CƠN SỐT VÀNG LIÊN TỤC CÀN QUÉT CHÂU Á

Nhu cầu vàng ở châu Á tăng mạnh dù giá vàng biến động liên tục. Chuyên gia trong ngành cho biết người tiêu dùng tìm đến vàng làm nơi trú ẩn an toàn, phòng sự bất ổn về kinh tế và chính trị.

Cơn sốt vàng

Từ đầu tuần, vàng giao ngay giao dịch ở mức hơn 2.300 USD/ounce một chút, tùy vào tình hình thị trường. Số liệu trên cho thấy vàng thế giới tăng khoảng 12% so với đầu năm. Giá vàng hiện tại cũng chỉ thấp hơn khoảng 6% so với mức cao kỷ lục ngày 20/5 (2.449 USD/ounce).

Theo Reuters , các nhà đầu tư vẫn có niềm tin vào vàng, bên cạnh các lựa chọn rủi ro hơn là bất động sản và cổ phiếu.

Ruth Crowell - Giám đốc điều hành của Hiệp hội thị trường vàng thỏi London - nói: “Khi bối cảnh kinh tế vĩ mô trở lại bình thường, bất động sản và chứng khoán trở nên thú vị hơn, sự nhạy cảm về giá vàng sẽ quay trở lại”.

Trong khi đó, ông Bruce Ikemizu - Giám đốc Hiệp hội Thị trường Vàng thỏi Nhật Bản - cho biết lượng người mua vàng đang tăng cao những tháng qua, dù có lúc vàng vọt lên mức cao kỷ lục chưa từng thấy.

Một số chuyên gia cho rằng các nhà đầu tư Trung Quốc đang vật lộn với việc đồng nhân dân tệ mất giá, suy thoái bất động sản kéo dài và căng thẳng thương mại. Điều đó khiến họ tìm đến vàng như là nơi trú ẩn an toàn. Báo cáo cho thấy lượng mua vàng của Trung Quốc tăng đến 27% trong quý I năm nay.

Tại Hội nghị kim loại quý châu Á - Thái Bình Dương, Albert Cheng - Giám đốc điều hành của Hiệp hội thị trường vàng thỏi Singapore - nói với Reuters rằng người tiêu dùng mua vàng "bất chấp".

"Xu hướng thị trường hiện tại là người tiêu dùng thích là mua vàng. Giá cả với họ không thành vấn đề", Albert Cheng nói.

Tại những quốc gia châu Á khác, các nhà đầu tư bán lẻ đổ tiền vào tài sản trú ẩn an toàn. Điều đáng nói, vàng nói chung ngày càng thu hút người tiêu dùng trẻ.

Nuttapong Hirunyasiri, Giám đốc điều hành của MTS Gold Group, cho biết tại Thái Lan, người dân xếp hàng dài bên ngoài các cửa hàng vàng ngay khi có tin giá vàng tăng cao.

Mặt khác, Ấn Độ và Australia vẫn nhạy cảm với giá vàng tăng cao.

Giá vàng Ấn Độ giao dịch ở mức thấp hơn giá quốc tế trong 5 tuần liên tiếp, phản ánh nhu cầu ảm đạm ở quốc gia tiêu thụ vàng thỏi lớn thứ hai thế giới. Nhập khẩu vàng của Ấn Độ vào năm nay dự kiến giảm gần 1/5. Giá vàng cao kỷ lục thúc đẩy người tiêu dùng bán lẻ đổi đồ trang sức cũ lấy đồ mới thay vì mua mới.

Trong khi đó doanh số bán sản phẩm vàng của Perth Mint (nơi tinh luyện vàng duy nhất của Australia) trong tháng 5 giảm 30% so với tháng trước.

Sự trỗi dậy của Singapore

Trong khi đó, Hội đồng Vàng thế giới nhận định Singapore chuẩn bị trở thành trung tâm vàng hàng đầu thế giới.

Shaokai Fan - Giám đốc điều hành khu vực châu Á - Thái Bình Dương, Giám đốc Toàn cầu về ngân hàng trung ương của Hội đồng Vàng thế giới - cho biết, Singapore trỗi dậy nhờ mức tiêu thụ vàng ở các nền kinh tế mới nổi tăng mạnh, phần lớn thị trường này tập trung ở Đông Nam Á.

Tại Hội nghị Kim loại quý châu Á - Thái Bình Dương tổ chức tại Singapore, ông Shaokai Fan nói: "Trọng tâm của thị trường vàng chuyển về phía đông. Singapore tình cờ được đặt làm điểm tựa tiềm năng cho sự cân bằng này".

Ông Fan cho rằng vị trí địa lý của Singapore cũng gần với nhiều Ngân hàng Trung ương đẩy mạnh việc tích trữ vàng, bao gồm Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc.

Trong năm qua, Trung Quốc là nước tiêu thụ vàng lớn nhất thế giới và Ngân hàng Trung ương nước này đứng đầu trong việc mua vàng dự trữ. Trong khi đó, báo cáo cho thấy nhu cầu vàng ở Nhật Bản phục hồi, với việc vàng trang sức trong quý đầu tăng mạnh nhất kể từ năm 2019. Hội đồng Vàng thế giới cũng ghi nhận nhu cầu mua vàng của Hàn Quốc trong quý tăng mạnh nhất trong hai năm.

Ngoài ra, Singapore ở gần nhiều trung tâm cung cấp khai thác vàng của thế giới như Trung Quốc, Australia, Indonesia, Philippines, Papua New Guinea và Lào.

Ông Fan cho rằng Singapore hoàn toàn có khả năng thay thế London và New York để trở thành trung tâm kho vàng của Ngân hàng Trung ương.

"Singapore sẵn sàng dẫn đầu thị trường vàng trong tương lai. Yếu tố quan trọng tạo nên điều này là sự ổn định về chính trị và chính sách nới rộng thuế tiêu thụ đối với vàng đầu tư" - ông Fan cho hay.

KHỦNG HOẢNG BĐS KHIẾN TRUNG QUỐC ĐAU ĐẦU: KHOẢN NỢ 13 NGHÌN TỶ USD KHIẾN ĐỊA PHƯƠNG LO LẮNG, GÓI HỖ TRỢ 42 TỶ USD CHẲNG THẤM VÀO ĐÂU

Trung Quốc đang nỗ lực tìm cách ngăn chặn khủng hoảng bất động sản chìm sâu hơn nữa trong bối cảnh hàng chục triệu căn nhà ở vẫn chưa bán được và chính quyền các địa phương gánh một khoản nợ khổng lồ.

Trên khắp Trung Quốc, từ Bắc Kinh đến Thâm Quyến, hàng triệu ngôi nhà mới xây bị bỏ trống và không được sử dụng. Theo Cục Thống kê Quốc gia, có gần 391 triệu mét vuông nhà ở chưa bán được ở Trung Quốc tính đến tháng 4.

Tình trạng dư thừa nhà khiến chính phủ Trung Quốc đau đầu và làm rung chuyển nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.

Kể từ khi lĩnh vực bất động sản gặp khó khăn vào năm 2020 do đại dịch và chính sách siết chặt tín dụng, ngành bất động sản – vốn từng chiếm khoảng 1/4 GDP của đất nước, rơi vào vòng xoáy lao dốc, khiến các nhà hoạch định chính sách phải vật lộn để ngăn chặn.

Mấu chốt của vấn đề là, những người mua nhà tiềm năng không đổ tiền vào thị trường khi niềm tin lung lay và các nhà phát triển bất động sản lớn không thể cung cấp nhà.

Chính quyền địa phương đã thực hiện nhiều biện pháp khác nhau để khuyến khích người dân bỏ tiền vào thị trường bất động sản một lần nữa. Thành phố Thẩm Dương ở phía đông bắc Trung Quốc trợ cấp 100 nhân dân tệ (350.000 VND)/mét vuông cho một số nhóm người mua nhà. Thành phố Khai Phong ở tỉnh Hà Nam hoàn thuế thu nhập cho người mua nhà mới trong vòng một năm kể từ khi bán nhà cũ. Thành phố Trường Sa của tỉnh Hồ Nam đang kêu gọi các chủ đầu tư hoàn lại tiền đặt cọc nhà ở vô điều kiện nếu người mua thay đổi ý định trong vòng bảy ngày.

Tuy vậy, không biện pháp nào thực sự mang lại hiệu quả. Từ tháng 1-4, doanh số bán nhà ở mới giảm hơn 30% so với năm ngoái.

Tình cảnh này đặt ra vấn đề lớn đối với các chủ đầu tư vốn đã có đòn bẩy tài chính quá cao mà tiền mặt hiện đang ứ đọng tại các căn nhà ở chưa bán được, đẩy các nhà phát triển đến bờ vực phá sản.

Chính phủ buộc phải vào cuộc. Tháng trước, Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) đã công bố gói tín dụng 300 tỷ nhân dân tệ (42 tỷ USD) để hỗ trợ chính quyền địa phương và các doanh nghiệp nhà nước mua lại nhà ở chưa bán được và biến chúng thành nhà ở giá rẻ.

Nhưng các nhà phân tích cho rằng gói hỗ trợ lớn nhất từ trước đến này của Bắc Kinh chỉ như muối bỏ bể so với những khó khăn mà lĩnh vực bất động sản đang gặp phải. Trong khi đó, chính quyền địa phương – vốn đã gánh khoản nợ 13 nghìn tỷ USD, cũng khó ra tay hỗ trợ khi chính họ cũng phải chịu áp lực cân bằng sổ sách.

Dan Wang, nhà kinh tế trưởng của Ngân hàng Hang Seng, cho biết: “Quy mô của chính sách này quá nhỏ để thực sự cung cấp nhà ở giá rẻ hơn cho những người cần”. Wang cho rằng chính sách này “nhằm mục đích ngăn chặn rủi ro” cho các nhà phát triển bất động sản hơn là thúc đẩy thị trường nhà đất.

Ngay cả khi chính quyền địa phương muốn giải quyết hàng chục triệu căn nhà trống thì khoản vay mới là không đủ. Dựa trên giá trung bình một mét vuông nhà mới xây ở Trung Quốc, tổng giá trị lượng nhà ở tồn kho là hơn 4,3 nghìn tỷ nhân dân tệ, vượt xa gói kích thích 300 tỷ nhân dân tệ.

CUỘC CHIẾN BÓNG BAY LIÊN TRIỀU: HÀNG KHỦNG NGÀN USD XUẤT HIỆN

Các nhà hoạt động ở Hàn Quốc đã phát triển công nghệ để gửi thông điệp sâu vào Triều Tiên, thông qua những quả bóng bay cầu "thông minh".

Reuters ngày 11-6 cho biết những quả bóng bay "thông minh" kể trên được chế tạo bằng máy in 3D. Các linh kiện cấu thành nên khinh khí cầu có nguồn gốc trực tuyến và đôi khi được trang bị tính năng theo dõi GPS. Giá mỗi quả có thể lên tới 1.000 USD.

Tại một căn hộ thuê nhỏ ở thủ đô Seoul - Hàn Quốc, máy in 3D được dùng để chế tạo các hộp nhựa màu trắng và một số bộ phận kết nối bóng bay. Dây điện, bảng mạch và đồng hồ bấm giờ mua từ các trang thương mại điện tử Trung Quốc và Hàn Quốc để chế tạo các thiết bị kiểm soát việc phân phát nội dung trong bóng bay.

Chứa đầy hydro, bóng bay "thông minh" có tải trọng lên đến 7,5 kg. Hầu hết khinh khí cầu đều chứa các thiết bị được lập trình sẵn để phát 1.500 tờ rơi, 25 tờ một lúc, đồng thời tính toán đường bay dự kiến, gió và các điều kiện thời tiết khác.

Năm nay, một số bóng baymang theo loa gắn trên những chiếc dù nhỏ phát ra thông điệp được ghi âm sẵn, chỉ trích nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un.

Loa tích hợp trong khinh khí cầu sẽ phát các bài hát và thông điệp được ghi âm bằng tiếng Triều Tiên trong 15 phút và tạm dừng 30 phút trước khi bắt đầu lại. Pin của loa có thể kéo dài 5 ngày.

Bóng bay gần đây còn được trang bị các van liên kết với máy đo độ cao, tự động ngăn chúng bay lên quá cao và giúp cho chuyến bay ổn định hơn. Ước tính bóng loại này có tỉ lệ thành công 50-60% khi bay xa hơn vài chục km về phía Bắc biên giới.

Trung bình 1-2 lần mỗi tháng, từ mùa xuân đến mùa thu khi gió thổi về hướng Bắc, các nhà hoạt động ở Hàn Quốc lại bí mật thả bóng bay, chủ yếu vào buổi tối. Chúng có khả năng mang tờ rơi và loa điện tử đi xa hàng trăm km qua biên giới liên Triều, vươn tới cả thủ đô Bình Nhưỡng. Thậm chí, theo Reuters, đã có 1 quả đến được tận Trung Quốc.

Một thành viên của nhóm Ủy ban Cải cách và Mở cửa Joson (Joson là một tên gọi khác của Triều Tiên) nói với Reuters: "Bóng bay thông minh của chúng tôi đắt tiền và chúng tôi nghĩ chúng mạnh hơn hàng trăm lần so với bóng bay của các nhóm khác".

Nhóm này có khoảng 30 thành viên cốt lõi và được tài trợ bởi tài chính cũng như tiền quyên góp của các thành viên.

Đáp lại, Triều Tiên trong những tuần gần đây cũng thả hơn 1.000 quả khinh khí cầu về phía Nam, phần lớn chứa đầy rác thải, khiến căng thẳng gia tăng giữa hai nước.

Cuối tuần trước, Hàn Quốc đã nối lại các chương trình phát thanh hướng tới Triều Tiên lần đầu tiên kể từ năm 2018.

Trong khi đó, hiệu quả của những quả khinh khí cầu "thông minh" vẫn còn là vấn đề tranh luận. Chưa có xác minh độc lập về nơi chúng đáp xuống hoặc người dân Triều Tiên nghĩ gì về nội dung mà khinh khí cầu mang theo.

Việc các nhà hoạt động Hàn Quốc thả bóng bay vào Triều Tiên cũng gây tranh cãi. Một số cư dân biên giới cho rằng những quả bóng bay mang tính chất đối đầu và khiến họ gặp nguy hiểm.

Quân đội Hàn Quốc gần biên giới cũng chỉ đưa ra cảnh báo bằng lời nói vì họ "không có quyền hạn chế việc thả bóng bay của các nhóm tư nhân".

TƯƠNG LAI BỊ TƯỚC ĐOẠT

Bất chấp cái nóng oi ả và dù ở cái tuổi “ăn chưa no, lo chưa tới”, song nhiều trẻ nhỏ ở Ghana, thậm chí có những em chỉ mới 5 tuổi, đã phải dùng những con dao rựa, to gần bằng người, thu hoạch hạt cacao - vốn là nguyên liệu quan trọng để làm ra một số loại chocolate được yêu thích trên thế giới.

Munira, 15 tuổi, là một trong số đó. Em tâm sự đã làm công việc này từ khi mới lên 5. Không chỉ Munira, em trai cô bé là Gafalo, 12 tuổi, cũng đang phải kiếm miếng ăn cho gia đình trên những cánh đồng cacao. Dù cả 2 chị em đều có chung ước mơ là được cắp sách đến trường, nhưng vì trường ở cách nhà khá xa, phương tiện đi lại đắt đỏ và hơn hết là nghèo đói nên cả Munira và Gafalo đành phơi mình trong nắng nóng, đồng hành với những con dao rựa để thu hoạch hạt cacao.

Munira và Gafalo chỉ là 2 trong số khoảng 160 triệu trẻ em đang bị tước đoạt tuổi thơ, bắt đầu cuộc sống mưu sinh từ rất sớm trên khắp thế giới. Dẫu vậy, 2 chị em vẫn còn khá may mắn vì được làm việc cùng bố mẹ, trong khi còn rất nhiều em nhỏ khác phải sống xa gia đình, đi làm giúp việc, hoặc lao động chui cho các cơ sở sản xuất nhỏ lẻ, các mỏ khai khoáng bất hợp pháp, bị bạo lực cả về thể chất và tinh thần.

Báo cáo của Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) nêu rõ dù thế giới đã ghi nhận những bước tiến đáng kể trong việc giảm lao động trẻ em trong 2 thập niên (kể từ năm 2000), nhưng xu hướng này đã bị đảo ngược hoàn toàn trong những năm gần đây do xung đột, khủng hoảng, biến đổi khí hậu kéo theo thiên tai và đại dịch COVID-19. Nhờ vào những cam kết và nỗ lực quốc tế ngày càng cao nhằm xóa bỏ lao động trẻ em, trong giai đoạn 2000-2016, số lượng lao động trẻ em giảm 94 triệu. Tuy nhiên, với những tác động tiêu cực cao gấp 4 lần so cuộc khủng hoảng tài chính 2008-2009, đại dịch COVID-19 đã kéo lùi những thành quả đạt được trong vấn đề này. Chưa kể, các cuộc xung đột trên thế giới chẳng những không chấm dứt mà đang có xu hướng lan rộng thêm, trong khi Trái Đất ngày một nóng lên, đi kèm với nhiều hiện tượng thời tiết cực đoan như bão lũ, hạn hán, đã và đang đẩy các gia đình vốn đã nghèo lại càng dễ bị tổn thương hơn và trẻ em buộc phải làm việc nhiều thêm.

Theo ILO, hiện có khoảng 63 triệu bé trai và hơn 97 triệu bé gái phải gồng mình trước gánh nặng mưu sinh. Châu Phi là khu vực có số lượng lao động trẻ em cao nhất thế giới - 72 triệu trẻ, tương đương 20% số trẻ em của châu lục này - cũng là tỷ lệ cao nhất thế giới. Tiếp đó là châu Á-Thái Bình Dương, với 62 triệu trẻ, chiếm 7% số trẻ em của khu vực. Số liệu tương ứng khu vực châu Mỹ, khu vực châu Âu và Trung Á, các nước Arập, lần lượt là 5,3%, 2,9% và 4,7%. Tính chung lại, cứ 10 lao động trẻ em trên thế giới thì có 9 trẻ ở châu Phi, châu Á và Thái Bình Dương.

Trong khi đó, theo trang theworldcounts.com, hiện thế giới có khoảng 218 triệu lao động trẻ em, trong độ tuổi từ 5-17. Đáng chú ý, 152 triệu trẻ trong số này là nạn nhân của lao động trẻ em, gần 50% phải làm việc trong điều kiện nguy hiểm hoặc bị bóc lột. Ở những nước nghèo nhất thế giới, số lao động trẻ em chiếm hơn 20% số trẻ, trong khi ở các nước kém phát triển nhất, hơn 25% số trẻ em (trong độ tuổi từ 5-17) phải làm các công việc được cho là có hại cho sức khỏe và sự phát triển.

Trong bối cảnh năm 2024 thế giới kỷ niệm 25 năm thông qua Công ước Số 182 của ILO về Các Hình thức lao động trẻ em tồi tệ nhất và chỉ còn 1 năm nữa là đến thời hạn đạt được mục tiêu 8.7 trong chương trình nghị sự Phát triển bền vững của LHQ về việc xóa bỏ lao động trẻ em dưới mọi hình thức vào năm 2025, thực trạng đáng buồn trên một lần nữa nhắc nhở thế giới về nghĩa vụ đảm bảo mọi trẻ em đều có cơ hội phát triển hết tiềm năng thể chất và tinh thần. Như phát biểu của Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres: "Lao động trẻ em là kẻ thù của sự phát triển của trẻ em và là kẻ thù của sự tiến bộ. 160 triệu lao động trẻ em đồng nghĩa với 160 triệu nạn nhân, bị cướp đoạt quyền được giáo dục và đe dọa tương lai của các chính các em". Trong khi đó, Tổng Giám đốc ILO, ông Guy Ryder, cho rằng: “Những số liệu ước tính là lời cảnh tỉnh đối với chúng ta. Chúng ta không thể đứng yên khi một thế hệ trẻ em mới đang đứng trước rủi ro như vậy”. Đây cũng là lý do ILO chọn chủ đề: "Hãy hành động theo các cam kết của chúng ta: Chấm dứt lao động trẻ em!" cho Ngày Thế giới chống lao động trẻ em năm 2024.

Giới chuyên gia đã chỉ ra hai nhóm nguyên nhân dẫn đến lao động trẻ em, gồm “nguyên nhân bên trong” (yếu tố gia đình) và “nguyên nhân bên ngoài” (tác động từ điều kiện kinh tế, xã hội, ....). Đói nghèo và thất học là những nguyên nhân bên trong hàng đầu dẫn tới tình trạng lao động trẻ em, trong khi xung đột, chiến tranh, dịch bệnh, biến đổi khí hậu là những lý do bên ngoài buộc các em phải mưu sinh từ sớm.

Theo ước tính của ILO, đại dịch COVID-19 đã khiến thêm gần 9 triệu trẻ em phải lao động. Tương tự, biến đổi khí hậu gây bão, lũ lụt, hạn hán, nắng nóng, làm mùa màng thất bát, tước đi nguồn sinh kế, đẩy hàng triệu gia đình tới bờ vực đói nghèo, phải tha hương, đồng nghĩa trẻ em phải bỏ học, bắt đầu cuộc sống lao động vất vả. Theo số liệu của tổ chức nhân đạo Save the Children, tính đến cuối năm 2022, ít nhất 1,85 triệu trẻ em ở phía Nam sa mạc Sahara thuộc châu Phi đã phải di dời nơi ở trong nước do thảm họa khí hậu, tăng gần gấp đôi so với thời điểm cuối năm 2021. Thống kê của các tổ chức quốc tế cho thấy mỗi năm có tới 40 triệu trẻ em trên thế giới bị gián đoạn việc học tập, trong đó hàng triệu trẻ phải tìm miếng cơm manh áo lo cho gia đình. Báo cáo của Quỹ Nhi đồng LHQ (UNICEF) công bố tháng 8/2021 cho biết khủng hoảng khí hậu khiến khoảng 1,7 triệu trẻ em Bangladesh phải bỏ học, theo gia đình đi lao động kiếm thêm thu nhập.

Trong tuyên bố đưa ra tại Hội nghị toàn cầu lần thứ năm về xóa bỏ lao động trẻ em, diễn ra ở Durban (Nam Phi) năm 2022, Tổng thống nước chủ nhà Cyril Ramaphosa đã khẳng định: “Không một nền văn minh nào, không một quốc gia nào và không một nền kinh tế nào có thể tự coi là đi đầu trong sự tiến bộ nếu sự thành công và giàu có được tạo dựng từ trẻ em”. ILO thì định nghĩa lao động trẻ em là “công việc tước đi tuổi thơ, tiềm năng và phẩm giá của trẻ em, đồng thời có hại cho sự phát triển thể chất và tinh thần”. Quan trọng hơn, tương lai của những đứa trẻ phải lao động sớm cũng đã bị tước đoạt, bởi lao động trẻ em dẫn đến chu kỳ đói nghèo luẩn quẩn giữa các thế hệ. Hơn lúc nào hết, các nước nói riêng và cộng đồng quốc tế nói chung cần hợp sức, thực hiện các cam kết đã đưa ra, ưu tiên đẩy mạnh việc tiếp cận giáo dục, tăng cường bảo trợ xã hội, hỗ trợ thu nhập cho các gia đình nghèo, chống biến đổi khí hậu. Có như vậy, thế giới mới có thể ngăn những tuổi thơ và những tương lai bị tước đoạt, cũng như không bỏ lỡ mục tiêu xoá bỏ lao động trẻ em vào năm 2025.

TÂM ĐIỂM THẾ GIỚI DỒN VỀ THƯỢNG ĐỈNH G7

Khó khăn trong nước, thách thức quốc tế “bủa vây” lãnh đạo các nước thành viên khiến Hội nghị thượng đỉnh G7 năm nay ở Italy trở nên đáng chú ý hơn.

Ngày 13-15/6, khách sạn Borgo Egnazia ở Puglia, phía Tây Italy trở thành tâm điểm truyền thông khi đón lãnh đạo Nhóm các nền công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7) tụ hội, thảo luận những vấn đề cấp bách toàn cầu.

Những cái đầu tiên

Hội nghị năm nay chào đón nhiều đại biểu, khách mời hơn trước. Bên cạnh lãnh đạo các nước thành viên (Mỹ, Nhật Bản, Canada, Đức, Pháp, Anh và Italy), lãnh đạo Ấn Độ, Brazil, Argentina, Thổ Nhĩ Kỳ, Ukraine, Các tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE), Kenya, Algeria, Tunisia, Mauritania… sẽ dự Hội nghị. Đại diện các tổ chức khu vực, quốc tế như Liên hợp quốc, Liên minh châu Âu (EU), Ngân hàng thế giới (WB), Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), Ngân hàng Phát triển châu Phi và Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) cũng góp mặt. Đáng chú ý, Giáo hoàng Francis sẽ trở thành Giáo hoàng đầu tiên trong lịch sử tham dự Thượng đỉnh G7.

Một quan chức Italy khẳng định: “G7 sẽ đưa những quốc gia cùng chí hướng về các nguyên tắc cơ bản lại gần nhau hơn. Tuy nhiên, đây không phải là một sự kiện khép kín và luôn mở với mọi người”. Quan trọng hơn, Hội nghị G7 2024 diễn ra trong lúc lãnh đạo các nước thành viên đương đầu nhiều thách thức.

Tổng thống Mỹ Joe Biden gặp không ít khó khăn trước thềm cuộc bầu cử tháng 11, còn Thủ tướng Anh Rishi Sunak đối mặt viễn cảnh mất ghế sau sự kiện tương tự trong tháng Bảy. Trong khi đó, lãnh đạo Pháp và Đức nỗ lực tìm kiếm giải pháp sau thất bại tại bầu cử Nghị viện châu Âu (EP).

Tỷ lệ ủng hộ của người dân với Thủ tướng Canada Justin Trudeau và người đồng cấp Nhật Bản Kishida Fumio tiếp tục giảm. Hiện chỉ Thủ tướng Italy Giorgia Meloni là vững vàng với chiếc ghế của mình sau chiến thắng vang dội tại bầu cử EP. Song theo ông Francesco Galietti, nhà sáng lập Công ty nghiên cứu rủi ro chính trị Policy Sonar tại Rome (Italy), vị thế của chủ nhà không thôi là chưa đủ để tạo sức nặng chính trị cho Thượng đỉnh G7 năm nay.

Nhiều vấn đề, ít đồng thuận

Các vấn đề chờ đợi lãnh đạo G7 ở Puglia, Italy cũng phức tạp, nan giải không kém những gì họ đang đối mặt ở trong nước. Trong ngày đầu tiên 13/6, các bên sẽ trao đổi về châu Phi, biến đổi khí hậu và phát triển, trước khi chuyển chủ đề sang Trung Đông và khép lại bằng hai phiên thảo luận về Ukraine. Trong ngày thứ hai, Hội nghị trao đổi về di cư, Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và an ninh kinh tế, về Địa Trung Hải, năng lượng và châu Phi. Giáo hoàng Francis sẽ dẫn dắt phiên thảo luận cuối của G7 về trí tuệ nhân tạo (AI).

Một trọng tâm của Hội nghị lần này là việc xử lý tài sản Nga bị đóng băng ở phương Tây, trị giá ước tính khoảng 300 tỷ USD, để viện trợ cho Ukraine. Hiện chính quyền Washington muốn dùng lợi nhuận từ tài sản đóng băng của Moscow để cung cấp khoản vay 50 tỷ USD cho Ukraine, trong khi một số nước châu Âu muốn sử dụng lãi từ tài sản bị đóng băng để mua vũ khí và tái thiết Ukraine.

Tuy nhiên, Berlin và Tokyo không ủng hộ đề xuất này. Đức cho rằng cần giữ nguyên tài sản của Nga để làm đòn bẩy cho đàm phán hòa bình. Theo giới phân tích, nước này cũng muốn giúp các công ty của mình ở Nga tránh động thái trả đũa của Moscow.

Ngoài ra, Mỹ cho biết G7 có thể “gửi lời cảnh cáo mạnh mẽ” tới một số ngân hàng Trung Quốc giúp Nga né tránh lệnh trừng phạt của phương Tây. Washington có thể công bố các biện pháp mạnh hơn nhắm vào các định chế tài chính và phi ngân hàng nằm trong “đường dây công nghệ và hàng hóa” hỗ trợ Nga. Song chưa có gì cho thấy phần còn lại sẽ ủng hộ đề xuất cứng rắn của Mỹ.

Trong khi đó, sau nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc về lệnh ngừng bắn Israel - Hamas do Mỹ đề xuất, các nước thành viên G7 dự kiến một lần nữa ủng hộ đàm phán hòa bình, cũng như nỗ lực tái thiết hậu xung đột ở Dải Gaza.

Trung Quốc là một chủ đề được quan tâm tại G7. Lãnh đạo G7 có thể ra tuyên bố chung cảnh báo tình trạng sản xuất công nghiệp dư thừa, đồng thời cân nhắc áp đặt thêm một số biện pháp trước “chính sách bảo trợ” một số công ty của Bắc Kinh. Song tương tự hai vấn đề trên, hiện chưa rõ liệu châu Âu, Nhật Bản và Canada có sẵn sàng theo đuổi lập trường cứng rắn hơn của Mỹ với Trung Quốc hay không. Các thành viên EU vốn coi Bắc Kinh là thị trường xuất khẩu lớn, còn Berlin và Paris không muốn khơi mào cuộc chiến thương mại với đối tác hàng đầu này.

Điểm nhấn cuối cùng trong Hội nghị thượng đỉnh lần này là phiên họp đặc biệt về AI, một ưu tiên hàng đầu của bà Meloni trong nhiệm kỳ Chủ tịch G7 của mình. Tại đây, Giáo hoàng Francis sẽ có bài phát biểu về khía cạnh đạo đức và luật lệ quốc tế về AI. Rome một lần nữa nhấn mạnh lời kêu gọi về Đạo đức AI, với sáu nguyên tắc cơ bản gồm minh bạch, hòa nhập, trách nhiệm, công bằng, tin cậy, độ bảo mật và quyền riêng tư. Các nước G7 kỳ vọng có thể tìm thấy tiếng nói chung về nội dung này.

Ngoài ra, trong bối cảnh nỗ lực thúc đẩy thuế tối thiểu toàn cầu khó đạt thỏa thuận ngay tháng này, nước chủ nhà G7 có thể thúc đẩy mạnh hơn hai chủ đề ưu tiên khác là tình hình di cư hay quan hệ đối tác chiến lược với châu Phi. Bên cạnh đó, nội dung về cam kết chống biến đổi khí hậu, bảo đảm an ninh lương thực, củng cố chuỗi cung ứng toàn cầu sẽ xuất hiện trong các phiên thảo luận nêu trên.

Trong năm năm gần đây, các Hội nghị G7, ngay cả trong thời khắc khó khăn nhất tại Biarritz (Pháp) hay Carbis Bay (Đức), đều khép lại với một tuyên bố chung. Lần này, có lẽ không phải là ngoại lệ. Song, liệu thông điệp từ tuyên bố chung ấy có đủ sức thúc đẩy giải pháp cho hàng loạt vấn đề cấp bách hiện nay không lại là câu chuyện ở phía trước.

Nguồn: Soha; CafeF; Người Lao Động; Báo Tin Tức; Báo Quốc Tế