4 ĐẠI DỰ ÁN NGHÌN TỈ BỊ THEO DÕI: ĐIỂM CHUNG LÀ GÌ?

Tòa nhà Trung tâm điều hành Vicem, dự án Thủy điện Hồi Xuân, dự án xây dựng toà nhà làm việc Bộ Ngoại giao, Tiểu dự án 2 (Lim - Phả Lại) là những dự án có quy mô đầu tư lên tới vài nghìn tỷ nhưng kéo dài nhiều năm, chưa hoàn thành.

Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực thống nhất đưa 4 vụ án, vụ việc có dấu hiệu lãng phí vào diện theo dõi, chỉ đạo là dự án Tòa nhà Trung tâm điều hành và giao dịch thương mại, Tổng công ty Xi măng Việt Nam (Vicem); dự án Thủy điện Hồi Xuân, tỉnh Thanh Hóa; dự án xây dựng trụ sở Bộ Ngoại giao; Tiểu dự án 2 (Lim - Phả Lại), thuộc dự án tuyến đường sắt Yên Viên - Phả Lại - Hạ Long - Cái Lân.

Đây đều là các công trình kéo dài nhiều năm, chưa hoàn thành, chỉ hoàn thành một phần nhỏ và có dấu hiệu lãng phí nghiêm trọng.

Vậy, những dự án này có quy mô đầu tư như thế nào?

Toà nhà làm việc của Bộ Ngoại giao chỉ một phần đưa vào hoạt động

Dự án đầu tư xây dựng trụ sở Bộ Ngoại giao do Ban quản lý dự án - Bộ Ngoại giao làm chủ đầu tư, được phê duyệt từ tháng 7/2009 với tổng vốn 3.484 tỷ đồng.

Đây là dự án thuộc nhóm A, công trình cấp đặc biệt. Diện tích xây dựng 16.282m2, tổng diện tích sàn 126.282m2 (không kể diện tích ngoài trời như khu vực để xe, thảm cỏ, khu thể thao giải trí và đường giao thông nội bộ).

Do nhiều nguyên nhân, như biến động giá cả vật tư, vật liệu xây dựng; tiền lương nhân công, tỷ giá... nên tháng 7/2014, Bộ Ngoại giao đã ban hành Quyết định phê duyệt tổng mức đầu tư điều chỉnh dự án giai đoạn 1 lên gần 4.023 tỷ đồng.

Trong văn bản cho ý kiến về việc xin cơ chế đặc thù để giải quyết các vướng mắc của dự án trụ sở Bộ Ngoại giao, Bộ Xây dựng cho rằng, cơ chế đặc thù cho dự án mới chỉ để xử lý tình huống, chưa thể giải quyết triệt để, tháo gỡ các khó khăn vướng mắc hiện nay của dự án.

“Nếu áp dụng một cách cứng nhắc các cơ chế này như đề xuất tại tờ trình cho toàn bộ các hợp đồng thì sẽ dẫn đến bất cập trong quản lý dự án, quản lý chi phí đầu tư xây dựng, gây lãng phí, thất thoát tài sản, giảm hiệu quả đầu tư” - văn bản của Bộ Xây dựng nêu.

Dự án đường sắt Yên Viên - Phả Lại - Hạ Long - Cái Lân cả thập kỷ "đứng hình"

Những cây cầu cụt này thuộc dự án đường sắt Yên Viên - Phả Lại - Hạ Long - Cái Lân có tổng mức đầu tư 7.665 tỷ đồng.

Dự án được khởi công năm 2005, dự kiến hoàn thành đầu năm 2012 nhưng đến năm 2011 dự án buộc phải giãn tiến độ.

Dự án này bị tạm dừng theo Nghị quyết số 11 ngày 24/2/2011 của Chính phủ về những giải pháp chủ yếu tập trung kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm an sinh xã hội. Tuy nhiên, một số công trình đã được xây dựng, trong đó có những cầu đường sắt nêu trên. Tại những cây cầu phần móng trụ trơ trọi, sắt thép han gỉ.

Đại diện Sở GTVT tỉnh Bắc Ninh cho biết, các cây cầu này chạy qua địa bàn tỉnh Bắc Ninh nhưng thuộc dự án do Bộ Giao thông Vận tải làm chủ đầu tư, triển khai từ nhiều năm nay.

Bộ Giao thông Vận tải (nay là Bộ Xây dựng) đang nghiên cứu lập điều chỉnh báo cáo nghiên cứu tiền khả thi dự án làm cơ sở triển khai đầu tư trong giai đoạn 2026-2030.

Thủy điện hơn 3.300 tỷ ở Thanh Hóa cả thập kỷ chưa xong

Được khởi công từ năm 2010, dự án thủy điện Hồi Xuân (Quan Hóa, Thanh Hóa) có tổng mức đầu tư hơn 3.320 tỷ đồng, công suất 102 MW, bao gồm ba tổ máy với sản lượng điện trung bình hàng năm hơn 432 triệu Kwh. Dự án do Công ty CP Đầu tư và Xây dựng Điện Hồi Xuân Vneco làm chủ đầu tư.

Theo kế hoạch, tháng 10/2012, thủy điện Hồi Xuân sẽ chặn dòng lần một, cuối năm 2013 chặn dòng lần hai, đến giữa năm 2014 thì tích nước hồ chứa và phát điện tổ máy số một vào tháng 9 cùng năm.

Dự án được Bộ Tài chính cấp bảo lãnh cho khoản vay vốn nước ngoài với số tiền trị giá 125 triệu USD vào năm 2015.

Tuy nhiên, từ năm 2014 đến năm 2018, dự án chững lại, chỉ làm cầm chừng. Từ năm 2018 dự án “đắp chiếu” do thiếu vốn.

Theo lãnh đạo huyện Quan Hóa, vùng lòng hồ dự án thuỷ điện Hồi Xuân có hơn 655ha đất bị ảnh hưởng, thuộc hai huyện Mai Châu (Hòa Bình) và huyện Quan Hoá (Thanh Hoá). Gần 1.900 hộ dân ở hai địa phương này bị tác động, trong đó khoảng 500 hộ phải tái định cư đến nơi ở mới.

Trước thực trạng trên, UBND tỉnh Thanh Hóa đã nhiều lần đề xuất các bộ, ngành sớm có giải pháp tháo gỡ để dự án tái khởi động, để người dân ổn định đời sống, sản xuất.

Báo cáo của Ban chỉ đạo quốc gia về phát triển điện lực hồi tháng 3/2023 cũng điểm tên dự án này. Thời điểm đó, các hạng mục công trình chính đạt khoảng trên 98% khối lượng. Công ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng điện Hồi Xuân VNECO đã thi công trở lại từ tháng 11/2022, bao gồm các công việc: hoàn thiện kiến trúc nhà máy, thi công cầu giao thông qua tràn.

Chủ đầu tư dự án khi đó cam kết hết quý I/2024 sẽ hoàn thiện, vận hành nhà máy.

Nhưng tại văn bản sau đó, Bộ Công Thương cho biết: Bộ đã nhận được 3 báo cáo của VNECO Hồi Xuân. Tuy nhiên, công ty mới chỉ đưa ra được phương án tài chính bổ sung nguồn vốn để tiếp tục triển khai các công việc còn lại của dự án. Phương án tài chính đang được Ngân hàng NN-PTNT Việt Nam xem xét, thẩm định và đến thời điểm báo cáo, vẫn chưa giải ngân cho vay để chủ đầu tư có kinh phí thực hiện dự án.

Toà nhà nghìn tỷ “trơ xương” giữa đất vàng Hà Nội

Dự án Trung tâm điều hành và giao dịch Vicem, được đầu tư năm 2010, với tổng vốn sau điều chỉnh lên tới hơn 2.743 tỷ đồng. Toà tháp có quy mô 31 tầng nổi, 4 tầng hầm.

Mục tiêu là xây dựng trụ sở làm việc của Vicem, các đơn vị thành viên, hội trường và dịch vụ thương mại. Dự án được khởi công vào tháng 5/2011; đến tháng 8/2015, đã hoàn thành phần thô công trình.

Đáng chú ý, Tòa tháp dự án Trung tâm điều hành và giao dịch Vicem tại lô 10E6 Khu đô thị mới Cầu Giấy (quận Nam Từ Liêm, Hà Nội) có vị trí đắc địa nằm trên đường Vành đai 3 và cạnh tòa nhà Keangnam.

Tuy nhiên, từ năm 2015, dự án rơi vào cảnh “đắp chiếu”, nằm “trơ xương” giữa đất vàng Hà Nội.

Sau thời gian tập trung điều tra, xác minh về các sai phạm xảy ra, cơ quan điều tra phát hiện dự án có nhiều sai phạm gây thất thoát, lãng phí đặc biệt nghiêm trọng tài sản Nhà nước.

Ngày 2/3/2025, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã ra quyết định khởi tố vụ án hình sự "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí", xảy ra tại Vicem và các đơn vị liên quan.

CQĐT cũng đã khởi tố bị can, áp dụng biện pháp ngăn chặn, khám xét đối với 4 người: Lê Văn Chung (nguyên Chủ tịch Hội đồng thành viên); Nguyễn Ngọc Anh (nguyên Tổng Giám đốc); Dư Ngọc Long (nguyên Giám đốc Ban Quản lý dự án); Hoàng Ngọc Hiếu (nguyên Trưởng phòng Thẩm định Tổng Công ty Xi măng Việt Nam) về tội "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí".

Đầu tháng 3 năm nay, Tổng công ty Xi măng Việt Nam chính thức khởi động lại việc xây dựng toà tháp Trung tâm điều hành và giao dịch Vicem sau khi bị bỏ hoang cả thập kỷ, dự kiến hoàn thành vào quý II/2026.

DỰ ÁN 4.400 TỈ CHẬM TIẾN ĐỘ SAU LOẠT ỒN ÀO LÙM XÙM

Hệ thống kênh dẫn nước của dự án hồ chứa nước Krông Pách Thượng nhiều đoạn vẫn còn nằm trên giấy, trong khi người dân ngóng chờ nguồn nước.

Dự án hồ chứa nước Krông Pách Thượng (tỉnh Đắk Lắk) được khởi công xây dựng từ năm 2009 với tổng mức đầu tư ban đầu gần 2.900 tỉ đồng rồi được điều chỉnh lên 4.421 tỉ đồng.

Trong đó, năm 2023, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường) tiếp tục cấp thêm gần 1.120 tỉ đồng để triển khai giai đoạn 2, giai đoạn thực hiện từ 2023 đến 2026.

Tại hội nghị giao ban công tác quản lý đầu tư xây dựng quý I/2025, lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã nhắc nhở UBND các huyện và chủ đầu tư chậm trễ công tác giải phóng mặt bằng. Điều này làm ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện dự án cũng như giải ngân vốn đầu tư được Trung ương giao trong năm 2025.

Theo tìm hiểu của phóng viên, hệ thống kênh chính Bắc do đại diện Bộ Nông nghiệp và Môi trường làm chủ đầu tư đoạn dài hơn 12km đang thi công, dự kiến hoàn thành trong năm 2025.

Còn các tuyến kênh BN35, cấp 1, cấp 2 và cấp 3 dài tổng cộng gần 100km do các Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông và nông nghiệp phát triển nông thôn tỉnh Đắk Lắk, Ban quản lý dự án huyện Ea Kar và Krông Pắk làm chủ đầu đang chậm tiến độ. Toàn bộ các tuyến kênh này hiện vẫn chưa triển khai do vướng công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng. Trong khi đó, hồ chứa nước Krông Pách Thượng đã chặn dòng tích nước vào cuối năm 2023.

Giai đoạn này, các chủ đầu tư xây dựng tổng cộng hơn 111 km kênh mương để cấp nước tưới, sinh hoạt cho 12.750ha đất canh tác cho người dân 2 huyện Ea Kar và Krông Pắk.

Ông Nguyễn Văn Thạch (huyện Krông Pắk) cho biết gia đình có gần 2 ha cà phê, hiện đang vào mùa tưới nhưng nguồn nước đã cạn kiệt. Nguồn nước khan hiếm nên cứ đến mùa khô, gia đình phải khoan thêm giếng tìm kiếm nguồn nước, rất tốn kém. "Chúng tôi được thông báo các tuyến kênh chảy qua rẫy từ nhiều năm nay nhưng chờ mãi không thấy xây dựng" – ông Thạch nói.

BÀI TOÁN GIẢM ÙN TẮC CHO KHU NAM TP.HCM

Hiện hai hầm chui Nguyễn Văn Linh - Nguyễn Hữu Thọ, quận 7 đã thông xe, song tình hình giao thông khu Nam TP.HCM vẫn chưa được cải thiện nhiều mà cần thêm giải pháp.

Khu Nam TP.HCM dù đã hoàn thành dự án trọng điểm là hầm chui Nguyễn Văn Linh - Nguyễn Hữu Thọ, quận 7, được kỳ vọng xóa bỏ tình trạng ùn ứ trên đường Nguyễn Văn Linh. Tuy nhiên, trên thực tế, các tuyến đường Nguyễn Hữu Thọ, tuyến đường lân cận vẫn còn tình trạng phương tiện xếp hàng dài.

Vì vậy, để giải quyết bài toán giao thông khu Nam TP.HCM, TP cần thực hiện đồng loạt nhiều dự án giao thông để mang lại hiệu quả.

Có hầm chui, vẫn ùn tắc

Ngày 4-10-2024, TP.HCM chính thức thông xe một nhánh hầm chui HC2 và trạm bơm thuộc dự án hầm chui nút giao thông Nguyễn Văn Linh - Nguyễn Hữu Thọ, quận 7. Sau đó, ngày 30-12-2024, nhánh hầm chui HC1 Nguyễn Văn Linh – Nguyễn Hữu Thọ cũng thông xe. Như vậy, toàn bộ mặt bằng chiếm dụng khu vực nút giao Nguyễn Văn Linh - Nguyễn Hữu Thọ được hoàn trả, người dân kỳ vọng dự án này sẽ xóa bỏ ùn ứ cho khu vực khu Nam TP.HCM.

Tuy nhiên, trên thực tế, sau khi hoàn trả mặt bằng và tổ chức giao thông, khu vực khu Nam TP.HCM vẫn còn tình trạng kẹt xe. Trong đó, hàng dài phương tiện phải xếp hàng trên đường Nguyễn Hữu Thọ, tình trạng ùn ứ kéo dài nhiều giờ liền.

Anh Dương Văn Hải, tài xế thường xuyên di chuyển qua đường Nguyễn Hữu Thọ, quận 7 cho biết dù dự án Nguyễn Văn Linh hoàn thành, song tình trạng kẹt xe vẫn diễn ra. Nguyên nhân là số giây đèn xanh ở chiều Nguyễn Hữu Thọ quá ngắn. Các phương tiện chưa kịp qua ngã tư Nguyễn Văn Linh đã gặp đèn đỏ, nên phương tiện khó thoát, dẫn đến kẹt xe kéo dài.

Ông Lương Minh Phúc, Giám đốc Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông TP.HCM (Ban Giao thông) cho biết việc hoàn thành dự án hầm chui Nguyễn Văn Linh - Nguyễn Hữu Thọ đã góp phần tăng cường kết nối giao thông giữa quận 7 và huyện Nhà Bè, khu Nam TP.HCM.

Với việc còn diễn ra ùn tắc tại khu vực, Sở Giao thông công chánh TP cho biết Phòng Quản lý khai thác hạ tầng giao thông đường bộ của Sở đã trực tiếp khảo sát thực tế.

Qua ghi nhận sơ bộ, nguyên nhân dẫn đến tình trạng khu vực Nguyễn Văn Linh - Nguyễn Hữu Thọ vừa thông xe hầm chui đã bắt đầu tái diễn tình trạng ùn ứ chủ yếu do hệ thống đèn tín hiệu chưa phù hợp. Các đơn vị đã tiến hành điều chỉnh hệ thống đèn tín hiệu giao thông tại nút giao Nguyễn Văn Linh - Nguyễn Hữu Thọ, tình hình giao thông đã thông thoáng hơn.

Khu Nam TP.HCM sẽ có nhiều dự án

Nhìn nhận thực tế, sau một thời gian vận hành, ông Phúc cho rằng dự án hầm chui đã phát huy được tác dụng, hoàn trả toàn bộ mặt bằng phía trên dự án, người dân đi lại thuận tiện hơn, vấn đề còn lại là các khâu tổ chức giao thông, điều tiết giao thông của các đơn vị liên quan.

Hiện các đơn vị đã rà soát, đánh giá tổ chức giao thông để mang lại hiệu quả cho các luồng giao thông, người dân đi lại thuận tiện hơn.

Tuy nhiên, để thực sự giải quyết giao thông cho cả khu Nam TP.HCM, TP cần đồng loạt triển khai nhiều dự án trọng điểm. Đơn cử như dự án BOT trục Bắc - Nam, cầu đường Nguyễn Khoái, cầu Thủ Thiêm 4, cầu đường Bình Tiên, đường nối cao tốc Bến Lức - Long Thành.

Trong đó, đối với dự án cầu đường Nguyễn Khoái sẽ khởi công trong tháng 9-2025. Hiện nay, TP.HCM đang kiến nghị đẩy nhanh tiến độ dự án xây dựng cầu đường Nguyễn Khoái.

Đồng thời, TP.HCM cũng đề nghị UBND quận 4 đẩy nhanh công tác bồi thường, giải tỏa, bàn giao mặt bằng cho chủ đầu tư trước tháng 8-2025 để khởi công công trình vào tháng 9.

Ban Giao thông cũng đẩy nhanh các thủ tục liên quan như kế hoạch lựa chọn nhà thầu, hoàn thiện thiết kế kỹ thuật, tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà thầu, đảm bảo tiến độ khởi công công trình chậm nhất vào đầu tháng 9-2025.

Bên cạnh đó, trục Bắc - Nam đầu tư theo Nghị quyết 98 cũng đã được HĐND TP.HCM thông qua. Dự án đường trục Bắc - Nam TP.HCM có tổng mức đầu tư gần 10.000 tỉ đồng, sau khi hoàn thành sẽ giải quyết bài toán ùn ứ ở khu vực phía Nam TP.HCM.

Dự án Bắc - Nam TP.HCM có tổng chiều dài 8,6 km, điểm đầu tại nút giao Nguyễn Hữu Thọ - Nguyễn Văn Linh và điểm cuối tại nút giao với đường cao tốc Bến Lức - Long Thành. Dự kiến được triển khai từ năm 2025 - 2028. Khu vực cuối tuyến giao với cao tốc Bến Lức - Long Thành, tăng cường kết nối liên vùng.

Dự kiến trong quý I-2025 sẽ trình thẩm định phê duyệt chủ trương đầu tư; khởi công xây dựng từ quý I-2026 và hoàn thành vào năm 2028. Dự án được đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP), loại hợp đồng BOT (xây dựng - kinh doanh - chuyển giao). Dự kiến dự án sau khi hoàn thành sẽ thu phí trong khoảng 22 năm 1 tháng.

Quốc lộ 50 kết nối với cao tốc Bến Lức - Long Thành, nút giao Nguyễn Hữu Thọ với cao tốc Bến Lức - Long Thành sẽ góp phần giải quyết tình trạng kẹt xe vào Vành đai 3 TP.HCM. Lúc này từ khu Nam TP.HCM có thể kết nối với miền Đông, miền Tây một cách thuận lợi.

Đồng thời, TP.HCM cũng tích cực triển khai, đẩy mạnh dự án mở rộng Quốc lộ 50, đây là dự án liên kết vùng, góp phần chia sẻ áp lực giao thông phía Nam TP.HCM.

Đại diện Sở Giao thông công chánh TP cũng cho biết hiện nay dự án trục đường Bắc - Nam đang thực hiện tổ chức lập báo cáo nghiên cứu khả thi, phê duyệt dự án và tổ chức lựa chọn nhà đầu tư; tổ chức giải phóng mặt, khởi công thi công công trình sẽ vào năm 2026.

Tương tự, đối với dự án cầu đường Bình Tiên hiện đang được đề xuất chuyển từ hình thức đầu tư BOT sang dùng vốn ngân sách với mức đầu tư 6.196 tỉ đồng.

CỰU BÍ THƯ TỈNH THANH HÓA KHÁNG CÁO

Cựu Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa Trịnh Văn Chiến cùng 5 bị cáo trong vụ án Hạc Thành Tower đã có đơn kháng cáo bản án sơ thẩm của TAND tỉnh Thanh Hóa.

Cựu Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa Trịnh Văn Chiến, bị xét xử trong vụ án "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí" xảy ra tại dự án Hạc Thành Tower, đã gửi đơn kháng cáo bản án sơ thẩm của TAND tỉnh Thanh Hóa lên TAND Cấp cao tại Hà Nội.

Ngoài bị cáo Trịnh Văn Chiến, còn có các bị cáo (đều bị tuyên án tù giam) gồm: Đinh Xuân Hướng, cựu Tổng Giám đốc Công ty CP Sông Mã; Nguyễn Bá Hùng, cựu Phó Giám đốc Sở Tài chính Thanh Hóa; Nguyễn Mạnh Sơn, cựu Chủ tịch HĐQT Công ty CP Sông Mã; Bùi Văn Nam, cựu Phó Trưởng Phòng Kinh tế - Tài chính, Văn phòng UBND tỉnh Thanh Hóa; Văn Xuân Hùng, cựu Trưởng Phòng Quản lý công sản - giá cả Sở Tài chính Thanh Hóa đã có đơn kháng cáo bản án sơ thẩm của TAND tỉnh Thanh Hóa.

Trong khi đó, bị cáo Nguyễn Đình Xứng, cựu Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa; Đinh Cẩm Vân, cựu Giám đốc Sở Tài chính tỉnh Thanh Hóa và 3 bị cáo khác không kháng cáo.

Trước đó, ngày 18/1, TAND tỉnh Thanh Hóa đã tuyên án 11 bị cáo liên quan đến sai phạm tại dự án Hạc Thành Tower, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 55 tỷ đồng.

Theo đó, tuyên phạt bị cáo Trịnh Văn Chiến, cựu Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa, 30 tháng tù cho hưởng án treo; Nguyễn Đình Xứng, cựu Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, 36 tháng tù cho hưởng án treo; Đinh Cẩm Vân, cựu Giám đốc Sở Tài chính Thanh Hóa, 30 tháng tù cho hưởng án treo.

Bị cáo Đinh Xuân Hướng, cựu Tổng Giám đốc Công ty CP Sông Mã, 60 tháng tù; bị cáo Nguyễn Mạnh Sơn, cựu Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Sông Mã, 48 tháng tù; Nguyễn Bá Hùng, cựu Phó Giám đốc Sở Tài chính Thanh Hóa, 36 tháng tù.

Bị cáo Bùi Văn Nam, cựu Phó Trưởng Phòng Kinh tế - Tài chính (Văn phòng UBND tỉnh Thanh Hóa) và Văn Xuân Hùng, cựu Trưởng Phòng Quản lý công sản - giá cả (Sở Tài chính Thanh Hóa) cùng chịu mức án 30 tháng tù.

Các bị cáo Cù Đình Hiền, cựu Phó Trưởng Phòng Kinh tế - Tài chính (Văn phòng UBND tỉnh Thanh Hóa); Ngô Đình Chén, cựu Phó Giám đốc Sở Tài chính Thanh Hóa và Trần Công Tỏ, cựu Trưởng Phòng Tài chính doanh nghiệp (Sở Tài chính Thanh Hóa) cùng chịu mức án 24 tháng tù nhưng cho hưởng án treo.

Theo cáo trạng của VKSND tỉnh Thanh Hóa, Công ty TNHH MTV Sông Mã (sau cổ phần hóa gọi là Công ty CP Sông Mã) là doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước, trực thuộc UBND tỉnh Thanh Hóa. Công ty này được giao quản lý 1.733,8 m2 (khu tập thể cũ) số 3 Phan Chu Trinh, phường Điện Biên, TP Thanh Hóa.

Thực hiện cổ phần hóa, Ban chỉ đạo, tổ giúp việc Ban chỉ đạo cổ phần hóa xác định giá trị doanh nghiệp, Sở Tài chính có Tờ trình ngày 23/2/2012 đề nghị Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phê duyệt tổng giá trị tài sản Công ty đến thời điểm ngày 30/9/2011 là hơn 474 tỷ đồng; nợ thực tế phải trả hơn 439 tỷ đồng; giá trị phần vốn Nhà nước là hơn 34 tỷ đồng.

Trên cơ sở đó, ngày 5/4/2012, UBND tỉnh Thanh Hóa ký quyết định phê duyệt giá trị doanh nghiệp, quyết định phê duyệt phương án cổ phần hóa, chuyển Công ty TNHH MTV Sông Mã thành công ty cổ phần, số lượng cổ phần phát hành lần đầu là 3,5 triệu cổ phần.

Dù đang trong quá trình cổ phần hóa, chưa có quyết định giao đất, cấp thẩm quyền chưa phê duyệt đầu tư dự án, nhưng Nguyễn Mạnh Sơn, cựu Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty TNHH MTV Sông Mã, vẫn thống nhất để Đinh Xuân Hướng, cựu Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Sông Mã, ký văn bản gửi UBND tỉnh Thanh Hóa đề nghị giao làm chủ đầu tư xây dựng tòa nhà cao tầng dịch vụ tổng hợp. Hình thức giao đất có thu tiền sử dụng đất.

Đến năm 2012, dự án được phê duyệt quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500, giao Công ty Sông Mã làm chủ đầu tư dự án Hạc Thành Tower. Trước ngày Nhà nước chính thức giao đất để thực hiện dự án Hạc Thành Tower, Nguyễn Mạnh Sơn thống nhất, Đinh Xuân Hướng ký văn bản đề xuất của các đơn vị liên quan tham mưu cho Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa đồng ý cho Công ty Sông Mã được huy động vốn bằng việc chuyển quyền sử dụng đất cho Công ty TNHH Huy Hoàng.

Ngày 16/8/2012, ông Trịnh Văn Chiến, thời điểm đó là Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, đã ký văn bản đồng ý cho phép Công ty TNHH MTV Sông Mã được chuyển nhượng 1.227,4 m2 tại số 3 Phan Chu Trinh cho Công ty TNHH Huy Hoàng với giá 21 triệu đồng/m2. Phần diện tích còn lại tiếp tục được chuyển cho 3 cá nhân khác.

Với hành vi trên, Đinh Xuân Hướng hưởng lợi hơn 6,4 tỷ đồng, Nguyễn Mạnh Sơn hưởng lợi 3,5 tỷ đồng.

Theo cáo trạng, ông Trịnh Văn Chiến đã đồng ý cho Công ty TNHH MTV Sông Mã chuyển nhượng đất, đồng ý áp dụng giá giao đất tại thời điểm tháng 1/2013 theo đơn giá đất năm 2009 là trái pháp luật.

Ông Nguyễn Đình Xứng, cựu Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, đã ký quyết định phê duyệt (thời điểm đó là Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa) tiền sử dụng đất nộp ngân sách Nhà nước của Công ty TNHH MTV Sông Mã là 21 triệu đồng/m2 trái pháp luật, ký quyết định phê duyệt giá trị doanh nghiệp tại thời điểm Công ty chính thức chuyển thành công ty cổ phần, xác định giá trị thực tế doanh nghiệp không bao gồm giá trị khu đất.

Các bị can này được xác định gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 55 tỷ đồng.

Nguồn: Vietnamnet; CafeF; Pháp Luật; Kinh tế & Đô thị