ƯƠM MẦM TIẾNG VIỆT Ở XỨ KIM CHI

10 năm sinh sống và làm việc tại Hàn Quốc, chị Lê Nguyễn Minh Phương - Chủ tịch Hội Người Việt Nam tại Hàn Quốc đã truyền cảm hứng và nuôi dưỡng tình yêu tiếng Việt qua các lớp học ngôn ngữ dành cho trẻ em đa văn hóa, góp phần ươm mầm và phát triển văn hóa Việt Nam tại xứ sở kim chi.

Chị Minh Phương kể, nhiều năm trước, việc duy trì dạy và học tiếng Việt cho con em gia đình đa văn hóa ở Hàn Quốc đã có nhiều khó khăn. Tuy nhiên cùng với sự thay đổi và những nhu cầu của thời đại mới, việc phát triển song ngữ Việt - Hàn cho trẻ em ngày càng được đề cao và trở thành một trong những mục tiêu mà bố mẹ đặt ra trong việc giáo dục con cái.

Sự phát triển mạnh mẽ của quan hệ hai nước Việt – Hàn đã giúp nâng tầm vị thế của tiếng Việt trở thành một ngôn ngữ được nhiều người quan tâm và theo học. Nhờ đó, nhiều gia đình đã có những sự thay đổi tích cực, quan tâm nhiều hơn đến việc dạy tiếng Việt, đến việc duy trì môi trường giao tiếp tiếng Việt ngay trong chính nhà mình.

Theo Chủ tịch Hội Người Việt Nam tại Hàn Quốc Nguyễn Minh Phương, hiện cộng đồng người Việt Nam tại Hàn Quốc đứng thứ hai trong số những cộng đồng người nước ngoài tại đây với khoảng 300.000 người, trong đó, số phụ nữ nhập tịch, kết hôn với người Hàn Quốc lên đến hơn 70.000 người. Các con em được sinh ra trong một gia đình đa văn hóa Việt - Hàn có cơ hội được tiếp xúc với 2 ngôn ngữ, 2 nền văn hóa...

Đây không chỉ là sự khác biệt mà còn là một lợi thế lớn. Giỏi tiếng Việt, thấm nhuần văn hóa Việt sẽ giúp các em có thêm nhiều cơ hội để phát huy các giá trị của bản thân, trở thành những công dân có nhiều đóng góp cho cả hai quê hương của mình. Tiếng Việt chính là sợi dây bền chặt, thiêng liêng giúp kết nối với cội nguồn dân tộc. Bên cạnh giữ gìn Tiếng Việt, lan tỏa Tiếng Việt cũng là việc làm rất cần thiết ở nước ngoài, bởi tiếng Việt còn là phương tiện góp phần truyền bá bản sắc văn hóa dân tộc tới bạn bè quốc tế.

"Tôi mong muốn qua việc học tiếng Việt, các con em sẽ không chỉ nắm vững ngôn ngữ mẹ đẻ mà còn hiểu thêm về văn hóa, lịch sử, và truyền thống của đất nước Việt Nam. Học tiếng Việt không chỉ giúp các em phát triển bản thân mà còn góp phần gắn kết tình thân hơn giữa các thành viên trong gia đình, giữa các gia đình Việt nơi xứ người và góp phần xây dựng cộng đồng người Việt Nam ở Hàn Quốc ngày một đoàn kết, vững mạnh và luôn hướng về quê hương, đất nước", chị nói.

Năm 2022, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ cũng đã ban hành Đề án “Ngày tôn vinh tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài”, Tổng hội người Việt Nam tại Hàn Quốc cùng các Chi hội người Việt Nam tại các địa phương đã phối hợp cùng nhau mở nhiều lớp tiếng Việt yêu thương. Mục đích là để các bé không chỉ nói được tiếng Việt mà còn hiểu hơn về văn hóa, về ẩm thực và về con người Việt Nam, qua đó, thêm yêu quê hương của bố mẹ mình.

Năm 2024, Tổng hội người Việt Nam tại Hàn Quốc nhận được sự quan tâm từ các cơ quan ban ngành với nhiều những đầu sách hay và bổ ích được đoàn công tác sang thăm Hàn Quốc trao tặng. Trong đó, là những cuốn sách hỗ trợ việc dạy và học tiếng Việt từ UBNNVNVNONN – Bộ Ngoại giao, từ UBND TP.HCM, từ TW MTTQ VN.

Tháng 5/2024, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Võ Văn Hoan cùng đoàn công tác đã gửi đến cộng đồng ở Hàn Quốc một món quà đầy ý nghĩa là tủ sách tiếng Việt. Đây không chỉ là nguồn động viên to lớn đối với cộng đồng người Việt Nam tại Hàn Quốc mà còn là sự chia sẻ về văn hóa, tri thức, và tình cảm gắn kết với quê hương, mang đến cho cộng đồng một phần của sự ấm áp và quan tâm từ quê nhà.

Hiện tại, chị Minh Phương vẫn đang chăm chỉ với công việc giảng dạy ngôn ngữ - đó chính là giảng dạy tiếng Hàn cho sinh viên Việt Nam và sinh viên quốc tế ở đại học. Ngoài ra, chị cũng thực hiện các bài giảng về Việt Nam, về ngôn ngữ và văn hóa Việt Nam cho sinh viên đại học và cho các chuyên gia nghiên cứu cũng như những người Hàn Quốc quan tâm đến Việt Nam.

Ngoài vai trò Chủ tịch Tổng hội người Việt Nam tại Hàn Quốc, chị Minh Phương đã bắt đầu phát triển một quỹ từ thiện mang tên Quỹ Cầu vồng từ đầu năm 2024. Quỹ đã thực hiện nhiều dự án thiết thực hướng đến phụ nữ và trẻ em, đặc biệt là những người phụ nữ đơn thân đang nuôi con mang hai dòng máu Việt – Hàn và những trẻ em sinh ra và lớn lên tại Hàn Quốc.

Chị cho biết, từ năm 2025, Quỹ Cầu vồng sẽ bắt đầu thêm một mô hình mới – đó là thực hiện các nhóm học tập đa ngôn ngữ Việt – Hàn – Anh và các lớp học nhạc cụ truyền thống Việt Nam dành cho đối tượng là các trẻ em gia đình đa văn hóa và con cái người Việt Nam đang sinh sống tại Hàn Quốc.

"Tôi tin rằng, bằng những cách tiếp cận sáng tạo hơn, thú vị hơn, chúng ta có thể gieo mầm tình yêu và nuôi dưỡng sự gắn kết giữa các thế hệ trẻ với quê hương của ông bà, cha mẹ mình, từ đó, tình yêu với tiếng Việt và Việt Nam trong các bé sẽ ngày càng sâu đậm hơn.

Tôi hy vọng mình có thể tiếp tục đóng góp một phần dù nhỏ bé vào việc ươm mầm và lan tỏa tình yêu với tiếng Việt, với văn hóa Việt Nam. Chỉ cần mỗi người cùng chung tay thì - cùng nhau – chúng ta có thể lan tỏa tình yêu với tiếng Việt. Cùng nhắc nhở nhau luôn hướng lòng về quê hương, gìn giữ và phát huy văn hóa Việt Nam để gìn giữ di sản quý báu này cho các thế hệ tương lai", chị chia sẻ.

NỖI LO MẤT TRỢ CẤP BẢO HIỂM Y TẾ TẠI MỸ

Ngày 20 tháng Giêng, 2025, Tổng thống đắc cử Donald Trump sẽ nhậm chức cho nhiệm kỳ thứ hai của ông; đồng thời lưỡng viện Quốc hội khoá mới cũng sẽ do Cộng hoà nắm thế đa số. Nhiều người Mỹ gốc Việt đang thụ hưởng chương trình mua bảo hiểm y tế Obamacare tỏ ra lo lắng về khả năng Quốc hội sẽ không gia hạn phạm vi bảo hiểm từ cuối năm tới (2025), trong khi khái niệm về một kế hoạch thay thế cho hệ thống chăm sóc sức khỏe giá cả phải chăng của Mỹ hiện vẫn chưa được đưa ra.

“Lo chứ, nếu có thay đổi thì mình phải lo chứ." Theo lời chị Tracy Trần, một cư dân ở Hampton, bang Virginia, bày tỏ với VOA. Tracy cho rằng nếu có sự thay đổi đối với chương trình Obamacare, thì sự thay đổi đó "chắc không tốt hơn”, chị nói, khi so sánh với những chương trình bản thân đang sử dụng trong một năm qua.

Là một nội trợ, chị Tracy chỉ có khả năng mua bảo hiểm sức khoẻ ở Marketplace, một thị trường bảo hiểm y tế được chính phủ Mỹ tài trợ thông qua Đạo luật Chăm sóc Giá cả phải chăng (Affordable Care Act - ACA), thường được gọi là Obamacare. Qua gần một năm sử dụng, chị Tracy cho biết hài lòng với chương trình bảo hiểm sức khoẻ hiện tại và không mong muốn có thay đổi nào.

Chị Thu Trần, một chuyên viên giúp hướng dẫn ghi danh bảo hiểm cho nhiều người Việt ở quận Fairfax, Virginia, nói với VOA rằng đối với nhiều người trong cộng đồng người Việt, đặc biệt là những người làm trong lĩnh vực nail, nhà hàng hay doanh nghiệp nhỏ, thì Obamacare là lựa chọn duy nhất mà họ có thể chi trả nếu muốn mua bảo hiểm sức khoẻ. Chương trình cũng giúp cho rất nhiều người được đi khám bệnh thường xuyên hơn sau nhiều năm họ không đến văn phòng bác sĩ.

“Nhiều người hoàn toàn không có bảo hiểm, mà không có bảo hiểm thì sẽ không đi bác sĩ khám bệnh phòng ngừa (preventive care). Chương trình này (Obamacare-Marketplace) mặc dù không phải thật tốt nhưng ít nhất nó cho người ta mỗi năm được đi khám bệnh phòng ngừa nên họ được thử máu, được biết có bệnh hay không. Nhiều người, như em trai tôi chẳng hạn, không mua bảo hiểm nên suốt mấy chục năm qua cũng không đi bác sĩ luôn vì quá mắc tiền. Nhiều người bị ung thư đến giai đoạn cuối mới phát hiện vì họ không đi khám bệnh thường xuyên”, chị Thu nói.

Nói về nỗi lo của những người dùng Obamacare, chuyên gia Jennifer Sullivan, Giám đốc Tiếp cận Bảo hiểm Y tế của Trung tâm Ngân sách và Ưu tiên Chính sách (CBPP), viện nghiên cứu chính sách phi đảng phái có trụ sở Washington DC, chuyên nghiên cứu và phân tích về ảnh hưởng của các chính sách liên bang lên người dân, đặc biệt là những người có thu nhập thấp, nói với VOA:

“Chắc chắn rồi, lo lắng về bất kỳ điều chưa biết nào luôn là điều tự nhiên. Tôi hiểu tại sao cộng đồng người Việt lại đặc biệt lo lắng. Obamacare hoặc Đạo luật Chăm sóc Giá cả phải chăng thực sự quan trọng đối với hàng triệu người Mỹ, nhưng đặc biệt là đối với nhiều người Mỹ gốc Á”.

Theo bà Sullivan, “Việc làm cho chi phí bảo hiểm trở nên hợp lý hơn rất nhiều đã giúp giảm tỷ lệ người không có bảo hiểm xuống mức mà chúng ta chưa từng thấy trước đây. Riêng về người Mỹ gốc Việt, tỷ lệ không có bảo hiểm đã giảm một phần trăm. Nghe có vẻ không nhiều, nhưng việc giảm tỷ lệ không có bảo hiểm là một công việc khó khăn. Mức giảm 1% đó là từ năm 2019 đến năm 2022, chỉ trong ba năm. Vì vậy, đây là những lợi ích lớn mà mọi người đang nhận được từ đạo luật ngay lúc này. Và chúng đặc biệt quan trọng đối với những người tự kinh doanh, các chủ doanh nghiệp nhỏ, những người không thường xuyên được tiếp cận với một hình thức bảo hiểm y tế khác. Họ chiếm hơn một phần tư tổng số người đăng ký trên Marketplace”.

Đạo luật Chăm sóc Giá cả phải chăng được ký thành luật vào năm 2010 và được thực hiện đầy đủ vào năm 2014. Hiện có hơn 20 triệu người Mỹ đang dựa vào thị trường bảo hiểm y tế tư nhân được chính phủ liên bang trợ cấp để chăm sóc sức khoẻ trong năm nay. Dẫn số liệu nghiên cứu của CBPP, bà Sullivan cho biết tỷ lệ phần trăm số người Mỹ gốc Á đăng ký Obamacare đã tăng 22% kể từ năm 2020.

“Có một triệu người Mỹ gốc Á, người Hawaii bản địa và người dân đảo Thái Bình Dương đăng ký (Obamacare) trong năm qua. Đây là một cộng đồng lớn đang nhận được rất nhiều sự trợ giúp từ Đạo luật (ACA)”, bà Sullivan nói thêm, và cho rằng chính các khoản tín dụng thuế bảo hiểm nâng cao là phần lớn lý do tại sao số lượng người đăng ký bảo hiểm Marketplace tăng lên rất nhiều trong bốn năm qua.

Chương trình trợ cấp thông qua tín dụng thuế nâng cao là kết quả của Đạo Luật Kế Hoạch Cứu trợ Hoa Kỳ năm 2021 của chính quyền Joe Biden và dự kiến sẽ hết hạn vào cuối năm 2025. Một báo cáo của CBPP vào tháng trước kêu gọi Quốc hội Hoa Kỳ gia hạn các khoản tín dụng thuế vào mùa Xuân năm 2025 để tránh tác động tiêu cực đến việc đăng ký trên Marketplace, vì các công ty bảo hiểm và cơ quan quản lý cần phải có khoảng thời gian cần thiết để cập nhật mức phí bảo hiểm cho năm tiếp theo.

“Nếu Quốc hội để cho các khoản tín dụng thuế nâng cao hết hạn, hầu như tất cả những người đăng ký Marketplace ở mọi tiểu bang sẽ phải đối mặt với chi phí bảo hiểm cao hơn đáng kể. Ước tính có khoảng 4 triệu người sẽ không có bảo hiểm”, báo cáo của CBPP cho biết.

Trong trường hợp đó, người Mỹ có thu nhập thấp vẫn sẽ nhận được hỗ trợ của liên bang, trong khi những người thuộc lớp trung lưu sẽ bị ảnh hưởng.

Với việc đảng Cộng hòa hiện giành được quyền kiểm soát cả lưỡng viện, rất có khả năng Quốc hội sẽ không bỏ phiếu gia hạn phạm vi bảo hiểm vào năm tới, theo dự đoán của nhiều chuyên gia y tế.

Chuyên gia Sullivan cho rằng đây sẽ là thiệt hại rất lớn cho người sử dụng bảo hiểm Marketplace so với những gì họ đang thụ hưởng hiện nay.

“Năm nay, khoản tiết kiệm thay đổi tùy theo thu nhập. Nếu bạn có thu nhập thấp hơn và đủ điều kiện thì sẽ được trợ giúp nhiều hơn. Nếu bạn có thu nhập cao hơn, bạn sẽ nhận được ít hơn một chút. Nhưng những người đăng ký trung bình tiết kiệm được hơn 700 đô la trong năm nay”, bà Sullivan nói thêm.

Đạo luật về bảo hiểm với giá cả phải chăng ngoài việc hỗ trợ cho người dân tiếp cận với bảo hiểm rẻ tiền hơn, nó còn bao gồm nhiều yếu tố khác như chương trình Medicaid mở rộng, hay các phụ lục như cấm các công ty bảo hiểm kỳ thị hay phân biệt người đang có tiền sử bệnh án, sinh viên, những người còn đang đi học được ở chung với bố mẹ được lo bảo hiểm cho tới 26 tuổi…, anh Trương Văn Đức, Trưởng nhóm Chuyên viên Tư vấn về Chăm sóc Y tế của Ủy ban Cứu người Vượt biển (BPSOS) tại Virginia, cho biết.

Là người đang tư vấn cho nhiều người Việt về cách thức lựa chọn Obamacare, anh Đức cho rằng nỗi lo của một số người Việt là có cơ sở. Tuy nhiên, anh cho rằng khả năng Obamacare bị huỷ bỏ hay thay thế là không đơn giản và đòi hỏi nhiều thời gian.

Tổng thống đắc cử Trump từng nói trong thời gian tranh cử, rằng ông có “khái niệm về các kế hoạch” thay thế Đạo luật Chăm sóc Giá cả phải chăng nhưng cho đến nay chúng vẫn chưa được tiết lộ.

Trong nhiệm kỳ trước đó, ông Trump ủng hộ Đạo luật Chăm sóc Sức khỏe Hoa Kỳ mà nếu thành luật, sẽ thay thế một phần ACA và bãi bỏ một số quy định. nỗ lực thông qua Đạo luật Chăm sóc Sức khỏe Hoa Kỳ thất bại tại Thượng viện vào năm 2017.

Các khoản trợ cấp đã giúp số người đăng ký Obamacare tăng gần gấp đôi trong giai đoạn 2020 – 2024 - một mức cao kỷ lục - theo thống kê công bố tháng Bảy, 2024, của cơ quan nghiên cứu độc lập KFF về các vấn đề chính sách y tế.

Văn phòng Ngân sách Quốc hội (CBO) báo cáo rằng tỷ lệ người không có bảo hiểm y tế đã đạt mức thấp nhất mọi thời đại là 7,2% vào năm 2023.

Tuy nhiên, ACA vẫn bị xem là một lựa chọn không hoàn hảo cho phạm vi bảo hiểm chăm sóc sức khỏe và là một trong những yếu tố chính dẫn đến các khoản nợ về y tế của người dân.

Trong năm 2025, Bộ Y tế Mỹ quy định giới hạn chi phí cá nhân phải trả cho một gói bảo hiểm Marketplace không được vượt quá 9.200 đô la cho một cá nhân và 18.400 đô la cho một gia đình. Theo đó, các công ty bảo hiểm không được phép đòi hỏi khách hàng phải chi trả quá các mức giới hạn này.

Các chuyên gia về chính sách Mỹ nhận định mặc dù hệ thống ACA không hoàn hảo, nó vẫn tốt hơn việc hàng triệu người Mỹ không có bảo hiểm y tế.

NỔ NHÀ MÁY SƠN, HAI THỰC TẬP SINH VIỆT BỊ THƯƠNG TẠI OSAKA, NHẬT BẢN

Theo phóng viên TTXVN tại Nhật Bản, một vụ nổ đã xảy ra tại nhà máy Maruyama Painting Industry ở Tonoshima, thành phố Kadoma, tỉnh Osaka vào khoảng 16h ngày 28/12 (giờ địa phương) làm 3 lao động bị bỏng nặng, trong đó có 2 thực tập sinh Việt Nam.

Ban Quản lý Lao động Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản đã liên hệ với thân nhân của lao động Việt Nam cũng như nghiệp đoàn quản lý tại Nhật Bản và công ty phái cử tại Việt Nam để tìm hiểu tình hình và hỗ trợ các vấn đề liên quan.

Theo sở cứu hỏa và cảnh sát, vụ cháy đã khiến một tòa nhà khung thép hai tầng rộng khoảng 300 mét vuông gần như bị thiêu rụi hoàn toàn. Nhà máy đang được vệ sinh toàn diện vào thời điểm đó và vẫn chưa xác định được nguyên nhân vụ nổ.

Theo cơ quan chức năng, hai người bị thương là lao động Việt Nam gồm N.C.A (sinh năm 2001) và Đ.V.V (sinh năm 2004) sang Nhật Bản làm việc theo chương trình thực tập sinh. Hiện tại, cả hai lao động Việt Nam đang trong tình trạng hôn mê, mất ý thức, trong đó một lao động bị bỏng độ 3, cấp độ nặng nhất.

Ông Phan Tiến Hoàng, Bí thư thứ nhất, Trưởng Ban Quản lý Lao động Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản, cho biết Ban Quản lý Lao động đã liên hệ với nghiệp đoàn quản lý tại Nhật Bản và công ty phái cử tại Việt Nam. Ban Quản lý Lao động, Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản cũng đã có văn bản chỉ đạo công ty phái cử Việt Nam phối hợp với nghiệp đoàn, làm việc với bệnh viện đang chữa trị cho lao động đề nghị tích cực điều trị đảm bảo tính mạng và sức khỏe cho hai thực tập sinh. Các bác sĩ cho biết do bệnh nhân bị bỏng toàn thân nên sẽ phải thực hiện việc phẫu thuật từng phần. Bệnh viện đang nỗ lực hết sức để chữa trị cho hai lao động Việt Nam.

Ban Quản lý Lao động đã liên lạc với đại diện gia đình hai thực tập sinh bị thương để thăm hỏi, động viên và giải đáp một số thắc mắc liên quan đến chữa trị và chế độ bảo hiểm

Nghiệp đoàn quản lý tại Nhật Bản cũng đã cử phiên dịch đến hỗ trợ người nhà lao động Việt Nam trao đổi với bệnh viện và công ty về tình hình của nạn nhân. Nghiệp đoàn cho biết sẽ cùng với đại diện gia đình của lao động làm việc về vấn đề bảo hiểm cho lao động gặp nạn.

Địa điểm xảy ra vụ nổ cách Ga Keihan Kadoma-shi khoảng 1 km về phía Nam, gần trung tâm mua sắm lớn "LaLaport Kadoma" và nút giao thông Kadoma trên Đường cao tốc Kinki. Theo trang thông tin điện tử của công ty, Maruyama Paint Industry có bốn nhà máy tại địa điểm này và xử lý sơn bên ngoài thiết bị điện và máy móc khoa học.

Nguồn: Thời Đại; VOA; Kenh14