Cô gái Việt ở quốc gia vừa đón năm mới 2019, chậm 7 năm so với thế giới

Ngọc Yến (sống ở Ethiopia) vừa cùng người bản địa tưng bừng đón năm mới 2019, dù thế giới đã bước sang năm 2026.

Sử dụng hai hệ lịch

Hơn 4 năm trước, Ngọc Yến lần đầu đặt chân đến Ethiopia, sống cùng bạn trai đang làm việc tại quốc gia này.

Mở tivi theo dõi bản tin thời sự, cô gái bất ngờ vì màn hình hiển thị năm 2015. Trong khi, thời điểm đó thế giới đã bước sang năm 2022.

"Trò chuyện với người dân địa phương, tôi mới biết họ sử dụng song song hai loại lịch. Thế giới đã bước sang năm 2026 nhưng cách đây gần một tháng, người Ethiopia vừa tưng bừng đón năm mới 2019", cô chia sẻ.

Theo Ngọc Yến, tại công sở và văn phòng các công ty, người Ethiopia vẫn sử dụng lịch như nhiều quốc gia khác. Tuy nhiên, các ngày lễ truyền thống quan trọng vẫn được xác định theo lịch Ethiopia cổ.

Sự khác biệt này khiến Ngọc Yến có cảm giác như được “quay ngược thời gian” gần 8 năm. 

Nguyên nhân xuất phát từ cách tính riêng, vốn có nguồn gốc từ truyền thống lịch Coptic và được sử dụng trong đời sống tôn giáo, văn hóa của đất nước này.

"Trên điện thoại cá nhân, người bản địa vẫn hiển thị lịch riêng của Ethiopia. Sử dụng hai loại lịch không gây xáo trộn mọi việc", Ngọc Yến chia sẻ.

Mỗi năm, lịch của Ethiopia có 13 tháng. Trong đó, 12 tháng có 30 ngày, còn tháng thứ 13 - tháng cuối năm - có 5-6 ngày (tùy theo năm thường hay năm nhuận). 

Dịp đón năm mới ở đây diễn ra vào ngày 11/9 hoặc 12/9 (tuỳ năm thường hay năm nhuận). Theo cô gái người Việt Nam, quy mô tổ chức không lớn bằng lễ Giáng sinh diễn ra vào tháng 12. 

Năm nay, dịp đón năm mới trùng vào Chủ nhật nên người dân được nghỉ 4 ngày. Sau đêm giao thừa, các gia đình thường đến nhà họ hàng, bạn bè chúc tụng, ăn tiệc.

Trong bữa ăn dịp năm mới không thể thiếu món Doro Wat (Doro Wot) - gà hầm sốt gia vị đỏ, ăn kèm trứng luộc và bánh mì dẹt injera.

Trong đó, thịt gà thường chặt thành miếng, hầm chậm đến khi mềm. Sốt đỏ cay được làm từ hành tây, hỗn hợp gia vị tỏi, gừng, bơ... Trứng luộc cho nguyên cả quả vào nồi sốt. Bánh mì dẹt làm từ ngũ cốc, mọi người xé bánh bằng tay xúc thịt gà và nước sốt.

Các gia đình khá giả sẽ mổ dê, bò... sau đó chia phần cho hàng xóm, bạn bè lan toả niềm vui bước sang năm mới.

"Người Ethiopia duy trì thói quen ăn chay và ăn mặn xen kẽ trong tuần. Năm nay, ngày đầu tiên của năm mới trùng vào ngày ăn chay, các gia đình đợi sang ngày tiếp theo để mời bạn bè đến nhà", cô nói.

Trong những ngày nghỉ Tết, mọi người thường đổ ra đường đi dạo, vui chơi. Thủ đô Addis Ababa thưa người hơn bình thường, nhưng không vắng vẻ như các nước châu Á đón năm mới theo lịch Âm. 

Đặc biệt, hoa Tết của người dân ở đây là Adey Abeba - hoa cúc Ethiopia. Loài hoa này nở rộ vào đầu tháng 9. Sáng đầu tiên của năm mới, các bé gái mặc trang phục truyền thống, mang những bó hoa vàng đến thăm các gia đình, hát bài chúc mừng năm mới và nhận những món quà nhỏ

"Giúp việc của gia đình tôi cài bông hoa này lên áo và tóc cầu may mắn, tôi làm theo như một cách nhập gia tuỳ tục", cô chia sẻ. 

Nhiều điều thú vị ở Ethiopia

Sống tại Ethiopia, Ngọc Yến bất ngờ với nhiều điều thú vị. Trước khi sang nước bạn, cô từng nghĩ nơi đây sẽ khô nóng. Tuy nhiên, khí hậu ở Ethiopia mát mẻ quanh năm, do địa hình nằm ở độ cao 2.000-3.000m so với mực nước biển.

Ẩm thực của Ethiopia nổi tiếng với thịt bò thơm ngon nhờ chăn thả tự nhiên trên những cánh đồng rộng thẳng cánh cò bay và khí hậu thiên nhiên mát mẻ. 

Người dân địa phương có món bò sống trộn gia vị mang tên Kitfo. Sau vài năm ở  Ethiopia, Ngọc Yến vẫn còn e ngại, chưa dám thử. 

Thường ngày, cô đi siêu thị bán các đồ châu Á. Một số mặt hàng của Việt Nam có bán ở đây nhưng giá rất đắt. Cụ thể, một chai nước mắm được bán với giá 500.000 đồng, mỳ tôm khoảng 50.000 đồng/gói, phở ăn liền có giá 70.000 đồng - 80.000 đồng/gói. 

Bên cạnh việc nội trợ, Ngọc Yến làm nhiều món ăn Việt Nam bán cho người nước ngoài đang sinh sống ở Ethiopia.

Thực đơn phong phú với các món như nem, bún bò Huế, bún riêu, phở, bánh da lợn, bánh dứa, bánh tét…Trong đó, các món bún, phở có giá 300.000 đồng/suất.

Ethiopia nằm ở vùng Sừng châu Phi, có diện tích khoảng 1,2 triệu km2. Đây là quốc gia không có biển, với địa hình đặc trưng là các cao nguyên, núi và đồng bằng. Trong số khoảng 80 triệu dân của Ethiopia, 80% mưu sinh bằng nông nghiệp.

Theo các di chỉ khảo cổ, dấu tích về tổ tiên loài người được tìm thấy ở đây có niên đại 5 triệu năm trước. 

Xem tiếp tại đường Link =>

https://share.google/phABsvaWHrdj3Ee7q

Người Việt đầu tiên trở thành điều dưỡng tại bệnh viện tỉnh của Hàn Quốc: Được cả Thị trưởng chúc mừng

Vượt qua kỳ thi chứng chỉ y tế quốc gia cực kỳ khắt khe tại Hàn Quốc, nữ du học sinh Việt Bùi Hải Anh trở thành điều dưỡng viên nước ngoài đầu tiên được đào tạo chính quy và làm việc chính thức tại tỉnh Gyeongnam.

Sáng ngày 6/10, tại Bệnh viện Cheong A thuộc thành phố Changwon (tỉnh Gyeongnam, Hàn Quốc), nữ điều dưỡng người Việt Nam tên Bùi Hải Anh (tên tiếng Hàn là Bushi Haan), đã chính thức bước vào ca trực đầu tiên tại khoa điều trị. Sự kiện này lập tức thu hút sự chú ý của truyền thông y tế Hàn Quốc khi đánh dấu lần đầu tiên một du học sinh nước ngoài vượt qua kỳ thi quốc gia để trở thành điều dưỡng viên chính thức tại một bệnh viện địa phương.

Ngay trong ngày đầu làm việc, đại diện Phòng Chính sách Dân số thành phố Changwon cùng Ban Hợp tác Quốc tế Đại học Masan đã trực tiếp đến bệnh viện trao hoa và thư chúc mừng từ Thị trưởng Kang Ki Yoon.

Trong thư gửi tặng nữ điều dưỡng trẻ, Thị trưởng Kang Ki Yoon trân trọng ghi nhận: Tôi xin chân thành chúc mừng du học sinh đã nỗ lực học tập, trưởng thành tại đại học địa phương và nay chính thức bước những bước đầu tiên với tư cách là một điều dưỡng viên đáng tin cậy trong ngành y tế Changwon.

Lãnh đạo thành phố cũng nhấn mạnh: Tôi chân thành chúc mừng nữ sinh viên quốc tế đã bước những bước đầu tiên trên con đường trở thành một nhân viên y tế đáng tin cậy, tận tâm chăm sóc sức khỏe bệnh nhân trong lĩnh vực y tế tại Changwon. Tôi mong cô ấy sẽ đóng vai trò là cầu nối gắn kết, góp phần làm sâu sắc thêm tình hữu nghị và giao lưu giữa hai nước.

Lựa chọn khác biệt và 1.000 giờ thực tập lâm sàng khắt khe

Cơ duyên đưa Hải Anh đến với Hàn Quốc bắt đầu từ năm 2021, khi cô quyết định sang du học theo định hướng của chị gái người đang làm việc tại Ban Hợp tác Quốc tế của Đại học Masan. Dù ngôi trường này quy tụ khoảng 5.000 sinh viên với hơn 650 du học sinh quốc tế, Hải Anh đã đưa ra một quyết định vô cùng táo bạo: Trở thành sinh viên nước ngoài đầu tiên dũng cảm ghi danh vào khoa Điều dưỡng, một ngành học vốn nổi tiếng với độ khó cùng tỷ lệ đào thải cực cao tại quốc gia này. Nhất là với sinh viên ngoại quốc.

Tốt nghiệp vào năm 2025, Hải Anh đã trải qua lộ trình đào tạo chuẩn quốc gia khi hoàn thành khoảng 1.000 giờ thực tập lâm sàng trực tiếp tại cơ sở y tế. Cô trực tiếp tham gia vào các quy trình theo dõi chỉ số sinh tồn, chăm sóc vết thương, hỗ trợ điều trị và xử lý tình huống lâm sàng dưới sự giám sát nghiêm ngặt của đội ngũ y bác sĩ.

Sau khi hoàn thành chương trình thực tập, bước ngoặt lớn nhất đến vào năm 2026 khi Hải Anh chính thức chinh phục Kỳ thi Cấp giấy phép Hành nghề Điều dưỡng Quốc gia do Viện Đánh giá Chứng chỉ Y tế Quốc gia Hàn Quốc (KUKSI) tổ chức dưới sự giám sát của Bộ Y tế và Phúc lợi. Bài thi gồm 295 câu hỏi trắc nghiệm bao quát 8 môn y học cốt lõi:

- Điều dưỡng nội khoa và ngoại khoa

- Điều dưỡng sản phụ khoa và nhi khoa

- Điều dưỡng sức khỏe tâm thần và cộng đồng

- Quản lý điều dưỡng và luật y tế

Toàn bộ đề thi được thể hiện bằng thuật ngữ y khoa tiếng Hàn chuyên ngành phức tạp. Thí sinh bắt buộc phải đạt trên 60% tổng điểm và không môn nào dưới 40%. Đây được coi là "bức tường lửa" đào thải khắt khe đối với bất kỳ nhân sự y tế quốc tế nào.

Quyết định ở lại Changwon và sứ mệnh chăm sóc sức khỏe cộng đồng

Sau khi nhận giấy phép hành nghề hợp pháp, thay vì tìm kiếm cơ hội ở các thành phố lớn khác, Hải Anh quyết định lập nghiệp và gắn bó lâu dài tại Changwon. Cô ứng tuyển thành công vào Bệnh viện Cheong A, cơ sở y tế nằm ngay gần nơi cô sinh sống.

Đại diện Bệnh viện Cheong A cho biết, việc tuyển dụng Hải Anh mang ý nghĩa thiết thực đối với hoạt động khám chữa bệnh. Khu vực quanh bệnh viện tập trung nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ, kéo theo số lượng lớn lao động nước ngoài đến chăm sóc sức khỏe hằng ngày. Sự hiện diện của một điều dưỡng viên am hiểu cả tiếng Việt lẫn tiếng Hàn giúp tối ưu hóa quy trình hỏi bệnh, khai thác tiền sử y khoa chính xác và hỗ trợ tinh thần giúp bệnh nhân an tâm điều trị.

Xem tiếp tại đường Link =>

Người Việt đầu tiên trở thành điều dưỡng tại bệnh viện tỉnh của Hàn Quốc: Được cả Thị trưởng chúc mừng

🇷🇺 Nga miễn visa 30 ngày cho người Việt: Du lịch hưởng lợi, giao thương hai nước được đơn giản hóa

Nga chính thức cho phép công dân Việt Nam mang hộ chiếu phổ thông nhập cảnh không cần visa từ ngày 15/10/2026, trong một động thái có thể tạo tác động đáng kể tới du lịch và business mobility giữa hai nước.

Nga chính thức cho phép công dân Việt Nam mang hộ chiếu phổ thông nhập cảnh không cần visa từ ngày 15/10/2026, trong một động thái có thể tạo tác động đáng kể tới du lịch và business mobility giữa hai nước.

Theo Sắc lệnh số 730 được Tổng thống Vladimir Putin ký ngày 12/10, người Việt có thể lưu trú tại Nga tối đa 30 ngày.

Phạm vi được phép bao gồm:

• tourism;
• private visits;
• business visits;
• economic activities;
• scientific and cultural events;
• sports;
• socio-political activities;
• transit.

Chính sách được áp dụng đến 15/10/2027.

Chi phí và friction của business travel giảm

Trước đây, doanh nhân Việt Nam đi Nga ngắn ngày thường phải tính thêm quy trình xin visa hoặc e-Visa trước chuyến đi. Visa-free loại bỏ một lớp thủ tục này đối với những business trips phù hợp.

Điều đó có thể đặc biệt hữu ích cho:

• doanh nghiệp tham dự triển lãm;
• các đoàn xúc tiến thương mại;
• hội nghị;
• khảo sát thị trường;
• gặp đối tác;
• và các chuyến đi công tác ngắn.

Trong international business mobility, visa không nhất thiết là chi phí lớn nhất, nhưng nó là một friction cost. Khi yêu cầu này được bỏ, quyết định tổ chức một chuyến công tác ngắn thường trở nên linh hoạt hơn.

Nhưng business travel khác employment

Doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý điểm này. Sắc lệnh cho phép business visits nhưng không cho phép sử dụng visa-free để sang Nga làm việc. Người Việt nhập cảnh vì mục đích employment vẫn phải sử dụng quy trình visa và work authorization phù hợp. Hoạt động journalism, study và long-term residence cũng bị loại khỏi chính sách mới. Vì vậy, doanh nghiệp không nên sử dụng chế độ miễn thị thực như một giải pháp thay thế cho work visa.

Tourism có thể là ngành hưởng lợi trực tiếp nhất

Theo dữ liệu được cơ quan Việt Nam công bố, Nga hiện chỉ đón khoảng 15.000 khách du lịch Việt Nam mỗi năm. Con số này tương đối nhỏ nếu so với luồng khách Nga tới Việt Nam.

Trong 9 tháng đầu năm 2026, Việt Nam đã đón khoảng 1,13 triệu lượt khách Nga, tăng hơn 160% so với cùng kỳ. Việt Nam hiện miễn visa cho công dân Nga tối đa 45 ngày. Việc Nga mở lại chiều ngược lại với thời hạn 30 ngày có thể giúp kích thích:

• outbound tourism từ Việt Nam;
• aviation demand;
• hotel bookings;
• tour operations;
• và cross-border payments.

Cơ hội cho hàng không và tour operators

Visa-free thường tạo hiệu ứng mạnh nhất khi đi kèm direct connectivity. Nếu nhu cầu đi lại giữa hai nước tăng, các hãng hàng không và tour operators có thêm cơ sở để phát triển:

• direct flights;
• charter services;
• Moscow – Vietnam leisure routes;
• package tours;
• và kết nối qua các hub châu Á.

Tuy nhiên, quy mô tăng trưởng thực tế vẫn phụ thuộc vào giá vé, năng lực đường bay, tỷ giá và khả năng thanh toán quốc tế.

Đây là chính sách một năm

Một giới hạn quan trọng là Sắc lệnh số 730 hiện áp dụng đến: 15/10/2027

Xem tiếp tại đường Link =>

🇷🇺 Nga miễn visa 30 ngày cho người Việt: Du lịch hưởng lợi, giao thương hai nước được đơn giản hóa

Startup của nhóm sáng lập người Việt gọi vốn 3 triệu USD, tạo ra ‘nhà khoa học AI’ thông minh hơn theo từng nghiên cứu

Ngày 13/10, Drylab AI, startup có trụ sở tại Singapore do nhóm sáng lập người Việt điều hành, công bố hoàn tất vòng gọi vốn hạt giống 3 triệu USD. Đáng chú ý, vòng vốn đến chỉ 8 tháng sau khi công ty ra mắt thương mại.

Từ phòng thí nghiệm của nhà sáng lập

Vòng vốn do quỹ Vertex Ventures Đông Nam Á & Ấn Độ dẫn dắt, có sự tham gia của PatSnap, doanh nghiệp cung cấp dữ liệu và công cụ AI cho hoạt động nghiên cứu, phát triển. PatSnap, vốn nằm trong danh mục đầu tư lâu năm của Vertex, sẽ hỗ trợ Drylab bằng mạng lưới và dữ liệu trong lĩnh vực khoa học sự sống.

Drylab thành lập năm 2025, hiện hoạt động tại Singapore và San Francisco (Mỹ). Ý tưởng ra đời khi giám đốc khoa học Nhi Nguyễn, nghiên cứu sinh tiến sĩ ngành khoa học y sinh tại Đại học Công nghệ Nanyang (Singapore), phải tự học tin sinh học để phân tích dữ liệu thí nghiệm của mình. CEO John Phan từng nghiên cứu AI trong nhóm Seed của ByteDance, công ty mẹ của TikTok. Giám đốc công nghệ Phan Nhật Huy, cựu sinh viên khóa đầu tiên của Trường Đại học VinUni (Hà Nội), từng làm kĩ sư nghiên cứu thỉnh giảng tại Landing AI của Andrew Ng.

‘Tự nhận việc’ thay vì chờ câu lệnh

Sản phẩm của Drylab là nền tảng tác tử AI, có năng lực tự thực hiện chuỗi công việc theo mục tiêu người dùng đặt ra. Tác tử nhận cả quy trình phân tích: hiểu mục tiêu, chọn phương pháp, lấy công cụ từ hơn 800 phần mềm và cơ sở dữ liệu khoa học đã tích hợp, chạy phân tích rồi tự sửa lỗi khi quy trình hỏng.

Một mô hình kiểm chứng riêng, huấn luyện trên các lượt phân tích khoa học thật, rà soát quyết định của tác tử và chỉ ra lỗi phương pháp. Nhà khoa học vẫn duyệt các bước quan trọng như ngưỡng lọc dữ liệu. Nền tảng có thể cài trên hạ tầng riêng của khách hàng và những gì hệ thống học được, kể cả từ các thí nghiệm thất bại, ở lại với tổ chức đó.

Drylab cho biết đã có khách hàng trả phí gồm các hãng dược phẩm lớn, trung tâm ung thư, viện nghiên cứu y sinh và trường đại học tại Mỹ, châu Âu, châu Á, nhưng không nêu tên hay doanh thu. Hệ thống của công ty hiện xếp thứ 9 trong gần 400 đội ở vòng một cuộc thi OpenADMET PXR 2026, nơi các đội dự đoán khả năng hợp chất kích hoạt một thụ thể khiến cơ thể đào thải thuốc nhanh hơn. Vốn mới sẽ dành cho đội bán hàng doanh nghiệp, đội kĩ thuật, sinh học và các chứng nhận bảo mật mà tổ chức nghiên cứu lớn đòi hỏi.

Giải trình tự gen rẻ đi hơn 180.000 lần

Bài toán Drylab nhắm tới nằm ở độ vênh giữa khâu tạo dữ liệu và khâu xử lý. Theo Viện Nghiên cứu Bộ gen người Quốc gia Mỹ (NHGRI), chi phí giải trình tự một bộ gen người đã giảm từ hơn 95 triệu USD năm 2001 xuống khoảng 525 USD năm 2022. Khâu phân tích thì không rẻ đi tương ứng: công cụ phân mảnh, chuyên gia tin sinh học thiếu, và nhà khoa học thường mất nhiều tuần để điều phối, sửa lỗi quy trình rồi chờ kết quả.

Sân chơi của những thương vụ trăm triệu USD

Drylab bước vào một thị trường có nhiều gương mặt lớn. Lila Sciences, công ty thuộc Flagship Pioneering, đã gọi tổng cộng 350 triệu USD ở vòng Series A năm 2025. Tháng 6/2026, Bloomberg đưa tin công ty này đang đàm phán khoảng 2 tỉ USD ở mức định giá 8,5 tỉ USD, dù đến nay chưa có thông báo hoàn tất.

Edison Scientific, tách ra từ phòng thí nghiệm phi lợi nhuận FutureHouse, nhận 70 triệu USD vốn hạt giống hồi tháng 12/2025 để thương mại hóa “nhà khoa học AI” Kosmos. Ở khối học thuật, tác tử Biomni của Đại học Stanford, công bố trên tạp chí Science tháng 7/2026, đang được hơn 10.000 phòng thí nghiệm dùng thử.

Vốn cho công nghệ Việt vẫn mỏng

Tháng 8/2026, N2TP, doanh nghiệp AI có trụ sở tại Hà Nội, cũng nhận vốn hạt giống trong vòng do quỹ Touchstone Partners dẫn đầu để phát triển nền tảng AI4Science, hỗ trợ từ khâu đề xuất giả thuyết đến thiết kế thí nghiệm. Về khung pháp lí, Luật Trí tuệ nhân tạo có hiệu lực từ 1/3/2026 cho phép lập Quỹ Phát triển AI quốc gia và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) cho startup.

Xem tiếp tại đường Link =>

Startup của người Việt tạo "nhà khoa học AI"

Nguồn: Dân Trí; CafeF; Vietnam Business Insider; 1 Thế Giới