- Thời sự

(Ảnh minh họa).
Trước sự lây lan nhanh chóng của biến thể JN.1, các chuyên gia y tế Mỹ kêu gọi người dân nên tiêm vắc-xin cải tiến để tránh hậu quả nghiêm trọng do virus gây ra.
Ngày 20/12, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết, vừa phân loại biến thể virus SARS-CoV-2 mới JN.1 là “đáng quan tâm”.
JN.1 có nguồn gốc từ BA.2.86, biến thể phụ của Omicron. Biến thể này có một đột biến khác biệt ở protein gai (chịu trách nhiệm xâm nhập và lây nhiễm tế bào) và các đột biến tại những vùng khác.
"Biến thể đáng quan tâm" chứa các đặc điểm di truyền làm virus có khả năng lây lan cao hơn, né tránh được hệ miễn dịch của cơ thể, khó phát hiện khi xét nghiệm hoặc làm cho bệnh nặng hơn. Trước đó, XBB.1.5, EG.5 cũng được WHO xếp vào nhóm "biến thể đáng quan tâm".
Theo WHO, JN.1 không gây quá nhiều mối đe dọa đối với cộng đồng. Tuy nhiên, các quốc gia nên lưu ý COVID-19 cùng với các mầm bệnh khác trong mùa đông có thể tạo nên đợt dịch bệnh đường hô hấp, ảnh hưởng đến hệ thống y tế.
Tại Mỹ, biến thể phụ mới JN.1 đang lây lan nhanh chóng, trở thành tác nhân làm gia tăng đáng kể số ca mắc Covid-19 mới ở nước này.
Ngày 19/12, Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Mỹ (CDC) cho biết biến thể JN.1 chiếm tới 21,4% các ca nhiễm mới trên cả nước và là biến thể lây lan nhanh nhất. Riêng tại khu vực Đông Bắc, biến thể này chiếm hơn 30% ca nhiễm mới. CDC dự báo JN.1 sẽ tiếp tục tăng tỉ lệ trong bộ gen SARS-CoV-2.
JN.1 được phát hiện lần đầu tiên ở Mỹ vào tháng 9 vừa qua. Đến cuối tháng 10, JN.1 chiếm gần 0,1% số ca. CDC cho biết sự tăng lên không ngừng số ca nhiễm JN.1 cho thấy biến thể này vừa có khả năng lây truyền nhanh vừa lẩn tránh được hệ miễn dịch.
Tại các nước châu Âu - như Đan Mạch, Tây Ban Nha, Bỉ, Pháp và Hà Lan - đã có dấu hiệu cho thấy sự gia tăng số ca nhiễm biến thể JN.1 và số ca nhập viện. Biến thể này cũng đang lây lan nhanh ở Australia, châu Á và Canada.
CDC cho biết hiện chưa có bằng chứng cho thấy biến thể JN.1 làm tăng nguy cơ đối với sức khỏe cộng đồng so với các biến thể khác đang lưu hành. Tuy nhiên, các quan chức và chuyên gia y tế kêu gọi người dân tiêm vắc-xin đã được cải tiến để tránh hậu quả nghiêm trọng do virus gây ra. CDC nhấn mạnh vắc-xin cải tiến sẽ gia tăng sự bảo vệ trước JN.1 cũng như các biến thể khác.
Số ca mắc các bệnh về đường hô hấp ngày càng tăng ở Mỹ trước kỳ nghỉ lễ. Số ca nhập viện liên quan đến Covid-19, cúm và virus hợp bào hô hấp (RSV) đều ở mức cao nhất kể từ đầu năm nay. Theo số liệu của CDC, hơn 22.700 ca mắc Covid-19 mới phải nhập viện trong tuần từ 9/12, mức cao nhất kể từ tháng 2/2023. Trong khi đó, đến ngày 9/12 vừa qua, mới có khoảng 18% người trưởng thành tiêm mũi vaccine cải tiến.
Hạn chế người dân dùng ô tô cá nhân là cách mà các thành phố tại Mỹ đang áp dụng để bảo vệ môi trường.
Lúc đầu, các bãi đậu xe được tạo ra để duy trì trật tự giao thông trên đường. Nhưng biến đổi khí hậu đã làm thay đổi điều này đó.
Kể từ những năm 1920, một chính sách ít được biết đến liên quan đến sức chứa tối thiểu của bãi đậu xe đã định hình một khía cạnh lớn trong đời sống của nước Mỹ. Ở các thành phố lớn, bất kỳ loại tòa nhà nào, dù là chung cư, văn phòng cho thuê hoặc trung tâm mua sắm… đều cần phải dành một lượng chỗ đậu xe nhất định để đủ chỗ cho tất cả mọi người bên trong.
Nhưng giao thông vận tải chiếm gần 1/3 lượng khí thải carbon ở Mỹ và ô tô chiếm một phần đáng kể trong lượng khí thải đó. Khi nước Mỹ nỗ lực mạnh mẽ cắt giảm lượng khí thải carbon, việc giảm sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch cũng đồng nghĩa với việc phải suy nghĩ lại về giao thông và không gian công cộng trông như thế nào, đặc biệt là ở các thành phố.
Thành phố Austin, bang Texas, gần đây đã loại bỏ định mức tối thiểu về chỗ đỗ xe và hiện là thành phố lớn nhất ở Mỹ thực hiện điều này.
Zohaib Qadri, Ủy viên hội đồng thành phố Austin, người đưa ra biện pháp này cho biết: “Nếu chúng ta muốn đạt một nửa số chuyến đi bằng một phương tiện gì đó không phải là ô tô thì theo quan điểm của tôi, thành phố không thể bắt buộc mọi nhà hoặc doanh nghiệp phải có ít nhất một chỗ đậu xe cho mỗi thành viên hoặc khách hàng”.
Qadri cho biết, việc giảm sự phụ thuộc vào ô tô là một động lực to lớn cho sáng kiến ở Austin và hy vọng biện pháp này cũng sẽ khiến thành phố thân thiện với môi trường hơn.
Qadri nói: “Biến đổi khí hậu đang diễn ra ở đây. Và chúng ta sẽ chỉ làm cho tình hình trở nên tồi tệ hơn khi vẫn dính vào những thói quen đi lại của thế kỷ 20 vốn không bền vững và không thân thiện với khí hậu”.
Theo Donald Shoup, giáo sư về quy hoạch đô thị tại Đại học California, Los Angeles (UCLA), việc loại bỏ điều luật dường như vô hại này có thể mở đường cho các thành phố xây dựng nhà ở dày đặc hơn, tăng các lựa chọn giao thông công cộng và giảm lượng khí thải carbon.
Shoup cho biết: “Chúng ta đối mặt không chỉ là khủng hoảng nhà ở và biến đổi khí hậu, mà còn là tắc nghẽn giao thông, ô nhiễm không khí cục bộ... chi phí giải quyết mọi thứ đều cao - ngoại trừ bãi đậu xe”.
Biến đổi khí hậu và ô nhiễm không khí là những hậu quả đặc biệt tốn kém, ước tính cả hai đều tiêu tốn hàng tỉ USD mỗi năm. Trong khi đó, các điểm đỗ xe có thể chỉ tốn vài chục ngàn USD để xây dựng, thậm chí một ước tính đưa ra con số cụ thể là gần 30.000USD/chỗ đậu xe.
Shoup nói: “Ngay cả khi biến đổi khí hậu không phải là vấn đề thì việc loại bỏ yêu cầu về sức chứa bãi đậu xe cũng là một ý tưởng hay. Còn nếu ý tưởng hay lan tỏa, nó sẽ giúp ích cho toàn bộ hành tinh”.
Chiều hướng này đang tăng lên với các thành phố ở khắp nước Mỹ như Minneapolis St. Paul, Anchorage, Richmond, Raleigh..., đồng thời các bang như California cũng loại bỏ định mức chỗ đỗ xe tối thiểu trong vài năm qua.
Các bãi đậu xe trải nhựa không chỉ chiếm không gian quý giá mà còn góp phần tạo ra hiệu ứng đảo nhiệt đô thị, khiến nhiệt độ trong thành phố thường cao hơn so với khu vực nông thôn. Nhựa đường và bê tông dùng để xây dựng bãi đỗ xe thường hấp thụ và thải nhiệt với tốc độ cao hơn môi trường tự nhiên. Điều này đặc biệt thấy rõ trong mùa hè nóng kỷ lục vừa qua và chứng tỏ rằng, các bãi đậu xe không chỉ góp phần gây ra vấn đề dài hạn là biến đổi khí hậu mà còn khiến hiệu ứng ủ nóng trở nên tồi tệ hơn trong ngắn hạn.
Một lưu ý quan trọng là việc hủy bỏ mức tối thiểu về chỗ đậu xe không có nghĩa là tất cả các bãi đậu xe sẽ biến mất chỉ sau một đêm, mà đúng hơn là việc xây dựng các bãi đậu xe mới sẽ không cần phải tuân thủ bất kỳ tiêu chuẩn tối thiểu nào.
Theo Tony Jordan, Chủ tịch một hiệp hội về bãi đậu xe, những tiêu chuẩn này không chỉ lỗi thời mà còn thường cản trở việc xây dựng nhà ở - một nhu cầu cấp thiết đối với hầu hết các vùng của Mỹ.
Jordan nói: “Hãy tưởng tượng nếu với tất cả các bãi đậu xe vẫn được xây dựng, nhưng chúng ta chỉ cần nới thêm 10 căn hộ trong mỗi tòa nhà ở mọi thành phố trong 50 năm qua. Khi đó, chúng ta sẽ có thêm rất nhiều nhà ở, rất nhiều căn hộ nhưng về cơ bản chúng ta đã tự tay ngăn chặn điều đó”.
Tuy nhiên, Jordan cũng cảnh báo là mọi thứ không thể tạo ra hiệu ứng tích cực trong một sớm, một chiều. Những tác động quan trọng nhất của việc hủy bỏ sức chứa tối thiểu với bãi đậu xe có thể sẽ không được nhìn thấy ngay lập tức. Các thành phố sẽ cần thời gian để xây dựng thêm nhà ở hoặc tăng đầu tư vào các phương án giao thông công cộng ít carbon nhưng việc bãi bỏ định mức tối thiểu của bãi đậu xe là một bước quan trọng trong việc xây dựng nhiều thành phố thân thiện với môi trường hơn.

(Ảnh minh họa).
Ông Rudy Giuliani, cựu luật sư riêng của ông Donald Trump, phải đối mặt với hàng loạt khoản nợ và cáo buộc hình sự.
Theo Reuters, ông Rudy Giuliani, cựu Thị trưởng TP New York, cựu luật sư của ông Trump đã nộp đơn xin phá sản vào ngày 21-12.
Điều này diễn ra sau khi ông được lệnh trả 148 triệu USD cho hai cựu nhân viên bầu cử bang Georgia mà ông đã cáo buộc gian lận sau khi cựu Tổng thống Donald Trump thất bại trong cuộc bầu cử năm 2020.
Ông Giuliani từng rất nổi tiếng và được mệnh danh là "thị trưởng nước Mỹ" vì đã lãnh đạo TP New York ngay sau vụ tấn công ngày 11-9-2001.
Hiện nay, ông đã phải đối mặt với hàng loạt khoản nợ và cả cáo buộc hình sự ở Georgia bắt nguồn từ công việc luật sư thay mặt cho ông Trump trước đây.
Trong hồ sơ nộp lên Tòa án Phá sản Mỹ ở New York, ông Giuliani cho biết bản thân có khoản nợ từ 100-500 triệu USD và tài sản từ 1-10 triệu USD.
Người phát ngôn Ted Goodman của ông Giuliani cho biết việc nộp đơn xin phá sản sẽ cho ông thời gian để kháng cáo mức phạt 148 triệu USD và bảo đảm các chủ nợ khác được đối xử công bằng.
Thủ tục phá sản ở Mỹ có thể cho phép các cá nhân và công ty xóa sạch hoặc sắp xếp lại các khoản nợ của nọ. Việc nộp đơn của ông Giuliani cũng sẽ tạm dừng tất cả các vụ kiện dân sự chống lại ông đang chờ xử lý.
Hai cựu nhân viên bầu cử Wandrea "Shaye" Moss và mẹ cô là bà Ruby Freeman trước đó phải đối mặt với vô số lời đe dọa sau khi ông Giuliani khai man rằng họ liên quan đến gian lận bầu cử.
Ông Giuliani lặp lại các tuyên bố đó sau phán quyết ngày 15-12 mặc dù ông đã thừa nhận trước tòa rằng những lời này mang tính chất phỉ báng.
Hai nhân viên bầu cử đã nộp đơn kiện thứ hai và một thẩm phán liên bang hôm 20-12 ra phán quyết ông Giuliani phải ngay lập tức trả tiền cho hai người phụ nữ, đồng thời kết luận có nguy cơ ông ta đang cố gắng che giấu tài sản.
Ông Giuliani từng được vinh danh là Nhân vật của năm của Tạp chí Time sau sự kiện ngày 11-9-2001. Ông cũng đã nỗ lực để giành được đề cử tổng thống của Đảng Cộng hòa năm 2008 nhưng không thành công.
Với tư cách là luật sư riêng của ông Trump, ông Giuliani từng đệ đơn kiện để phản đối các kết quả bầu cử nhưng không thành công.
Ông cũng bị cáo buộc tuyên bố sai sự thật khi khai rằng bản thân nắm giữa các bằng chứng chứng minh có sự gian lận trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2020.
Mỹ nỗ lực nhằm đối phó với các đợt tấn công có tần suất và mức độ gia tăng của lực lượng Houthi trên Biển Đỏ.
Ngày 18/12, phát biểu tại Bahrain trong khuôn khổ chuyến thăm Trung Đông, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin đã công bố thành lập liên minh 10 quốc gia (bao gồm nước này, Anh, Bahrain, Canada, Pháp, Italy, Hà Lan, Na Uy, Seychelles và Tây Ban Nha) tham gia tuần tra Biển Đỏ để ứng phó với các vụ tập kích của Houthi vào tàu hàng. Một số nước, nổi bật là xứ cờ hoa, sẽ tham gia tuần tra chung. Một số khác sẽ hỗ trợ tình báo ở phía Nam Biển Đỏ và Vịnh Aden.
Ông Lloyd Austin cho rằng, các nước cần phối hợp để đối phó với thách thức “do yếu tố phi nhà nước gây ra”.
Một câu chuyện, hai điểm nhấn
Không khó để thấy điều này đến từ tần suất các cuộc tấn công ngày càng dày đặc của lực lượng Houthi ở Yemen nhắm vào các tàu thương mại, chở hàng di chuyển qua Biển Đỏ. Chỉ trong một thời gian ngắn, lực lượng này đã triển khai hơn 100 máy bay không người lái (UAV) và tên lửa nhắm vào tàu thương mại đến từ 35 nước mà họ tuyên bố nhằm ủng hộ người Palestine và chống lại Israel. Nổi bật trong đó là vụ tấn công tàu MV Palatium III, với sự xuất hiện lần đầu tiên của các tên lửa đạn đạo chống tàu.
Có tới 20% khối lượng vận tải toàn cầu, 10% khối lượng vận tải biển, 8-10% khối lượng dầu mỏ và khí đốt đi qua Biển Đỏ và Kênh đào Suez. Song đối mặt với các đợt tấn công gay gắt vào tàu hàng, các doanh nghiệp vận tải đang “chùn bước”.
Từ ngày 15/12, có tới 4/5 hãng vận tải biển lớn nhất thế giới gồm CMA CGM, Hapag-Lloyd, Maersk và MSC đã dừng/tạm ngưng dịch vụ vận tải qua Biển Đỏ. Bốn công ty này chiếm tới 53% khối lượng vận tải toàn cầu. Các doanh nghiệp vận tải nhỏ hơn có thể tiếp bước họ. Điều này dẫn tới hai điểm đáng chú ý.
Đầu tiên, nguồn thu từ Kênh đào Suez, điểm đến tiếp theo sau Biển Đỏ, đóng vai trò quan trọng đối với kinh tế của Ai Cập, vốn đang đối mặt không ít thách thức ở thời điểm hiện tại. Đối với tăng trưởng toàn cầu, việc tuyến đường kênh đào Suez đóng cửa kéo dài khiến giá dịch vụ vận chuyển và chi phí bảo hiểm tăng mạnh khi các tàu chở hàng phải vòng qua châu Phi. Năm 2021, chỉ sáu ngày tàu Ever Given của Đài Loan (Trung Quốc) mắc kẹt ở kênh đào Suez đã gây nên sự gián đoạn không hề nhỏ trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Nếu tình hình an ninh ở khu vực Biển Đỏ không cải thiện, cái giá phải trả giờ đây sẽ cao hơn nhiều.
Thứ hai, đó là nguy cơ leo thang căng thẳng quân sự ở Trung Đông. Theo chuyên gia Fabian Hinz của Viện quốc tế Nghiên cứu chiến lược (IISS) có trụ sở ở London, lực lượng Houthi đang sở hữu một kho vũ khí chống tàu đồ sộ, với nhiều tên lửa có tầm bắn 800 km, thậm chí là tên lửa đạn đạo tầm bắn 2.000km.
Thời gian qua, tàu chiến của Mỹ, Anh và Pháp đã nỗ lực ngăn chặn nhiều cuộc tấn công. Riêng ngày 16/12, họ hạ tới 15 UAV. Song họ rất khó duy trì cách tiếp cận phòng thủ do chi phí cao, cần lượng lớn tàu chiến hoạt động song lại không quá hiệu quả. Chỉ cần vài UAV vượt qua mạng lưới phòng thủ thành công, các tàu chở hàng thương mại sẽ tiếp tục tránh xa Biển Đỏ và kênh đào Suez.
Một phương án khác là triển khai các cuộc tấn công trực tiếp vào Houthi và kho vũ khí của họ. Mỹ và Israel đã lên kế hoạch, song cả hai đều có lý do để chần chừ: Xứ cờ hoa không muốn góp mặt trong một xung đột khác ở Trung Đông, trong khi Israel còn đó bài toán Hamas ở Dải Gaza và Hezbollah tại Lebanon.
Cách tiếp cận ba góc độ
Trong bối cảnh đó, Mỹ tuyên bố đang triển khai bước đầu tiên trong cách tiếp cận ba bước.
Đầu tiên, đó là tăng cường hiện diện quân sự quốc tế ở Trung Đông. Ở thời điểm hiện tại, ít nhất năm tàu khu trục Mỹ đã có mặt ở Biển Đỏ, mỗi tàu sở hữu ít nhất 600 tên lửa các loại. Đồng thời, tàu sân bay USS Dwight Eisenhower hiện đang đóng ở Djibouti, với bốn phi đội máy bay chiến đấu có phạm vi hoạt động vươn tới lãnh thổ Houthi kiểm soát. Liên minh của Mỹ sẽ thiết lập hành lang an toàn cho các tàu thương mại và vận tải hàng hóa đi qua Biển Đỏ và Kênh đào Suez.
Đây sẽ là tiền đề quan trọng cho bước thứ hai - ngoại giao. Hiện Saudi Arabia đang tiến gần tới thỏa thuận ngừng bắn với lực lượng Houthi để chấm dứt cuộc nội chiến kéo dài tại Yemen chín năm qua. Trong bối cảnh hiện nay, Washington có thể kêu gọi Riyadh lồng ghép điều khoản về chấm dứt tấn công tàu thuyền trên biển.
Cuối cùng, nếu lực lượng Houthi không tuân thủ thỏa thuận hay tiếp tục tấn công các tàu thương mại, vận tải hàng hóa với tần suất tăng lên, do tầm quan trọng của tuyến đường biển, không loại trừ khả năng Mỹ và đồng minh tấn công phá hủy kho vũ khí chống tàu của lực lượng này.

(Ảnh minh họa).
Việc Mỹ liên tiếp phản đối các dự thảo nghị quyết liên quan tới xung đột Gaza tại Hội đồng Bảo an LHQ đã khiến Washington ngày càng bị cô lập.
Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc (HĐBA) ngày 20/12 một lần nữa thất bại trong nỗ lực thông qua nghị quyết do Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) đệ trình, liên quan tới xung đột Hamas - Israel.
Dự thảo nghị quyết này kêu gọi các bên chấm dứt giao tranh để cho phép viện trợ nhân đạo chuyển tới Dải Gaza. Một điểm mới trong văn kiện là triển khai cơ chế cho phép Liên Hợp Quốc giám sát cung cấp viện trợ trong khu vực. Đây là điểm mấu chốt trong các cuộc đàm phán tuần này ở HĐBA, vì giống như Israel, Mỹ từ chối chuyển giao quyền giám sát viện trợ cho LHQ, theo giới quan sát.
Các cường quốc thế giới đã nhất trí nhóm họp lại vào ngày 21/12 để có thêm một ngày thảo luận, chỉnh sửa dự thảo nghị quyết nhằm đảm bảo Mỹ sẽ không bác bỏ.
Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken cùng ngày cho biết phái đoàn Mỹ tại LHQ đang "tiếp tục làm việc mang tính xây dựng với một số quốc gia để giải quyết một số vấn đề tồn đọng trong dự thảo nghị quyết của HĐBA". Đề cập tới cơ chế giám sát được đề xuất, ông Blinken tuyên bố "chúng tôi muốn đảm bảo nghị quyết và những điều khoản trong đó thực sự hiệu quả và không gây bất kỳ tổn hại nào cho nỗ lực cung cấp viện trợ nhân đạo hoặc khiến nó trở nên phức tạp hơn".
Những điểm chính trong dự thảo, đã qua chỉnh sửa gần như liên tục trong 48 giờ qua, là lời kêu gọi ngừng bắn khẩn cấp và lâu dài, cho phép viện trợ nhân đạo được phân bổ ngay lập tức dưới sự giám sát của LHQ. Dự thảo nhấn mạnh quan ngại sâu sắc của HĐBA về tình hình nhân đạo ở Gaza và hậu quả nghiêm trọng của chiến sự với dân thường, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em. Nó cũng đề cập nghĩa vụ tôn trọng và bảo vệ nhân viên y tế, nhân đạo, cũng như yêu cầu các bên tuân thủ nghĩa vụ theo luật quốc tế.
Việc Mỹ phản đối dự thảo về ngừng bắn nhân đạo của HĐBA đã phơi bày những bế tắc tại cơ quan hàng đầu LHQ. Thái độ bác bỏ của chính quyền Tổng thống Joe Biden với các biện pháp liên quan tới ngừng bắn, chấm dứt chiến sự hay viện trợ nhân đạo đã trì hoãn và cản trở hoạt động của cơ quan chịu trách nhiệm đảm bảo hòa bình và an ninh thế giới.
Lịch trình họp và điều trần bình thường của LHQ gần đây liên tục thay đổi, chương trình nghị sự đôi khi bị gián đoạn để có thời gian đàm phán thêm về nghị quyết liên quan đến Gaza, nhưng đều không thể vượt qua được sự phản đối từ Mỹ, thành viên thường trực có quyền phủ quyết của HĐBA. Bất cứ nghị quyết nào bị Mỹ phủ quyết đều không thể được thông qua.
Bế tắc ở HĐBA cũng cho thấy tình cảnh ngày càng bị cô lập của Mỹ trong tổ chức quốc tế này, khi các nhà ngoại giao nước ngoài nói rằng nếu các bên không đạt được thỏa hiệp, nghị quyết sẽ được đưa ra bỏ phiếu, bất chấp nguy cơ nó bị Washington phủ quyết.
Mỹ ngày càng đơn độc trong nỗ lực ủng hộ Israel tại Liên Hợp Quốc. Chính quyền Tổng thống Biden đã hai lần phủ quyết nghị quyết của HĐBA liên quan tới xung đột Israel - Hamas ở Gaza, ngay cả khi Mỹ bày tỏ lo ngại về thương vong dân thường ngày càng tăng.
Nếu các nhà ngoại giao không thể tìm được giải pháp trước khi HĐBA phải bỏ phiếu, Washington sẽ phải lựa chọn giữa việc tiếp tục ủng hộ Israel và chọc giận đại đa số quốc gia thành viên LHQ, hay khiến đồng minh lâu năm ở Trung Đông thất vọng.
Quan chức Mỹ nói rằng lệnh ngừng bắn sẽ giúp mang tới chiến thắng cho Hamas và giúp nhóm vũ trang người Palestine duy trì khả năng quân sự trong khu vực. Họ cũng lo ngại về việc thiết lập cơ chế của giám sát viện trợ của LHQ. Hiện tại, Israel đang giám sát một lượng nhỏ nguồn viện trợ nhân đạo và nhiên liệu cho Gaza qua cửa khẩu biên giới Rafah từ Ai Cập và cửa khẩu Kerem Shalom do Israel kiểm soát.
Gần 20.000 người đã thiệt mạng và hơn 50.000 người bị thương ở Dải Gaza kể từ khi xung đột bùng phát. Số thương vong tăng nhanh đã thúc đẩy nhiều lời kêu gọi chấm dứt chiến sự và khiến đại sứ Mỹ tại LHQ Linda Thomas-Greenfield rơi vào tình thế khó xử.
"Mọi người ở New York đều cho rằng điều này phụ thuộc vào quyết định của ông Biden. Rõ ràng bà Linda Thomas-Greenfield muốn đạt thỏa thuận. Song khi Israel vận động Nhà Trắng bác bỏ các dự thảo nghị quyết, điều này cuối cùng phụ thuộc vào chính ông Biden", Richard Gown, chuyên gia của LHQ trong Nhóm Khủng hoảng Quốc tế, nói.
Một quan chức Mỹ cho biết Nhà Trắng và đại sứ đều cố gắng tìm kiếm một giải pháp mà họ không phải dùng quyền phủ quyết.
Các nhà ngoại giao LHQ ngày 19/12 đã loại bỏ từ "ngừng bắn" khỏi dự thảo nghị quyết mà UAE đề xuất, thay vào đó yêu cầu "đình chỉ khẩn cấp các hành động thù địch để cho phép tiếp cận nhân đạo an toàn và không bị cản trở, cũng như đề ra các bước hướng tới chấm dứt chiến sự lâu dài". Song những sửa đổi đó chưa đủ thuyết phục Mỹ chấp thuận.
Bên trong phòng họp kín ngày 20/12, đại diện Nga và Trung Quốc cho rằng HĐBA nên đưa nghị quyết ra bỏ phiếu để nhấn mạnh sự đơn độc của Mỹ. Song các thành viên khác lập luận rằng điều quan trọng hơn là hướng tới một nghị quyết hiệu quả được tất cả các bên thông qua.
Phiên bản gần như cuối cùng của dự thảo nghị quyết ủng hộ giải pháp hai nhà nước, trong đó Israel và một nhà nước của người Palestine cùng tồn tại trong hòa bình. Tuy nhiên, điều này cũng có thể trở thành điểm vướng mắc, khi Israel phản đối.
Khi thể hiện sự ủng hộ với Israel, Mỹ đang lâm vào thế đối nghịch với cộng đồng quốc tế, điều rất mâu thuẫn với cam kết khôi phục chủ nghĩa đa phương của Nhà Trắng sau bốn năm "Nước Mỹ trên hết" của cựu tổng thống Donald Trump. Những lằn ranh đỏ của Israel, được Mỹ vạch ra chi tiết ở HĐBA, có thể làm chệch hướng dự thảo nghị quyết do UAE đề xuất trong các cuộc thảo luận cuối cùng.
"Chúng tôi cam kết tinh thần xây dựng và minh bạch trong quá trình thảo luận để đạt đồng thuận về nghị quyết", một thành viên phái đoàn Mỹ tại LHQ nói đầu tuần này. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh "UAE biết chính xác những gì có thể được phê duyệt hoặc không. Kết quả sẽ tùy thuộc vào việc họ muốn thế nào".
Một nghị quyết của HĐBA cần ít nhất 9 phiếu ủng hộ và không có bất kỳ nước nào trong 5 thành viên thường trực Mỹ, Pháp, Trung Quốc, Anh và Nga phủ quyết.
Những tranh luận về câu từ trong nghị quyết đã khiến nhiều người không lạc quan về một kết quả Mỹ sẵn sàng ủng hộ để giảm đau khổ cho người dân Gaza. Các nguồn tin ngoại giao nói Washington quyết tâm không làm suy yếu khả năng chiến đấu của Israel bằng cơ chế giám sát viện trợ.
Trước đó, vào ngày 8/12, Washington đã phủ quyết nghị quyết của HĐBA kêu gọi ngừng bắn nhân đạo ngay lập tức giữa Israel và Hamas. Bốn ngày sau, Đại hội đồng LHQ với 193 thành viên đã thông qua nghị quyết yêu cầu ngừng bắn với 153 quốc gia thành viên bỏ phiếu ủng hộ. Tuy nhiên, nghị quyết của Đại hội đồng không mang tính ràng buộc.
Maria Antonia Sanchez-vallejo, nhà phân tích của El Pais, cảnh báo khi thương vong ở Gaza ngày một tăng và Mỹ liên tiếp bác các nghị quyết ở HĐBA, "uy tín của Mỹ tại LHQ có thể hứng đòn giáng mạnh".
Nguồn: Người Đưa Tin; Báo Mới; CafeF; Báo Quốc Tế; Vnexpress
Người Việt hải ngoại: Chủ tịch Hạ viện CH Séc thăm cộng đồng tại Praha; Nhặt hạt dẻ rụng ở Nhật về chế biến loạt món thơm, bở, bùi
Người Việt hải ngoại: Ra nước ngoài làm ngành gì lương cao nhất; Giáo sư giải bài toán 55 năm; Sinh viên sang Úc được mang theo người thân; Nghiên cứu sinh được vinh danh ở Úc
Việt Nam: Tháp đôi tăng tốc hoàn thành; Bệnh nhân muốn mổ sớm, bác sĩ muốn “bao thư”; Đào hầm xuyên núi 500m; Tin thời sự sáng 4/10; “Lý lịch” gây choáng tại Trung Quốc
Việt Nam: Đề nghị kỷ luật Sử Ngọc Anh; Cáp treo mới 16.234 tỷ; Thiên đường nghỉ dưỡng; Cựu Phó TGĐ Ngân hàng VNCB trốn truy nã; Đấu giá biệt thự Chủ tịch AIC
Việt Nam: Ngọc nữ lọt top mỹ nhân đẹp nhất thế giới; Đường dây rửa tiền xuyên quốc gia; Quy hoạch công viên Thủ Lệ; Thánh đường 5.000 người trước ngày khánh thành
Người Việt hải ngoại: Hoa hậu tái hôn với đại gia giàu có; Sắc màu Việt giữa lòng Vladivostok; Giải bóng đá cộng đồng tại Chubu, Nhật; Chào đón tân sinh viên tại Hungary
Người Việt hải ngoại: Thu nhập Vương Phạm ở Mỹ; Kỹ sư đến Google DeepMind; Quán café tại Pháp; 9X lọt Forbes 30 Under 30 Asia; Giáo sư tại Nhật vào nhóm nhà khoa học xuất sắc nhất
Việt Nam: EU đưa ra khỏi danh sách quốc gia không hợp tác thuế; Phải khai báo trường hợp chuyển khoản sau; Top quốc gia được yêu thích nhất; Xác minh giao dịch 300 triệu
Bình luận và đánh giá
Gửi nhận xét đánh giá