NGƯỜI MUA NHÀ Ở XÃ HỘI ĐƯỢC BƠM VỐN ƯU ĐÃI?

Bộ Xây dựng đang xin ý kiến các bộ, ngành về dự thảo Nghị quyết về nguồn vốn ưu đãi cho phát triển nhà ở xã hội quy mô khoảng 100.000 tỷ đồng từ phát hành trái phiếu Chính phủ.

Theo Bộ Xây dựng, mục tiêu của nghị quyết nhằm đảm bảo nguồn vốn thực hiện Đề án đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp giai đoạn 2021 - 2030; tạo điều kiện để mọi người có chỗ ở, hỗ trợ về nhà ở cho các đối tượng chính sách xã hội, người có thu nhập thấp, người nghèo gặp khó khăn về nhà ở, góp phần ổn định chính trị, bảo đảm an sinh xã hội.

Bộ này cho hay, để thực hiện Đề án xây dựng 1 triệu căn nhà ở xã hội của Chính phủ trong giai đoạn 2021-2030 cần nguồn vốn 500.000 tỷ đồng. Vì vậy Bộ Xây dựng đang dự thảo nghị quyết về nguồn vốn tín dụng ưu đãi 100.000 tỷ đồng để Ngân hàng Chính sách xã hội cho vay mua, thuê mua, xây dựng, cải tạo, sửa chữa nhà ở xã hội.

Lãi vay của gói tín dụng ưu đãi 100.000 tỷ đồng cho vay, mua nhà ở xã hội bằng lãi vay đối với hộ nghèo do Thủ tướng quyết định trong từng thời kỳ.

Thời gian giải ngân gói tín dụng ưu đãi 100.000 tỷ đồng cho đến khi giải ngân hết gói tín dụng này, nhưng không vượt quá ngày 31/12/2030.

Việc phân bổ giải ngân gói tín dụng ưu đãi cho phát triển nhà ở xã hội dự kiến được thực hiện như sau: Giai đoạn 2025-2029 mỗi năm giải ngân khoảng 16.500 tỷ đồng; riêng năm 2030 khoảng 17.500 tỷ đồng.

Phát hành trái phiếu Chính phủ

Để thực hiện gói tín dụng ưu đãi 100.000 tỷ đồng, Bộ Xây dựng đề xuất Chính phủ giao Bộ Tài chính rà soát, đánh giá kỹ lưỡng, cụ thể khả năng phát hành trái phiếu Chính phủ để có vốn cấp cho Ngân hàng Chính sách xã hội cho vay mua, thuê mua, xây dựng, cải tạo, sửa chữa nhà ở.

Bộ Kế hoạch và Đầu tư phối hợp với Bộ Tài chính, các bộ, ngành liên quan phân bổ nguồn vốn trái phiếu Chính phủ cho phát triển nhà ở xã hội. Trong quá trình thẩm định chủ trương đầu tư các dự án hạ tầng khu công nghiệp, phải thẩm định việc dành quỹ đất phát triển nhà ở công nhân theo quy định Luật Nhà ở.

Đối với Ngân hàng Nhà nước, Bộ Xây dựng đề xuất Chính phủ giao cơ quan này phối hợp với Ngân hàng Chính sách xã hội rà soát, tháo gỡ khó khăn vướng mắc để triển khai hiệu quả chương trình cho vay hỗ trợ nhà ở xã hội.

Ngân hàng Chính sách xã hội xây dựng đề án phát hành trái phiếu được Chính phủ bảo lãnh, gửi hồ sơ đề nghị cấp bảo lãnh cho Bộ Tài chính để trình Thủ tướng phê duyệt, cấp bảo lãnh Chính phủ cho Ngân hàng Chính sách xã hội tổ chức phát hành trái phiếu Chính phủ, quản lý nguồn vốn theo quy định.

Các địa phương phải có các cơ chế, giải pháp cụ thể, rút ngắn thủ tục hành chính về lập, phê duyệt dự án, giao đất, cho thuê đất, giải phóng mặt bằng, thủ tục đầu tư xây dựng… để hỗ trợ, khuyến khích các doanh nghiệp triển khai đầu tư xây dựng dự án, tạo nguồn cung cho thị trường và tận dụng được nguồn vốn ưu đãi phát triển nhà ở xã hội.

ĐẤU GIÁ ĐẤT NGOẠI THÀNH: NƠI BỎ CUỘC, NƠI GIÁ “TRÊN TRỜI”

Sau những phiên đấu giá đất hàng nghìn hồ sơ tham dự, giá được “thổi lên” gấp 5-14 lần giá khởi điểm, các phiên đấu giá đất gần đây lại tiếp tục bất ổn với các hiện tượng, trả giá vòng trước lên 30 tỷ đồng/m2 vòng sau trả giá 0 đồng hay đồng loạt bỏ về khi đang đấu giá.

Huyện Thanh Oai, Hà Nội tiếp tục tổ chức đấu giá đất đợt 3 tại thôn Văn Quán, xã Đỗ Động ngày 30/11. Các lô đất lên sàn đấu giá có diện tích nhỏ nhất hơn 85 m2 và lớn nhất hơn 135 m2. Giá khởi điểm từ 5,3 triệu đồng/m2, tương ứng tiền cọc 90,89 - 143,84 triệu đồng/ thửa. 22 lô đất trong phiên đấu giá có số hiệu từ 118 - 139 tại xã Đỗ Động, tổng diện tích là 2.209,06 m2.

Đến vòng thứ 8, khách hàng đồng loạt bỏ cuộc nên các lô đất đấu giá đều không thành công. Lúc này, giá cao nhất khoảng 70 triệu đồng/m2. Ban tổ chức phải hủy bỏ cuộc đấu giá này. Nhiều nhà đầu tư khác cũng cho biết, giá đấu trong phiên đấu giá sẽ khó có đột biến vì thị trường đất đấu giá hiện nay không sôi động như hồi tháng 8.

Trước đó, phiên đấu giá 58 thửa đất tại thôn Đông Lai, xã Quang Tiến, huyện Sóc Sơn diễn ra vào ngày 29/11. Các thửa đất có diện tích từ 90 – 224 m². Mức giá khởi điểm thấp chỉ 2.448.000/m². Cuộc đấu giá có 285 khách hàng với khoảng 1.000 hồ sơ tham gia, được tổ chức theo hình thức đấu tối đa 6 vòng bắt buộc, mỗi bước giá là 3 triệu đồng/m2.

Việc đấu giá đất diễn ra bình thường nhưng đến vòng đấu thứ 5, hơn 40 lô đất đã được một nhóm khách hàng trả tới mức giá rất cao, trong đó có ba lô được trả tới trên 30 tỷ đồng/m². Với diễn biến trên, phiên đấu giá này được cho là có dấu hiệu bị một nhóm khách hàng có hành vi "phá hoại".

Hiện tượng bất ổn trong các phiên đấu giá đất gần đây đang phản ánh thực trạng những cuộc đấu giá đất đang bị méo mó bởi một bộ phận đầu cơ thực hiện các hành vi bỏ cọc, thổi giá, khống giá…

Theo ông Nguyễn Thế Điệp, Phó Chủ tịch CLB Bất động sản Hà Nội, những hành vi trả giá cao rồi bỏ cuộc là dấu hiệu của việc đầu cơ, thổi giá. Dù việc công khai thông tin là biện pháp hữu hiệu song để ngăn chặn thì cần mạnh tay hơn.

"Việc công bố thông tin nếu như không có biện pháp nào đó mạnh hơn thì có lẽ chưa giải quyết được vấn đề. Trước mỗi cuộc đấu giá đất phải xem xét năng lực tài chính của các bên tham gia đấu giá, phải chứng minh nếu trúng đấu giá thì nguồn tiền ở đâu. Ngoài ra cần tính đến các công cụ thuế để ngăn chặn tình trạng bỏ cọc đấu giá đất” - ông Nguyễn Thế Điệp nêu ý kiến.

Luật sư Trương Thanh Đức, Giám đốc Công ty Luật ANVI, Trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam cho rằng: Trong Luật Đấu giá tài sản trước đây chưa sửa đổi thì phạt và bồi thường trách nhiệm chỉ gói gọn trong tiền cọc không có một chế tài kèm theo. Nếu làm đúng, xác định giá khởi điểm đúng thì điều này là chuẩn, đây cũng là chuẩn theo nguyên tắc quốc tế.

Tuy nhiên, ở Việt Nam có quá nhiều những biến số, ẩn số, bất thường cho nên vừa qua Quốc hội đã sửa Luật Đấu giá tài sản là ngoài việc mất tiền cọc còn có thể áp dụng một số chế tài khác như một thời gian sẽ ko được tham gia đấu thầu, đấu giá và một số hoạt động sẽ bị hạn chế.

“Những chế tài này thực sự chỉ có ý nghĩa với nhà đầu tư, tổ chức, doanh nghiệp khi thường xuyên tham gia hoạt động đấu thầu, đấu giá sẽ giảm uy tín, thương hiệu còn đối với người dân, cá nhân tham gia đấu giá đất như vừa được tổ chức ở Thanh Oai, Hoài Đức… gần như không có giá trị. Người dân tham gia đấu giá không nhiều, thậm chí muốn tham gia có thể nhờ một cá nhân khác đứng tên để tham gia các cuộc đấu giá khác” - luật sư Trương Thanh Đức nói.

VỤ TRẢ GIÁ 30 TỈ ĐỒNG/M2 ĐẤT RỒI BỎ CUỘC: LÀM GÌ ĐỂ 'BỊT' KẼ HỞ?

Sau vụ khách hàng trả giá 30 tỉ đồng/m2 rồi bỏ cuộc ở H.Sóc Sơn (Hà Nội), chính quyền sở tại nhìn nhận đã có kẽ hở trong quy định đấu giá đất. 'Làn sóng' bỏ cuộc này đã lan sang H.Thanh Oai, khiến 22 thửa đất không tìm được chủ.

Kẽ hở trong đấu giá đất ở Hà Nội

Theo một lãnh đạo H.Sóc Sơn, phiên đấu giá 58 thửa đất ở thôn Đông Lai (xã Quang Tiến, H.Sóc Sơn) diễn ra ngày 29.11 có 6 khách hàng trả giá cao bất thường, trong đó anh Phạm Ngọc T. (33 tuổi, ở H.Đông Anh, Hà Nội) trả giá 30 tỉ đồng/m2 cho 3 thửa đất rồi bỏ cuộc khi vừa hết 5 vòng đấu giá bắt buộc.

Hậu quả, phiên đấu giá chỉ có 22/58 thửa đất được đấu giá thành công với giá trúng thấp nhất là hơn 32 triệu đồng/m2; cao nhất hơn 50 triệu đồng/m2. 36 thửa bị 6 khách hàng trả giá cao bất thường rồi bỏ cuộc sẽ phải đấu giá lại.

Vị lãnh đạo này nhận định, các khách hàng đã "lợi dụng kẽ hở để phá buổi đấu giá". Cụ thể, khách hàng chỉ được công nhận trúng đấu giá đối với một thửa đất khi trải qua 5 vòng đấu giá bắt buộc. Nếu khách hàng là người duy nhất trả giá cao ở vòng đấu thứ 5 thì cũng không được công nhận mà bắt buộc phải tiếp tục tham dự ở vòng đấu thứ 6.

"Chúng tôi sẽ nghiên cứu quy định để bịt kẽ hở này. Có thể sẽ quy định khách hàng chỉ được trả mức giá tối đa tại mỗi vòng đấu gấp 2 lần bước giá bình thường", vị lãnh đạo cho biết thêm.

Còn tại H.Thanh Oai, phiên đấu giá 22 thửa đất tại xã Đỗ Động cũng thất bại sau 8 vòng đấu. Theo quy định, cuộc đấu giá phải qua tối thiểu 5 vòng bắt buộc, với bước giá 5 triệu đồng/m2. Ở vòng thứ 8, giá cao nhất được nhà đầu tư trả 70,3 triệu đồng/m2. Tuy nhiên, đến vòng thứ 9, khách hàng đồng loạt không trả giá tiếp dẫn đến phiên đấu không thành công.

Liên quan đến công tác tổ chức đấu giá đất trên địa bàn Hà Nội, Sở TN-MT cũng thừa nhận hiện chưa kiểm soát triệt để được tình trạng trả giá cao hơn thị trường rồi bỏ cọc để gây nhiễu loạn thị trường.

"Bịt" kẽ hở bằng cách nào?

Trao đổi với Thanh Niên, ông Nguyễn Văn Đính, Phó chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, cho biết theo quy định thì không thể cấm khách hàng trả giá cao rồi bỏ cuộc. Công tác đấu giá đất thời gian qua vẫn còn kẽ hở, tình trạng này xảy ra không chỉ ở Hà Nội.

Nêu giải pháp để "bịt" kẽ hở, ông Đính cho rằng, các địa phương cần thuê cơ quan chuyên môn xác định giá kỹ lưỡng. Khi đó, ai có nhu cầu thật sẽ tham gia đấu giá. "Hiện, mức tiền cọc chỉ là 20% giá trị thửa đất theo giá khởi điểm, trong khi giá khởi điểm thấp hơn khoảng 10 lần giá thị trường. Tiền cọc quá thấp nên khách hàng không ngần ngại bỏ cọc", ông Đính phân tích.

Tiếp đó, đơn vị tổ chức đấu giá cần đưa ra tiêu chuẩn để sàng lọc khách hàng có nhu cầu sử dụng với người đầu cơ, đưa ra quy định chứng minh năng lực tài chính…

Sau khi đấu giá thành công, cần có quy định về việc khách hàng cam kết đưa đất vào khai thác, sử dụng và không được chuyển nhượng trong một khoảng thời gian nhất định. "Nếu không xây dựng công trình thì sẽ chịu tác động của thuế bất động sản. Khi nhà nước có quy định chặt chẽ thì chắc chắn người tham gia đấu giá đất sẽ không dám làm bậy, không muốn làm bậy và không thể làm bậy", ông Đính bày tỏ.

Cùng chung quan điểm, chuyên gia pháp lý bất động sản Nguyễn Văn Đỉnh cho rằng, nguyên nhân khiến rất nhiều người tham gia đấu giá sẵn sàng trả giá cao bất chấp rồi chấp nhận mất tiền cọc là bởi giá khởi điểm để đấu giá theo bảng giá đất do địa phương đưa ra đang quá thấp.

Để chấn chỉnh tình trạng này, các địa phương cần thực hiện nghiêm quy định của luật Đất đai 2024 và chỉ đạo của Bộ TN-MT, sớm rà soát để điều chỉnh, cập nhật bảng giá đất, đảm bảo nguyên tắc thị trường. Khi giá khởi điểm trong đấu giá đất được kéo sát giá thị trường và tiền đặt cọc tăng theo thì các cuộc đấu giá sẽ trở nên chuyên nghiệp, lành mạnh hơn, thay vì tình trạng lộn xộn thời gian vừa qua.

LÀM RÕ VAI TRÒ CỦA CỰU BÍ THƯ TỈNH ỦY, CỰU CHỦ TỊCH UBND TỈNH LÂM ĐỒNG TRONG VỤ SÀI GÒN ĐẠI NINH

Ông Trần Đức Quận (cựu Bí thư Tỉnh ủy Lâm Đồng) và ông Trần Văn Hiệp (cựu Chủ tịch UBND tỉnh) bị cáo buộc tác động cấp dưới thay đổi người đại diện pháp luật Công ty Sài Gòn Đại Ninh, đồng thuận không cho dự án bị thu hồi, tạo điều kiện cho đại gia Nguyễn Cao Trí trục lợi.

Chỉ đạo thay người đại diện pháp luật sau khi nhận tiền 'lót tay'

Ban hành cáo trạng vụ án xảy ra tại Dự án Đại Ninh (Lâm Đồng), Viện KSND Tối cao truy tố bị can Nguyễn Cao Trí (Tổng giám đốc Công ty Sài Gòn Đại Ninh, Chủ tịch Công ty Đầu tư và Giáo dục Văn Lang) về tội “Đưa hối lộ”.

9 bị can còn lại là cựu cán bộ, lãnh đạo của Văn phòng Chính phủ, Thanh tra Chính phủ và Tỉnh ủy, UBND tỉnh Lâm Đồng, đối mặt cáo buộc "Nhận hối lộ" hoặc "Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ". Họ sẽ bị xét xử tại TAND Hà Nội trong thời gian tới.

Theo cáo buộc, quá trình thi công Dự án Đại Ninh có nhiều sai phạm nên năm 2020, Thanh tra Chính phủ ra kết luận thanh tra, kiến nghị chấm dứt hoạt động, thu hồi…

Bị can Nguyễn Cao Trí biết việc này đã “rải tiền” hối lộ các cựu quan chức để “đảo ngược tình thế”. Dự án sau đó được giãn tiến độ, tạo điều kiện cho Trí bán thu lời bất chính 2.700 tỷ đồng.

Quá trình đưa hối lộ, Nguyễn Cao Trí được ông Trần Văn Minh (cựu Phó Tổng Thanh tra Chính phủ) “chỉ điểm”.

Đầu tiên, Trí đưa cho bị can Trần Đức Quận (cựu Bí thư Tỉnh ủy Lâm Đồng); bị can Trần Văn Hiệp (cựu Chủ tịch UBND tỉnh) mỗi người 200 triệu đồng và đề xuất cả hai quan tâm, giúp đỡ.

Giữa tháng 12/2020, Sở Kế hoạch và Đầu tư báo cáo UBND tỉnh Lâm Đồng, xin ý kiến về việc Công ty Sài Gòn Đại Ninh đề nghị thay đổi người đại diện pháp luật từ bà Phan Thị Hoa sang ông Nguyễn Cao Trí. Do UBND tỉnh Lâm Đồng không giải quyết thủ tục trên nên đầu tháng 1/2021, ông Trí gọi điện nhờ ông Quận và ông Hiệp "tác động" Sở Kế hoạch và Đầu tư cho Sài Gòn Đại Ninh được thay đổi đăng ký kinh doanh.

Sau đó, ông Quận chỉ đạo ông Trần Văn Hiệp yêu cầu Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh - Bùi Sơn Điền thực hiện.

Ngoài ra, ông Quận còn chỉ đạo Phó chủ tịch UBND tỉnh - Đặng Trí Dũng (phụ trách Sở Kế hoạch và Đầu tư) "phê duyệt" thủ tục cho ông Trí.

Nhận chỉ đạo từ Bí thư Tỉnh ủy, ông Bùi Sơn Điền bảo cấp phó trình lại thủ tục. Đến ngày 28/1/2021, Sở Kế hoạch và Đầu tư cấp Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh, thay đổi người đại diện pháp luật cho Công ty Sài Gòn Đại Ninh.

Cáo trạng cho rằng, việc cấp giấy chứng nhận như trên là trái quy định của pháp luật và các văn bản của tỉnh Lâm Đồng.

Từ nội dung cáo trạng cho thấy, từ việc trên đã tạo tiền đề cơ sở cho Nguyễn Cao Trí thực hiện quá trình hối lộ một loạt cựu quan chức để "bẻ lái" kiến nghị thu hồi dự án của Thanh tra Chính phủ (Tiền Phong đã đưa tin).

Đáng chú ý, khi Thanh tra Chính phủ xác minh kiến nghị của doanh nghiệp, UBND tỉnh Lâm Đồng cũng đồng thuận với báo cáo theo hướng "thống nhất để dự án Đại Ninh không bị thu hồi".

Sau khi "kết luận thanh tra được sửa", UBND tỉnh Lâm Đồng hoàn thiện thủ tục chấp thuận gia hạn thời gian đưa đất vào sử dụng tại dự án Đại Ninh thêm 24 tháng. Ông Quận và ông Hiệp, hai lãnh đạo cao nhất Lâm Đồng còn giúp đỡ để ông Trí được hoàn thiện các thủ tục về xác định nghĩa vụ tài chính, tính giá đất, quy hoạch, xây dựng.

Trong cả quá trình giúp đỡ Nguyễn Cao Trí, cựu Bí thư Tỉnh ủy Trần Đức Quận đã nhận hối lộ tổng 2,1 tỷ đồng của ông Trí; cựu Chủ tịch UBND tỉnh Trần Văn Hiệp nhận tổng 4,2 tỷ đồng.

Viện KSND Tối cao nhận xét, hành vi của hai cựu lãnh đạo cao nhất của tỉnh Lâm Đồng là trái quy định pháp luật, giúp ông Nguyễn Cao Trí trục lợi.

Nguồn: Vietnamnet; CafeF; Thanh Niên; Tiền Phong