vọng vào việc Cục dự trữ liên bang Mỹ (Fed) sẽ hạ lãi suất sắp tới.

Đôla Hong Kong neo vào USD nên việc Fed nới lỏng tiền tệ sẽ ảnh hưởng tích cực đến kinh tế Hong Kong. "Khi Fed bắt đầu giảm lãi suất, thanh khoản tại Hong Kong sẽ dồi dào, đẩy giá tài sản lên cao", Chi Lo, chiến lược gia thị trường cao cấp châu Á - Thái Bình Dương tại BNP Paribas Asset Management, nhận định.

MỘT NGÀNH BÙNG NỔ Ở TRUNG QUỐC NHỜ ĐAM MÊ “ĐỔI ĐỜI” CỦA GIỚI TRẺ

Theo SCMP, một số thành phố ở Trung Quốc chứng kiến cảnh không còn vé số để bán, khi người trẻ ồ ạt coi đây là "đường tắt" để làm giàu.

Vì nền kinh tế tăng trưởng chậm, Michelle Zhang - một nhân viên ngành thương mại điện tử, cuối tuần nào cũng mua một tấm vé số để… đỡ chán. Cô gái 24 tuổi này đã trung tới 500 NDT (68,3 USD) chỉ nhờ một tờ vé số 20 NDT. Tuy nhiên, gần đây, nhiều cửa hàng chuyên bán vé số ở Quảng Châu đã hết hàng.

Hồi giữa tháng 6, Zhang đã đến 3 cửa hàng mới mua được 1 tờ vé số. Cảnh tượng tương tự cũng diễn ra ở Bắc Kinh và cả những tỉnh phía đông Trung Quốc như Giang Tô và Chiết Giang.

Cá cược là hoạt động bị cấm ở Trung Quốc, ngoại trừ vé số được China Sports Lottery và China Welfare Lottery phát hành (bao gồm cả hình thức mua vé số ngẫu nhiên và cào trúng thưởng). Và loại vé số cào được nhiều người trẻ Trung Quốc coi là “đường tắt” để làm giàu.

Su Guoing, nhà sáng lập của tổ chức thương mại phi chính phủ China Lottery Industry Salon, cho biết: “Khi nền kinh tế tăng trưởng chậm lại, xổ số có thể được ưa chuộng nhiều hơn.”

Theo Bộ Tài chính Trung Quốc, trong quý I, doanh thu từ tất cả các loại hình xổ số trên toàn quốc đã vượt 149,5 tỷ NDT (20,6 tỷ USD), tăng 19,7% so với năm ngoái. Riêng xổ số cào chiếm 26,1% tổng doanh số, tăng 81,4% so với cùng kỳ năm ngoái.

Trong khi đó, trong quý I năm nay, doanh thu ngân sách quốc gia của Trung Quốc đạt 6,1 nghìn tỷ NDT, giảm 2,3% so với cùng kỳ năm ngoái. Tính đến năm 2022, chính quyền trung ương và địa phương đã đều số tiền thu được từ xổ số.

Zhao Xijun, giáo sư tài chính tại Đại học Nhân dân ở Bắc Kinh, cho biết: “Giá vé không cao thì giải thưởng cũng không lớn. Vé số chỉ là hình thức giải trí của mọi người. Có thể nhiều người chỉ tìm mua vé số để giảm căng thẳng.”

Nhìn chung, đà hồi phục của nền kinh tế Trung Quốc không đồng đều ở thời kỳ hậu đại dịch, khi tăng trưởng tiêu dùng chậm chạp, lĩnh vực bất động sản suy thoái và tỷ lệ thất nghiệp ở thanh niên cao.

Được sử dụng kèm quà tặng như hoa, vé số đã trở nên phổ biến với giới trẻ Trung Quốc trong những năm gần đây. Nhiều KOL nước này cũng “khoe” về những giải thưởng cực kỳ lớn. Hồi tháng 3, một bài đăng trên Sina đã thu hút 53,5 triệu lượt xem với nội dung nhân sự ở một công ty dùng vé số để… chấm công.

Men Yuxian, một giáo viên 22 tuổi, chia sẻ: “Tôi thấy ai cũng đang cào vé số nên mua theo.”

Men cho biết cô mua vé số 2-3 tuần 1 lần và cũng gặp may khi thỉnh thoảng trúng thưởng. Tuy nhiên, vì vé số cào đang “cháy hàng” nên Men lại mất nhiều thời gian hơn để mua, điều này khiến cô “mất hứng”.

Trong 10 năm qua, ngành xổ số ở Trung Quốc đã ghi nhận đà tăng trưởng khá ấn tượng. Năm ngoái, số lượng công ty liên kết để bán xổ số đã tăng thêm 4.512 từ năm 2022 - tốc độ nhanh nhất trong 1 thập kỷ. Trong 4 tháng đầu năm 2024, 2.105 công ty có hoạt động liên quan đến xổ số đã đăng ký tại Trung Quốc, tăng 158,92% so với cùng kỳ năm ngoái.

Trang CCTV đưa tin, Trung Quốc có 14.700 công ty có hoạt động kinh doanh liên quan đến xổ số, từ nhà máy in cho đến nhà phân phối, bán lẻ. Tuy nhiên, một số nhà bán lẻ xổ số đang gặp khó khăn do thiếu vé số cào, dẫn đến doanh thu sụt giảm và hoạt động kinh doanh ảm đạm.

MỸ DÈ CHỪNG TRƯỚC NƯỚC CỜ MỚI CỦA PUTIN

Tổng thống Nga Putin tiếp tục thể hiện năng lực thao lược khi tung ra những nước cờ mới khiến cả Mỹ lẫn NATO cảm thấy bất an.

Động thái của ông Putin khi Mỹ vượt lằn ranh mới tại Ukraine

Khi Mỹ và đồng minh tuyên bố Ukraine có thể đánh vào lãnh thổ Nga bằng vũ khí phương Tây, Tổng thống Nga Putin liền gửi cảnh báo cứng rắn tới đối phương. Ông kích hoạt tập trận vũ khí hạt nhân chiến thuật, tuyên bố Moscow sẽ xem xét thay đổi học thuyết sử dụng vũ khí hạt nhân của mình. Ông cũng nhắc các nước NATO ở châu Âu về lãnh thổ nhỏ bé có mật độ dân cư đông đúc của họ, hàm ý những nước này dễ bị hủy diệt nếu bị tấn công hạt nhân.

Và tuần vừa qua, Tổng thống Nga đã hồi sinh thỏa thuận tương trợ phòng thủ với Triều Tiêu theo phong cách thời Chiến tranh Lạnh. Ông cảnh báo rằng Nga có thể vũ trang cho Triều Tiên để đáp trả việc phương Tây nới lỏng hạn chế đối với cách Ukraine sử dụng vũ khí của họ.

Thực tế này đã đẩy Nga và phương Tây vào một vòng leo thang căng thẳng mới liên quan đến Ukraine. Đáng chú ý, những diễn biến này xảy ra vào lúc có những bất trắc chính trị ở Kiev và những đột biến có thể xảy ra do bầu cử ở Mỹ và Pháp.

Như vậy, ngoài việc tăng cường đánh phá mục tiêu của Ukraine, nhà lãnh đạo Nga còn gây áp lực và làm phương Tây bất an.

Alexander Gabuev - Giám đốc Trung tâm Nga Á Âu Carnegie, nhận định: “Tôi e rằng chúng ta đang ở trong một vòng xoáy tệ hại. Nga quyết tâm buộc phương Tây phải trả giá vì đã ủng hộ Ukraine về mặt quân sự. Nga sẵn sàng thực hiện những động thái bất lợi cho phương Tây, như chia sẻ công nghệ hạt nhân với Triều Tiên”.

Ngay từ đầu xung đột Ukraine, Nga đã răn đe hạt nhân để phương Tây khỏi can thiệp vào cuộc xung đột này. Tính đến sự răn đe đó, chính quyền Tổng thống Mỹ Biden cũng đã nỗ lực tránh nguy cơ chiến tranh hạt nhân với Nga. Mỹ và đồng minh từng rút một bộ vũ khí hiện đại khỏi Kiev do e sợ Nga có thể tiến hành trả đũa trực tiếp một quốc gia thành viên nào đó của NATO.

Tuy nhiên, cuối cùng phương Tây vẫn tăng dần, từng chút một, mức độ tinh vi và quy mô của các gói vũ khí viện trợ cho Ukraine. Đầu tiên là bệ phóng tên lửa HIMARS, sau đó là xe tăng và máy bay tiêm kích F-16.

Cơn ớn lạnh từ xa

Thay đổi mới đây nhất của phương Tây - cho phép Ukraine thực hiện tấn công vào lãnh thổ Nga để hạn chế năng lực của Nga thực hiện tấn công xuyên biên giới, dường như đã chạm đến lằn ranh đỏ thực sự của Nga. Kể từ khi có động thái đó của phương Tây, Tổng thống Nga Putin đã thường xuyên đề cập kho vũ khí hạt nhân của nước này và ám chỉ theo cách này hay cách khác về việc Nga có thể leo thang đáp trả phương Tây. Và điều bất ngờ nhất với phương Tây là ông Putin đã tuyên bố sẵn sàng vũ trang cho Triều Tiên. Với tuyên bố này, dù chưa phóng một tên lửa hạt nhân và cũng chưa cần dùng đến hoạt động tác chiến tại Ukraine, ông Putin vẫn khiến các nước phương Tây ớn lạnh với kịch bản Triều Tiên nắm giữ được các công nghệ hiện đại về tên lửa và hạt nhân do Nga chuyển giao. Việc nhà lãnh đạo Putin thể hiện thái độ sẵn sàng cung cấp vũ khí cho Triều Tiên là điều khó có thể nghĩ tới trước đó, vào đầu nhiệm kỳ tổng thống mới của ông.

Giám đốc Gabuev nhận định, chính sách đối ngoại của Nga vào lúc này xoay quanh xung đột Ukraine với 3 mục tiêu: Đầu tiên là ủng hộ bộ máy quân sự Nga; thứ hai là ủng hộ nền kinh tế Nga dưới các lệnh trừng phạt của phương Tây và thứ ba là gây đau đớn cho Mỹ và phương Tây vì đã ủng hộ Ukraine.

Nhưng đòn nắn gân ám ảnh nói trên có thể không dừng lại ở chỗ giúp đỡ Triều Tiên. Giới phân tích cho rằng ông Putin có thể còn xem xét cung cấp vũ khí cho nhóm vũ trang Hồi giáo Houthi (lực lượng chiến binh dòng Shiite được Iran hậu thuẫn ở Yemen) và các nhóm khác thù địch với Mỹ và đồng minh nếu Mỹ tiếp tục phớt lờ các cảnh báo của Nga. Riêng Houthi thời gian qua đã liên tục tấn công tàu biển và máy bay của Mỹ trong và quanh Biển Đỏ.

Ukraine xin phương Tây cứng rắn hơn trong các hỗ trợ cho Kiev

Mặc dù phương Tây đã nới lỏng đáng kể các hạn chế đối với Ukraine trong việc sử dụng vũ khí phương Tây đánh vào lãnh thổ Nga, Tổng thống Ukraine Zelensky vào hôm 23/6 vẫn kêu gọi đồng minh mở rộng hơn nữa phạm vi họ tấn công, để họ có thể sử dụng vũ khí phương Tây đánh vào căn cứ không quân Nga, từ đó giảm áp lực của quân Nga lên Ukraine.

Tổng thống Zelensky nói rằng ông “biết ơn Mỹ vì đã có quyết định mạnh mẽ giúp Ukraine ổn định tình hình ở tỉnh biên giới Kharkov”. Ông nói thêm, “các quyết định như vậy cần phải tiếp tục”.

Giới chức Ukraine bày tỏ khát khao chặn được các cuộc tấn công lợi hại bằng bom lượn do Nga triển khai.

Nazar Voloshyn - phát ngôn viên của quân đội Ukraine, cho biết, các lực lượng Nga “đang rút một số đơn vị lại để bổ sung” trong khi tiếp tục oanh tạc khu vực Kharkov và củng cố các phòng tuyến mới.

Viện Nghiên cứu chiến tranh (ISW, trụ sở ở Washington) nhận xét Nga giảm tấn công bộ binh ở phía Bắc Kharkov nhưng lại có dấu hiệu đẩy mạnh tấn công tại những khu vực khác của miền Đông Ukraine.

NGA RA ĐÒN ĐÁP TRẢ EU

Nga đã có động thái đáp trả ngay sau khi Liên minh châu Âu (EU) tuyên bố mở rộng các biện pháp trừng phạt nước này vì cuộc xung đột ở Ukraine.

Trong gói trừng phạt thứ 14 được công bố hôm 24/6, EU đã đưa thêm 69 cá nhân và 47 tổ chức liên quan đến Nga vào “danh sách đen” cũng như áp các lệnh cấm đối với việc vận chuyển khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) và hệ thống thanh toán ngân hàng của xứ sở bạch dương.

Cho đến nay, Brussels đã ban hành các biện pháp trừng phạt hơn 2.200 cá nhân và tổ chức Nga bị cáo buộc “có hành động phá hoại hoặc đe dọa đến sự toàn vẹn lãnh thổ, chủ quyền và độc lập của Ukraine”.

Theo đài RT, trong một thông cáo phát đi ngay sau đó trong ngày 25/6, Bộ Ngoại giao Nga cáo buộc các hành động của EU là "bất hợp pháp từ quan điểm pháp lý quốc tế, vì chúng được thực hiện mà không thông qua Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc". Moscow tin các biện pháp này “hoàn toàn vô ích và chỉ làm suy yếu lòng tin của các quốc gia chiếm đa số trên toàn cầu đối với EU”.

Nhà chức trách Nga lưu ý, đáp lại những động thái “không thân thiện” của EU, Moscow đã “mở rộng đáng kể” danh sách những người bị cấm nhập cảnh vào lãnh thổ Nga, trong đó có các thành viên của Hội đồng châu Âu, các nhà lập pháp của các nước thành viên liên minh và các phái đoàn quốc gia tại Nghị viện châu Âu.

Theo Bộ Ngoại giao Nga, lệnh cấm còn được mở rộng áp dụng đối với cả các cơ quan, doanh nghiệp, cá nhân chịu trách nhiệm cung cấp viện trợ quân sự cho Ukraine; những người liên quan đến nỗ lực truy tố các quan chức Nga; những người ủng hộ việc tịch thu tài sản bị phong tỏa của Nga và giao chúng cho Ukraine cũng như các nhà hoạt động phi chính phủ tham gia vào hoạt động tuyên truyền chống Moscow.

UKRAINE NHẬN ĐƯỢC “CÚ HÍCH” CHÍNH TRỊ

Các công dân EU nhìn chung ủng hộ việc Ukraine trở thành thành viên của khối nhưng ít ủng hộ việc đẩy nhanh quá trình này.

Vào ngày 25/6, Liên minh châu Âu (EU) sẽ mở các cuộc đàm phán về tư cách thành viên với Ukraine, mang lại cho quốc gia Đông Âu một “cú hích” chính trị trong bối cảnh cuộc xung đột với Nga.

Buổi lễ đánh dấu sự kiện này ở Luxembourg sẽ mang tính biểu tượng nhiều hơn là các cuộc đàm phán thực chất, khi Kiev vẫn còn một chặng đường cực kỳ dài và khó khăn phía trước cần vượt qua để có thể thực sự gia nhập khối.

Nhưng bằng cách đánh dấu sự khởi đầu của các cuộc đàm phán với Ukraine, và liền sau đó là với nước láng giềng Moldova, EU đang báo hiệu rằng cả 2 quốc gia thuộc Liên Xô cũ đang trên con đường hướng tới hội nhập sâu hơn với phương Tây.

Khoảnh khắc này sẽ rất sâu sắc đối với nhiều người Ukraine. Ông Ihor Zhovkva, cố vấn chính sách đối ngoại của Tổng thống Ukraine, cho biết điều đó sẽ nâng cao tinh thần của người dân Ukraine.

“Điều đó rất quan trọng”, ông Zhovkva nói với Reuters trong một cuộc phỏng vấn ở Kiev. “Con đường trở thành thành viên chính thức mà Ukraine xứng đáng... là không thể đảo ngược”.

Phó Thủ tướng Ukraine phụ trách hội nhập châu Âu Olga Stefanishyna sẽ dẫn đầu phái đoàn Ukraine tại sự kiện này, theo thuật ngữ EU gọi là Hội nghị Gia nhập (Accession Conference). Hội nghị sẽ bắt đầu vào khoảng 3h30 chiều giờ địa phương (13h30 giờ GMT – 20h30 giờ Việt Nam).

Gọi ngày EU quyết định khởi động các cuộc đàm phán gia nhập là một “ngày trọng đại” đối với Ukraine, bà Stefanishyna cho biết: “Đây là ý chí cao nhất của người dân Ukraine. Và đây là sự không thể đảo ngược. Và các vị đã thấy người Ukraine đứng lên bảo vệ sự lựa chọn của mình”.

Đại diện cho EU phát biểu tại sự kiện này là Ngoại trưởng Bỉ Hadja Lahbib vì Bỉ là quốc gia thành viên đang giữ chức Chủ tịch luân phiên Hội đồng EU.

Quá trình gia nhập EU khác nhau ở mỗi quốc gia ứng viên, nhưng đều có thể mất nhiều năm. Thổ Nhĩ Kỳ đã bắt đầu các cuộc đàm phán gia nhập gần 2 thập kỷ trước và vẫn đang chờ đợi tư cách thành viên đầy đủ.

Theo EuroNews, một cuộc khảo sát về thăm dò dư luận của Nghị viện châu Âu (EP) hồi đầu năm nay cho thấy rằng các công dân EU nhìn chung ủng hộ việc Ukraine trở thành thành viên của khối nhưng ít ủng hộ việc đẩy nhanh quá trình này.

Hành trình trở thành thành viên EU rất khó khăn đối với các quốc gia ứng cử viên, vì họ phải cải cách để đáp ứng các tiêu chuẩn của EU về nhiều vấn đề, từ chống tham nhũng thông qua quản lý nông nghiệp đến hài hòa các quy định hải quan.

Cuộc xung đột Nga-Ukraine tạo thêm nhiều thách thức to lớn cho cả Kiev và Brussels, đặt ra những câu hỏi mà cả 2 đều không muốn trả lời vào lúc này – chẳng hạn như liệu Ukraine có thể tham gia hay không nếu một phần lãnh thổ của nước này vẫn nằm dưới sự kiểm soát của các lực lượng Nga.

Triển vọng trở thành thành viên của Moldova đặt ra những câu hỏi tương tự, mặc dù ở quy mô nhỏ hơn, với nút thắt là khu vực ly khai Transdniestria.

Cả Kiev và Chisinau đều sẽ phải vượt qua không chỉ những trở ngại về kỹ thuật và pháp lý để trở thành thành viên EU mà còn cả những rào cản chính trị. Các quốc gia ứng cử viên cần có sự chấp thuận của tất cả 27 thành viên EU để mở và kết thúc từng bước đàm phán thành viên, mang lại cho chính phủ các nước thành viên nhiều cơ hội để cản trở quá trình này.

Hungary – quốc gia duy trì mối quan hệ chặt chẽ hơn với Nga so với các thành viên EU khác và không cung cấp vũ khí cho Kiev – đã trì hoãn việc bắt đầu các cuộc đàm phán gia nhập với Ukraine, theo các nhà ngoại giao. Hungary sẽ tiếp quản vị trí Chủ tịch luân phiên Hội đồng EU từ ngày 1/7 đến hết năm nay.

Ngoài ra, việc mở rộng EU để bao gồm Ukraine và Moldova – và các nước có triển vọng khác như các nước Tây Balkan và Gruzia (Georgia) – sẽ cần xem xét lại triệt để các quy định của EU về mọi thứ, từ trợ cấp phát triển kinh tế và nông nghiệp cho đến quá trình ra quyết định, các nhà phân tích cho hay.

Nguồn: Vnexpress; CafeF; Soha; Vietnamnet; Người Đưa Tin