'Cơn bão' thị trường café; Nga suy giảm dân số; Cuộc đua không gian; Ukraine lật ngược tình thế; Israel tấn công miền trung Gaza

LÝ GIẢI NGUYÊN NHÂN KHIẾN THỊ TRƯỜNG CAFÉ TOÀN CẦU “GẶP BÃO”

Nhu cầu được thúc đẩy do các nước châu Á có truyền thống uống trà đang ngày càng ưa chuộng cà phê và thực trạng biến đổi khí hậu ảnh hưởng đến vụ mùa thu hoạch là những nguyên nhân chính khiến giá cà phê tăng cao.

Theo báo DW, trong gần 4 thế kỷ, người Đức đã uống cà phê. Thức uống này trở nên phổ biến hơn vào thế kỷ 19 khi mức tiêu thụ trải rộng trên mọi tầng lớp xã hội. Cà phê đã ăn sâu vào văn hóa Đức, dẫn đến nhiều truyền thống và nghi lễ cà phê khác nhau, chẳng hạn như Kaffee und Kuchen - cà phê và bánh ngọt - vào buổi chiều.

Sau Thế chiến thứ hai, những hạt cà phê thậm chí còn là mặt hàng ưa thích của những kẻ buôn lậu từ nước láng giềng Hà Lan vì hoạt động buôn bán cà phê của Đức phần lớn đã sụp đổ sau sự kết thúc của Hitler.

Phải đến kỳ tích kinh tế thời hậu chiến vào những năm 1950, người Đức mới có thể giải tỏa cơn khát cà phê của mình một lần nữa.

Giờ đây, hơn 70 năm sau tình trạng khan hiếm cà phê do chiến tranh ở Đức, giá cà phê bán lẻ ở nền kinh tế lớn nhất châu Âu lại một lần nữa tăng đáng kể. Tchibo, nhà bán lẻ cà phê hàng đầu của Đức, cho biết giá cà phê không chỉ tăng mạnh ở Đức mà trên toàn cầu.

Đầu tháng 5, công ty có trụ sở tại Hamburg này tuyên bố sẽ phải điều chỉnh giá cà phê rang. Thông cáo báo chí của Tchibo nêu rõ: “Trong năm qua, nhiều chi phí đã tiếp tục tăng, bao gồm cả chi phí cà phê thô. Để tiếp tục cung cấp cho khách hàng chất lượng thông thường, chúng tôi phải hành động ngay bây giờ”.

GEPA, nhà nhập khẩu thực phẩm thương mại công bằng lớn nhất châu Âu, cho biết họ hiện đang phải đối mặt với tình huống khó khăn về kinh tế, đồng thời chỉ ra giá cà phê thô và ca cao thô cũng như những tác động tiêu cực của cuộc chiến Ukraine đối với chuỗi cung ứng toàn cầu, khiến doanh thu của họ sụt giảm.

Andrea Fütterer, người đứng đầu Chính sách và Vận động tại GEPA, đặc biệt lo ngại về sự biến động mạnh mẽ hiện nay của giá thị trường và cho rằng do độc canh cà phê phổ biến khiến các đồn điền dễ bị hạn hán hoặc gặp lượng mưa quá mức vì biến đổi khí hậu.

Mặt khác, nông dân trồng cà phê ở các nước đang phát triển cũng ngày càng cảm nhận được tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu.

Fairtrade International, một tổ chức bảo trợ đại diện cho nông dân và hợp tác xã ở các nước sản xuất, nói với DW rằng điều kiện thời tiết không thuận lợi, đặc biệt là ở Đông Nam Á và Nam Mỹ, hiện đang làm đảo lộn sự cân bằng mong manh giữa cung và cầu và đang đẩy giá cà phê lên cao.

Fairtrade International cho biết: “Hạn hán kéo dài ở Việt Nam, nước sản xuất cà phê Robusta, đã làm vụ mùa hư hại. Trong khi đó, Brazil, nguồn cung cấp cà phê Arabica, phải hứng chịu mưa lớn ảnh hưởng đến vụ thu hoạch”. Chínhnhững bất ổn về khí hậu, sự gián đoạn trong các tuyến thương mại quốc tế và tính chất đầu cơ đã tạo ra một cơn bão hoàn hảo trên thị trường cà phê.

Bất chấp kỳ vọng về một vụ thu hoạch bội thu ở Brazil, nhiều nhà quan sát dự đoán giá cà phê sẽ tiếp tục tăng trên thị trường toàn cầu. Steffen Schwarz - chủ một công ty rang cà phê ở Đức tin rằng sức ép về giá cũng sẽ đến từ tình trạng thiếu lao động thời vụ trên các đồn điền cà phê và mức tiêu thụ ngày càng tăng ở chính các nước đang phát triển.

Trả lời tạp chí Spiegel của Đức gần đây, ông cho rằng: “Chúng ta đang chứng kiến sản lượng thấp hơn, thiếu hụt lao động, đồng thời, nhu cầu ngày càng tăng. Uống cà phê đã trở thành một xu hướng lối sống vượt ra ngoài văn hóa pha cà phê phổ biến của Mỹ và châu Âu”.

Theo Steffen, ngày càng nhiều người châu Á, đặc biệt là ở Trung Quốc và Hàn Quốc, yêu thích cà phê, khiến nhu cầu và giá cả toàn cầu tiếp tục tăng.

BÀI TOÁN KHÓ CHO NGA: SUY GIẢM DÂN SỐ!

Suy giảm dân số đang là vấn đề nhức nhối đối với Nga và tổn thất nhân mạng do xung đột Ukraine khiến tình hình trở nên nghiêm trọng hơn.

Tổng thống Nga Vladimir Putin luôn khắc họa bản thân là người bảo vệ sự ổn định toàn cầu, lãnh đạo một quốc gia hùng mạnh mang đến giải pháp kinh tế, quân sự và văn hóa đối trọng với phương Tây.

Tuy nhiên, tầm nhìn của ông đang đối diện một thách thức. Dân số Nga đã suy giảm trong nhiều năm và cuộc chiến hao người tốn của kéo dài ở Ukraine càng khiến tình hình trở nên tồi tệ hơn.

Moskva không công bố con số thương vong trong chiến sự, song theo số liệu từ phương Tây, ít nhất 150.000 lính Nga đã thiệt mạng trên chiến trường Ukraine. Không chỉ gây ra tổn thất về nhân mạng, chiến sự còn khiến gần một triệu người Nga rời khỏi đất nước, chủ yếu là nam giới, để né tránh lệnh động viên một phần được Tổng thống Putin ban bố.

Số trẻ sinh ra đang ở mức thấp nhất trong hơn hai thập kỷ, giảm mạnh hơn mức trung bình ở một số khu vực gần nơi nổ ra chiến sự.

Tổng thống Nga mô tả việc nâng cao tỷ lệ sinh là ưu tiên quốc gia. Ông tuyên bố 2024 là "năm của gia đình" và ban hành các khoản trợ cấp cho những người có từ ba con trở lên, chi tới 157 tỷ USD cho các biện pháp hỗ trợ gia đình và trẻ em trong 6 năm tới. Ông nhấn mạnh bản thân xã hội Nga cần thay đổi, với việc các gia đình đông con trở nên phổ biến hơn.

"Làm mẹ là thiên chức cao cả của phụ nữ", Tổng thống Putin nói trong bài phát biểu nhân ngày Quốc tế Phụ nữ hồi tháng 3. "Gia đình là điều quan trọng nhất đối với mọi phụ nữ, bất kể cô ấy chọn con đường sự nghiệp nào hay đạt được đỉnh cao nghề nghiệp ra sao".

Lần tăng dân số lớn nhất của Nga trong những năm gần đây là khi nước này sáp nhập bán đảo Crimea hồi năm 2014, khiến dân số tăng thêm khoảng 2,4 triệu người.

Theo Nicholas Eberstadt, nhà kinh tế chính trị tại Viện Doanh nghiệp Mỹ ở Washington, đà suy giảm dân số, đặc biệt là những người trong độ tuổi lao động, và tình trạng chảy máu chất xám đang tạo ra một cuộc khủng hoảng nhân khẩu học với Nga.

"Việc mất đi nguồn nhân lực đó sẽ làm tổn hại đến tương lai kinh tế Nga", ông nói.

"Nhân khẩu học thực sự là một vấn đề rất cấp bách", phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov thừa nhận. "Các biện pháp nhằm tăng tỷ lệ sinh là ưu tiên hàng đầu đối với chính phủ và Tổng thống. Hầu hết phương hướng phát triển của đất nước đều hướng tới mục tiêu này".

Ông cho biết nguyên nhân chính dẫn đến vấn đề là tỷ lệ sinh giảm trong Thế chiến II và Liên Xô tan rã vào những năm 1990. Dù vậy, chính phủ đã đạt được một số thành công trong quá khứ với các chương trình thúc đẩy tỷ lệ sinh.

Liên Xô từng có dân số lớn thứ ba thế giới. Giữa những biến động kinh tế, xã hội diễn ra sau khi Liên Xô tan rã, ngày càng nhiều người Nga thiệt mạng vì bệnh tật, tai nạn giao thông, tự tử và các nguyên nhân khác, thường liên quan đến việc uống rượu. Phụ nữ Nga cũng ít sinh con hơn.

Năm 2003, tuổi thọ trung bình của người Nga đã giảm từ mức 69 tuổi vào năm 1990 xuống còn khoảng 65 tuổi, thấp hơn đáng kể so với nhiều nước phương Tây vào thời điểm đó. Theo dữ liệu từ Liên Hợp Quốc, nền kinh tế Nga ổn định hơn, cùng với các chính sách hạn chế mua bán rượu và các chiến dịch chống hút thuốc đã giúp đẩy tuổi thọ trung bình của Nga lên khoảng 70 vào năm 2022, nhưng vẫn thấp hơn hầu hết các nước phát triển. Mỹ có tuổi thọ trung bình khoảng 78. Estonia, nước cộng hòa thuộc Liên Xô, có tuổi thọ trung bình là 79.

Khi đại dịch Covid-19 ập đến, Nga là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề nhất thế giới. Theo nhà nhân khẩu học Alexey Raksha, người đã bị chính phủ Nga sa thải vào năm 2020 sau khi tiết lộ việc số liệu thống kê về Covid-19 không đầy đủ, từ tháng 4/2020 đến tháng 3/2022, khoảng 1,12 triệu người Nga đã chết vì Covid-19 và các hậu quả sức khỏe của nó.

Số người chết tương đương Mỹ, dù dân số Nga chưa bằng một nửa.

Theo số liệu từ Liên Hợp Quốc, Nga hiện có khoảng 146 triệu người, xếp thứ 9 toàn cầu. Con số trên vẫn lớn hơn nhiều so với Ukraine, nơi dân số trước chiến sự khoảng 44 triệu người và phải đối mặt với hàng loạt thách thức nhân khẩu học tương tự.

Giới chuyên gia cho biết không giống như nhiều nước phương Tây, Nga không thu hút được số lượng lớn người nhập cư đủ để bù đắp cho dân số già và tỷ lệ sinh giảm. Dân số Nga, giống như Nhật Bản và một số quốc gia khác, dự kiến tiếp tục giảm trong phần còn lại của thế kỷ này.

Dân số Nga đã thiếu lại càng thiếu khi chiến sự nổ ra. Theo Re: Russia, nhóm nghiên cứu và phân tích dựa trên tính toán dữ liệu di cư, khoảng 920.000 công dân Nga đã rời khỏi đất nước tính đến tháng 7/2023.

Một số đã hồi hương, song nhiều người định cư ở nước ngoài đều là những chuyên gia được đào tạo về công nghệ thông tin và các lĩnh vực quan trọng khác. Thống kê từ Nga đưa ra số lượng người di cư năm 2022 là khoảng 668.000 người, cao nhất kể từ năm 1992, và khoảng 450.000 người vào năm 2023.

Hậu quả dễ thấy nhất là tình trạng thiếu lao động để đáp ứng nhu cầu của chiến trường. Ông Putin đã định hướng lại phần lớn nền kinh tế theo hướng đẩy mạnh sản xuất quân sự. Ông năm ngoái cho biết việc thiếu công nhân có tay nghề cao đang cản trở hoạt động này.

Khoảng 47% công ty sản xuất báo cáo tình trạng thiếu nhân công trong tháng một, cao nhất kể từ năm 1996, theo cuộc khảo sát do Viện Chính sách Kinh tế Gaidar của Nga thực hiện.

Viện Hàn lâm Khoa học Nga hồi tháng 12 năm ngoái ước tính đất nước đang thiếu 4,8 triệu công nhân. Ngân hàng Trung ương Nga cho hay tình trạng thiếu hụt nhân lực đặc biệt nghiêm trọng ở các lĩnh vực sản xuất, vận tải, hậu cần và xây dựng.

Các nhà nhân khẩu học Nga lo ngại xung đột có thể một lần nữa gây ra cái gọi là "chết vì tuyệt vọng" do các bệnh liên quan đến rượu và các nguyên nhân khác.

Rượu và ma túy từ lâu đã là vấn nạn ở Nga. Trong một cuộc họp trên truyền hình năm 2022, Tổng thống Putin nói với mẹ một người lính thiệt mạng ở Ukraine rằng chết trên chiến trường còn vinh quang hơn chết vì nghiện rượu.

"Với một số người, còn sống hay không thì chưa rõ. Không rõ tại sao họ chết, vì vodka hay vì thứ gì khác. Nhưng con trai bà đã đạt được mục tiêu của mình", ông nói.

Nga có giải được bài toán dân số hay không sẽ phụ thuộc vào độ dài và quy mô của cuộc xung đột, giới quan sát đánh giá.

Tatiana Mikhailova, phó giáo sư kinh tế tại Đại học bang Pennsylvania, Mỹ, nhận xét khoản đầu tư lớn của Tổng thống Putin vào sản xuất vũ khí đã tạo ra nhiều việc làm và giúp tăng lương, nhưng cú hích đó có thể ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế trong tương lai và "bất kỳ sự sụt giảm nào về mức sống đều ảnh hưởng đến tỷ lệ sinh".

Theo thống kê của chính phủ, khoảng 1,26 triệu trẻ em được sinh ra ở Nga vào năm 2023, mức thấp nhất trong hơn hai thập kỷ. Raksha, người phân tích dữ liệu quốc gia và khu vực, ước tính tỷ lệ sinh tổng thể của Nga, số con của mỗi phụ nữ trong suốt cuộc đời, vẫn không đổi kể từ năm 2022.

Những cuộc khủng hoảng trong quá khứ của Nga vẫn tiếp tục ảnh hưởng qua nhiều thế hệ. Raksha cho hay dân số suy giảm sau khi Liên Xô tan rã đồng nghĩa với việc ngày nay có ít phụ nữ trong độ tuổi sinh sản hơn. Số lượng phụ nữ trong độ tuổi sinh sản dự kiến giảm 40% vào năm 2030 so với năm 2010.

Vấn đề kinh tế thực sự là nỗi lo lớn ảnh hưởng tới quyết định sinh nở của Maria, luật sư 34 tuổi ở thành phố Novosibirsk, vùng Siberia thuộc Nga. Cô đã có một cậu con trai 6 tuổi.

"Tôi thực sự muốn có con thứ hai", cô nói. Nhưng giá cả đang tăng cao trong khi thu nhập thực tế không tăng. Các cuộc khám sàng lọc chuẩn bị cho việc mang thai đã tốn khoảng 890 USD, cô tính toán gần đây.

"Không có sự ổn định, không có niềm tin vào tương lai để bình tĩnh lên kế hoạch cho con cái, mặc dù tôi rất muốn được làm mẹ một lần nữa", cô cho hay.

Số ca sinh trên toàn quốc tiếp tục đi xuống trong năm nay, giảm 3,5% trong khoảng thời gian từ tháng một đến tháng ba so với cùng kỳ năm ngoái. Theo Rosstat, tỉnh Belgorod, giáp biên giới Ukraine và bị ảnh hưởng bởi giao tranh, ghi nhận mức giảm số ca sinh lên tới 10,2%.

Một số khu vực khác giáp biên giới Ukraine, cùng bán đảo Crimea, cũng có tỷ lệ sinh giảm nhiều hơn mức trung bình toàn quốc. Bryansk, khu vực từng hứng chịu những cuộc xâm nhập và tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) từ Ukraine vào các cơ sở dầu mỏ, chứng kiến mức giảm 8,2%.

Nhà nhân khẩu học Nga Igor Efremov cho biết ở một số tỉnh, tỷ lệ sinh đang giảm nhanh hơn trước đây do việc huy động hàng trăm nghìn thanh niên tham gia chiến trường từ tháng 9/2022.

Dữ liệu được thu thập bởi FilterLabs.AI, công ty có trụ sở tại Mỹ chuyên phân tích các trang web tin tức, trang web địa phương, diễn đàn trực tuyến và ứng dụng nhắn tin nhóm ở nhiều quốc gia, cho thấy quan điểm ở Nga về việc sinh con đã thay đổi.

"Trong suốt năm 2023, chúng tôi nhận thấy mọi người nói nhiều hơn về việc hoãn lập gia đình", Jonathan Teubner, giám đốc điều hành công ty, cho hay.

Theo yêu cầu của chính quyền, các phòng khám tư nhân ở một số khu vực, trong đó có Crimea, đã ngừng thực hiện thủ thuật phá thai. Hạ viện Nga đang xem xét lệnh cấm phá thai trên toàn quốc tại các phòng khám tư nhân. Tổng thống Putin gọi việc phá thai là một "vấn đề cấp bách". Nhưng "các quyền và tự do của phụ nữ cũng phải được tôn trọng", ông nói hồi tháng 12/2023 và cho rằng lệnh cấm phá thai có thể phản tác dụng.

Thượng nghị sĩ Nga Margarita Pavlova năm ngoái còn đề xuất rằng chính phủ nên khuyến khích phụ nữ trẻ sinh con thay vì học cao hơn. "Có lẽ tất cả các cơ quan chức năng đều thấy rõ rằng chúng ta đang ở ngưỡng cửa của một mùa đông nhân khẩu học", bà nói.

Salavat Abylkalikov hiểu rõ vấn đề dân số Nga hơn ai hết. Nhà nhân khẩu học 37 tuổi cho biết tất cả các vấn đề mà Nga phải đối mặt trước đây như tỷ lệ sinh giảm, tỷ lệ nhập cư thấp và tuổi thọ trung bình giảm sút, sẽ trở nên trầm trọng hơn do chiến sự.

Ông cũng nhìn thấy nó trong cuộc sống của chính mình. Người vợ 33 tuổi của Abylkalikov mang thai vào giữa tháng 2/2022, ngay trước khi Nga phát động chiến sự ở Ukraine. Vào thời điểm đó, họ cảm thấy rằng mặc dù có một số bất ổn, "dường như cuộc sống sẽ trở nên tốt đẹp hơn", ông nói.

Khi giao tranh nổ ra, họ quyết định sẽ rời Nga ngay khi con gái chào đời. Con gái Diana của ông mới được một tuổi rưỡi và gia đình đã chuyển đến Anh vào năm ngoái.

Ông và vợ đang dự tính sinh đứa con thứ hai ở nước ngoài, "nhưng chỉ khi chúng tôi hoàn toàn tin tưởng vào tương lai của mình", Abylkalikov nhấn mạnh.

CUỘC ĐUA KHÔNG GIAN SÔI ĐỘNG

SpaceX hôm 6-6 hoàn thành chuyến bay thử nghiệm tên lửa Starship lần đầu tiên, đánh dấu cột mốc mới trên hành trình chạy đua phát triển các phương tiện khổng lồ mà công ty vũ trụ tư nhân của Mỹ này đang theo đuổi.

Vài phút sau khi phóng từ cơ sở Starbase ở bang Texas - Mỹ, bộ đẩy của tên lửa đã rơi xuống vịnh Mexico thành công. Việc quay trở lại có kiểm soát của bộ đẩy là chìa khóa cho mục tiêu dài hạn của SpaceX - có thể phóng và hạ cánh Starship thường xuyên.

Trong khi đó, khoảng 1 giờ sau khi phóng, Starship vẫn "sống sót" khi quay trở lại bầu khí quyển trái đất, chịu được các thiệt hại do sức nóng khổng lồ trong quá trình ma sát với khí quyển, theo CNBC. SpaceX xác nhận tên lửa sau đó đã lao xuống Ấn Độ Dương, hoàn tất sứ mệnh.

Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) cũng đang tăng tốc với tên lửa Ariane 6, dự kiến được phóng lần đầu tiên vào ngày 9-7 tới. Trước đó, 22 quốc gia tham gia ESA đã đồng thuận phát triển Ariane 6 vào năm 2014 để đối phó với sự cạnh tranh ngày càng tăng trong thị trường phóng tên lửa, vệ tinh.

Tên lửa mới ban đầu dự kiến ra mắt năm 2020 nhưng kế hoạch này nhiều lần bị trì hoãn. Vào năm 2023, tên lửa Ariane 5 nghỉ hưu mà không có phiên bản mới thay thế, khiến châu Âu không có tên lửa đưa vệ tinh lên quỹ đạo.

Bên cạnh tên lửa, lĩnh vực phát triển tàu vũ trụ cũng đang nóng khi một đối thủ của SpaceX là Boeing vừa đạt được tiến bộ mới.

Hôm 6-6, tàu vũ trụ CST-100 Starliner của Boeing mang theo 2 phi hành gia đã "cập bến" Trạm Vũ trụ quốc tế (ISS) an toàn, sau hành trình kéo dài 27 giờ kể từ khi được phóng từ Trạm Lực lượng không gian Cape Canaveral ở bang Florida - Mỹ.

UKRAINE LẬT NGƯỢC THẾ CỜ: TÁI CHIẾM LÃNH THỔ TỪ TAY NGA CÓ HY VỌNG!

Thời gian qua, quân đội Nga tấn công dồn dập Ukraine trên nhiều mặt trận. Tuy nhiên, Nga chưa tạo được đột phá lớn. Trong khi đó, nhìn tổng thể Ukraine vẫn trụ vững, nhận thêm viện trợ và bắt đầu nỗ lực lật ngược thế cờ. Thậm chí họ còn tính đến kịch bản tái chiếm lãnh thổ đã mất.

Ukraine phòng ngự tương đối hiệu quả, sẵn sàng phản kích

Ukraine bắt đầu ổn định được tình hình ở phía Bắc sau khi Nga phát động chiến dịch tiến công cách đây một tháng. Thành quả này của Ukraine là nhờ vào việc có thêm viện trợ quân sự từ phương Tây cũng như họ được phép tấn công các mục tiêu bên trong lãnh thổ Nga, từ đó làm giảm áp lực từ quân Nga.

Tuy nhiên, lực lượng Ukraine lại đang bị căng mỏng dọc theo chiến tuyến 1.000km giữa hai nước, đồng thời quân Ukraine vẫn chưa có biện pháp chống đỡ hữu hiệu trước những quả bom lượn chết người của Nga.

Một sĩ quan cấp cao của Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) hiện chiến đấu ở tỉnh Kharkov thông báo cho CNN rằng năng lực của Ukraine tấn công xuyên biên giới sang các mục tiêu Nga đã có tác động tích cực đối với Ukraine.

Viên sĩ quan này nói: "Giờ thì chúng tôi có thể thực hiện các hoạt động phản kích và tái chiếm các lãnh thổ bị đối phương chiếm cách đây một tuần".

Đồng minh phương Tây của Ukraine ban đầu ngần ngại không cho phép nước này sử dụng vũ khí do họ viện trợ để tấn công vào bên trong nước Nga . Nhưng nay, quan điểm đó đã thay đổi. Đầu tiên Pháp và Đức đồng ý để Ukraine sử dụng vũ khí của họ để đánh vào các mục tiêu trong lãnh thổ Nga. Đến nay Mỹ cũng đồng ý tiếp, với điều kiện Ukraine chỉ tấn công các mục tiêu gần tỉnh Kharkov.

Yehor Cherniev - Phó Chủ tịch Ủy ban An ninh quốc gia, quốc phòng và tình báo của Quốc hội Ukraine, cho biết, hệ thống pháo phản lực HIMARS của Mỹ là vũ khí lợi hại giúp Ukraine đánh trúng các vị trí quân sự của Nga bên trong lãnh thổ nước này.

Trước nguy cơ bị HIMARS tấn công, phía Nga đã giảm cường độ sử dụng tên lửa S-300 và S-400 để tấn công tỉnh Kharkov nhưng họ vẫn duy trì sử dụng bom lượn - thứ bom được thả từ rất cao và xa, ngoài tầm với của phòng không Ukraine.

Quan chức Cherniev cho biết, hiện nay Ukraine vẫn chưa được phép tấn công máy bay Nga ngay tại sân bay bằng vũ khí Mỹ , đồng thời cũng không được sử dụng tên lửa tầm xa ATACMS để đánh vào lãnh thổ Nga, nên Ukraine chưa giải quyết được vấn đề bom lượn của Nga ném sang lãnh thổ Ukraine.

Mặc dù vậy, đà tiến của quân Nga đã chậm lại, theo đánh giá của cả Mỹ và Ukraine. Quân Nga đang tập trung đột phá qua ngôi làng Hlyboke nằm về phía Bắc Kharkov. Về phía Đông Bắc Kharkov, quân Nga vẫn duy trì được một chỗ đứng tại thị trấn Volchansk. Tại đây, giao tranh diễn ra dưới dạng cận chiến trên từng con phố. Phát ngôn viên quân đội Ukraine ở miền Đông, Nazar Voloshyn, cho biết lực lượng vũ trang Ukraine vẫn kiểm soát hầu hết thị trấn này.

Yurii Fedorenko - một đại đội trưởng thuộc Lữ đoàn cơ giới độc lập 92 của Ukraine hiện đang tham chiến ở tỉnh Kharkov, nói: "Đối phương mở chiến dịch Kharkov để phân tán lực lượng và phương tiện lực lượng phòng ngự của chúng tôi. Họ thành công một phần, nhưng chúng tôi đã ổn định được tình hình".

Để chống lại quân Nga ở Kharkov, Ukraine đã điều quân và vũ khí từ các khu vực khác thuộc tiền tuyến Donetsk và Lugansk tới đây. Mục tiêu chính của Nga là giành quyền kiểm soát hoàn toàn đối với hai tỉnh miền Đông này.

Tại miền Đông, Nga nhắm tới thị trấn Chasov Yar thuộc tỉnh Donetsk. Quân Nga đã đạt một số bước tiến. Xa hơn về phía Nam (dọc theo chiến tuyến phía Đông), quân Nga đã tiến thêm về phía Tây thị trấn Avdiivka (rơi vào tay quân Nga vào tháng 2/2024).

Phát ngôn viên Voloshyn cho biết, quân đội Nga đang nỗ lực hết sức trên tiền tuyến trước khi Ukraine nhận được toàn bộ viện trợ quân sự của phương Tây cũng như trước khi phương Tây cởi mở hơn nữa trong việc cho phép Ukraine đánh sâu vào lãnh thổ Nga.

Moscow khó đột phá trong thời gian tới?

Cánh cửa để Nga tạo đột phá đang thu hẹp dần khi Ukraine nhận thêm nhiều viện trợ từ phương Tây.

Nga dường như vẫn chưa đạt được mục tiêu tạo vùng đệm ở Đông Bắc Ukraine. Phía Ukraine cho biết, Nga hứng chịu thương vong lớn trong các trận đánh quanh thị trấn Volchansk.

Kể từ sau khi giành được thị trấn chiến lược Avdiivka vào tháng 2, lực lượng Nga mới chỉ tiến thêm không đáng kể. Họ đã dồn sức đánh chiếm thị trấn Chasov Yar ở tỉnh Donetsk trong nhiều tuần lễ nhưng chưa dứt điểm được mục tiêu này.

Ruslan Pukhov - người đứng đầu Trung tâm Phân tích chiến lược và công nghệ (trụ sở ở Moscow) cho biết, chiến lược của Nga nhằm làm kiệt quệ lực lượng Ukraine cũng đồng thời khiến Nga hứng chịu nhiều tổn thất, từ đó lại tạo cơ hội cho Ukraine phản kích.

Việc Mỹ và phương Tây nối lại viện trợ quân sự cho Ukraine đã gây thêm khó khăn lớn cho Nga. Ngoài ra, Nhóm G7 sẽ họp sớm để cân nhắc các khoản vay cho Ukraine dựa trên lợi nhuận từ khối tài sản Nga ở nước ngoài bị phương Tây đóng băng.

Ben Barry, nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Nghiên cứu chiến lược Quốc tế (trụ sở ở London) nhận định: "Triển vọng Nga giành thắng lợi trong năm 2024 này đã giảm đáng kể vì những yếu tố đó. Nga có thể có số lượng binh sĩ lớn nhất nhưng nhiều xe thiết giáp hàng đầu của họ đã bị phá hủy". Ông cho rằng Nga sẽ cần thêm một số năm nữa để xây dựng lại quân đội đạt mức như năm 2022.

Việc Tổng thống Nga Putin vào tháng 5 bổ nhiệm một nhà kinh tế làm bộ trưởng quốc phòng cho thấy Nga đang rất cần huy động thêm nguồn lực từ nền kinh tế cho cuộc xung đột vũ trang với Ukraine.

Trong cuộc gặp gỡ truyền thông nước ngoài vào ngày 5/6, Tổng thống Putin nói rằng tổn thất nhân lực của Ukraine cao gấp 5 lần của Nga, và thương vong của quân đội Ukraine mỗi tháng là 50.000 người. Từ đó có thể suy ra rằng ông Putin thừa nhận mỗi tháng quân đội Nga mất 10.000 lính trong cuộc xung đột quân sự với Ukraine. Tổn thất này rõ ràng không hề nhỏ.

ISRAEL TIẾP TỤC TẤN CÔNG MIỀN TRUNG GAZA SAU KHI THẢM SÁT 274 NGƯỜI PALESTINE

Lực lượng Israel lại tấn công vào khu vực miền trung Gaza hôm 9/6, một ngày sau khi giết chết 274 người Palestine trong cuộc đột kích giải cứu con tin, và xe tăng tiến vào các khu vực xa hơn của Rafah trong nỗ lực phong tỏa một phần thành phố phía nam, người dân và truyền thông Hamas cho biết.

Các bác sĩ Palestine cho biết, người Palestine vẫn bị sốc về số người chết hôm 8/6, con số tồi tệ nhất trong khoảng thời gian 24 giờ trong cuộc chiến ở Gaza trong nhiều tháng, trong đó có nhiều phụ nữ và trẻ em.

Trong bản cập nhật hôm 9/6, Bộ Y tế ở Gaza cho biết, 274 người Palestine đã thiệt mạng - tăng so với con số 210 được báo cáo hôm 8/6 - và 698 người bị thương khi lực lượng biệt kích của Israel xông vào trại Al-Nuseirat đông dân cư để giải cứu 4 con tin bị chiến binh Hamas bắt giữ kể từ tháng 10.

Quân đội Israel cho biết, một sĩ quan lực lượng đặc biệt đã thiệt mạng trong cuộc đọ súng với các chiến binh đang ẩn nấp trong các khu dân cư và họ biết có "dưới 100" người Palestine thiệt mạng, nhưng không biết bao nhiêu người trong số họ là chiến binh hoặc dân thường.

Hôm 9/6, ba người Palestine đã thiệt mạng và một số người bị thương trong một cuộc không kích của Israel vào một ngôi nhà ở Al-Bureij ở trung tâm Dải Gaza, trong khi xe tăng pháo kích vào các khu vực Al-Maghazi và Al-Nuseirat gần đó. Tất cả đều là những trại tị nạn đã được xây dựng và mang tính lịch sử.

Quân đội Israel cho biết trong một tuyên bố rằng lực lượng của họ đang tiếp tục hoạt động ở phía đông Bureij và thành phố Deir al-Balah ở trung tâm vùng đất ven biển, tiêu diệt một số tay súng Palestine và phá hủy cơ sở hạ tầng của chiến binh.

Israel đã triển khai lực lượng đến Rafah vào tháng 5 với mục đích thực hiện sứ mệnh tiêu diệt các đơn vị chiến đấu còn nguyên vẹn cuối cùng của Hamas sau 8 tháng chiến tranh, trong đó lực lượng Israel đã oanh kích phần lớn phần còn lại của Gaza, biến chúng thành các đống đổ nát, trong khi tiến lên nhằm chống lại sự kháng cự quyết liệt.

Nguồn: Báo Tin Tức; Vnexpress; CafeF; Soha; VOA

Xem thêm:
Về trang trước

Chủ đề:

Bình luận và đánh giá
Gửi nhận xét đánh giá

Việt Nam

Người Việt hải ngoại

EU

Thế giới

Lên đầu trang