'DOWNTREND' DỮ DỘI CỦA XE ĐIỆN TRUNG QUỐC: 50 NHÀ SẢN XUẤT PHẢI ĐÓNG CỬA TRONG NĂM NAY, HÃNG CÓ DOANH SỐ DƯỚI 1.000 XE/THÁNG SẼ SỚM BỊ ĐÀO THẢI

Xe điện không còn giữ được phong độ như trước.

Theo các nhà phân tích, năm 2026 sẽ là thời điểm mang tính sống còn đối với ngành xe điện (EV) Trung Quốc, trong bối cảnh nhu cầu nội địa suy yếu có thể buộc nhiều doanh nghiệp thua lỗ kéo dài phải rời khỏi thị trường ô tô lớn nhất thế giới.

Ước tính có khoảng 50 nhà sản xuất xe điện đang thua lỗ tại Trung Quốc đại lục chịu áp lực phải thu hẹp quy mô hoặc đóng cửa. Nguyên nhân đến từ triển vọng doanh số toàn ngành được dự báo sẽ sụt giảm vào năm tới — lần giảm đầu tiên kể từ năm 2020 — khi tình trạng dư thừa công suất kéo dài, trong khi các khoản hỗ trợ từ chính phủ dần bị cắt giảm.

“Thời gian đang chống lại những thương hiệu có sản phẩm không đủ sức hấp dẫn với nhóm khách hàng trẻ,” ông Qian Kang, chủ một nhà máy sản xuất mạch in ô tô tại tỉnh Chiết Giang, nhận định. “Hiệu quả hoạt động trong năm tới sẽ mang tính quyết định đối với hầu hết các hãng xe điện đang thua lỗ.”

Triển vọng thị trường càng trở nên u ám khi các trợ cấp tiền mặt và ưu đãi thuế sắp hết hiệu lực. Theo dự báo đồng thuận của giới phân tích, doanh số ô tô nội địa nhiều khả năng sẽ giảm mạnh vào năm tới, ngay cả khi các nhà sản xuất tiếp tục tung ra các đợt giảm giá sâu nhằm kích cầu.

Bắc Kinh dự kiến sẽ công bố vào tháng Giêng tới việc có gia hạn hay không chương trình trợ cấp đổi xe cũ trị giá 20.000 nhân dân tệ (khoảng 2.852 USD). Hiện nay, người mua xe điện vẫn được miễn thuế mua xe 10%, nhưng từ tháng 1, mức thuế này sẽ được áp dụng trở lại ở mức 5%, trước khi quay về ngưỡng 10% vào năm 2028.

Theo dự báo của Deutsche Bank, tổng lượng xe giao tới tay người tiêu dùng trong nước có thể giảm 5% vào năm 2026. Trước đó, vào tháng 10, JPMorgan cũng dự báo tổng doanh số ô tô tại Trung Quốc - bao gồm cả xe chạy xăng và xe điện - có thể giảm từ 3% đến 5% trong năm tới.

Những dự báo này cho thấy hệ quả của dư thừa năng lực sản xuất, vốn đã châm ngòi cho nhiều vòng chiến tranh giá khốc liệt trong ba năm qua, bào mòn lợi nhuận của các hãng xe nội địa. Song song với đó, các nhà sản xuất xe điện Trung Quốc đã đầu tư hàng tỷ USD vào nghiên cứu và phát triển nhằm giành lợi thế công nghệ trước đối thủ, nhưng chi phí khổng lồ này tiếp tục gây sức ép lên khả năng sinh lời.

Cho đến nay, chỉ một số ít doanh nghiệp đạt được lợi nhuận ổn định, trong đó có BYD - nhà sản xuất xe điện lớn nhất thế giới - và liên minh giữa Huawei với Seres.

“Cơn sốt huy động vốn quanh các hãng xe điện và các nhà cung cấp linh kiện chủ chốt của Trung Quốc giờ đây đã qua,” Yin Ran, nhà đầu tư thiên thần có trụ sở tại Anh nhưng làm việc tại Thượng Hải, nhận định. “Ngành này đang bước vào một cuộc chiến sinh tồn, nơi các doanh nghiệp có lợi nhuận sẽ trụ lại, còn những bên thua lỗ sẽ sớm đối mặt với nguy cơ cạn vốn.”

Để cải thiện biên lợi nhuận, nhiều nhà sản xuất xe điện Trung Quốc được dự báo sẽ đẩy mạnh mở rộng ra thị trường nước ngoài, bao gồm việc phát triển các mẫu xe riêng cho những thị trường lớn ở bên ngoài Trung Quốc.

Theo ông Nick Lai, Giám đốc nghiên cứu ngành ô tô khu vực châu Á - Thái Bình Dương của JPMorgan, tổng sản lượng xe của Trung Quốc - bao gồm xe con, xe buýt, xe tải và xe khách - có thể đạt 33 triệu chiếc vào năm 2025, trong khi công suất thiết kế ước tính lên tới 50 triệu chiếc.

Ông Lai cho biết thêm, lợi nhuận ròng trung bình trên mỗi xe của các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc hiện vào khoảng 5.000 nhân dân tệ, tính theo chênh lệch giữa giá bán và các chi phí như nguyên vật liệu, nhân công và logistics. Tuy nhiên, con số này có thể tăng gấp bốn lần, lên khoảng 20.000 nhân dân tệ, nếu các hãng đẩy mạnh xuất khẩu sang những thị trường nước ngoài - nơi xe Trung Quốc có thể được bán với mức giá cao hơn.

Ông Stephen Dyer, đồng lãnh đạo khu vực Đại Trung Hoa và Trưởng bộ phận ô tô châu Á của AlixPartners, cho biết hồi tháng 7 rằng chỉ khoảng 15 thương hiệu xe điện Trung Quốc — tương đương 10% tổng số trên toàn thị trường - có khả năng đạt được lợi nhuận trong vòng 5 năm tới. Theo ông, cạnh tranh giá khốc liệt kéo dài sẽ tiếp tục bào mòn biên lợi nhuận, khiến phần lớn doanh nghiệp khó có cơ hội trụ vững.

Ông Dyer nhận định cuộc chiến tranh giá hiện nay có thể đẩy nhanh quá trình hợp nhất trong ngành xe điện Trung Quốc. Những nhà sản xuất có doanh số dưới 1.000 xe mỗi tháng nhiều khả năng sẽ sớm bị đào thải, do không đủ quy mô để bù đắp chi phí vận hành và đầu tư dài hạn.

Nhận định này cũng được củng cố bởi một báo cáo công bố hồi đầu tháng của China EV100 - một tổ chức phi chính phủ quy tụ nhiều lãnh đạo cấp cao trong ngành xe điện Trung Quốc. Báo cáo cho rằng 5–6 nhà sản xuất ô tô liên doanh Trung – nước ngoài, có sản lượng hàng năm dưới 100.000 xe, sẽ đối mặt với nguy cơ thanh lý trong vài năm tới nếu điều kiện thị trường không được cải thiện.

Theo dữ liệu đăng ký bảo hiểm xe chính thức, một số thương hiệu quốc tế như Ford Motor, Mazda Motor và Lincoln, cùng nhiều startup xe điện có trụ sở tại Trung Quốc, hiện đều ghi nhận doanh số giao xe hàng năm dưới ngưỡng 100.000 chiếc — mức được xem là khó đảm bảo hiệu quả kinh tế trong môi trường cạnh tranh hiện nay.

Trong khi thị trường nội địa chịu sức ép lớn, xuất khẩu được kỳ vọng sẽ trở thành động lực tăng trưởng quan trọng. Theo báo cáo của Deutsche Bank, doanh số xuất khẩu xe du lịch của Trung Quốc dự kiến tiếp tục tăng trưởng hai chữ số vào năm 2026, với mức tăng khoảng 13% so với năm trước. Xu hướng này có thể giúp tăng thêm khoảng 750.000 xe bán buôn, nhờ việc mở rộng sản xuất trong nước, đa dạng hóa danh mục sản phẩm và thâm nhập sâu hơn vào các thị trường mới.

NATO THẬT NGÂY THƠ KHI DỌA DẪM MỸ?

Giới chuyên gia cho rằng, việc NATO sử dụng biện pháp ngừng chia sẻ thông tin tình báo để ép Mỹ trong vụ Greenland là hành động rất ngây thơ.

Tờ iPaper đưa tin, NATO đã hạn chế quyền truy cập của Mỹ vào một số dữ liệu tình báo nhất định do sự cố Greenland. Tờ báo này lưu ý rằng, liên minh lo ngại thông tin sẽ đến tay Tổng thống Mỹ Donald Trump và có thể được sử dụng để gây áp lực quân sự lên khu vực này.

Greenland là hòn đảo tự trị thuộc Đan Mạch, cũng là hòn đảo lớn nhất thế giới. Nó nằm giữa Đại Tây Dương và Bắc Băng Dương, gần Bắc Mỹ. Hòn đảo có dân số 57.000 người và diện tích khoảng 2,16 triệu km2, rộng hơn Mexico và gấp hơn ba lần bang Texas của Mỹ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều lần khẳng định phải kiểm soát Greenland và để ngỏ khả năng dùng vũ lực nhằm đạt mục tiêu này, thậm chí còn tuyên bố rằng, sự hiện diện quân sự của một số nước châu Âu ở Greenland không ảnh hưởng đến kế hoạch của Mỹ nhằm kiểm soát vùng lãnh thổ này.

Mới hôm 13/01 vừa qua, Tổng thống Donald Trump lại một lần nữa tuyên bố rằng, Mỹ sẽ không thể chấp nhận việc không kiểm soát Greenland, bởi hòn đảo quan trọng với hệ thống phòng không Hoa Kỳ.

Đồng thời, nhà lãnh đạo Hoa Kỳ cũng chỉ ra rằng, NATO sẽ trở nên mạnh mẽ hơn và hiệu quả hơn nhiều nếu Greenland nằm trong tay Mỹ và hối thúc các lãnh đạo NATO nên thúc đẩy nỗ lực để Mỹ kiểm soát hòn đảo và không thể để các đối thủ làm được điều này.

Bình luận về những biện pháp đối phó với Mỹ của NATO, nhiều chuyên gia quân sự cho rằng, việc các nước châu Âu thuộc NATO có ý định đè ép Mỹ là điều hoàn toàn nực cười, bởi thực tế là toàn bộ khối NATO gần như hoàn toàn nằm dưới sự kiểm soát của người Mỹ.

Hơn nữa, thật ngây thơ khi tin rằng việc cắt đứt Mỹ khỏi các hệ thống chia sẻ thông tin tình báo như JISR (Hệ thống Tình báo, Giám sát và Trinh sát Liên hợp) hoặc Trung tâm Hợp nhất Tình báo NATO (NIFC) sẽ gây ra bất kỳ tác động nào đến hiệu quả chiến đấu của Quân đội Mỹ.

Chỉ cần nhìn lướt qua bản đồ vùng phủ sóng Starlink ở các vĩ độ phía bắc cũng đủ để hiểu rằng, Quân đội Hoa Kỳ đang liên tục thu thập thông tin tình báo châu Âu ở mức độ cần thiết.

Hơn nữa, giới chuyên gia quân sự cũng nhắc nhở rằng, các vệ tinh quân sự của Mỹ cũng đang hoạt động tích cực trong khu vực này.

Theo giới chuyên gia quân sự, các báo cáo về việc ngừng chia sẻ thông tin tình báo giữa Mỹ và Liên minh Bắc Đại Tây Dương dường như là một nỗ lực gây áp lực lên người đứng đầu Nhà Trắng.

Hơn nữa, người khởi xướng động thái này rõ ràng không biết điều đó có thể mang lại ý nghĩa gì đối với toàn bộ khối quân sự, cũng như gây ra tác động nào tới Quân đội Hoa Kỳ.

Cần nhắc lại rằng, chính quyền Washington dưới thời ông Donald Trump đã nhiều lần ám chỉ khả năng rời khỏi NATO và xét đến việc liên minh hiện đang trực tiếp phản đối kế hoạch của Mỹ nhằm chiếm Greenland, nhà lãnh đạo Mỹ dường như lại càng có lý do để ép ngược trở lại NATO.

Một phản ứng khả dĩ thứ hai từ phía Mỹ rất có thể là việc rút hoàn toàn sự hỗ trợ cho chính quyền Kiev, gây ra những hậu quả vô cùng nghiêm trọng đối với Lực lượng Vũ trang Ukraine và chính quyền Washington hoàn toàn nhận thức được rằng, châu Âu không thể tự mình gánh vác nhiệm vụ này.

Theo giới chuyên gia kết luận, quyết định ngừng chia sẻ thông tin tình báo với Hoa Kỳ không chỉ giống như một tính toán sai lầm chiến lược của NATO, mà còn là một sai lầm chết người có thể gây tổn thất nặng nề cho toàn bộ liên minh.

SYRIA ĐẠT THỎA THUẬN NGỪNG BẮN MỚI

Chính quyền Syria tuyên bố đã đạt thỏa thuận ngừng bắn mới với lực lượng đối lập và lần này có sự ủng hộ của Mỹ trong việc thống nhất quyền lực.

Ngày 20.1, chính quyền Syria thông báo đã đạt thỏa thuận ngừng bắn với Các lực lượng Dân chủ Syria (SDF), liên quân do tổ chức người Kurd YPG dẫn đầu và là đối tác chính của Mỹ trong cuộc chiến chống tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS), theo Reuters.

Bất ổn kéo dài

Sau khi ông Bashar al-Assad bị thay thế vào cuối năm 2024, chính quyền mới tại Damascus do ông Ahmed al-Sharaa lãnh đạo đã đạt thỏa thuận để kết nạp SDF vào lực lượng an ninh nhà nước. Tuy nhiên, việc thực thi gặp trở ngại, dẫn đến xung đột bùng phát tại nhiều địa phương mà SDF kiểm soát, gồm TP.Aleppo hồi đầu tháng này. Ngày 18.1, SDF đồng ý ngừng bắn và rút khỏi hai tỉnh Raqqa và Deir al-Zor có đa số cư dân là người Ả Rập. Thế nhưng, sau đó 1 ngày, quân chính phủ tiếp tục tiến sâu vào tỉnh Hasakah, lãnh địa của người Kurd tại vùng đông bắc Syria.

Theo thỏa thuận ngừng bắn mới kéo dài 4 ngày và có hiệu lực từ tối 20.1, SDF phải đưa ra một kế hoạch sáp nhập vào chính quyền trung ương, nếu không, lực lượng nhà nước sẽ tiến vào hai thành phố còn lại do SDF kiểm soát gồm Hasakah và Qamishli, đều thuộc tỉnh Hasakah. Damascus cũng yêu cầu chỉ huy SDF Mazloum Abdi cung cấp danh sách các ứng cử viên của lực lượng cho chức vụ thứ trưởng quốc phòng, tỉnh trưởng Hasakah, đại biểu quốc hội và các vị trí khác trong bộ máy nhà nước.

SDF xác nhận thỏa thuận và tuyên bố sẽ không động binh trừ khi bị tấn công trước. Ngoài ra, SDF còn thông báo rút quân khỏi al-Hol, trại tị nạn tại Hasakah có hàng chục ngàn người và trại giam có nhiều thành viên IS. Hôm qua, quân đội Syria chính thức tiến vào al-Hol, theo AFP. Trước đó, hai bên đổ lỗi cho nhau về việc hàng trăm tay súng IS trốn thoát khỏi nhà tù Shaddadi ở Hasakah.

Mỹ chuyển đối tác

Bước tiến thần tốc của quân chính phủ Syria trong những ngày gần đây đánh dấu sự thay đổi quyền kiểm soát lớn nhất tại quốc gia Trung Đông từ sau khi ông al-Assad ra đi, theo Reuters. Diễn biến mới cũng phản ánh sự thay đổi của Mỹ, khi nước này giảm dần sự ủng hộ dành cho SDF và chuyển sang chính quyền ông al-Sharaa. Từ năm ngoái, Tổng thống Mỹ Donald Trump dỡ bỏ cấm vận Syria và đón tiếp ông al-Sharaa tại Nhà Trắng vào tháng 11.2025 trong sự kiện mang tính lịch sử. Syria khi đó cũng chính thức gia nhập liên quân chống IS do Mỹ dẫn đầu tại khu vực.

Ngày 20.1, Đặc phái viên tổng thống Mỹ Tom Barrack gọi đề nghị sáp nhập SDF vào lực lượng nhà nước, đi kèm những quyền lợi như quyền công dân, bảo vệ văn hóa và quyền tham gia chính trị, là cơ hội tuyệt vời nhất cho người Kurd. Ông cũng thẳng thừng tuyên bố rằng mục đích ban đầu của SDF là chống IS đã kết thúc và Mỹ không còn lợi ích lâu dài trong việc hiện diện tại Syria.

Tại Nhà Trắng, Tổng thống Trump bày tỏ sự ủng hộ dành cho ông al-Sharaa và nói rằng vị lãnh đạo đã rất nỗ lực. Ông Trump mô tả ông al-Sharaa là người "cứng rắn" với quá khứ "khá xù xì", phù hợp để quản lý tình hình hơn một người hiền từ. Mặt khác, ông cho rằng người Kurd đã nhận được nhiều lợi ích và khẳng định Mỹ đang cố gắng bảo vệ họ. Ở giai đoạn đỉnh điểm, SDF và lực lượng an ninh người Kurd ước tính có 100.000 thành viên. Sau khi các tay súng người Ả Rập chạy về phe chính phủ, số lượng giảm xuống còn khoảng 50.000 người, AFP dẫn lời chuyên gia ước tính.

ÁP LỰC NGHẸT THỞ Ở POKROVSK: NGA SIẾT VÒNG VÂY, UKRAINE PHẢN KÍCH DỮ DỘI

Giao tranh quanh Pokrovsk leo thang khi các đơn vị Nga củng cố vị trí và mở rộng kiểm soát, trong khi Ukraine tổ chức các đợt phản kích bằng bộ binh và UAV.

Khu vực Pokrovsk

Tâm điểm giao tranh nằm tại khu vực xung quanh khu định cư Hirshyne. Các đơn vị Nga đang củng cố vị trí tại khu vực ngoại vi phía đông của ngôi làng để mở rộng quyền kiểm soát khu vực phía tây bắc cụm đô thị và vô hiệu hóa các vị trí điều khiển máy bay không người lái.

Trong khi đó, lực lượng Ukraine đang tiến hành các đợt đột kích bằng các nhóm bộ binh quy mô nhỏ tại khu vực Pokrovsk, nơi họ đã tìm cách tấn công kể từ tháng 12. Đạn pháo dẫn đường chính xác nằm trong số các loại vũ khí được sử dụng nhằm vào các mục tiêu tại khu vực Hirshyne.

Một thành công mang tính chiến thuật là việc các đơn vị Nga thiết lập quyền kiểm soát đối với một cơ sở xử lý nước ở phía bắc Pokrovsk. Điều này cho phép họ tạo thêm sức ép lên hệ thống phòng thủ tại khu vực Hirshyne từ hướng đông, đồng thời làm phức tạp khả năng giữ vững vị trí của quân Ukraine.

Khu vực Zaporizhzhia

Tại khu vực Zaporizhzhia, Nhóm quân miền Đông của Nga tiếp tục hoạt động trên hai hướng chủ yếu: đánh bật các đòn phản công của Ukraine và tiến sâu vào đội hình phòng ngự của họ.

Tại khu vực Huliaipole, các lực lượng Ukraine đã thực hiện sáu nỗ lực phản công, tập trung lực tại các hướng Zaliznychnyy, Staroukrainka và Tsvitkove. Tất cả các cuộc tấn công này đều bị đẩy lùi.

Các đơn vị xung kích thuộc Nhóm quân miền Đông tiếp tục đà tấn công, chiếm được một số điểm tựa của Ukraine. Kết quả là họ đã đưa khu vực rộng tới bốn km² vào tầm kiểm soát. Nhằm giảm tiềm lực phòng thủ của Ukraine và tạo điều kiện cho bước tiến tiếp theo, các nhóm tăng viện tại Samoilivka, Verkhnia Tersa và Zaliznychnyy đã bị pháo binh và máy bay không người lái tấn công. Từ những khu vực này, quân Ukraine tiến hành các đòn đánh vào Huliaipole.

Khu vực Sumy

Tại khu vực Oleksiivka, các đơn vị đang tiến về phía nam hướng tới Mala Korchakivka. Đà tiến này bị cản trở bởi việc Ukraine chiếm ưu thế về máy bay không người lái trên không và việc quân Ukraine đang chiếm giữ các điểm cao trong khu vực rừng, trong khi lực lượng tấn công buộc phải hành tiến trên địa hình trống trải hơn. Để vượt qua sức kháng cự này, các đơn vị Nga đang tiến hành các đòn đánh có hệ thống nhằm vào các vị trí kiên cố trong rừng về phía nam Mala Korchakivka.

Tại khu vực Yunakivka, các đơn vị đang nắn thẳng tuyến mặt trận về phía đông và tiến hướng tới Sadky, nơi lực lượng Ukraine đã đào hào cố thủ trong khu rừng rộng.

Các nhóm xung kích Nga đã tiến được trên sáu hướng tại huyện Sumy, ba hướng tại huyện Krasnopilskyi và ba hướng tại huyện Hlukhiv. Tổng chiều sâu đà tiến lên tới khoảng 650 m.

Nguồn: CafeF; Soha; Người Đưa Tin; Thanh Niên