THỊ TRƯỜNG “KHÁT” CHIP TIÊN TIẾN

Theo nhận định của giới chuyên gia, tình trạng eo hẹp nguồn cung chip bộ nhớ băng thông cao với hiệu suất sử dụng cao có thể sẽ kéo dài đến hết năm nay, thậm chí sang cả năm 2025, chủ yếu do sự bùng nổ của công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI).

Theo dữ liệu của SK Hynix và Micron - hai nhà cung cấp lớn nhất thế giới về chip bộ nhớ, chip bộ nhớ hiệu suất cao gần như trong tình trạng “cháy hàng”. Hai hãng này đều bán hết chip bộ nhớ băng thông cao cho năm 2024, trong khi kho dự trữ hàng cho năm 2025 cũng gần như cạn kiệt.

Trong một báo cáo hồi tuần trước, ông Kazunori Ito - Giám đốc mảng nghiên cứu vốn chủ sở hữu tại công ty dịch vụ tài chính Morningstar của Mỹ - nhận định nguồn cung các loại chip bộ nhớ nói chung sẽ vẫn khó khăn cho đến cuối năm nay.

Theo ông William Bailey - nhà phân tích hàng đầu tại Nasdaq IR Intelligence, quá trình chế tạo những loại chip này ngày càng phức tạp, trong khi việc đẩy mạnh sản xuất gặp không ít trở ngại. Do đó, tình trạng thiếu chip có thể sẽ kéo dài đến cuối năm 2024, thậm chí sang cả năm 2025. Hồi tháng 3 vừa qua, công ty nghiên cứu thị trường TrendForce cho biết chu kỳ sản xuất chip bộ nhớ băng thông cao lâu hơn từ 1,5 - 2 tháng so với chu kỳ sản xuất chip bộ nhớ DDR5 sử dụng trong máy tính cá nhân và máy chủ.

Các công ty công nghệ lớn như Microsoft, Amazon và Google vẫn chi hàng tỷ USD để đầu tư vào cơ sở hạ tầng công nghệ dựa trên công nghệ AI, bao gồm các chip bộ nhớ hiệu suất cao để huấn luyện và đào tạo các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) như ChatGPT của OpenAI. Điều này không chỉ thúc đẩy nhu cầu thị trường đối với loại chip này mà còn mang lại lợi nhuận "khủng" cho các “ông lớn” như Samsung Electronics và SK Hynix - hai nhà sản xuất chip bộ nhớ hàng đầu thế giới.

Ông Chris Miller - tác giả cuốn “Cuộc chiến vi mạch” (“Chip War”) cho rằng những “gã khổng lồ” trong lĩnh vực công nghệ như Meta và Microsoft sẽ vẫn chi lớn để đầu tư vào cơ sở hạ tầng công nghệ dựa trên AI. Do đó, họ sẽ có nhu cầu mua chip AI, bao gồm chip băng thông cao, ít nhất đến hết năm 2024. Để bắt kịp cuộc đua trong lĩnh vực AI của các tập đoàn công nghệ, nhiều “ông lớn” sản xuất chip cũng đang lao vào cuộc đua tranh gay gắt để chế tạo chip bộ nhớ tiên tiến nhất.

Nhằm đáp ứng nhu cầu tăng mạnh, SK Hynix có kế hoạch mở rộng công suất sản xuất bằng cách đầu tư vào cơ sở ở bang Indiana (Mỹ) cũng như tại nhà máy ở cụm công nghiệp bán dẫn công nghệ cao tại hai thành phố Cheongju và Yongin của Hàn Quốc. Còn Samsung cho biết đã lên phương án mở rộng nguồn cung chip bộ nhớ băng thông cao trong năm 2024 tăng gấp hơn 3 lần so với năm ngoái. Dự kiến, công ty sản xuất chip này cũng sẽ tiếp tục tăng nguồn cung trong năm 2025 ít nhất gấp đôi so với năm 2024.

NGA MỞ MẶT TRẬN MỚI, UKRAINE CĂNG MÌNH GIỮ PHÒNG TUYẾN

Giao tranh dữ dội giữa Nga và Ukraine đã diễn ra quanh thị trấn Vovchansk ở phía Đông Bắc ngày 13/5 giữa bối cảnh Moscow tăng cường tấn công trên bộ nhằm mở một mặt trận mới và gia tăng sức ép lên các lực lượng của Kiev vốn đã bị kéo căng

Nga mở mặt trận mới, phân tán lực lượng của Ukraine

Cuộc tấn công mới được triển khai vào cuối tuần trước của Nga ở Đông Bắc là cuộc tấn công đáng chú ý nhất kể từ khi nước này triển khai chiến dịch quân sự đặc biệt.

Theo một số nguồn tin, chỉ trong hai ngày, Moscow đã chiếm được từ 100-125 km vuông, bao gồm ít nhất 7 ngôi làng mà hầu hết trong số đó đã bị bỏ trống.

Vovchansk, một trong những thị trấn lớn nhất trong khu vực, đang là mặt trận chính giữa Nga và Ukraine ở Kharkov. Thống đốc khu vực Kharkov Oleh Syniehubov cho biết, đến ngày 14/5, các lực lượng của Nga bao vây nơi này từ ba hướng.

Theo giới chức địa phương và các binh sĩ, các công sự được xây dựng yếu kém và tình trạng thiếu hụt đạn dược dài ngày của Ukraine đã giúp Nga tiến sâu vào khu vực kể từ ngày 11/5. Các chỉ huy và nhà phân tích Ukraine cho biết, các lực lượng của Nga đang tìm cách chuyển hướng và phân tán quân đội Ukraine dọc theo chiến tuyến dài 1000 km giữa bối cảnh Kiev đang chờ lô viện trợ quân sự mới từ phương Tây.

Các nhà phân tích cho rằng đây là một cơ hội cho Moscow và cũng là giai đoạn nguy hiểm nhất đối với Kiev trong cuộc xung đột kéo dài hai năm qua. Bằng cách tăng cường các hoạt động tấn công, Nga đang kéo căng lực lượng quân sự của Ukraine và tạo ra những bước đột phá cho mình. Quân đội Nga tuyên bố đã chiếm thêm 90 km vuông. Tuy vậy, thông tin này vẫn chưa được xác thực.

Mở một mặt trận mới từ hai điểm dọc theo biên giới với vùng Belgorod của Nga là chiến thuật dễ dàng nhất để kìm chân và chuyển hướng lực lượng Ukraine khỏi các trận chiến ác liệt đang diễn ra ở vùng Donetsk và Luhansk - những khu vực mà Nga mong muốn kiểm soát.

Ông Yurii Federenko, Chỉ huy tiểu đoàn Achilles của Lữ đoàn 92 cho biết: “Nga đã xác định được địa điểm thuận tiện nhất về mặt địa lý”. Ông Federenko cho biết, đơn vị của ông là một trong số những đơn vị được luân chuyển từ khu vực Donetsk về phía Đông Bắc nhằm ổn định mặt trận khu vực này. Ông Federenko cũng lo ngại về một mặt trận tương tự có thể được mở ở khu vực Sumy, nơi giáp ranh với Nga.

Các làng mạc bị chiếm dọc vùng xám tranh chấp là những mục tiêu dễ dàng nhất để quân đội Moscow kiểm soát. Các chỉ huy Ukraine cho biết đà tiến công của Nga có thể sẽ chậm lại khi các lực lượng của nước này tiến đến các khu định cư được phòng thủ kiên cố hơn.

Theo ông Federenko, đơn vị của ông đã nhận được một phần viện trợ. Nhưng ông Federenko cũng cho rằng phải mất ít nhất hai tháng nữa thì nguồn cung mới có thể đáp ứng đủ nhu cầu phòng thủ của Kiev và cho đến khi viện trợ đến, Ukraine sẽ không thể giành quyền chủ động trên chiến trường.

“Bây giờ đối phương đang có cơ hội tấn công khi chúng tôi không thể phản ứng một cách phù hợp”, ông Federenko nói.

Cuộc tấn công của Nga chính là nhằm tận dụng khoảng thời gian này. Theo ông Federenko, để đạt được thành công ở Donetsk và Luhansk, Nga cần phải phân tán lực lượng phòng thủ của nước này. Moscow cũng đã bắt đầu chiến dịch ở Kharkov.

Nỗ lực phản ứng của Ukraine và phương Tây

Các quan chức cấp cao của chính quyền Tổng thống Biden cùng giới chức An ninh Quốc gia Ukraine đã có cuộc điện đàm kéo dài 90 phút ngày 14/5 nhằm thảo luận về tình hình thực địa ở Ukraine khi Nga tăng cường pháo kích xung quanh khu vực Kharkov.

Theo ông Sullivan, Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ Jake Sullivan, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin và Tướng Q.Brown - Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, đã trao đổi với Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Rustem Umerov, Tổng tư lệnh Các lực lượng Vũ trang Ukraine Oleksandr Syrskyi và Chánh Văn phòng Tổng thống Ukraine Andriy Yermak.

“Đó là một cuộc trao đổi chi tiết về tình hình ở tiền tuyến và các năng lực mà Ukraine cần nhất, cũng như một nỗ lực thực sự để cất lên tiếng nói rằng hãy cung cấp cho Ukraine những trang bị, vũ khí một cách nhanh chóng để nước này có thể ở vị thế phòng thủ hiệu quả trước cuộc tấn công của Nga", ông Sullivan cho biết trong một cuộc họp báo tại Nhà Trắng.

Ông Sullivan tiết lộ Chính quyền Mỹ dự kiến sẽ công bố một đợt viện trợ vũ khí mới cho Kiev trong những ngày tới.

Cuộc tấn công vào Kharkov của Nga trên thực tế đã kìm chân các lực lượng Ukraine trong khu vực, đồng thời có khả năng kéo các lực lượng dự bị khỏi các trận chiến ác liệt tại Avdiivka và Chasiv Yar thuộc vùng Donetsk, những nơi cuộc tiến công của Nga có tầm quan trọng và ý nghĩa chiến lược lớn hơn nhiều.

Giới chức địa phương Ukraine lo ngại số phận của thị trấn Vovchansk có thể giống với Bakhmut và Avdiivka – nơi những cuộc giao tranh ác liệt diễn ra khiến các lực lượng của Kiev buộc phải rút lui.

Quân đội Nga đang tiến gần Vovchansk và các cuộc giao tranh ác liệt đang diễn ra ở ngoại ô thị trấn. Quân đội Nga sử dụng các đơn vị bộ binh để tấn công, và cố gắng chiếm giữ các vị trí ở ba hướng trong khi quân đội Ukraine cố gắng đẩy lùi đối thủ bằng hỏa lực. Các chỉ huy Ukraine mô tả các trận chiến diễn ra nhanh chóng và phức tạp.

Cho đến nay, quân đội Nga đã cố thủ tại các làng Strilecha, Pylna, Borysivka, Krasne, Oliynykove, Mrakovets, Pletenivka và từ đó tiến hành các cuộc tấn công gần Hlyboke Zelene Hatysche và Buchansk.

Việc chiếm được thành phố Avdiivka của Donetsk vào tháng 2/2024 đã mở đường cho quân đội Nga tiến về phía Tây và tiến sâu hơn vào Donetsk. Nga đã sáp nhập Donetsk và ba khu vực khác vào năm 2022 ngay sau khi triển khai chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine. Kiểm soát toàn bộ Donetsk là một trong những mục tiêu chính của Điện Kremlin trong cuộc xung đột này.

Nếu Ukraine không thể ngăn chặn bước tiến của Moscow, điều này có thể tạo điều kiện cho một cuộc tấn công nhằm vào Kharkov, thành phố lớn thứ hai của Ukraine.

Động thái này cũng có thể tạo ra một "vùng đệm" để bảo vệ Belgorod của Nga. Vào tháng 3/2024, Nga đã tuyên bố kế hoạch sơ tán khoảng 9.000 trẻ em ra khỏi khu vực này bởi nơi đây liên tục bị pháo kích.

PHÒNG TUYẾN UKRAINE SỤP ĐỔ LIÊN HOÀN SAU KHI ĐỂ MẤT OCHERETINE

Việc cứ điểm quan trọng Ocheretine trên "cổng phía bắc" Avdiivka đột ngột thất thủ khiến quân Ukraine mất tất cả và hậu quả vô cùng tai hại, tuyến phòng thủ thứ hai bị sụp đổ liên hoàn.

Ukraine mất cứ điểm quan trọng Ocheretine

Việc cứ điểm quan trọng Ocheretine ở tây bắc thành phố Avdiivka bất ngờ bị lực lượng Moscow đánh chiếm thành công và sự tan rã của tuyến phòng ngự thứ nhất gồm 7 làng - bao gồm Stepove, Lastochkyne, Sjeverne, Tonenke, Orlivka, Semenivka, Berdychi - đã buộc chỉ huy quân đội Ukraine đã phải tính đến việc phòng thủ ở các vị trí xa hơn về phía tây.

Cách làng Berdychi - Semenivka khoảng 10km về phía tây là sông Vovcha. Dọc theo nó là một loạt các khu định cư. Về phía tây con sông, địa hình có nhiều đồi núi và vành đai rừng.

Dựa vào các điều kiện tự nhiên như sông ngòi, vành đai rừng, đồi núi và làng mạc, lực lượng Kiev có thể hình thành một tuyến phòng thủ có hệ thống, để ngăn chặn đối phương đột phá xa hơn về phía tây.

Tất nhiên, tuyến phòng thủ này không phải là vị trí tiền phương của Ukraine. Khi rút khỏi Avdiivka, họ thiết lập tuyến phòng thủ thứ nhất là 7 làng phía tây Avdiivka; tuyến thứ hai gồm Ocheretine - Novoselivka Persha - Umanske - Neteilove. Còn tuyến mà Ukraine dựa vào địa hình tự nhiên là tuyến thứ ba.

Nếu chiếu theo sức mạnh phòng thủ đối phương, quân Nga đã chiếm được tuyến thứ nhất, tuy nhiên, để đánh sập tuyến thứ hai mà Ukraine đã chuẩn bị sẵn sẽ mất tương đối thời gian, trong đó Ocheretine là cứ điểm then chốt.

Tiềm lực phát triển của cụm trung tâm Nga và lực lượng chủ công quân đoàn 1 Donetsk sẽ cạn kiệt khi tấn công vào tuyến này và họ có thể phải chuyển sang trạng thái nghỉ ngơi, phục hồi khả năng chiến đấu.

Lúc này, quân đội Ukraine sẽ có nhiều thời gian hơn để chuẩn bị phòng thủ tổng thể và lấp đầy những lỗ hổng sau khi không thể giữ được Avdiivka. Do đó, việc triển khai phòng thủ trên toàn bộ Donetsk sẽ vẫn ổn định.

Tuy nhiên, việc cứ điểm quan trọng Ocheretine trên "cổng phía bắc" đột ngột thất thủ khiến quân Ukraine mất tất cả và hậu quả vô cùng tai hại, tuyến phòng thủ thứ hai bị sụp đổ liên hoàn.

Để ngăn chặn lực lượng Nga xâm nhập khu vực tam giác phía Bắc, Quân đội Ukraine đang tập trung nguồn lực để xây dựng các công sự phía trước đường cao tốc H32.

Trên hướng phía nam Ocheretine và phía tây tuyến phòng thủ thứ nhất ở phía tây Avdiivka, lực lượng Kiev cũng phải kích hoạt các vị trí tuyến hai, để trì hoãn cuộc tấn công của Nga.

Lực lượng chủ lực Cụm trung tâm Nga đang tấn công ở phía tây Avdiivka, chủ yếu là các đơn vị Quân đoàn 1 Donetsk, gồm Lữ đoàn bộ binh cơ giới số 1, 114 và 9. Trong đó Lữ đoàn số 1 đảm nhiệm tấn công ở giữa, Lữ đoàn 114 ở phía bắc còn Lữ đoàn 9 mở cuộc tấn công xa hơn về phía nam, tại Neteilove.

"Lữ đoàn bất tử" của Quân đội Nga

Do Ukraine có lực lượng phòng thủ đông đảo ở hướng này, nên kỳ vọng quân Nga có thể tiến bộ nhanh chóng là không lớn. Tuy nhiên, việc lực lượng Moscow bất ngờ cắm cờ ở cứ điểm Umanske, nằm ở trung tâm của tuyến phòng thủ thứ hai, đúng ngày họ tổ chức duyệt binh mừng Ngày Chiến thắng (9/5), là điều khó có thể tưởng tượng được.

Phải nói rằng việc cắm cờ này khá chấn động, bởi vị trí tiền phương của Lữ đoàn bộ binh cơ giới 114 trước đó vẫn còn cách Umanske 3-4km.

Trong hình thức tác chiến giành vị trí, đối mặt với mục tiêu là trung tâm phòng ngự tuyến thứ hai của đối phương, không dễ gì quân Nga có thể vượt qua khoảng cách này trong một đòn tấn công trực tiếp và chiếm giữ phần lớn ngôi làng, nhất là trong bối cảnh ngôi làng được tăng cường lực lượng phòng thủ.

Nhưng sự thật là chỉ bằng một cuộc hành quân quyết liệt do Lữ đoàn 114 thực hiện, lá cờ chiến thắng của Nga đã tung bay ở làng Umanske hôm 9/5. Việc cắm cờ tại tượng đài chống phát xít ở Umanske, đúng vào Ngày Chiến thắng có ý nghĩa rất lớn.

Nếu Lữ đoàn 114 chiếm được hoàn toàn Umanske trong vài ngày tới, sau đó kết hợp với mũi tấn công từ Novopokrovsk ở sườn phía bắc; họ sẽ chiếm được làng Novoselivka Persha, trung tâm bảo đảm hậu cần của tuyến phòng thủ thứ hai của Ukraine ở tây Avdiivka.

Làng Novoselivka Persha tuy có hai điểm cao để làm trận địa phòng ngự, nhưng thiếu các khu nhà dân kiên cố, nên "mềm như thịt không xương", do vậy, chỉ cần quân Nga tiến công càng mãnh liệt thì đối phương sẽ cực kỳ khó cầm cự.

Sau khi mặt trận này được san bằng, đồng nghĩa với việc Quân đội Nga về cơ bản đã tiếp quản khu vực phòng thủ thứ hai, từ đó có thể tiến tới tuyến phòng thủ trên sông Vovcha. Tất nhiên, những điều trên là triển vọng của mặt trận ở hướng tây Avdiivka trong những ngày tới.

Chỉ cần nhìn vào cuộc tấn công của Lữ đoàn 114 Nga, có thể khẳng định rằng, đó là một cuộc tấn công bất ngờ; và quân Ukraine tại đây có dấu hiệu bỏ chạy theo dây chuyền.

Nếu không, sẽ khó giải thích tình hình thực tế chiến trường ở Avdiivka, đây là một khu vực trên lý thuyết, lẽ ra phải được tăng cường lực lượng phòng thủ, lại bị mất vào tay quân Nga trong một khoảng thời gian rất ngắn.

Những thất bại cục bộ nhanh chóng như vậy đã xảy ra nhiều lần trên chiến trường Ukraine gần đây, mặc dù quy mô của chúng không quá lớn để gây ra sự sụp đổ chung của toàn chiến trường Ukraine.

Những cuộc rút lui nhỏ lặp đi lặp lại sẽ khiến mặt trận tiếp tục bị thu hẹp, thậm chí dẫn đến nhiều khoảnh khắc sụp đổ hơn ở Ocheretine. Khi chuỗi phản ứng dây chuyền này xảy ra thì càng nguy hiểm hơn.

Đối với sự thay đổi đột ngột của tình hình theo hướng Umanske, có một sự thật thú vị khác là về mặt lý thuyết, Ukraine lẽ ra phải có rất nhiều quân phòng thủ ở đây và chất lượng của các đơn vị cũng không thấp.

Chẳng hạn đảm nhiệm phòng thủ ở giữa tuyến phòng ngự ở thứ hai là Lữ đoàn dù 25, Lữ đoàn 68, Lữ đoàn xung kích đường không 78... nhưng đều bị Lữ đoàn bộ binh cơ giới 114 của Nga - đơn vị mà nhiều lần bị Quân đội Ukraine tuyên bố "tiêu diệt" - đè bẹp.

Ngay cả khi chiến đấu ở thành phố Avdiivka hồi đầu năm, Lữ đoàn xung kích Azov số 3 Ukraine tuyên bố đã "cơ bản tiêu diệt" Lữ đoàn 114 của Quân đoàn 1 Donetsk. Tuy nhiên, sức tấn công của đơn vị này không hề suy giảm chút nào. Sau khi Azov khoe khoang, lữ đoàn 114 đã cắm cờ tại Nhà máy luyện cốc, rồi đưa quân về phía tây, đánh chiếm 7 ngôi làng ở phía tây sau đó.

Chính binh sĩ Lữ đoàn 114 đã đánh bại cuộc phản công của cụm lực lượng cơ động Ukraine tại đây, chiếm hoàn toàn làng Orlivka và cắm cờ, sau đó họ lại tiếp tục tấn công Semenivka ở phía bắc Orlivka và lần lượt giương cờ chiến thắng.

Nếu đề cập đến cảm giác kỳ diệu khi chiếm giữ "Núi xỉ thải" trong Trận Avdiivka, rồi tổ chức thọc sâu về phía nam thẳng vào trung tâm thành phố Avdiivka, thì sự thiện chiến của Lữ đoàn 114 của Nga đã được khẳng định.

Đối với một đơn vị đã nhiều lần bị đối phương tuyên bố tiêu diệt, rõ ràng không thể dựa vào các "chiến binh bất tử". Điều này phản ánh rằng khả năng chiến đấu của quân đội Ukraine ở phía tây Avdiivka rất kém hoặc binh sĩ Nga ở đây chiến đấu quá thiện chiến.

Ngoài ra, cần lưu ý rằng tinh thần chiến đấu của Quân đoàn 1 Donetsk hiện nay rất cao và tính kiên trì trong các hoạt động tấn công mạnh hơn nhiều so với các đơn vị chủ lực của Quân đội Nga.

Hiện tại, Quân đoàn 1 Donetsk có 6 lữ đoàn và đã được sáp nhập vào Quân đội Nga từ tháng 6 năm ngoái. Các đơn vị này đang tấn công tổng lực ở phía tây thành phố Donetsk, từ tây bắc Avdiivka đến Krasnogovka ở phía nam.

Với làn sóng tấn công của Quân đoàn 1 Donetsk như hiện nay, khiến lực lượng Kiev trên hướng phía tây thành phố Donetsk khó có thể chống cự được và giới quan sát đặt câu hỏi, liệu tuyến phòng thủ thứ ba của Ukraine ở phía tây Avdiivka liệu tồn tại được bao lâu?

LÁNG GIỀNG RA ĐÒN KHIẾN CĂNG THẲNG TRUNG ĐÔNG LEO THANG

Israel và tất cả đồng minh của nước này đều bị bất ngờ khi Ai Cập tuyên bố cùng Nam Phi khởi kiện Israel ở tòa án hình sự quốc tế của LHQ (ICC) với cáo buộc Israel tiến hành diệt chủng người Palestine ở Dải Gaza.

Mục đích của Ai Cập trong việc này cũng giống như Nam Phi là gây và gia tăng áp lực quốc tế để buộc Israel phải chấm dứt cuộc chiến ở Dải Gaza.

Cuộc chiến này kéo dài đến nay hơn 7 tháng và Nam Phi đã khởi kiện Israel ở ICC cách đây đã nhiều ngày, đồng thời cả Colombia và Thổ Nhĩ Kỳ cũng đã tuyên bố ý định khởi kiện Israel tương tự nhưng mãi đến bây giờ Ai Cập mới có động thái trên. Cho nên bước đi này của Ai Cập liên quan chủ yếu đến việc phía Israel bắt đầu chiến dịch tấn công quân sự vào TP.Rafah ở sát biên giới Ai Cập và đến việc Israel khước từ mọi đề nghị quốc tế về ngừng chiến và giải quyết cuộc chiến.

Đối với Israel, động thái nói trên của Ai Cập là đòn giáng ngoại giao rất nặng nề và có thể gây nguy hại lớn chứ không chỉ có hiệu ứng danh nghĩa như động thái của Nam Phi và dự định của Colombia hay Thổ Nhĩ Kỳ. Nguyên do ở chỗ Ai Cập là láng giềng trực tiếp của Israel chứ không cách xa về địa lý như ba quốc gia trên và ở chỗ Ai Cập tuyên bố sẽ ngừng hiệu lực của Hiệp ước Trại David ký kết năm 1979 giữa hai bên nếu phía Israel tấn công vào TP.Rafah. Hiệp ước này là một trong những trụ cột cơ bản trong cấu trúc an ninh chiến lược của Israel.

Ai Cập ra đòn này vì lo ngại cả triệu người Palestine sẽ tràn sang Ai Cập tị nạn nếu Israel tấn công Rafah, gây nguy hiểm về an ninh và khó khăn về kinh tế, xã hội cho Ai Cập. Lý do khác nữa là Ai Cập thể hiện thái độ không hài lòng về việc vai trò trung gian hòa giải của Ai Cập cho đến nay luôn bị Israel bất chấp.

PHÉP THỬ VỚI ÔNG LAWRENCE WONG – TÂN THỦ TƯỚNG SINGAPORE

“Tôi muốn bắt đầu bằng việc lắng nghe, tiếp xúc nhiều quan điểm, cách nhìn đa dạng và luôn cởi mở với những ý tưởng khác nhau”, tân Thủ tướng Singapore cho hay.

Khi ông Lee Hsien Loong (Lý Hiển Long), 72 tuổi, từ chức Thủ tướng Singapore sau 20 năm nắm quyền, điều này sẽ đánh dấu sự kết thúc một kỷ nguyên của “đảo quốc sư tử”. Thay thế ông là Phó Thủ tướng Lawrence Wong (Hoàng Tuần Tài), 52 tuổi.

Ông Wong tuyên thệ nhậm chức, trở thành nhà lãnh đạo thứ 4 của Singapore kể từ năm 1965 trong một buổi lễ trang trọng vào ngày 15/5. Giống như những người tiền nhiệm, ông là thành viên của Đảng Hành động Nhân dân (PAP) cầm quyền.

Nhưng tân Thủ tướng sẽ phải đối mặt với những kỳ vọng nặng nề trong việc phát huy di sản của những người tiền nhiệm, những người đã biến Singapore thành một trong những quốc gia thịnh vượng nhất châu Á.

Ngoài ra, ông Wong cũng phải đối mặt với những kỳ vọng ở một mặt trận khác: Vạch ra lối đi trong các lĩnh vực từ kinh tế, an sinh xã hội đến ngoại giao và để lại dấu ấn khác biệt so với 3 vị Thủ tướng trước đó.

Tính liên tục và ổn định trong giai đoạn chuyển tiếp

Ông Wong đã nói rằng mọi nhà lãnh đạo đều phải điều chỉnh phong cách của mình cho phù hợp với hoàn cảnh và nhu cầu của xã hội ở thời đại mà họ sống. Điều này sẽ được thể nghiệm trong tương lai khi bản thân ông khoác lên mình trách nhiệm lèo lái “đảo quốc sư tử”.

Không giống như ông Lee Hsien Loong – con trai trưởng của nhà sáng lập Singapore hiện đại Lee Kuan Yew (Lý Quang Diệu), ông Wong không xuất thân từ một gia đình có truyền thống làm chính trị.

Bắt đầu sự nghiệp với tư cách là một nhà quản lý tài chính vào năm 1997, ông chỉ tham gia chính trường vào năm 2011, khi ông được bầu vào Quốc hội Singapore lần đầu tiên.

Ông đã ghi dấu ấn của mình trong đại dịch Covid-19 khi đóng vai trò Đồng Chủ tịch Lực lượng đặc nhiệm đa bộ của Chính phủ Singapore ứng phó với tình trạng khẩn cấp về sức khỏe, nổi bật với những hành động hiệu quả.

Vào tháng 4/2022, ông Wong được các Bộ trưởng ngang hàng tán thành trở thành lãnh đạo thế hệ tiếp theo của đảo quốc. Và 2 tháng sau đó, ông được thăng chức thành Phó Thủ tướng Singapore.

Điều này có nghĩa là ông Wong chỉ có 2 năm kinh nghiệm làm cấp phó trước khi trở thành Thủ tướng Singapore. Thủ tướng thứ hai của đất nước, ông Goh Chok Tong (Ngô Tác Đống), 82 tuổi, giữ chức “phó tướng” dưới thời cố lãnh đạo Lee Kuan Yew trong 5 năm, trong khi ông Lee Hsien Loong làm cấp phó của ông Goh trong 14 năm.

“Không có thế hệ đi trước dìu dắt, nắm tay, sẽ có những ẩn số” trong quá trình chuyển giao lãnh đạo, ông Michael Barr, Phó Giáo sư tại Đại học Flinders của Australia, nói với Nikkei Asia.

Hiểu điều này, ông Wong đã nhấn mạnh vào vai trò của sự lãnh đạo tập thể với phong cách tư vấn nhiều hơn. “Tôi không bắt đầu với giả định rằng tôi biết mọi thứ hoặc có câu trả lời cho mọi vấn đề, bởi vì tôi chắc chắn là không thể làm được điều đó”, ông nói tại một sự kiện của đảng cầm quyền vào tháng 11 năm ngoái.

“Thay vào đó, tôi muốn bắt đầu bằng việc lắng nghe, tiếp xúc nhiều quan điểm và cách nhìn đa dạng, và luôn cởi mở với những ý tưởng khác nhau”, ông Wong nói thêm.

Nội các của tân Thủ tướng Wong, được công bố hôm 13/5, cho thấy hầu hết các Bộ trưởng đang được giữ lại, nhấn mạnh tính liên tục và ổn định trong giai đoạn chuyển tiếp.

Ông Lee Hsien Loong sẽ trở thành Bộ trưởng cấp cao – giống như ông Lee Kuan Yew và ông Goh Chok Tong đã làm sau khi từ chức – để hỗ trợ nhà lãnh đạo trẻ mới. Thủ tướng sắp mãn nhiệm cũng sẽ vẫn là người đứng đầu Hội đồng Nghiên cứu, Đổi mới và Kinh doanh.

Qua 3 đời Thủ tướng trước đây, Singapore đã trở thành một trong những nền kinh tế thịnh vượng nhất thế giới bằng cách thu hút đầu tư nước ngoài lớn và xây dựng nền kinh tế định hướng xuất khẩu. Hòa mình vào mạng lưới thương mại đa phương đã là chiến lược cho đảo quốc này.

Cho đến nay, ông Lawrence Wong được kỳ vọng sẽ đi theo con đường do những người tiền nhiệm đặt ra và giữ cho đất nước cởi mở nhất có thể.

“Các nền kinh tế nhỏ và mở như Singapore dựa vào dòng chảy thương mại và đầu tư tự do cũng như một bộ quy tắc chung là huyết mạch của chúng tôi”, ông Wong nói trong một cuộc phỏng vấn bằng văn bản với Nikkei Asia vào năm ngoái.

Tuy nhiên, khi nền kinh tế Singapore trưởng thành, nền kinh tế này không còn có thể kỳ vọng vào mức tăng trưởng theo cấp số nhân như trước đây. Ông Wong đối mặt với áp lực phải cập nhật mô hình Singapore.

“Chúng tôi biết rằng Singapore không phải là địa điểm rẻ nhất. Vì vậy, chúng tôi phải làm việc chăm chỉ hơn nữa để gia tăng và chứng minh giá trị của Singapore”, ông Wong, người đồng thời là Bộ trưởng Tài chính Singapore, cho biết sau khi trình bày kế hoạch ngân sách hồi tháng 2.

Đối nội, đối ngoại

Về đối nội, Thủ tướng tiếp theo của Singapore đang giải quyết các vấn đề bất bình đẳng và dịch chuyển xã hội bằng cách tăng cường mạng lưới an toàn xã hội trong bối cảnh chi phí sinh hoạt ngày càng tăng, những thách thức về nhân khẩu học…

Trong khi đất nước từ lâu đã chấp nhận khái niệm “tự cung tự cấp”, ông Wong cho biết khái niệm về chế độ nhân tài của Singapore vẫn “quá hẹp” trong thế giới đang thay đổi nhanh chóng ngày nay.

“Nhiều người Singapore cảm thấy bị cuốn vào một cuộc chạy đua từ khi còn trẻ – chịu áp lực phải đạt điểm cao nhất, vào những trường mà họ cho là tốt nhất để có thể vào được những trường đại học tốt nhất”, ông Wong nói với các nhà lập pháp hồi tháng 4 năm ngoái.

Ông Manu Bhaskaran, chuyên gia kinh tế và giám đốc điều hành của công ty tư vấn Centennial Asia Advisors, lưu ý rằng ông Wong đã chú trọng hơn vào việc xây dựng mạng lưới an sinh xã hội mạnh mẽ hơn, hứa hẹn một “sự thay đổi lớn” trong cách hỗ trợ những người lao động thất nghiệp không tự nguyện.

Singapore trước đây đã phản đối việc áp dụng các công cụ phúc lợi xã hội tương tự, thay vào đó chọn các biện pháp khuyến khích việc làm và hỗ trợ tiền lương để thúc đẩy khả năng tự cung cấp việc làm của đất nước. Có lập luận cho rằng trợ cấp thất nghiệp làm giảm động cơ khuyến khích người thất nghiệp tìm việc làm mới và dẫn đến việc họ cố tình mất nhiều thời gian hơn để làm việc đó.

Nhưng năm ngoái, ông Wong đã “xem xét và cập nhật” cách tiếp cận của mình, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu ngày càng bất ổn và trước những phát triển mang tính đột phá như việc áp dụng rộng rãi trí tuệ nhân tạo (AI). Đây là một trong những điểm chính trong nỗ lực tham vấn cộng đồng mà ông Wong dẫn đầu sau khi ông được tán thành trở thành nhà lãnh đạo tiếp theo vào năm 2022.

Về đối ngoại, chuyên gia kinh tế Bhaskaran cho biết Chính phủ mới của Singapore sẽ mở rộng hợp tác kinh tế với các nước láng giềng gần gũi nhất, trước hết là Malaysia. Điều này có thể được thấy qua động thái gần đây của hai nước liên quan tới việc thành lập Đặc khu kinh tế Johor-Singapore – một tầm nhìn được bang Johor ở miền Nam Malaysia thúc đẩy như một “Thâm Quyến của Đông Nam Á” trong tương lai.

Indonesia, nền kinh tế số 1 Đông Nam Á và một thành viên của G20, cũng là một nước láng giềng quan trọng của Singapore. Ông Lawrence Wong và ông Lee Hsien Loong đã đến thăm Indonesia vào cuối tháng trước, trong chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi thông báo chuyển giao lãnh đạo ở Singapore được công bố.

Trong chuyến thăm, ông Wong đã gặp Tổng thống Indonesia Joko “Jokowi” Widodo và Tổng thống đắc cử Prabowo Subianto, nhằm tăng cường quan hệ với nước láng giềng thân thiết.

Về môi trường chính trị và xã hội của Singapore, tân Thủ tướng Wong sẽ sớm có cơ hội để xác định phong cách lãnh đạo của mình và ghi dấu ấn với tư cách là người đứng đầu Chính phủ trong cuộc tổng tuyển cử tiếp theo của Singapore, diễn ra vào tháng 11/2025.

Ông Eugene Tan, Phó Giáo sư luật tại Đại học Quản lý Singapore, lưu ý rằng các cử tri trẻ tuổi sẽ tiếp tục tìm kiếm bối cảnh chính trị “đa dạng và cạnh tranh hơn” dưới sự lãnh đạo mới. “Yếu tố quan trọng là ông Lawrence Wong có thể quản lý tốc độ thay đổi chính trị này tốt đến mức nào”, vị chuyên gia nói với Nikkei Asia

Nguồn: Báo Tin Tức; Soha; Dân Trí; Thanh Niên; Người Đưa Tin