LẶNG GIÓ ĐỢI TRĂNG

Nếu trăng hiểu được lòng anh
Trăng kia cũng sẽ hóa thành giọt sương
Có khi chẳng phải tỏ tường
Mà tim đã biết dặm đường của nhau

Em nghe gió thổi qua mau
Những điều chưa nói ở đâu cũng còn
Không lời nào giữ được tròn
Nhưng im lặng lại héo mòn rất lâu

Có khi tim khẽ nhói đau
Chỉ vì sợ nói mất nhau một lần
Nên đành đứng lại phân vân
Nửa gần nửa cách, bước chân ngập ngừng

Người ta hỏi nói hay dừng
Em rằng mỗi lựa chọn từng giá riêng
Nói ra có thể bình yên
Nhưng đôi khi cũng làm nghiêng cả lòng

Còn im lặng giữa mênh mông
Đôi khi là giữ tấm lòng chưa phai
Sợ đi một bước sai hoài
Sợ câu chưa nói kéo dài chia xa

Nếu trăng vẫn sáng hiền hòa
Gió còn kể chuyện đôi ta hôm nào
Thì trong sâu thẳm ngọt ngào
Có hai người đợi… trao nhau một lời

If the moon could understand your heart,
It too would turn into a falling dew of light.
Some things need no words to impart,
For hearts have already found their way in flight.

I listen as the winds pass by,
What has not been spoken still lingers on.
No words can hold what’s meant to lie,
Yet silence, too, can quietly wear the soul down.

At times the heart aches deep inside,
For fear that speaking may let something fade.
So I remain, with steps denied,
Half drawn to you, half held in cautious shade.

They ask: to speak, or to refrain?
Each choice, I answer, carries its own cost.
To speak may bring a calm domain,
Yet sometimes shakes the ground on which we’re lost.

And silence in its boundless space,
May keep a feeling from the passage of time.
Afraid one step might be misplaced,
Afraid one truth could never quite align.

If the moon still glows above the hill,
If winds still whisper what we once held dear,
Then somewhere deep, unspoken still,
Two souls are waiting… for a word sincere

Tác giả: Lan Anh

TỨ DIỆU ĐẾ

Phật là người có thật,
Sa-ky-a-mu-ni.
Mà phiên ra âm Hán
Thành Thích Ca Mâu Ni.

Ngài xuất thân giàu có,
Thông minh, con đức vua
Xứ Ca Tỳ La Vệ
Thuộc Ấn Độ ngày xưa.

Ngài rời bỏ cung diện,
Tìm học Đạo khắp nơi,
Quyết tâm cứu nhân loại
Khỏi đau khổ kiếp người.

Sau sáu năm khổ luyện
Qua nhiều phép thực hành,
Ngài giác ngộ, hiểu hết
Vũ trụ và nhân sinh.

Năm mươi năm sau đó,
Cho đến tuổi tám mươi,
Tức khi Ngài nhập tịch,
Ngài đã đi khắp nơi

Để truyền đạt tư tưởng
Và giáo lý của mình.
Về sau lời Ngài dạy
Được chép lại thành Kinh.

Phật nghĩa là Giác Ngộ.
Tiếng Phạn là Buddha.
Luôn là một Đạo lớn
Xưa nay ở nước ta.

Đây là hệ tư tưởng,
Triết học và hiện sinh,
Giúp con người thoát khổ,
Sống an lạc, yên bình.

Đúng nghĩa, chùa - trường học.
Kinh là sách giáo khoa.
Nhà sư là thầy giáo.
Không lễ lạt rườm rà.

Trò, những người đi lễ,
Đến chùa để nghe thầy
Giảng lại lời của Phật,
Không xin xỏ, cầu may.

Sư không phải thần thánh,
Không có quyền năng nào
Để ban phước, giải hạn
Cho chúng sinh đồng bào.

Tiếc, giờ nhiều sư xấu,
Nhất là sư đảng viên.
Làm hoen ố cửa Phật,
Chỉ tìm cách moi tiền.

Sách liên quan đến Phật,
Xuất bản xưa và nay,
Cả Kinh, Luật và Luận,
Phải đến nghìn pho dày.

Tuy nhiên, giáo lý Phật
Tóm lược trong một bài,
Là bài Tứ Diệu Đế
Được thuyết giảng khi Ngài

Vừa thông tuệ, Giác Ngộ
Sau bốn mươi chín ngày
Không ăn và không ngủ
Thiền định dưới gốc cây.

Tứ Diệu Đế có nghĩa
Bốn Chân Lý Diệu Kỳ.
Là Khổ - Tập - Diệt - Đạo.
Vậy ý Phật nói gì?

Khổ - chân lý thứ nhất.
Rằng đời là khổ đau.
Đã làm người là khổ.
Người nào cũng như nhau.

Sinh Lão Bệnh và Tử,
Bốn sự đau kiếp người.
Hãy dũng cảm đón nhận,
Không than thân trách trời.

Chân lý tiếp là Tập.
Phật nói về nguyên nhân
Dẫn đến mọi đau khổ
Của chúng ta, người trần.

Trong đó nguyên nhân chính,
Theo Phật, vì chúng sinh
Ngộ nhận về hạnh phúc,
Quá chiều thân xác mình.

Thứ ba là Diệt Đế.
Nói về diệt khổ đau.
Khi tham ái tận diệt
Cũng là lúc bắt đầu

Niềm hạnh phúc viên mãn.
Tâm thức được bình an.
Không vương vấn đau khổ,
Thanh tịnh chốn Niết Bàn.

Cuối cùng là Đạo Đế.
Đạo, tiếng Việt là đường.
Con đường đưa nhân loại
Thoát buồn khổ, đau thương.

Đó là Bát Chính Đạo
Giúp tất cả chúng sinh
Đạt được tâm giác ngộ,
Thoát khỏi vòng Vô Minh.

Ngộ được Tứ Diệu Đế
Và Tứ Vô Lượng Tâm
Là ta gần thành Phật,
An lạc và cao tầm.

Khi nói ta tu Phật
Là ta tu sửa mình
Qua suy nghĩ, hành động
Đúng đắn và quang minh.

Tu Phật không nhất thiết
Phải niệm Phật hàng ngày,
Cúng dường và bố thí,
Tụng kinh và ăn chay.

Tu là để giác ngộ,
Thoát khỏi vòng vô minh.
Không chỉ tìm đến Phật,
Mà tìm lại chính mình.

Tìm lại cái đã mất,
Cái thiện bị lãng quên.
Tìm cái tâm, cái tĩnh
Để tâm hồn bình yên.

Để không vì chuyện vặt
Mà quát tháo váng nhà.
Không vì chút thua thiệt
Mà buông lời xấu xa.

Tu Phật được gói gọn
Trong ba chữ, đó là
Giữ được Giới - Định - Tuệ,
Trong chùa hoặc ở nhà.

Giới là tuân Ngũ Giới
Năm điều cấm - Sát Sinh,
Ăn cắp, và nói dối,
Uống rượu và ngoại tình.

Định - làm tâm yên tĩnh
Bằng thiền định hàng ngày.
Luyện thở đều, thư giãn,
Thả lỏng chân và tay.

Tuệ là biết quan sát
Về thế giới xung quanh.
Biết suy nghĩ đúng đắn
Về cái Ác, cái Lành.

Về cái Thật, cái Ảo,
Cái Thường, cái Vô Thường.
Và bao trùm tất cả
Là Tình Yêu, Tình Thương. 

Nguồn: FB Thái Bá Tân

CÙNG SUY NGẪM, KHI CON NGƯỜI ĐỨNG CAO

Xã hội giống như một chiếc thang dài. Mỗi người đều bắt đầu từ những bậc thấp, bước chậm rãi, vừa đi vừa học cách giữ thăng bằng. Khi còn ở phía dưới, người ta thường nói rất nhiều về công bằng, về tình nghĩa, về việc nếu một ngày mình có quyền lực thì sẽ đối xử khác với những người đi trước. Những lời nói ấy chân thành, bởi khi đứng ở nơi thấp, con người dễ cảm nhận được nỗi khó khăn của người khác.

Nhưng chiếc thang không chỉ thay đổi vị trí đứng, nó còn âm thầm thay đổi cả cách nhìn
Khi một người bắt đầu bước lên cao hơn, tầm mắt mở rộng ra, nhưng khoảng cách với mặt đất cũng lớn dần. Từ trên cao nhìn xuống, những điều từng khiến họ day dứt trước kia bỗng trở nên nhỏ lại. Người ta bận rộn với quyền lực, với lợi ích, với những mối quan hệ phức tạp mà trước đây chưa từng phải nghĩ đến. Có những điều từng khiến họ bức xúc, nhưng khi đứng vào vị trí tương tự, họ lại chọn cách im lặng hoặc làm đúng như những gì mình từng phản đối.
Sự thay đổi ấy không phải lúc nào cũng do lòng người xấu đi. Nhiều khi đó là hệ quả của hoàn cảnh. Ở vị trí thấp, con người chỉ cần sống cho bản thân và một vài người xung quanh. Ở vị trí cao, mỗi quyết định kéo theo hàng loạt hệ lụy. Áp lực, trách nhiệm và nỗi sợ mất đi những gì đang có khiến người ta dần trở nên thận trọng, rồi thỏa hiệp, rồi quen với những điều từng khiến mình khó chịu.

Có người thay đổi chậm rãi đến mức chính họ cũng không nhận ra
Ngày trước họ từng ghét sự kiêu ngạo, nhưng khi quyền lực nằm trong tay, ánh mắt nhìn người khác lại mang theo một chút cao thấp. Ngày trước họ từng nói rằng mình sẽ không để ai phải cúi đầu trước mình, nhưng khi địa vị vững vàng, họ lại quen với việc người khác phải dè chừng từng lời nói. Không phải vì họ cố tình trở nên như vậy, mà bởi quyền lực giống như một tấm gương kỳ lạ. Nó phóng đại cái tôi, khiến con người dần tin rằng mình xứng đáng với sự ưu tiên, với đặc quyền, với sự khác biệt.
Thời gian trôi đi, người đứng cao càng ít nghe được những lời thật lòng. Xung quanh họ là những tiếng khen, những nụ cười, những cái gật đầu thuận theo. Lâu dần, họ không còn nhớ rõ cảm giác của những ngày còn ở phía dưới, nơi con người nói chuyện với nhau bằng sự thẳng thắn và chân thành.

Cũng vì thế mà xã hội luôn có những câu chuyện lặp lại
Người từng chịu thiệt thòi, khi có cơ hội lại vô tình tạo ra thiệt thòi cho người khác. Người từng oán trách sự lạnh lùng của cuộc đời, khi có quyền quyết định lại trở nên lạnh lùng không kém. Những vòng lặp ấy âm thầm diễn ra, từ thế hệ này sang thế hệ khác, từ vị trí này sang vị trí khác.

Dẫu vậy, vẫn có những người giữ được sự tỉnh táo của mình
Họ bước lên cao nhưng không quên nhìn lại những bậc thang phía dưới. Họ hiểu rằng vị trí chỉ là một chặng đường, không phải bản chất của con người. Quyền lực trong tay họ trở thành công cụ để nâng người khác lên, thay vì tạo ra khoảng cách. Những người như vậy thường không ồn ào, nhưng sự hiện diện của họ khiến những nơi họ đi qua trở nên nhẹ nhõm hơn.
Cuộc đời khiến con người thay đổi, đó là điều khó tránh. Nhưng sự thay đổi theo hướng nào lại nằm ở cách mỗi người giữ mình giữa những cám dỗ của địa vị và lợi ích.
Có người bước lên cao rồi quên mất mình từng đi từ đâu. Cũng có người càng đứng cao càng hiểu rõ sự nhỏ bé của bản thân giữa cuộc đời rộng lớn.
Xã hội vốn không thiếu những người ở vị trí cao. Điều hiếm hoi là những người dù đứng ở đâu vẫn giữ được ánh mắt bình thản khi nhìn xuống những bậc thang phía dưới, nơi họ từng bắt đầu.

Nguồn: FB Hoài Nam Nguyễn

Đức Việt Online