Mỹ: Vén màn bí ẩn công trình 3.500 tuổi; Nghịch lý cuộc đua AI; Cuộc gặp kinh ngạc ở Nhà Trắng; Thỏa thuận hòa bình Ukraine 28 điểm

VÉN MÀN BÍ ẨN CÔNG TRÌNH 3.500 TUỔI KHÓ HIỂU NHẤT NƯỚC MỸ

Người cổ đại đã di chuyển lượng đất tương đương 140.000 xe tải để xây dựng công trình kỳ lạ gồm các gò đất và 6 dãy đất hình chữ C khổng lồ.

Theo SciTech Daily, nghiên cứu mới vừa vén màn bí ẩn về khu di tích Poverty Point, một công trình được UNESCO công nhận là di sản thế giới dù không biết đích xác nó được xây dựng với ý đồ gì.

Poverty Point là một tập hợp các gò đất và dãy đất hình chữ C khổng lồ dọc theo sông Mississippi, địa phận bang Lousiana - Mỹ ngày nay.

Công trình này được các nhóm săn bắt hái lượm tạo nên khoảng 3.500 năm trước, sử dụng lượng đất tương đương 140.000 xe tải - không có ngựa hay bánh xe.

Giả thuyết được quan tâm nhiều nhất trước đây cho rằng Poverty Point chỉ có thể được xây dựng bởi một xã hội có cấu trúc chặt chẽ, đứng đầu bởi các tù trưởng, với nhiều thế hệ cùng chung tay góp sức.

Tuy nhiên các bằng chứng mới đã giúp nhóm nghiên cứu đưa ra một kịch bản khác: Thay vì là một khu định cư lâu đời, Poverty Point là một địa điểm tụ họp tạm thời, nơi hàng ngàn người từ khắp vùng Đông Nam và Trung Tây tụ tập để buôn bán, giao lưu, làm việc và thực hành các nghi lễ.

Các cuộc khảo sát thực địa không tìm thấy bất kỳ địa điểm chôn cất hay di tích của những ngôi nhà lâu đời nào quanh Poverty Point, những thứ mà một khu định cư lẽ ra phải có.

Một manh mối khác là thời điểm công trình bí ẩn này được xây dựng thường xuyên phải hứng chịu thiên tai, bao gồm các đợt lũ lụt lớn.

Vì vậy, các tác giả cho rằng công trình Poverty Point đã được xây dựng để thực hiện các nghi lễ và để lại những vật phẩm hiến tế quý giá, nhằm cầu nguyện sự bình an, tránh được thiên tai.

Giáo sư Kidder cũng đã dành nhiều năm trò chuyện với những cộng đồng người bản địa ở khu vực. Những cuộc trò chuyện đó đã củng cố lý thuyết của ông rằng người dân xây dựng Poverty Point với mục đích nghi lễ.

 

 

NGHỊCH LÝ SÂU THẲM TRONG CUỘC ĐUA AI TRỊ GIÁ HÀNG NGÀN TỶ USD

Ông Sundar Pichai, giám đốc điều hành kín tiếng của Google, dẫn tôi dạo quanh Googleplex, trụ sở của công ty tại California.

Một lối đi chạy dọc khuôn viên, ngang qua một bộ xương khủng long khổng lồ, một sân bóng chuyền bãi biển và hàng chục nhân viên Google đang ăn trưa dưới ánh nắng tháng 11 mờ ảo.

Nhưng điều khiến ông Pichai hào hứng nhất lại là một phòng thí nghiệm ẩn phía sau khuôn viên, khuất sau những hàng cây.

Đây là nơi Google đang phát triển thứ mà họ coi là vũ khí bí mật.

Được biết với cái tên Tensor Processing Unit (TPU), thứ này trông khá giống một con chip bình thường, nhưng theo ông Pichai, một ngày nào nó đó sẽ xử lý mọi truy vấn AI đi qua Google.

Điều đó khiến TPU có thể trở thành một trong những vật quan trọng nhất của nền kinh tế thế giới hiện nay.

"AI là công nghệ cách mạng nhất mà nhân loại từng nghiên cứu," ông khẳng định. "Nó có tiềm năng mang lại lợi ích phi thường - nhưng chúng ta sẽ phải vượt qua được những xáo trộn xã hội đi kèm."

Tuy nhiên, câu hỏi gây bối rối giữa cơn sốt AI là liệu đó có phải một bong bóng có nguy cơ nổ tung hay không. Và nếu nổ, đó nhiều khả năng sẽ là cú sụp đổ ngoạn mục kiểu bong bóng dotcom đầu thế kỷ, gây ra hệ lụy cho tất cả mọi người.

Ngân hàng Anh đã cảnh báo về khả năng xảy ra một "sự điều chỉnh đột ngột" trên thị trường tài chính toàn cầu, nói rằng "việc định giá thị trường có vẻ bị đẩy lên quá cao" đối với các công ty AI. Trong khi đó, CEO OpenAI Sam Altman cũng nhận xét rằng "nhiều điều về AI hiện nay khá giống bong bóng".

Khi được hỏi liệu Google có miễn nhiễm với một cú nổ bong bóng tiềm tàng hay không, ông Pichai nói rằng công ty có thể trụ được trước cơn bão - nhưng bên cạnh sự lạc quan về những khả năng của AI, ông cũng đưa ra một cảnh báo: "Tôi nghĩ sẽ không có công ty nào miễn nhiễm, kể cả chúng tôi."

Vậy tại sao Google vẫn đầu tư hơn 90 tỷ USD mỗi năm vào việc mở rộng AI - mức chi đã tăng gấp ba chỉ trong bốn năm - ngay lúc những nghi ngại như vậy đang được thảo luận?

Làn sóng AI lớn - và rủi ro khổng lồ đi kèm

Làn sóng AI - mà Google chỉ là một phần - đang là đợt bùng nổ thị trường lớn nhất từ trước tới nay, xét trên khía cạnh tài chính.

Những con số thật phi thường: tổng giá trị thị trường của Google và bốn gã khổng lồ công nghệ khác, với trụ sở thuộc phạm vi vài chục phút lái xe, lên tới 15.000 tỷ USD.

Nvidia, từ một nhà sản xuất chip trở thành người tiên phong hệ thống AI tại Santa Clara, nay có giá trị hơn 5.000 tỷ USD. Chỉ 10 phút lái xe về phía nam là trụ sở Apple tại Cupertino, với giá trị khoảng 4.000 tỷ USD; trong khi Meta (trước đây là Facebook) cách 15 phút về phía tay đạt giá trị 1.900 tỷ USD. Còn ngay trung tâm San Francisco, OpenAI mới đây được định giá 500 tỷ USD.

Chỉ riêng hệ quả tài chính của xu hướng này cũng là cực kỳ lớn.

Giá cổ phiếu của những công ty này (cùng một số công ty khác ngoài Thung lũng Silicon, ví dụ như Microsoft ở Seattle) đã giúp hỗ trợ nền kinh tế Mỹ trước tác động của những cuộc chiến thương mại, và giữ cho các quỹ hưu trí, danh mục đầu tư sinh lời.

Và tác động nói trên không chỉ gói gọn trong nước Mỹ.

Nhưng đi kèm là một rủi ro lớn: mức tăng trưởng thị trường chứng khoán Mỹ phụ thuộc nhiều vào chỉ một nhóm nhỏ các tập đoàn công nghệ.

Nhóm "Bảy Ông Lớn" - Alphabet, Amazon, Apple, Meta, Microsoft, Nvidia và Tesla - hiện chiếm một phần ba tổng giá trị của toàn bộ chỉ số S&P 500 của Mỹ.

Và theo IMF, mức độ tập trung giá trị thị trường vào một vài công ty như hiện nay thậm chí còn lớn hơn thời kỳ bong bóng dotcom năm 1999.

Ông Pichai chỉ ra rằng cứ khoảng 10 năm thì những "điểm bùng phát" lại xuất hiện: máy tính cá nhân, rồi internet vào cuối những năm 1990, sau đó là di động và điện toán đám mây.

"Giờ rõ ràng chúng ta đang ở trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo."

Nhưng câu hỏi lớn là liệu đây có phải một bong bóng không?

Ông Pichai cho rằng có hai cách nhìn. Thứ nhất là về sự tiến bộ "có thể cảm nhận rõ ràng" của các dịch vụ mà người dùng và doanh nghiệp đang sử dụng.

Nhưng ông cũng thừa nhận: "Cũng đúng là, khi chúng ta đi qua những chu kỳ đầu tư kiểu này, có những thời điểm cả ngành cùng đầu tư vượt mức…

"Vì thế tôi nghĩ vừa có yếu tố hợp lý, lại vừa có những chút phi lý trong một giai đoạn như thế này."

Hiện trên thị trường đang xuất hiện sự phân hóa. Một bên là những doanh nghiệp phải dựa vào tiền vay và những thỏa thuận phức tạp để tiếp cận chip phục vụ AI. Bên kia là những gã khổng lồ công nghệ lớn nhất như Google, Microsoft hay Amazon - những công ty có thể tự bỏ tiền túi để đầu tư vào chip và dữ liệu.

Và đó là lý do ta quay trở lại với những con chip silicon của Google, hay các TPU – "bảo vật" của họ.

'Hạn chế': bên trong phòng thí nghiệm chip silicon

Phòng thí nghiệm kiểm nghiệm TPU có diện tích tương đương một sân bóng đá mini, với mạng dây nhiều màu đan chéo và những ánh đèn xanh dương nhấp nháy. Khắp nơi đều có bảng ghi: "restricted" (hạn chế).

Điều gây ấn tượng mạnh là tiếng ồn xuất phát từ hệ thống làm mát - vốn cần thiết để kiểm soát nhiệt độ của chip và có thể tăng lên nhiệt độ cực cao khi xử lý hàng ngàn tỷ phép tính.

TPU được thiết kế để cung cấp năng lực xử lý cho các hệ thống AI. Và chúng hoạt động khác với các loại chip thông thường.

CPU (bộ xử lý trung tâm) là thành phần chính của máy tính - về cơ bản là "bộ não" thực hiện hầu hết các chức năng xử lý và điều khiển. GPU (bộ xử lý đồ họa) đảm nhiệm các tác vụ chuyên biệt hơn, có thể thực hiện nhiều tác vụ song song cùng lúc - bao gồm cả xử lý AI.

Trong khi đó, ASIC (mạch tích hợp chuyên dụng) là các chip được chế tạo riêng cho một mục đích cụ thể - chẳng hạn một thuật toán AI cụ thể. Và TPU là một loại ASIC chuyên dụng do Google thiết kế.

Một khía cạnh cốt lõi của làn sóng AI bùng nổ là cuộc chạy đua điên cuồng nhằm tích lũy thật nhiều chip hiệu năng cao và đưa vào các trung tâm dữ liệu (những cơ sở vật lý lưu giữ, xử lý và vận hành lượng dữ liệu và phần mềm khổng lồ).

Tổng giám đốc Nvidia Jensen Huang từng dùng cụm từ "nhà máy AI" để mô tả những trung tâm dữ liệu khổng lồ chứa đầy các cụm và giá đỡ chip siêu mạnh, được kết nối với hệ thống năng lượng và làm mát quy mô lớn.

(Các lãnh đạo công nghệ như Mark Zuckerberg từng nói có trung tâm dữ liệu lớn tương đương Manhattan. Phòng thí nghiệm TPU của Google khiêm tốn hơn, chủ yếu thử nghiệm công nghệ trước khi triển khai ở nơi khác.)

Không thiếu những câu chuyện về các gã công nghệ năn nỉ các hãng sản xuất chip bán cho họ hàng trăm ngàn con chip silicon tinh vi. Điển hình là buổi tối gần đây tại Nobu ở Palo Alto, nơi Elon Musk và Larry Ellison - nhà sáng lập kiêm lãnh đạo Oracle - tìm cách thuyết phục Jensen Huang của Nvidia bán thêm chip cho họ.

Ông Ellison kể lại:

"Tôi sẽ mô tả bữa tối đó giống như tôi và Elon đang van nài Jensen bán GPU cho chúng tôi. Xin hãy lấy tiền của chúng tôi đi - Chửa đủ, hãy lấy thêm nhiều nữa đi. Anh lấy chưa đủ. Chúng tôi cần anh lấy nhiều hơn nữa, làm ơn!"

Chính cuộc chạy đua giành quyền tiếp cận càng nhiều chip hiệu năng cao càng tốt, rồi mở rộng chúng thành các trung tâm dữ liệu khổng lồ, đang thúc đẩy làn sóng AI - và có một quan niệm rằng cách duy nhất để chiến thắng là tiếp tục chi tiêu.

Cuộc đua chip – và cơn bão OpenAI

Tại sân thượng khách sạn Rosewood Sand Hill - khu nghỉ dưỡng rộng 16 mẫu gần dãy núi Santa Cruz nổi tiếng với món bánh cua và ly martini vodka trứ danh giá 35 USD - là nơi các thương vụ lớn của Thung lũng Silicon thường được dàn xếp.

Khách sạn nằm gần Đại học Stanford, trụ sở Meta và tổng hành dinh của nhiều quỹ đầu tư mạo hiểm hàng đầu.

Những lời đồn bí mật về cái tên tiếp theo sẽ công bố ASIC - chip AI tùy biến - để cạnh tranh với Google và Nvidia - hiện đang được lan truyền.

Ngay trước chuyến thăm của tôi, một cơn bão nhỏ đã nổi lên xoay quanh kế hoạch đầu tư của OpenAI - công ty do ông Elon Musk đồng sáng lập.

Công ty này, vốn khởi đầu là một tổ chức phi lợi nhuận trước khi thiết lập cấu trúc thương mại, hiện là tâm điểm của mạng lưới đầu tư chéo liên quan đến việc thu gom chip và phần cứng máy tính phục vụ xử lý AI.

Trong ngành, hầu như không ai nghi ngờ mức tăng trưởng người dùng phi thường của OpenAI - đặc biệt là sự phổ biến của chatbot ChatGPT. Công ty này đặt mục tiêu tự thiết kế chip AI tùy biến, nhưng một số người cho rằng họ sẽ cần đến sự hỗ trợ của chính phủ để làm được điều đó.

Trong một tập podcast phát sóng tháng trước, một nhà đầu tư của OpenAI đặt câu hỏi liệu các cam kết chi tiêu của công ty có phù hợp với doanh thu hay không. Đồng sáng lập Sam Altman lập tức phản bác, thách thức các con số được đưa ra và nói thêm: "Nếu anh muốn bán cổ phần, tôi sẽ tìm người mua cho anh. Đủ rồi đấy."

Sau đó, ông đăng một bài viết dài trên X, giải thích - bên cạnh nhiều điều khác - rằng OpenAI đang xem xét những cam kết khoảng 1.400 tỷ USD trong tám năm tới và nêu lý do ông tin rằng hiện nay là thời điểm cần đầu tư mạnh để mở rộng công nghệ.

"Tôi nghĩ nhà nước không nên đứng ra bảo hiểm cho các công ty AI," ông nói.

Nhưng ông cũng nói thêm: "Điều chúng tôi cho rằng có thể hợp lý là nhà nước tự xây dựng (và sở hữu) hạ tầng AI của riêng họ."

Ở nơi khác, giá cổ phiếu gần đây của các công ty hạ tầng AI đã có những đợt sụt giảm đáng kể. Cổ phiếu của Coreweave, một start-up cung cấp dịch vụ cho OpenAI, đã mất 26% giá trị hồi đầu tháng này.

Bên cạnh đó, thị trường cũng ghi nhận một số phản ứng liên quan đến rủi ro tín dụng được cho là đang gia tăng ở các doanh nghiệp khác. Và dù giá cổ phiếu công nghệ nhìn chung đã tăng trong suốt năm 2025, một đợt giảm nhẹ trên diện rộng đã diễn ra trong vài ngày gần đây.

ChatGPT đối đầu Gemini 3.0

Tất cả những điều này vẫn không làm giảm đi sự phấn khích trong ngành về tiềm năng của AI. Mô hình AI dành cho người dùng phổ thông của Google, Gemini 3.0, ra mắt trong sự tung hô rầm rộ hồi đầu tuần - và sẽ đưa Google vào cuộc đối đầu trực diện với OpenAI và ChatGPT, vốn vẫn đang thống trị thị trường.

Điều chúng ta chưa biết là liệu sự ra mắt này có đánh dấu chấm hết cho thời kỳ các chatbot bị rối loạn như khuyên người dùng sử dụng keo dán làm nguyên liệu pizza hay không.

Vì vậy, tôi hỏi ông Pichai: phải chăng kết quả cuối cùng của cả núi đầu tư này là việc thông tin trở nên kém tin cậy hơn?

Ông trả lời: "Tôi nghĩ nếu ông chỉ xây dựng những hệ thống độc lập và chỉ dựa vào đó thì điều này là đúng. Đó là lý do tôi cho rằng hệ sinh thái thông tin phải phong phú hơn nhiều, chứ không thể chỉ có công nghệ AI là sản phẩm duy nhất."

Nhưng tôi nói với ông rằng sự thật là thứ quan trọng.

"Sự thật là điều quan trọng," ông đáp.

Một câu hỏi lớn khác đang đặt ra cho ngành công nghệ là làm thế nào để cung cấp năng lượng cho AI. Nhưng điều đó cũng không hề làm giảm sự hưng phấn đối với việc nâng cao tiềm năng của AI.

Theo IMF, đến năm 2030, các trung tâm dữ liệu trên toàn thế giới sẽ tiêu thụ lượng điện tương đương mức tiêu thụ của Ấn Độ vào năm 2023. Trong khi đó, đây lại là thời kỳ nguồn cung năng lượng chịu áp lực vì những cam kết của chính phủ về mục tiêu khí hậu.

Tôi nêu vấn đề này với ông Pichai, hỏi rằng liệu có hợp lý không khi một nhà nước đặt mục tiêu tạo ra 95% điện từ các nguồn ít carbon vào năm 2030 - như chính phủ Anh - lại đồng thời muốn trở thành cường quốc AI?

Ông trả lời: "Tôi nghĩ điều đó là khả thi. Nhưng tôi cho rằng với tất cả các chính phủ, kể cả Anh, điều quan trọng là tìm ra cách mở rộng quy mô hạ tầng, trong đó có hạ tầng năng lượng.

"Ông không muốn kìm hãm một nền kinh tế chỉ vì vấn đề năng lượng," ông nói thêm. "Tôi nghĩ điều đó sẽ để lại hậu quả."

Những bài học từ cú sụp đổ dotcom 2000

Nhiều năm trước, khi còn là một phóng viên mới vào nghề, tôi tập sự trong thời kỳ bong bóng dotcom 2000. Sự bùng nổ đó diễn ra sau bài phát biểu nổi tiếng của Thống đốc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ Alan Greenspan về "sự phấn khích phi lý".

Trong thời gian ấy, tôi từng phỏng vấn ông Steve Jobs hai lần, vài năm sau là ông Larry Page - người tiền nhiệm của ông Pichai - và bình luận trực tiếp về sự sụp đổ của WorldOfFruit.com.

Qua tất cả những điều đó, một bài học trở nên rõ ràng: ngay cả trong kịch bản tồi tệ nhất, trong những cú sụp đổ dữ dội nhất, không phải ai cũng rơi vào thảm họa.

Hãy nhìn Amazon - giá cổ phiếu của hãng từng rơi xuống 6 USD và giá trị vốn hóa giảm còn 4 tỷ USD trong cú sập đó, vậy mà 25 năm sau ông Jeff Bezos và công ty vẫn đang phát triển mạnh. Hôm nay Amazon trị giá 2.400 tỷ USD.

Điều tương tự, tất nhiên, sẽ đúng với các công ty bị chao đảo nếu bong bóng AI thực sự nổ tung.

Ngoài ra còn có một yếu tố khác đang lơ lửng, có thể giải thích vì sao rất nhiều người ở Thung lũng Silicon - và cả bên ngoài - hoặc là mù mờ trước rủi ro này, hoặc cố tình không thừa nhận yếu tố này và vẫn lao về phía trước.

Đó là sức hấp dẫn của "phần thưởng lấp lánh" ở cuối con đường: đạt được trí tuệ nhân tạo tổng quát (AGI).

Đó là thời điểm máy móc đạt mức thông minh ngang con người - điều mà nhiều người tin rằng đang trong tầm với. Và xa hơn nữa là siêu trí tuệ nhân tạo (ASI) - khi máy móc vượt qua trí tuệ của chúng ta.

Nhưng tôi cũng được một nhân vật ở Thung lũng Silicon nói một điều khác, rất đáng suy ngẫm - rằng có bong bóng hay không, hoặc bong bóng có vỡ hay không, rốt cuộc cũng không quan trọng. Nếu nhìn rộng ra, điều đang diễn ra là một cuộc chiến toàn cầu giành ưu thế AI, với tâm điểm là Mỹ đối đầu Trung Quốc.

Nếu như Bắc Kinh tài trợ các phát triển này theo hướng tập trung, thì đó lại là một cuộc cạnh tranh hỗn độn nhưng giàu sức sáng tạo của thị trường tự do tại Mỹ - đồng nghĩa với thử nghiệm và sai lầm ở quy mô khổng lồ.

Hiện tại, Mỹ vẫn vượt trội Trung Quốc về chip - với các công ty như Nvidia với GPU hay Google với TPU đủ sức tăng tốc bất chấp cơn bão phía trước.

Những doanh nghiệp khác khả năng cao là sẽ thất bại, thậm chí thất bại thảm hại, gây ảnh hưởng đến thị trường, tâm lý người tiêu dùng và kinh tế thế giới.

Nhưng dấu ấn vật chất mà làn sóng này để lại - gồm năng lực tính toán khổng lồ phục vụ triển khai các công nghệ AI đại trà – sẽ định hình nền kinh tế của chúng ta và rất có thể định hình cả cách chúng ta làm việc, học tập, cũng như người thống trị thế giới trong phần còn lại của thế kỷ 21.

 

 

CUỘC GẶP GÂY KINH NGẠC Ở NHÀ TRẮNG

Người từng tự hào tuyên bố mình là "cơn ác mộng tồi tệ nhất” của Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa có cuộc gặp nhà lãnh đạo Mỹ tại Nhà Trắng, nhưng bầu không khí của cuộc gặp vừa diễn ra có vẻ cho thấy điều ngược lại.

Vị tổng thống thuộc đảng Cộng hòa và thị trưởng đắc cử của thành phố New York Zohran Mamdani tỏ ra nồng nhiệt và thân thiện, liên tục nói về mục tiêu chung của họ là giúp đỡ quê hương của ông Trump thay vì những bất đồng dễ bùng nổ.

Ông Trump có lần gọi ông Mamdani là "kẻ hoàn toàn điên rồ", nhưng lần này bày tỏ ấn tượng với người từng chỉ trích chính quyền của ông là "độc đoán".

"Tôi nghĩ ông ấy sẽ thực sự gây bất ngờ cho một số người bảo thủ", ông Trump nói về nhà lãnh đạo theo đường lối xã hội chủ nghĩa dân chủ khi ông Mamdani đứng cạnh ông trong Phòng Bầu dục ngày 21/11.

Cuộc gặp gỡ mang đến những cơ hội chính trị cho cả hai người. Với một người cho đến gần đây vẫn không được biết đến nhiều như ông Mamdani, cuộc gặp mang lại cơ hội tiếp xúc trực tiếp với nhà lãnh đạo quyền lực nhất thế giới.

Đối với Tổng thống Trump, đây là cơ hội tốt để nói về mức chi tiêu của người dân, vào thời điểm ông đang chịu áp lực chính trị ngày càng tăng phải giải quyết những mối bận tâm của cử tri về chi phí sinh hoạt.

Cho đến nay, hai người vẫn là đối thủ chính trị, đã khích lệ những người ủng hộ mình đối đầu nhau. Chưa biết lực lượng ủng hộ họ sẽ phản ứng thế nào về cuộc gặp gỡ thân thiện và những lời khen ngợi mà hai người dành cho nhau tại Nhà Trắng.

"Chúng tôi sẽ giúp ông ấy, để biến giấc mơ của mọi người thành hiện thực, có một New York vững mạnh và rất an toàn", Tổng thống Trump phát biểu tại cuộc gặp.

"Điều tôi thực sự đánh giá cao ở tổng thống là cuộc gặp của chúng tôi không tập trung vào những điểm bất đồng, mặc dù có rất nhiều, mà còn tập trung vào mục đích chung mà chúng tôi có trong việc phục vụ người dân New York", ông Mamdani nói.

Tập trung vào lạm phát

Ông Mamdani và ông Trump cho biết đã trao đổi về giá nhà ở, chi phí thực phẩm và dịch vụ cơ bản, sau khi ông Mamdani đã thành công trong việc tranh thủ sự thất vọng của người dân về lạm phát để đắc cử, giống như cách ông Trump đã làm trong cuộc bầu cử năm 2024.

“Một số ý tưởng của ông ấy thực sự giống với ý tưởng của tôi”, ông Trump nói về vấn đề lạm phát.

Tổng thống Mỹ gạt bỏ những lời chỉ trích của ông Mamdani về các cuộc truy quét trục xuất của chính quyền và cách hành xử chuyên quyền. Thay vào đó, ông Trump nói rằng trách nhiệm điều hành chính phủ sẽ khiến mọi người phải thay đổi, và ông cũng vậy.

Có lúc ông Trump còn bênh vực ông Mamdani, khi các phóng viên hỏi về những phát biểu trước đây của ông rằng tổng thống hành động “như phát xít”. Ông Trump nói: “Tôi đã bị gọi với từ ngữ còn tệ hơn cả một kẻ chuyên quyền”.

Khi một phóng viên hỏi liệu ông Mamdani có giữ nguyên quan điểm cho rằng ông Trump là “phát xít” hay không, ông Trump đã xen vào trước khi vị thị trưởng đắc cử kịp trả lời đầy đủ câu hỏi.

“Không sao đâu. Ông cứ nói đồng ý. Được chứ? Dễ hơn. Dễ hơn là giải thích. Tôi không phiền”, Tổng thống Trump nói.

Ông Mamdani sẽ nhậm chức vào tháng 1 năm tới. Ông cho biết muốn gặp Tổng thống Trump để trao đổi về các biện pháp giúp TP. New York trở thành nơi có giá cả phải chăng hơn. Tổng thống Trump cho biết ông có thể giúp, dù trước đó ông đe dọa sẽ cắt nguồn tài trợ liên bang cho thành phố.

Sau đó, Elle Bisgaard-Church, người sẽ trở thành chánh văn phòng của ông Mamdani, nói với NY1 rằng ông Trump và ông Mamdani bất đồng quan điểm về một lĩnh vực, nhưng đã tìm được tiếng nói chung về những vấn đề như giảm tội phạm.

Khi cuộc bầu cử ở TP. New York đang diễn ra, ông Trump ủng hộ ứng cử viên độc lập và cựu Thống đốc đảng Dân chủ Andrew Cuomo. Nhà lãnh đạo Mỹ khi đó tuyên bố rằng New York “KHÔNG CÓ CƠ HỘI THÀNH CÔNG, hay thậm chí TỒN TẠI” nếu ông Mamdani thắng cử.

Ông cũng đặt câu hỏi về quốc tịch của ông Mamdani, người sinh ra ở Uganda và nhập tịch Mỹ sau khi tốt nghiệp đại học, tuyên bố sẽ bắt giữ ông Mamdani nếu ông không hợp tác với lực lượng triển khai chính sách nhập cư trong thành phố.

Kết quả là ông Mamdani đánh bại ông Cuomo trong cuộc bầu cử chấn động, gọi ông Cuomo là "con rối" của tổng thống và hứa sẽ trở thành một thị trưởng “có thể đối đầu” với Tổng thống Trump.

 

 

TOÀN VĂN THỎA THUẬN HÒA BÌNH 28 ĐIỂM DO MỸ SOẠN THẢO CHO XUNG ĐỘT NGA - UKRAINE

Nghị sĩ Aleksey Goncharenko đã công bố văn bản được cho là thỏa thuận hòa bình 28 điểm mà Mỹ soạn thảo cho Nga và Ukraine.

Theo RT, nghị sĩ Ukraine Aleksey Goncharenko ngày 20/11 đã công bố một văn bản được cho là thỏa thuận hòa bình 28 điểm mà Mỹ mới gửi cho Kiev trong tuần này.

Trước đó, Văn phòng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cũng xác nhận về việc nhận được dự thảo hòa bình mới, đánh giá rằng kế hoạch này "có thể giúp thúc đẩy lại tiến trình ngoại giao", đồng thời sẵn sàng thảo luận thêm với Mỹ.

Nội dung của thỏa thuận hòa bình 28 điểm do ông Goncharenko đăng tải:

1. Chủ quyền của Ukraine sẽ được xác nhận.

2. Nga, Ukraine và châu Âu sẽ ký một thỏa thuận không sử dụng vũ lực toàn diện.

3. Nga cam kết không có động thái quân sự với các quốc gia láng giềng, NATO cam kết không mở rộng thêm.

4. Mỹ đóng vai trò trung gian để Nga và NATO đối thoại giảm leo thang.

5. Ukraine sẽ nhận được các bảo đảm an ninh đáng tin cậy.

6. Kiev bị giới hạn quy mô lực lượng vũ trang ở mức 600.000 quân.

7. Ukraine đồng ý ghi vào hiến pháp việc không gia nhập NATO. NATO bổ sung điều khoản không tiếp nhận Ukraine.

8. NATO cam kết không triển khai binh lính tới Ukraine.

9. Máy bay chiến đấu của châu Âu sẽ đồn trú ở Ba Lan.

10. Điều khoản đảm bảo an ninh của Mỹ:

- Mỹ sẽ nhận bồi hoàn cho bảo đảm an ninh

- Nếu Ukraine tấn công Nga, bảo đảm sẽ mất hiệu lực.

- Nếu Nga tấn công Ukraine, Mỹ và các đồng minh sẽ đáp trả quân sự mạnh mẽ, mọi lệnh trừng phạt toàn cầu sẽ được khôi phục và mọi lợi ích của thỏa thuận dành cho Moscow sẽ bị hủy bỏ.

11. Ukraine giữ quyền gia nhập EU và sẽ được hưởng ưu đãi thị trường ngắn hạn trong thời gian xem xét.

12. Một gói tái thiết toàn diện cho Ukraine.

13. Nga trở lại nền kinh tế toàn cầu: Các lệnh trừng phạt với Moscow sẽ được dỡ bỏ dần, Nga cũng sẽ được mời trở lại G8.

14. Phương án sử dụng tài sản đóng băng của Nga:

- 100 tỷ tài sản Nga sẽ được đầu tư vào nỗ lực tái thiết Ukraine, Mỹ nhận 50% lợi nhuận từ hoạt động này

- Châu Âu đóng góp thêm 100 tỷ USD để tăng tổng giá trị tái thiết Ukraine.

- Tài sản Nga bị đóng băng tại châu Âu sẽ được giải phóng. Phần tài sản còn lại sẽ được gửi vào một quỹ đầu tư chung Mỹ - Nga.

15. Thành lập nhóm công tác Mỹ - Nga để bảo đảm việc thực thi thỏa thuận.

16. Nga ban hành luật cam kết không tấn công Ukraine và châu Âu.

17. Mỹ và Nga sẽ gia hạn hiệu lực các hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân và kiểm soát vũ khí, bao gồm START-1.

18. Ukraine duy trì quy chế phi hạt nhân theo Hiệp ước Không phổ biến Vũ khí hạt nhân (NPT).

19. Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia hoạt động lại dưới sự giám sát của IAEA, sản lượng điện sẽ chia đôi cho Nga và Ukraine.

20. Nga và Ukraine phát triển các chương trình giáo dục nhằm thúc đẩy sự hiểu biết văn hóa.

21. Thực tế lãnh thổ:

- Crưm, Luhansk và Donetsk được công nhận trên thực tế là của Nga. Mỹ cũng sẽ công nhận.

- Kherson và Zaporizhzhia được giữ nguyên theo đường tiếp xúc hiện tại, đồng nghĩa với công nhận thực tế theo ranh giới đó.

- Nga từ bỏ các khu vực đang kiểm soát ở Kharkiv, Sumy và Dnipropetrovsk.

- Ukraine rút quân khỏi phần còn lại của Donetsk mà họ đang kiểm soát. Khu vực rút quân sẽ trở thành vùng đệm phi quân sự, được quốc tế công nhận là lãnh thổ Nga, nhưng Moscow không được gửi binh lính tới đây.

22. Nga và Ukraine cam kết không thay đổi hiện trạng lãnh thổ bằng vũ lực.

23. Nga không cản trở hoạt động thương mại của Ukraine trên sông Dnipro. Hai bên cũng sẽ đạt thỏa thuận về vận chuyển ngũ cốc tự do qua Biển Đen.

24. Thành lập ủy ban nhân đạo.

25. Ukraine sẽ tổ chức bầu cử 100 ngày sau khi thỏa thuận được ký kết.

26. Toàn bộ các bên liên quan đến xung đột sẽ được ân xá.

27. Thỏa thuận này có tính ràng buộc pháp lý, được thực thi và bảo đảm bởi một hội đồng do Tổng thống Mỹ Donald Trump đứng đầu.

28. Khi Nga và Ukraine ký vào biên bản ghi nhớ, cả hai bên sẽ ngay lập tức rút quân về các vị trí đã thống nhất để bắt đầu triển khai thỏa thuận.

 

Nguồn: CafeF; BBC; Soha; Vietnamnet

Xem thêm:
Về trang trước

Chủ đề:

Bình luận và đánh giá
Gửi nhận xét đánh giá

Đọc nhiều nhất

Việt Nam: Khách đi Trung Quốc top đầu thế giới; Dự án đường sắt 30.000 tỷ gặp khó; Siêu máy bay, thử thành công ở Pháp; Công trình 9.000 tỷ; Chuyển nhượng bất động sản 2026

Thế giới: Châu Âu không có chỗ trong đàm phán; Nga chuẩn bị trừng phạt Châu Âu; Nguy cơ vỡ nợ toàn cầu; Chiến sự Ukraine 8/11; Tàu chiến hướng về Trung Đông

Việt Nam: Hồ nước nhân tạo lớn nhất; Nhà mặt phố cổ treo biển cho thuê; Vụ Tập đoàn Dương Đông; Nutifood đề xuất đầu tư hai công viên ven sông; Hồi sinh dự án thép 8.000 tỷ

Người Việt hải ngoại: “Con gái” Quỳnh Kool được Hàn Quốc để mắt; Cô gái Pháp tìm được gia đình; Nam danh ca về diễn lần cuối; “Mùa kinh doanh” mới Ngày Văn Hóa

Việt Nam: “Siêu” cầu vượt sông Hồng; Cắt khúc, vo tròn vụ việc xử lý hành chính; Đề xuất siết người bỏ cọc; Doanh nghiệp tăng tuyển dụng cuối năm; Đà Nẵng vào top điểm đến thế giới

Người Việt hải ngoại: Người đầu tiên trúng tuyển Harvard; Bình tĩnh với khuyến cáo tích trữ đồ sinh tồn; Tập huấn phương pháp giảng dạy tiếng Việt; Mở 6 nhà hàng ở Bỉ

Việt Nam: Phở Tư Lùn lại bị xử phạt; Khu nghỉ dưỡng “đẹp bậc nhất vịnh Bắc Bộ”; Mua 14 đoàn tàu từ Trung Quốc; Siêu dự án cao tốc 63.000 tỷ; Giữ ngôi số 1 du lịch châu Á

Người Việt hải ngoại: Cô gái làm tiếp viên cho Ả Rập; Phương Oanh đưa các con đi Hàn; Bắc cây cầu kết nối quê hương; Cơ hội làm ăn ở Nhật; Kết nối người Việt với quốc tế

Lên đầu trang