NGƯỜI VIỆT NƠI TÂM CHẤN BÃO MILTON: GIÓ GÀO RÚ, CỬA RUNG LÊN

Thay vì đi sơ tán, anh Tuấn Trần (sống ở Sarasota, Florida, Mỹ) chọn ở lại nơi tâm bão được dự báo quét qua. Tiếng gió rít mạnh từng cơn kèm mưa như trút làm nhiều người không khỏi lo lắng.

Tối 9/10, gia đình anh Tuấn Trần hoàn thành các công việc chằng chống cuối cùng trước khi bão Milton đổ bộ.

Vành mây của bão Milton trùm kín vùng biển phía tây Florida, mang theo mưa trút xuống cả một khu vực rộng lớn, không ngớt suốt cả ngày. Đó là những điều báo hiệu một cơn bão lớn sắp ập đến.

Gió gào rú, cửa sổ như sắp bung ra

Khoảng 17-18h ngày 9/10 (giờ Mỹ), gió mỗi lúc một mạnh. Tiếng gió rít kèm mưa như trút khiến cả nhà đứng ngồi không yên. Hai vợ chồng anh Tuấn Trần cố gắng trấn an các con, dù họ đã chứng kiến nhiều mùa bão đáng sợ không kém.

Trời càng tối, âm thanh gào rú của cuồng phong Milton càng rõ hơn. Anh Tuấn nghe tiếng kêu kẽo kẹt vang lên, cửa sổ đã đóng kín cứ vài phút lại rung lên như sắp bị giật bung.

Anh Tuấn Trần nghe dự báo trên truyền hình ước tính sức gió ở ngưỡng 193km/h (cấp 3 - theo thang đo của Mỹ) nhẹ hơn so với cấp 5 được dự báo trước đó. Tuy cường độ có giảm nhưng tiếng gió dữ dội bên ngoài làm mọi người  không thể yên tâm.

Khoảng 21h, bão chính thức đổ bộ, tiếng gió gầm vang lên tứ phía, luồn lách vào những khe hẹp. Giữa bóng đêm mịt mùng, các cây trồng xung quanh nhà oằn mình chịu đựng sức gió khủng khiếp.

Trong khi nhiều gia đình hàng xóm, bạn bè theo dòng ô tô rời Florida tránh bão dữ, anh Tuấn Trần và gia đình chọn ở lại.

Với nhiều người, ở lại vùng tâm bão sẽ đi qua là quyết định liều lĩnh, nhưng anh Tuấn Trần đã tìm hiểu kỹ từ hàng xóm sống lâu năm tại Sarasota.

Theo phân chia vị trí ảnh hưởng của bão Milton, gia đình anh Tuấn Trần là nơi không thuộc diện bắt buộc phải đi sơ tán, không có nguy cơ ngập lụt hay sạt lở đất.

"Trong trường hợp, cả nhà quyết định đi có thể gặp phải nhiều tình huống như  tắc đường, ngập lụt.

Khi đã đi sơ tán phải tính chuyện trở về. Sau bão, các cây xăng có thể bị mất điện, không có nhiên liệu để bán, đường bị ngập... Tất cả những điều đó đều tiềm ẩn rủi ro nên tôi quyết định ở lại", anh Tuấn Trần nói.

Từng trải qua 7 ngày không có điện sau bão

Khoảng 22h ngày 9/10, phần tâm bão đã đi qua khu vực Sarasota, hướng về Tampa - đô thị lớn của Florida với hàng triệu cư dân sinh sống.

Gió đang dữ dội đột nhiên im bặt. Với kinh nghiệm của mình, anh Tuấn Trần hiểu đó chỉ là khoảng lặng ngắn ngủi. Khoảng 15 phút sau, một đợt cuồng phong của đuôi bão sẽ ập đến, dự báo còn đáng sợ hơn rất nhiều.

Trong đêm tối, biến thế trước nhà đột nhiên bị nổ, điện chập chờn rồi bị cắt hẳn. Khắp căn nhà là bóng tối, trẻ con có vẻ thích thú nhưng trong lòng anh Tuấn Trần chưa hết âu lo vì gió vẫn rít lên từng cơn mạnh mẽ.

Sang Mỹ định cư từ năm 2001, anh Tuấn Trần mới chỉ có 6 năm sống tại Florida. Nơi đây có nắng ấm, biển đẹp, khí hậu tương tự Việt Nam nhưng hàng năm đón không ít cơn bão từ Đại Tây Dương.

Cách đây 2 năm, khu vực gia đình này sinh sống có một cơn bão lớn ập đến. Gió bão lúc đó đạt cường độ cấp 4 (theo thang đo của Mỹ) tức khoảng 220km/h mạnh hơn Milton. Cơn bão năm đó làm tốc mái nhiều nhà dân, để lại hậu quả nặng nề.

Sau khi bão đi qua, anh Tuấn Trần và vợ con cùng hàng xóm sống trong tình trạng 7 ngày không có điện, phải mất một thời gian mới có thể ổn định lại cuộc sống.

Trước khi Milton đổ bộ, các cửa hàng, siêu thị đều trong tình trạng đông đúc. Mọi người tích trữ đồ ăn cả tuần lễ đề phòng nước ngập. Tuy nhiên, anh Tuấn Trần chỉ mua vừa đủ các thực phẩm như lạp xưởng, trứng, một ít thịt do chợ địa phương sẽ mở cửa trở lại trong vài ngày tới.

Đang sống ở Mỹ nhưng tình nghĩa của những người Mỹ gốc Việt vẫn được phát huy giữa lúc khó khăn. Anh Tuấn Trần và bà con chứng kiến nhiều nghĩa cử đẹp, mời đồng hương đến nhà tránh bão 3-4 ngày với đồ ăn, nước uống miễn phí.

Bão vẫn đang càn quét Florida từ hướng tây sang hướng đông, trong thâm tâm anh Tuấn Trần và gia đình cầu mong mọi chuyện sẽ sớm qua. Bà con đi di tản sẽ trở về an toàn, đường phố tấp nập người dân, cuộc sống tươi vui trở lại bên những bãi biển đẹp thơ mộng.

HÀNH TRÌNH ĐƯA TIẾNG VIỆT RA THẾ GIỚI

Với khoảng 6 triệu người Việt sinh sống tại hơn 130 quốc gia và vùng lãnh thổ, tiếng Việt không chỉ là phương tiện giao tiếp mà còn là cầu nối văn hóa giữa các thế hệ người Việt với quê hương. Cộng đồng người Việt đang tích cực đóng góp vào sự phát triển văn hóa - xã hội của địa phương nơi họ sinh sống. Nhu cầu bảo tồn và phát huy tiếng Việt như một phần bản sắc dân tộc đang được chú trọng, với tiềm năng để ngôn ngữ này được công nhận chính thức tại nhiều quốc gia.

Bước ngoặt lịch sử tại Cộng hòa Séc

Một trong những bước ngoặt quan trọng đánh dấu sự phát triển của tiếng Việt là vào tháng 9/2013, cộng đồng người Việt tại Cộng hòa Séc được chính phủ nước này chính thức công nhận là dân tộc thiểu số. Đây là lần đầu tiên tiếng Việt có cơ hội trở thành ngôn ngữ thiểu số được công nhận chính thức tại một quốc gia châu Âu. Việc này không chỉ mang lại lợi ích cho cộng đồng người Việt tại Séc mà còn góp phần bảo tồn ngôn ngữ mẹ đẻ, khuyến khích việc giảng dạy tiếng Việt trong các trường học và tạo điều kiện thuận lợi cho các thế hệ sau tiếp cận tiếng Việt trong môi trường giáo dục chính thức.

Cụ thể, sau khi được công nhận, tiếng Việt được sử dụng trong các dịch vụ công như y tế, giáo dục và hành chính. Việc này giúp giảm bớt rào cản ngôn ngữ, đặc biệt là đối với những người lớn tuổi hoặc những người mới nhập cư, đồng thời tăng cường sự tham gia của cộng đồng người Việt vào đời sống xã hội và chính trị địa phương.

Trong lễ kỷ niệm 20 năm thành lập Trung tâm tiếng Việt tại Trung tâm Thương mại Sapa ở Praha vào tháng 10/2023, ông Nguyễn Duy Nhiên, Chủ tịch Hội Người Việt Nam tại Cộng hòa Séc, khẳng định: "Cộng đồng người Việt tại Séc luôn coi trọng nhiệm vụ bảo tồn và duy trì văn hóa, ngôn ngữ Việt. Chỉ có duy trì ngôn ngữ mới có thể duy trì một cộng đồng phát triển bền vững". Những chương trình như trại hè tiếng Việt hay các hoạt động văn hóa đã trở thành cầu nối thế hệ, giúp các bạn trẻ người Việt tại Séc không chỉ học ngôn ngữ mà còn hiểu sâu hơn về văn hóa dân tộc.

Tiếng Việt lan tỏa

Hoa Kỳ là một trong những quốc gia có cộng đồng người Việt đông đảo nhất, với khoảng 2,2 triệu người. Các trung tâm và cơ sở dạy tiếng Việt đã trở thành nền tảng quan trọng giúp bảo tồn và phát huy ngôn ngữ mẹ đẻ cho thế hệ trẻ. Theo thống kê, có hơn 200 trung tâm và cơ sở dạy tiếng Việt trên khắp Hoa Kỳ, góp phần vào việc duy trì tiếng Việt trong gia đình và cộng đồng.

Một bước tiến đáng chú ý là vào tháng 6/2024, Hội đồng Giám sát thành phố San Francisco (California) đã chính thức thông qua quyết định công nhận tiếng Việt là một ngôn ngữ chính thức của thành phố. Quyết định này đánh dấu bước tiến quan trọng, khi tiếng Việt được sử dụng trong các dịch vụ công như dịch thuật qua điện thoại, thông báo, văn bản trên website và các thông tin liên quan khác.

Ngoài San Francisco, quận Cam (California), Houston (Texas) và Seattle (Washington) cũng là những khu vực có cộng đồng người Việt đông đúc, nơi tiếng Việt được sử dụng rộng rãi trong các dịch vụ công cộng, y tế, giáo dục. Đây là những bước đi quan trọng trong việc thúc đẩy tiếng Việt trở thành một phần của hệ thống ngôn ngữ chính thức tại Hoa Kỳ, mở ra cơ hội lớn để ngôn ngữ này được công nhận rộng rãi hơn trong tương lai.

Không chỉ tại Cộng hòa Séc và Hoa Kỳ, tiếng Việt đang được giảng dạy tại nhiều quốc gia khác với các chương trình học bài bản.

Tại Ý, Đại học Ca’ Foscari ở Venice đã có chương trình giảng dạy tiếng Việt từ nhiều năm nay. Sinh viên theo học ngành này không chỉ học ngôn ngữ mà còn tìm hiểu về văn hóa, văn học và lịch sử Việt Nam. Sau khi tốt nghiệp, sinh viên có thể giao tiếp cơ bản và tiếp cận nền văn hóa Việt Nam một cách sâu sắc hơn.

Tại Hàn Quốc, từ năm 2013, tiếng Việt đã được vào chương trình giáo dục như ngoại ngữ thứ hai. Hiện có 4 trường đại học ở Hàn Quốc giảng dạy tiếng Việt và ngành Việt Nam học, đồng thời nhiều trường trung học cũng mở các lớp dạy tiếng Việt. Trong kỳ thi tuyển sinh đại học quốc gia năm 2022, tiếng Việt thậm chí đã trở thành một trong những lựa chọn phổ biến nhất trong môn Ngoại ngữ 2. Điều này cho thấy sự quan tâm sâu sắc của xã hội Hàn Quốc đối với văn hóa và ngôn ngữ Việt, đặc biệt trong bối cảnh cộng đồng người Việt tại Hàn Quốc và các gia đình đa văn hóa ngày càng phát triển mạnh mẽ tại đây.

Tại Đài Loan (Trung Quốc), kể từ năm 2019, tiếng Việt đã trở thành một phần của chương trình giảng dạy chính thức từ lớp 3 đến lớp 12, nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về việc học tiếng Việt, không chỉ từ thế hệ người Đài Loan gốc Việt mà còn từ cộng đồng người Đài Loan.

Tiếng Việt trong làn sóng hội nhập toàn cầu

Tiếng Việt đang ngày càng khẳng định vị thế không chỉ là ngôn ngữ của một dân tộc mà còn là cầu nối với văn hóa quốc tế. Trao đổi với báo chí, Tiến sĩ Lê Thị Thanh Tâm, Trưởng Khoa Việt Nam học và Tiếng Việt, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, cho rằng: sự hiện diện ngày càng nhiều của bộ môn tiếng Việt trong các chương trình giảng dạy ở nhiều quốc gia hay việc tiếng Việt trở thành ngôn ngữ chính thức tại các thành phố lớn của thế giới đã cho thấy sức sống, tiềm lực to lớn của ngôn ngữ - văn hóa Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế.

Tuyên bố về quyền của những người thuộc các nhóm thiểu số về dân tộc, chủng tộc, tôn giáo và ngôn ngữ (năm 1992) của Liên hợp quốc chỉ ra rằng các nhóm thiểu số có quyền sử dụng ngôn ngữ của mình trong giáo dục, truyền thông và văn hóa. Điều này mở ra cơ hội pháp lý cho tiếng Việt có thể được công nhận là ngôn ngữ thiểu số tại những quốc gia có cộng đồng người Việt đông đảo. Đồng thời, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ và trí tuệ nhân tạo cũng tạo ra những cơ hội mới trong việc dạy và học tiếng Việt trực tuyến, giúp ngôn ngữ này tiếp cận toàn cầu một cách dễ dàng hơn.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia ngôn ngữ, con đường để tiếng Việt được công nhận chính thức tại các quốc gia khác vẫn còn nhiều thách thức. Cộng đồng người Việt tại các quốc gia trên thế giới và các tổ chức liên quan cần phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương và các cơ quan ngoại giao Việt Nam để thúc đẩy tiếng Việt trở thành ngôn ngữ thiểu số chính thức. Đây không chỉ là cách bảo tồn bản sắc dân tộc mà còn là cơ hội để ngôn ngữ Việt vươn ra thế giới, đóng góp vào sự đa dạng văn hóa toàn cầu.

KHÁNH THÀNH CỔNG PHỐ VĂN HÓA THÁI LAN - VIỆT NAM

Công trình Cổng Phố văn hóa Thái Lan-Việt Nam nằm trên phố Nittayo, một tuyến đường lớn của tỉnh Nakhon Phanom, Đông Bắc Thái Lan, đã khách thành hôm nay (10/10).

Phát biểu tại buổi lễ, quyền Tỉnh trưởng Nakhon Phanom, Ranida Laungthitisakul, cho rằng việc xây dựng Cổng Phố văn hóa Thái Lan - Việt Nam là một điểm nhấn mới, thể hiện nét đặc trưng, câu chuyện lịch sử và mối quan hệ tốt đẹp giữa Thái Lan và Việt Nam, đồng thời bày tỏ tin tưởng công trình này sẽ trở thành điểm nhấn văn hóa thu hút khách du lịch cho địa phương.

Về phần mình, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về Người Việt Nam ở nước ngoài, Nguyễn Mạnh Đông, nhấn mạnh sự hiện diện của Cổng Phố văn hóa Thái Lan-Việt Nam tại tỉnh Nakhon Phanom sẽ góp phần vào việc củng cố mối quan hệ hữu nghị tốt đẹp giữa hai Nhà nước và nhân dân hai nước Việt Nam và Thái Lan. Cổng Phố văn hóa Thái Lan-Việt Nam càng có ý nghĩa hơn khi cùng với tổng thể các khu di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại các tỉnh Đông Bắc Thái Lan không chỉ là biểu tượng của tình hữu nghị, mà còn là nơi truyền thống văn hóa giàu bản sắc Việt Nam, Thái Lan hòa quyện, làm giàu lẫn nhau và mang lại những giá trị mới.

Cổng Phố văn hóa Thái Lan - Việt Nam được khởi công xây dựng ngày 11/12 năm ngoái, với tổng số tiền 490.000 baht (tương đương 14.000 USD).

CÔ GÁI VIỆT GIÀNH GIẢI SÁNG KIẾN Ở AUSTRALIA

Bảo Ngọc giành giải sinh viên quốc tế của bang Victoria, Australia, sau khi tốt nghiệp đại học loại xuất sắc và có nhiều hoạt động bảo vệ môi trường ở thành phố Geelong.

Juliet Bảo Ngọc Doling hiện là sinh viên ngành Động vật học, Đại học Deakin. Cô nhận giải trị giá 6.000 AUD (100 triệu đồng), do tổ chức Study Melbourne, sáng kiến thuộc chính quyền bang Victoria, trao, hôm 3/10.

Giải thưởng nhằm vinh danh những du học sinh có cống hiến cho cộng đồng và thành tích học tập xuất sắc. Trong 8 hạng mục, Ngọc là người Việt duy nhất.

"Tôi bất ngờ khi nghe thấy tên mình. Tôi cảm thấy vô cùng may mắn vì được lựa chọn trong 400 ứng viên đăng ký", Ngọc, 22 tuổi, nói.

Ngày ở Việt Nam, Ngọc từng được biết đến với vai trò diễn viên. Cô diễn chính trong bộ phim Tro tàn rực rỡ của đạo diễn Bùi Thạc Chuyên.

Ngọc sang Australia du học năm 2021, sau khi giành học bổng toàn phần học phí của Đại học Deakin. Trường hiện xếp thứ 197 thế giới theo bảng xếp hạng QS, top 20 ở Australia.

Theo bà Thu Nguyễn Võ, Giám đốc tuyển sinh Đại học Deakin tại Việt Nam và Campuchia, Ngọc là sinh viên ưu tú của trường. Cô tốt nghiệp sớm năm 2023 với điểm xuất sắc (High Distinction), hiện theo học chương trình cử nhân tài năng và dự kiến làm tiến sĩ vào năm sau.

Ngoài học tập, Ngọc tích cực hoạt động bảo vệ môi trường. Cô giữ vai trò chính trong nhóm nghiên cứu về nước do cơ quan quản lý các dòng sông và nguồn nước khu vực Corangamite (phía tây bang Victoria) hợp tác với Đại học Deakin; lập nhóm thu gom rác ở địa phương...

Công việc của Ngọc và các thành viên là nghiên cứu, theo dõi tình trạng nguồn nước, rác thải, để hỗ trợ nhà chức trách trong các hoạt động. Ngoài ra, cô tham gia tổ chức các hoạt động tìm hiểu về môi trường, thành phần nước, hướng dẫn người dân phân loại, thu gom, tái chế rác...

Theo Ngọc, các nhóm hoạt động thường xuyên, mang lại những thay đổi tích cực cho thành phố. Ví dụ, trước đây người dân Geelong sử dụng vé đỗ xe bằng giấy, thường vứt vương vãi sau khi dùng xong. Sau khi nhóm đề xuất với hội đồng thành phố, vé giấy đã được thay bằng thẻ điện tử.

Ngọc nhìn nhận việc tham gia các hoạt động mang đến cho cô niềm vui và các mối quan hệ.

Để tránh ảnh hưởng việc học, đầu mỗi học kỳ, Ngọc sẽ xem danh sách môn và lịch nộp bài. Cô chia nhỏ mục tiêu theo ngày, tuần và luôn hoàn thành bài trước hạn nộp để có thời gian kiểm tra lại. Mỗi ngày, Ngọc dành 5-6 tiếng cho việc học, không dùng điện thoại để tập trung hơn.

Theo cô, một trong những bí quyết để học tốt là chịu khó tiếp xúc với thầy cô, anh chị đi trước và những người trong ngành để học hỏi chuyên môn, tìm được hướng đi phù hợp với mình.

"Hãy đặt thật nhiều câu hỏi và luôn tò mò để tìm hiểu kiến thức mới", Ngọc nói thêm.

Nguồn: Việt Báo; Thời Đại; VTV4; Vnexpress