THỜI TIẾT NGÀY CÀNG NGUY HIỂM VÀ KHÓ LƯỜNG

Từ châu Á đến châu Âu, những kỷ lục về sóng nhiệt được ghi nhận với mức độ nghiêm trọng và khắc nghiệt chưa từng có.

Biến đổi khí hậu và các hoạt động của con người đang làm trầm trọng hơn tình trạng thời tiết cực đoan trên toàn thế giới, gây ra nhiều thảm họa thường xuyên hơn và chết chóc hơn. Phần lớn địa cầu đang phải chịu đựng một mùa hè oi bức, trong đó nhiều nơi ghi nhận kỷ lục nóng nhất lịch sử, theo phân tích của AFP dựa trên dữ liệu từ cơ quan theo dõi khí hậu châu Âu Copernicus.

Châu Á nóng rực

Nhật Bản vừa trải qua tháng 7 nóng nhất kể từ khi thống kê số liệu vào năm 1898, đánh dấu năm thứ 3 liên tiếp nước này chứng kiến nhiệt độ tháng 7 cao kỷ lục. AFP dẫn báo cáo của Cơ quan Khí tượng Nhật Bản (JMA) cho hay nhiệt độ trung bình trong tháng 7 tăng 2,89 độ C so với mức thông thường. Chỉ tính riêng trong ngày 30.7, Nhật Bản ghi nhận nhiệt độ kỷ lục ở mức 41,2 độ C, cao nhất trong lịch sử quan trắc nước này.

Hôm qua, JMA tiếp tục phát cảnh báo nắng nóng nguy hiểm diện rộng và khuyến cáo nguy cơ sốc nhiệt tại 38 tỉnh, thành. Cơ quan chức năng Nhật Bản kêu gọi người dân chú ý giữ gìn sức khỏe, tránh tiếp xúc lâu dưới trời nắng, sử dụng điều hòa hợp lý và bổ sung đầy đủ nước, muối. Trước đó, Cơ quan giảm nhẹ thiên tai Nhật Bản hôm 21.7 công bố dữ liệu đáng lo ngại rằng gần 11.000 người phải nhập viện do các vấn đề sức khỏe liên quan nắng nóng như sốc nhiệt, kiệt sức chỉ trong một tuần. Ít nhất 16 trường hợp tử vong tại 14 tỉnh thành trên toàn quốc, hàng trăm người cần điều trị kéo dài. Hơn một nửa số bệnh nhân nhập viện là người từ 65 tuổi trở lên.

Trong khi đó, Hàn Quốc cũng vừa chứng kiến chuỗi "đêm nhiệt đới" siêu nóng với 22 ngày liên tiếp mức nhiệt trên 25 độ C, kỷ lục kể từ khi bắt đầu ghi nhận từ năm 1907. Riêng thủ đô Seoul những đêm cuối tháng 7 chạm ngưỡng gần 30 độ C. Cơ quan Khí tượng Hàn Quốc cho biết đợt nắng nóng dữ dội ở nước này dự kiến sẽ tiếp diễn. Theo AFP dẫn dữ liệu từ Cơ quan Kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hàn Quốc, tính đến nay đã có 13 người tử vong do các nguyên nhân liên quan đến nhiệt độ, gấp 3 lần so với cùng kỳ năm ngoái. Ngoài ra, hàng trăm ngàn gia súc đã chết trong thời tiết nắng nóng khắc nghiệt.

Nhiều khu vực ở Trung Quốc cũng đang đối diện tình trạng mà cơ quan thời tiết nước này gọi là "cuộc chiến nhiệt độ cao kéo dài".

Mùa hè khác biệt ở châu Âu

Trong khi đó, các quốc gia Bắc Âu, vốn nổi tiếng với thời tiết lạnh giá và nhiệt độ mùa hè chỉ ở mức 20 - 25 độ C, mới đây ghi nhận chuỗi ngày có mức nhiệt 30 độ C dài chưa từng thấy. Phần Lan hứng chịu 3 tuần nắng nóng trên 30 độ C trong tháng 7, trong khi một trạm thời tiết tại Na Uy ghi nhận nhiệt độ này suốt chuỗi 13 ngày liên tục.

Theo đánh giá của giới khoa học, đây là đợt nóng dài kỷ lục kể từ khi dữ liệu bắt đầu được ghi lại năm 1961. Chuyên gia khí hậu Mika Rantanen tại Viện Khí tượng Phần Lan ngày 31.7 cho biết: "Đợt nắng nóng chưa từng có tiền lệ đang diễn ra với cường độ tối đa với nhiệt độ cao nhất hôm nay khoảng 32 - 33 độ C. Ngay cả các vùng Vòng Bắc Cực cũng chứng kiến 3 tuần nhiệt độ trên 25 độ C".

Theo The Guardian, đợt nắng nóng bắt đầu càn quét Bắc Âu từ giữa tháng 7, khi dòng biển nóng ngoài khơi Na Uy và một khối áp cao khiến nhiệt độ tại các nước này cao hơn mức trung bình theo mùa 8 - 10 độ C. Khu vực này cũng đã bị ảnh hưởng bởi bão và sét đánh, gây ra cháy rừng. Giới nghiên cứu chỉ ra rằng các quốc gia như Anh, Na Uy và Thụy Sĩ sẽ phải đối mặt với sự gia tăng nhiệt độ lớn trong những ngày nắng nóng khó chịu khi trái đất nóng lên, và cảnh báo cơ sở hạ tầng của họ không đủ khả năng ứng phó.

Ở Thổ Nhĩ Kỳ, quốc gia vắt qua cả châu Âu lẫn châu Á cũng vừa ghi nhận mức nhiệt vượt 50 độ C, đồng thời phải đối phó tình trạng cháy rừng diện rộng. Quốc gia láng giềng Hy Lạp thì đang chống chọi đợt nắng nóng khắc nghiệt thứ ba trong mùa hè này, với nền nhiệt tại một số nơi là hơn 45 độ C.

Ở nước Nga, nhiệt độ trong tháng 7 nhiều nơi cao kỷ lục, thậm chí vượt mức 31,9 độ C từng ghi nhận vào năm 1890, theo Sputnik.

Ở châu Mỹ, khoảng 130 triệu người sinh sống tại 29 tiểu bang của nước Mỹ cũng vừa trải qua đợt nắng nóng gay gắt và nguy hiểm, với mức chỉ số nóng bức lên đến 47 độ C.

TÌNH YÊU CŨNG CẦN BẢNG SAO KÊ: BI KỊCH TÌNH CẢM CỦA GIỚI SIÊU GIÀU

Câu hỏi đặt ra là: trong một thế giới nơi mà ví tiền được ưu tiên trước trái tim, liệu còn chỗ cho cảm xúc thật sự?

Trong những sảnh tiệc sang trọng của khách sạn 5 sao, nơi rượu vang chảy như suối và đồng hồ hàng hiệu lấp lánh dưới ánh đèn pha lê, hàng chục triệu phú Trung Quốc vẫn đang... đi tìm tình yêu. Nhưng không phải tình yêu kiểu cổ tích. Ở đây, mọi thứ được đo bằng tài sản ròng, bảng điểm đại học, chỉ số nhan sắc và độ “tương xứng xã hội”.

Cuộc săn “một nửa đích thực”... giữa giới thượng lưu

Giữa tháng 7, tại khách sạn Kempinski (Bắc Kinh - Trung Quốc), một buổi hẹn hò dành riêng cho giới nhà giàu đã diễn ra, thu hút 52 người tham gia – trong đó có người sở hữu khối tài sản lên đến hơn 138 triệu USD. Họ không ngần ngại bước lên sân khấu khoe tài ca hát, nhảy múa – một màn “khoe sắc, khoe của” đầy chủ ý.

Từ những chiếc túi Dior, đồng hồ Rolex đến chìa khóa Porsche, sự hào nhoáng hiện diện không hề ngượng ngùng. Không ai nói to mình giàu, nhưng ai cũng ngầm hiểu: tôi không giống người bình thường.

“Không khí như một buổi trình diễn nghệ thuật pha trộn với thương lượng thương mại,” một người tham dự chia sẻ. “Mỗi người ở đây đều thể hiện phiên bản tốt nhất – hoặc quyến rũ, hoặc thành đạt.”

Tình yêu không phải là tất cả, mà là phép toán

Được tổ chức bởi một công ty mai mối cao cấp tại Bắc Kinh, các sự kiện hẹn hò kiểu này mọc lên như nấm ở các thành phố lớn như Thượng Hải, Quảng Châu hay Thâm Quyến. Riêng tại Thượng Hải, trong 2 tuần tới đã có ít nhất 4 sự kiện tương tự được công khai tổ chức.

Các tiêu chí lọc đầu vào khắt khe đến mức gần như biến việc tìm bạn đời thành một cuộc phỏng vấn đầu tư: nam giới phải xuất trình sổ đỏ, sao kê tài khoản, đóng phí 3.000 nhân dân tệ (hơn 400 USD - khoảng hơn 10 triệu đồng). Nữ giới được miễn phí nhưng phải chứng minh ngoại hình, học vấn hoặc tài năng nổi bật – và vẫn cần sở hữu tài sản tối thiểu 10 triệu nhân dân tệ (khoảng trên 36 tỉ đồng).

Tuy nhiên, trong một xã hội vẫn nặng “môn đăng hộ đối”, sự ngang bằng chưa chắc đã là chìa khóa mở cửa hạnh phúc. Phó giáo sư Pan Wang (Đại học New South Wales, Australia) nhận định: “Người Trung Quốc tin rằng kết hôn cùng tầng lớp giúp duy trì ổn định xã hội, song tư tưởng nam ‘cưới thấp’, nữ ‘cưới cao’ vẫn chi phối mạnh mẽ”.

Chính vì vậy, một số phụ nữ giàu có chia sẻ thẳng thắn: "Nếu đối phương kiếm quá ít, tôi thà độc thân còn hơn". Một cô gái 28 tuổi, sở hữu tài sản hơn 30 triệu nhân dân tệ (khoảng 109 tỉ đồng), nói rõ: “Tôi không cần người đàn ông kiếm gấp đôi mình, nhưng ít nhất anh ấy phải chứng minh được bản thân”.

"Cân não" vì tình yêu giữa người ngang tài ngang sức

Trong khi nhiều người nghĩ rằng đàn ông giàu có sẽ dễ chọn bạn đời, thực tế lại ngược lại. "Khách hàng nữ của tôi đôi khi giàu hơn cả khách nam. Vấn đề là họ ngày càng kỹ tính, từ chối ngay nếu đối phương thiếu tham vọng hay không cùng đẳng cấp,” ông Sun Tianlong – nhà sáng lập công ty tổ chức sự kiện – chia sẻ.

Ông nói thêm: “Một cộng một phải bằng hai. Không ai trong giới này muốn bị ‘lợi dụng tình cảm’ để đổi lấy tài chính”. Điều đó dẫn tới nghịch lý: càng giàu có, càng khó tìm được bạn đời đúng nghĩa.

Nhiều người tham gia các buổi hẹn hò sang chảnh không phải vì cô đơn, mà vì thiếu kết nối thực sự. Họ có tất cả – ngoại hình, học vấn, tài sản, nhưng lại thiếu sự đồng cảm, niềm tin và cả dũng khí yêu thương “bỏ qua điều kiện”.

Một phụ nữ 27 tuổi, làm trong ngành âm nhạc, tự tin bước vào phòng tiệc với mái tóc nhuộm bạch kim. Cô tuyên bố: “Nếu anh thích tôi, cứ tiến tới. Nhưng hãy cho tôi thấy, tôi không chỉ là cái tên trong danh sách tài sản của anh”.

Khi tình yêu biến thành cuộc đàm phán đầu tư

Sự trỗi dậy của thị trường hẹn hò cao cấp tại Trung Quốc phản ánh rõ nét sự chuyển dịch giá trị trong xã hội hiện đại. Hẹn hò giờ đây là một phần của chiến lược cuộc đời: bảo vệ khối tài sản, duy trì dòng dõi, giữ gìn đẳng cấp.

Phó giáo sư Pan Wang cho rằng đây là biểu hiện điển hình của sự phân tầng xã hội trong một đất nước mà khoảng cách giàu nghèo đang nới rộng từng ngày. Trong mắt tầng lớp thượng lưu, tình yêu không thể là thứ... "lãng mạn hóa", mà cần phải có logic, bảng tính và khả năng sinh lời dài hạn.

Theo số liệu năm 2023, Trung Quốc có khoảng 246,6 triệu người chưa kết hôn trên 15 tuổi, tăng hơn 26 triệu người so với năm 2021. Sự bùng nổ của thị trường độc thân được xem là một trong những động lực thúc đẩy sự phát triển của dịch vụ hẹn hò cao cấp. Trong bối cảnh ấy, việc chọn bạn đời với nhiều người cũng giống như chọn đối tác đầu tư. Câu hỏi đặt ra là: trong một thế giới nơi mà ví tiền được ưu tiên trước trái tim, liệu còn chỗ cho cảm xúc thật sự?

THẢM KỊCH ĐẮM TÀU Ở YEMEN, HƠN 60 NGƯỜI THIỆT MẠNG

Giới chức Yemen cho biết, một vụ lật tàu đã xảy ra ngoài khơi nước này hôm 3/8, khiến ít nhất 60 người thiệt mạng và hàng chục người mất tích.

Trả lời phỏng vấn báo India Today, các quan chức y tế Yemen nói, khi gặp nạn ở ngoài khơi nước này, tàu đang chở theo khoảng 150 người. Sau khi nhận được tin báo, nhà chức trách Yemen nhanh chóng điều động các đội cứu hộ đến hiện trường.

“Cho đến nay, chúng tôi mới chỉ cứu được 12 người. Xác của 54 người di cư xấu số đã trôi dạt vào bờ biển của huyện Khanfar thuộc tỉnh Abyan, trong khi hơn chục xác người được phát hiện ở thị trấn Zinjibar, Yemen. Công tác cứu hộ sẽ tiếp tục bất chấp các điều kiện khó khăn”, quan chức y tế Yemen Abdul Qadir Bajamee cho hay.

Trong một tuyên bố sau đó cùng ngày, chính quyền tỉnh Abyan của Yemen khẳng định, phần lớn người có mặt trên con tàu gặp nạn là dân di cư đến từ Ethiopia đang cố nhập cảnh bất hợp pháp vào Yemen trên những con thuyền buôn lậu từ vùng Sừng châu Phi.

“Chúng tôi kêu gọi các tổ chức quốc tế có liên quan hãy can thiệp khẩn cấp và thực hiện các biện pháp ngăn chặn dòng người di cư bất hợp pháp qua vùng lãnh hải Yemen”, thông cáo từ chính quyền tỉnh Abyan của Yemen viết.

BÀI TOÁN NGỪNG BẮN HAY TÁI CHIẾM GAZA? SỰ THẬT PHÍA SAU BẢN ĐỒ 'VÙNG ĐỆM' CỦA ISRAEL BỊ HAMAS BÁC BỎ

Ngày 24/7/2025, Israel và Mỹ đã rút các phái đoàn đàm phán của mình khỏi Doha, cáo buộc Hamas không sẵn sàng đạt được thỏa thuận - một tuyên bố mà phong trào này đã phủ nhận.

Tháng 5/2025, Mỹ đã trao cho Israel và Hamas một đề xuất ngừng bắn mới, kêu gọi một lệnh ngừng bắn 60 ngày, trao đổi những người bị giam giữ của hai phía và đưa hàng viện trợ nhân đạo vào Dải Gaza, Israel phải ngừng các hoạt động quân sự và tái triển khai quân đội đến khu vực phía nam của Dải Gaza.

Ngày 6/7/2025, tại Doha, với sự tham gia của Thủ tướng Qatar Sheikh Mohammed bin Abdul-Rahman al-Thani, các quan chức tình báo cấp cao của Ai Cập và Đại diện đặc biệt của Mỹ Brett McGurk, Israel và Hamas đã nối lại các cuộc đàm phán về một thỏa thuận ngừng bắn mới ở Gaza và thả con tin. Đến nay, đã diễn ra 8 vòng đàm phán, nhưng quan điểm hai bên vẫn rất xa nhau. Các cuộc đàm phán đang bên bờ vực sụp đổ, cả hai bên đều chia rẽ sâu sắc về một loạt các vấn đề cốt lõi.

Ngày 24/7/2025, Israel và Mỹ đã rút các phái đoàn đàm phán của mình khỏi Doha, cáo buộc Hamas không sẵn sàng đạt được thỏa thuận - một tuyên bố mà phong trào này đã phủ nhận. Trong khi đó, Hamas tố cáo Israel cố tình trì hoãn tiến trình đàm phán, cử một phái đoàn không có thẩm quyền quyết định các vấn đề chính là việc rút quân Israel và phân phối viện trợ nhân đạo.

Những điểm bất đồng chính giữa Israel và Hamas

Các cuộc đàm phán ngừng bắn ở Gaza đã bị đình trệ sau khi Hamas và Israel cáo buộc lẫn nhau. Hai bên bất đồng xung quanh hai về vấn đề chính là rút quân Israel khỏi dải Gaza và phân phối viện trợ nhân đạo.

Về việc rút quân, tại vòng đàm phán thứ năm, thông qua các bên trung gian hòa giải, phái đoàn Israel đã trao cho Hamas một đề xuất bằng văn bản nêu rõ Israel sẽ duy trì một "vùng đệm" hạn chế sâu bên trong Gaza từ 1 đến 1,5 km.

Ban đầu Hamas coi đề xuất này là một điểm khởi đầu khả thi để đạt được thỏa thuận. Tuy nhiên, khi Hamas yêu cầu một bản đồ phác thảo các khu vực rút quân do Israel đề xuất, thì bản đồ này đã mâu thuẫn với đề xuất trước đó, ở một số khu vực các vùng đệm đã vào sâu trong lãnh thổ Gaza tới 3 km.

Các khu vực này bao gồm toàn bộ thành phố Rafah ở phía nam, khoảng 85% làng Khuza'a ở phía đông Khan Yunis, phần lớn các thị trấn phía bắc Beit Lahia và Beit Hanoun, và các khu dân cư phía đông thành phố Gaza, chẳng hạn như al-Tuffah, al-Shuja'iyya và al-Zaytoun.

Hamas đã bác bỏ các bản đồ rút quân của Israel, vốn sẽ đặt khoảng 40% Gaza dưới sự kiểm soát của Israel. Hamas cũng bác bỏ kế hoạch của Israel di dời hàng trăm nghìn cư dân Gaza đến một "thành phố nhân đạo" ở phía nam Dải Gaza giáp với Ai Cập, coi đây là một trở ngại mới cho các cuộc đàm phán.

Hamas cho đây là kế hoạch hợp pháp hóa việc tái chiếm gần một nửa Dải Gaza và biến Gaza thành những khu vực bị cô lập, không có cửa khẩu hay quyền tự do đi lại, là hành động thiếu thiện chí của Israel, làm xói mòn thêm lòng tin giữa các bên.

Hamas cáo buộc phái đoàn Israel cố tình kéo dài thời gian, không muốn đạt được thỏa thuận, lợi dụng các vòng đàm phán này để câu giờ và theo đuổi một chiến lược dài hạn nhằm di dời cưỡng bức người dân Gaza dưới vỏ bọc kế hoạch nhân đạo.

Về vấn đề phân phối viện trợ nhân đạo, Hamas khăng khăng yêu cầu viện trợ nhân đạo đưa vào Gaza phải được phân phối thông qua các cơ quan Liên Hợp Quốc và các tổ chức cứu trợ quốc tế, trong khi Israel đòi việc phân phối viện trợ thông qua Quỹ Nhân đạo Gaza (GHF) do Israel và Mỹ kiểm soát.

Hamas đặt điều kiện bất cứ thỏa thuận nào cũng phải dẫn đến một lệnh ngừng bắn vĩnh viễn, chấm dứt hoàn toàn chiến tranh trước khi thả các con tin còn lại.

Trong khi đó, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết ông đồng ý một lệnh ngừng bắn 60 ngày tại Gaza, nhưng nhấn mạnh việc phi quân sự hóa hoàn toàn khu vực này và loại bỏ sức mạnh của Hamas. Nếu ngoại giao không hiệu quả, Israel sẽ tiếp tục tìm cách đạt được mục tiêu bằng các biện pháp quân sự. Israel khẳng định sẽ không chấm dứt giao tranh cho đến khi tất cả các con tin được thả và Hamas phải giải giáp.

Chính phủ của Thủ tướng Netanyahu trước sức ép

Trong khi các cuộc đàm phán đang diễn ra ở Doha, hàng nghìn người Israel đã tập trung biểu tình tại quảng trường Habima ở Tel Aviv và các đường phố xung quanh, chỉ trích Thủ tướng Netanyahu, yêu cầu "chấm dứt chiến tranh và trả tự do cho các con tin".

31 nhân vật nổi tiếng của Israel, bao gồm các học giả, nghệ sĩ và trí thức, đã ký một bức thư yêu cầu chính phủ của Thủ tướng Netanyahu ngừng bắn vĩnh viễn, chấm dứt lệnh phong tỏa Gaza, đồng thời kêu gọi cộng đồng quốc tế áp đặt các biện pháp trừng phạt nghiêm khắc đối với Israel vì chính sách bỏ đói người dân Gaza và kế hoạch di dời cưỡng bức họ.

Trong số những người ký tên có họa sĩ Michal Na'aman, đạo diễn Samuel Maoz, diễn viên từng đoạt giải Oscar Yuval Abraham, cựu Tổng chưởng lý Michael Ben-Yair, cựu Chủ tịch Quốc hội Israel Avraham Burg, cùng nhiều nhân vật khác.

Tờ Times of Israel ngày 27/7/2025 đưa tin, hàng trăm giáo sĩ Do Thái từ khắp nơi trên thế giới, trong đó có Giáo sĩ Jonathan Wittenberg thuộc Đảng Bảo thủ, Giáo sĩ Arthur Green của Boston, và Giáo sĩ Ariel Polak của Tel Aviv đã ký một bức thư kêu gọi Israel ngừng sử dụng nạn đói làm vũ khí chiến tranh ở Dải Gaza, cho rằng việc cắt giảm viện trợ nhân đạo cho Gaza và việc từ chối cung cấp lương thực, nước uống và thuốc men cho dân thường là "trái ngược với các giá trị đạo đức cơ bản của người Do Thái".

Bức thư nêu rõ: “Chúng ta không thể nhắm mắt làm ngơ trước việc giết hại hàng loạt dân thường, bao gồm phụ nữ, trẻ em và người già ở Gaza, cùng các cuộc tấn công 'hung hăng và tội phạm' của người định cư Do Thái ở Bờ Tây.”

Ngày 28/7/2025, lãnh đạo phe đối lập Israel, cựu Thủ tướng Yair Lapid đã chỉ trích mạnh mẽ chính phủ của Thủ tướng Netanyahu. Ông Lapid nói: "Binh lính Israel vẫn tiếp tục bị giết ở Gaza. Đây là một thảm họa. Nếu chúng ta không chấm dứt chiến tranh ngay bây giờ, những người bị bắt cóc sẽ không được trở về, Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) sẽ tiếp tục mất đi những chiến binh giỏi nhất, thảm họa nhân đạo sẽ trở nên tồi tệ hơn và thế giới sẽ đóng cửa với người Israel."

"Chiến tranh phải kết thúc để đổi lấy một lệnh ngừng bắn toàn diện, và cũng phải có một thỏa thuận về trao đổi tù nhân để con tin cuối cùng được trở về nhà”, ông nói thêm.

Trên bình diện quốc tế, Pháp đã tuyên bố công nhận nhà nước Palestine, và cùng 14 quốc gia khác, trong đó có các nước thuộc nhóm G20 và Liên minh Châu Âu (EU) kêu gọi các quốc gia trên thế giới công nhận Nhà nước Palestine. Lời kêu gọi này được đưa ra trong bối cảnh đàm phán bế tắc và thảm họa nhân đạo đang diễn ra ở Dải Gaza.

Mặt khác, Israel bị Liên Hợp Quốc cáo buộc phạm tội diệt chủng và tội ác chống lại loài người; Thủ tướng Netanyahu bị Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) truy nã về tội ác chiến tranh.

Nhằm tháo gỡ bế tắc, ngày 30/7/2025, Đặc phái viên Mỹ về Trung Đông Steve Witkoff đã đến thăm Israel và Gaza. Ông gặp Thủ tướng Netanyahu và các quan chức Israel khác để thúc đẩy một giải pháp khả thi. Ông Witkoff cũng đến thăm một điểm phân phối viện trợ ở Dải Gaza để tìm ra giải pháp cho cuộc khủng hoảng nhân đạo cho người dân nơi đây.

Các cuộc đàm phán đang gặp nhiều khó khăn, nhưng các nhà ngoại giao tại Doha cho biết vẫn còn cơ hội đạt được thỏa hiệp, mặc dù tình hình rất mong manh. Nếu không có nhượng bộ đáng kể của cả hai phía, các cuộc đàm phán có nguy cơ sụp đổ. Phía Palestine đang kêu gọi Mỹ gây sức ép mạnh mẽ hơn buộc Israel phải đưa ra những nhượng bộ để đạt được thỏa thuận.

LÀN SÓNG CÔNG NHẬN NHÀ NƯỚC PALESTINE

Phong trào Hồi giáo Hamas tuyên bố sẽ không hạ vũ khí cho đến khi Nhà nước Palestine độc lập được thành lập. Tuyên bố của Hamas được đưa ra trong bối cảnh làn sóng công nhận Nhà nước Palestine ngày càng dâng cao trong cộng đồng quốc tế.

Hamas - lực lượng kiểm soát Dải Gaza từ năm 2007 - khẳng định sẽ không từ bỏ quyền đấu tranh vũ trang nếu chưa giành lại đầy đủ các quyền dân tộc, trước hết là việc thành lập Nhà nước Palestine độc lập, có chủ quyền. Phong trào Hồi giáo này từng nhiều lần tuyên bố không sẵn sàng hạ vũ khí, dù Israel coi việc giải giáp Hamas là điều kiện then chốt cho bất kỳ thỏa thuận nào nhằm chấm dứt xung đột.

Các vòng đàm phán gián tiếp giữa Israel và Hamas, dưới sự bảo trợ của Mỹ, Qatar và Ai Cập, nhằm tiến tới thỏa thuận ngừng bắn 60 ngày và trao đổi con tin. Tuy nhiên, Israel và Mỹ đã rút phái đoàn khỏi Doha (Qatar) hôm 25/7 với cáo buộc Hamas phản hồi đề xuất ngừng bắn một cách thiếu thiện chí, dẫn đến vòng đàm phán mới bị đình trệ và hiện chưa có lịch tái khởi động.

Trước việc giao tranh Israel - Hamas vẫn tiếp diễn và đàm phán ngừng bắn đình trệ, Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas tuyên bố Chính quyền Palestine mong muốn sẽ có một quốc gia Palestine phi quân sự, bao gồm cả Dải Gaza. Phát biểu ý kiến trong cuộc gặp Bộ trưởng Ngoại giao Đức Johann Wadephul tại Bờ Tây, Tổng thống Abbas khẳng định, “Nhà nước Palestine” cần tiếp quản hoàn toàn việc quản lý Gaza với sự hỗ trợ của các nước Arab và cộng đồng quốc tế.

Ông Abbas một lần nữa yêu cầu Israel rút quân hoàn toàn khỏi dải đất này, chấm dứt các hoạt động xây dựng khu định cư tại Bờ Tây, đồng thời ngừng mọi kế hoạch sáp nhập, chấm dứt xung đột và trả lại các khoản thu ngân sách đang giữ của Palestine. Bộ trưởng Wadephul nhất trí với quan điểm Nhà nước Palestine trong tương lai sẽ đảm nhiệm quyền quản lý Dải Gaza và đóng vai trò chủ chốt trong công cuộc tái thiết dải đất này. Người đứng đầu ngành ngoại giao Đức khẳng định, nước này sẵn sàng hỗ trợ và đóng góp cho Chính quyền Palestine trong các nỗ lực tái thiết.

Trong khi đó, làn sóng công nhận Nhà nước Palestine ngày càng dâng cao trong cộng đồng quốc tế. Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb tuyên bố sẵn sàng phê chuẩn công nhận Nhà nước Palestine nếu chính phủ đề xuất. Thủ tướng Phần Lan Petteri Orpo cho biết, nước này ủng hộ giải pháp hai nhà nước Israel - Palestine và ông đang thảo luận với Tổng thống Stubb về chính sách đối ngoại cũng như tình hình Trung Đông.

Trong khi đó, Bồ Đào Nha thông báo sẽ bắt đầu các thủ tục công nhận Nhà nước Palestine vào tháng 9 tới. Tuyên bố của Phần Lan và Bồ Đào Nha phù hợp làn sóng quốc tế ủng hộ giải pháp hai nhà nước, công nhận Nhà nước Palestine và tiến trình hòa bình ở khu vực Trung Đông. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tuyên bố Pháp sẽ chính thức công nhận Nhà nước Palestine tại Khóa họp lần thứ 80 Đại hội đồng LHQ được tổ chức tháng 9 tới, tại New York (Mỹ). Văn phòng Thủ tướng Anh cho biết, London cũng sẽ công nhận Nhà nước Palestine nếu Israel phớt lờ những lời kêu gọi ngừng bắn tại Dải Gaza và không có các bước đi để chấm dứt tình hình nhân đạo tồi tệ ở khu vực này.

Thủ tướng Canada Mark Carney công bố kế hoạch công nhận Nhà nước Palestine tại khóa họp của Đại hội đồng LHQ sắp tới. Ngay sau đó, Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas có cuộc điện đàm với Thủ tướng Carney, bày tỏ hoan nghênh động thái mang tính lịch sử của Canada, cho rằng điều này sẽ góp phần thúc đẩy hòa bình, an ninh và ổn định trong khu vực. Na Uy và Palestine vừa ký một bản ghi nhớ về việc tăng cường hợp tác và hiểu biết lẫn nhau. Theo Bộ Ngoại giao Na Uy, thỏa thuận này được ký kết sau khi nước Bắc Âu công nhận Palestine là một quốc gia vào tháng 5/2024.

Về phần mình, Thủ tướng Australia Anthony Albanese tiến hành thảo luận với người đồng cấp Anh Keir Starmer về cuộc khủng hoảng tại Gaza, trong đó tái khẳng định Chính phủ Australia ủng hộ mạnh mẽ giải pháp hai nhà nước cho vấn đề Israel và Palestine. Australia chưa đưa ra quyết định chính thức về việc công nhận Nhà nước Palestine dù chính quyền Thủ tướng Albanese ủng hộ giải pháp hai nhà nước.

Những ngày cuối tháng 7, tại trụ sở LHQ ở New York (Mỹ) diễn ra Hội nghị “Giải quyết hòa bình vấn đề Palestine và thực thi giải pháp hai nhà nước”, do các Bộ trưởng Ngoại giao Pháp và Saudi Arabia đồng chủ trì. Hội nghị thu hút sự quan tâm và tham gia phát biểu của đại diện đến từ gần 130 quốc gia và tổ chức quốc tế, tập trung vào nỗ lực thúc đẩy thực thi giải pháp hai nhà nước, kiến tạo hòa bình bền vững ở Trung Đông.

Tại hội nghị, Pháp và 14 quốc gia khác kêu gọi cộng đồng quốc tế công nhận Nhà nước Palestine. Hiện có 147 quốc gia công nhận Palestine, trong đó không có Mỹ. Năm 2024, Mỹ phủ quyết việc Palestine trở thành thành viên đầy đủ của LHQ. Từ năm 2024 đến nay, Palestine được 10 quốc gia công nhận, trong đó có Ireland, Na Uy, Tây Ban Nha và Armenia.

Nguồn: Thanh Niên; CafeF; Vietnamnet; Soha; Nhân Dân