Nghệ sĩ Việt trả giá vì vạ miệng

Mạng xã hội là cầu nối giữa nghệ sĩ và công chúng, nhưng cũng đòi hỏi nghệ sĩ có ứng xử chuẩn mực. Trước Nam Em, không ít nghệ sĩ mắc phải sai lầm khi vạ miệng trên không gian mạng.

Trả giá vì phát ngôn sai sự thật

Nguyễn Thị Lệ Nam Em bị Sở Thông tin và Truyền thông TP HCM phạt 37,5 triệu đồng vì ồn ào livestream những ngày qua. Quyết định được đưa ra hôm 1/3.

Trước đó, Nam Em liên tiếp tổ chức livestream gợi lại chuyện tình cảm ồn ào trong quá khứ, đề cập những góc khuất showbiz , có phát ngôn nhắc đến lãnh tụ, anh hùng dân tộc.

Những nội dung của Nam Em bị cơ quan chức năng đánh giá gây ồn ào mạng xã hội và tiêu cực. Cô cũng "động chạm", hướng dư luận xấu về một số nghệ sĩ thông qua cách gọi tắt.

Sở Thông tin và Truyền thông đề nghị Nam Em chấp hành đúng quy định trong bộ quy tắc ứng xử trên mạng xã hội và Quyết định số 3196/QĐ-BVHTTDL ngày 13/12/2021 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch về ban hành Quy tắc ứng xử của người hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật.

Trước Nam Em, không ít nghệ sĩ phải "trả giá" vì phát ngôn không đúng mực, thậm chí sai sự thật trên mạng xã hội. Đầu năm 2020, Sở Thông tin và truyền thông TP.HCM công bố mức phạt với ba nghệ sĩ Đàm Vĩnh Hưng , Ngô Thanh Vân, Cát Phượng do đưa tin sai về dịch bệnh. Thanh tra sở quyết định mỗi nghệ sĩ bị phạt 10 triệu đồng, mức phạt thấp nhất đối với hành vi nói trên.

Cụ thể, sai phạm là "cung cấp nội dung thông tin sai sự thật", bị phạt tiền từ 20-30 triệu đồng đối với tổ chức và từ 10-15 triệu đồng đối với cá nhân. Theo Sở Thông tin và truyền thông, các nghệ sĩ nhận mức phạt nhẹ nhất, 10 triệu đồng, vì thái độ hợp tác và cầu thị.

Trước đó, fanpage Đàm Vĩnh Hưng chia sẻ thông tin hai người Trung Quốc bị nhiễm virus corona đã chết tại Bệnh viện Chợ Rẫy. Còn nghệ sĩ Cát Phượng chia sẻ trên trang cá nhân: "Biết nói gì đây? Làm ơn nghĩ cho dân trước cũng là nghĩ cho chính bản thân mình. Dịch bệnh đã đến Q.1, rồi sẽ lan tràn đến Q.3, Q.5, Q.7..." (những thông tin này được xác định là sai lệch). Sau đó, nữ nghệ sĩ kêu gọi khán giả mua và dùng khẩu trang lọc khí thông minh thương hiệu A.

Diễn viên Ngô Thanh Vân loan tin về tình trạng hãng hàng không vẫn có chuyến bay từ Vũ Hán về Việt Nam giữa đại dịch trong khi trước đó Cục hàng không đã dừng cấp phép các chuyến bay từ Việt Nam đi Vũ Hán và ngược lại.

MC Trác Thúy Miêu bị phạt 7,5 triệu đồng theo quyết định của Sở Thông tin và Truyền thông TP HCM vì hành vi đăng tải thông tin trên mạng xã hội có nội dung sai phạm, gây ảnh hưởng tới công tác hỗ trợ phòng, chống dịch COVID-19.

Năm 2020, ca sĩ Duy Mạnh nộp phạt 7,5 triệu đồng do "phát ngôn không phù hợp thuần phong mỹ tục ", liên quan đến hành vi nói bậy, tục trên mạng.

NSƯT Đức Hải khiến khán giả thất vọng, ngỡ ngàng khi đăng tải bài viết công kích cá nhân, sử dụng một số từ ngữ tục tĩu. Sau bài đăng, nghệ sĩ này lập tức bị miễn nhiệm chức vụ Phó Hiệu trưởng Trường CĐ Văn hóa Nghệ thuật và Du lịch Sài Gòn.

Hệ lụy từ ứng xử xấu xí

Ngoài án phạt hành chính, hình tượng trong lòng công chúng bị ảnh hưởng là án phạt "nhớ đời" với nghệ sĩ có phát ngôn lệch chuẩn trên mạng xã hội.

GS.TS Từ Thị Loan, Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo, Viện Văn hóa nghệ thuật quốc gia Việt Nam cho rằng nghệ sĩ là đối tượng quan trọng trên không gian mạng.

"Nghệ sĩ là người nổi tiếng, có tầm ảnh hưởng. Mỗi phát ngôn, hình ảnh của họ tác động tới khán giả, đặc biệt là khán giả trẻ. Giới trẻ lại chiếm số đông người dùng trên mạng xã hội, có sự cởi mở, năng động, hướng ngoại", GS.TS Từ Thị Loan nêu.

Bà cho rằng thông qua mạng xã hội, nghệ sĩ có thể công bố, đưa tác phẩm của mình đến gần hơn với công chúng, những sản phẩm này nhanh chóng đáp ứng nhu cầu thưởng thức nghệ thuật không biên giới.

Tuy nhiên, một bộ phận người hoạt động nghệ thuật có ứng xử xấu xí trên không gian mạng như tranh cãi, đấu tố đồng nghiệp, quảng cáo sai sự thật nhằm thu lợi. Có những người ngày nào cũng đưa tin chuyện cá nhân, gia đình, yêu đương... thậm chí có người quay phim tận mặt người đã khuất để đăng lên mạng xã hội. Chuyên gia khẳng định đây là những hành động phản cảm nhằm mục đích câu khách.

Luật sư Trần Viết Hà (công ty luật Nam Sơn) nhấn mạnh về mặt bản chất, nghệ sĩ có tầm ảnh hưởng cũng là công dân nên đều phải tuân thủ theo Hiến pháp, pháp luật. Tuy nhiên, người nổi tiếng còn chịu sự điều chỉnh bộ quy tắc ứng xử của những người hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật.

"Trong trường hợp những người có tầm ảnh hưởng livestream đưa ra ngôn từ kích động bạo lực, gây chia rẽ trong xã hội, hướng đến việc chống đối chính quyền nhân dân, chống đối những người thi hành công vụ thì những người thực hiện phiên livestream đó sẽ bị truy cứu với tội gây rối trật tự nơi công cộng, theo điều 8 và điều 16 Luật An ninh mạng", luật sư nói.

Từ vụ cựu Á hậu Quế Vân thừa nhận mua giải: Có thể xử lý?

Theo luật sư, điều kiện cần là những bị hại chịu đứng ra tố cáo và chứng minh được việc mua bán giải hoa hậu.

Mới đây, cựu Á hậu Quế Vân tiết lộ từng mua giải á hậu một cuộc thi hoa hậu tổ chức tại Mỹ vào năm 2013 với giá 600 triệu đồng.

Quế Vân phân bua vì muốn trở lại showbiz sau khi lấy chồng, sinh con đã nghe lời xúi giục mua giải thưởng.

Trước đó, nhiều người đẹp khác cũng thừa nhận bản thân nhận được lời rao bán vương miện từ đơn vị tổ chức cuộc thi. Các mức giá được đưa ra phù hợp với các vị trí top 10, giải phụ, á hậu 1,2 và hoa hậu. Chỉ cần có tiền thì sẽ có vương miện.

Liên quan thông tin trên, nhiều bạn đọc thắc mắc rằng nếu xảy ra tại Việt Nam, liệu người bán giải và người mua giải cuộc thi hoa hậu có vi phạm pháp luật không?

Theo luật sư Phan Hòa Nhựt, Giám đốc Công ty Luật TNHH The Law, việc mua, bán giải hoa hậu thì Luật Hình sự chưa có quy định tội danh nào riêng nào cho hành vi này.

Về xử phạt hành chính, Điều 12 Nghị định 38/2021 có quy định về thi người đẹp người mẫu với mức phạt tiền từ 5 - 50 triệu đồng và các hình phạt bổ sung. Thực tế, quy định này cũng không có mô tả nào về việc mua bán giải. Tuy nhiên, nếu vận dụng tốt quy định này thì cũng có thể xử phạt vi phạm hành chính với hành vi mua, bán giải hoa hậu.

Cũng theo luật sư Phan Hoà Nhựt, chỉ xử lý vi phạm hình sự theo Điều 174 Bộ Luật Hình sự hiện hành về Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản với hành vi mua, bán giải hoa hậu khi các thí sinh trong cuộc thi chứng minh được cuộc thi đã tổ chức mua, bán giải.

"Lý do các thí sinh khác khi đăng ký tham gia cũng nộp lệ phí thi và mất thời gian, chi phí khác cho cuộc thi. Và khi giải hoa hậu đã ấn định cho người mua thì các thí sinh khác vô hình chung đã trở hành bị hại của một hành vi lừa đảo có tổ chức. Tuy nhiên, điều kiện cần là những bị hại chịu đứng ra tố cáo và chứng minh được việc mua bán giải hoa hậu" - luật sư Phan Hòa Nhựt nói.

6 triệu người Việt mắc bệnh hiếm

Việt Nam có khoảng 6 triệu người đang mắc bệnh hiếm, việc tiếp cận với liệu pháp điều trị còn chậm và gặp nhiều thách thức do giá thuốc đắt đỏ.

Bà Tống Thị Song Hương, Tổng thư ký Tổng hội Y học Việt Nam, cho biết thông tin trên ở tọa đàm Tăng cường quản lý bệnh hiếm tại Việt Nam nhân Ngày Quốc tế Bệnh hiếm 29/2. Các bệnh hiếm gặp tại Việt Nam chủ yếu là bệnh di truyền, ung thư, truyền nhiễm, ngộ độc hiếm gặp, thậm chí liên quan đến miễn dịch, bệnh vô căn...

Thế giới ghi nhận khoảng 6.000 căn bệnh hiếm, ảnh hưởng tới 300 triệu người, tương đương với tổng dân số Mỹ. Trong các bệnh hiếm này, 80% trường hợp nguyên nhân là do di truyền, trong đó chưa đến 200.000 người được chẩn đoán bệnh.

"Gánh nặng điều trị bệnh hiếm gấp 5-10 lần bệnh thông thường", bà Hương nói. Như ở Mỹ, một nghiên cứu năm 2019 cho thấy trong 15,5 triệu người mắc 379 loại bệnh hiếm, ghi nhận trên hệ thống thanh toán cho thấy chi phí 997 tỷ USD. Trong đó, chi phí y tế gồm nằm viện 32%, thuốc điều trị 18 %, còn lại là chi phí phi y tế (đi lại, ăn ở) và chi phí gián tiếp.

Còn Việt Nam ghi nhận khoảng 100 căn bệnh hiếm và 6 triệu người đang mắc các loại bệnh này. Trong đó 58% trường hợp là trẻ em, với 30% trẻ tử vong trước 5 tuổi do khó tiếp cận với liệu pháp điều trị. Một số ít bệnh hiếm dù có thuốc tiên tiến trên thế giới giúp điều trị được nguyên nhân cốt lõi gây bệnh là do di truyền nhưng chưa được phê duyệt sử dụng tại Việt Nam, hoặc đã có thuốc nhưng người bệnh khó tiếp cận do giá đắt, chưa được bảo hiểm y tế chi trả.

Đơn cử, bệnh teo cơ tủy sống ảnh hưởng các dây thần kinh vận động và hô hấp, nếu không được điều trị sớm trẻ sẽ dần mất đi khả năng vận động, nuốt và thở. Trẻ thường qua đời sớm trước hai tuổi vì suy hô hấp. Tuy nhiên, trẻ được truyền thuốc Zolgensma và đáp ứng tốt thì có thể ngồi dậy, bò, thậm chí đi lại.

Tuy nhiên Zolgensma là lọ thuốc đắt nhất thế giới, khoảng 50 tỷ đồng. Các nước muốn có được thuốc phải tham gia Chương trình mở rộng tiếp cận điều trị của hãng sản xuất thuốc tại Mỹ như một dạng "bốc thăm may mắn". Các bác sĩ cho hay tỷ lệ trúng thuốc rất hiếm, bởi mỗi năm, chương trình chỉ cấp 50 lọ nhưng có rất nhiều bệnh nhi ở các nước tham gia. Hiện, ba bệnh viện tại Việt Nam gồm Nhi trung ương, Nhi đồng 1, Nhi đồng 2 tham gia chương trình này. Mới đây, một bé trai mắc teo cơ tủy sống tại Bệnh viện Nhi đồng 1 may mắn "trúng thưởng" thuốc. Trước đó, 7 trẻ tại Bệnh viện Nhi Trung ương (Hà Nội) cũng may mắn có thuốc.

Một bệnh khác là Hemophilia, hiện mới 3.600 bệnh nhân tại Việt Nam được chẩn đoán và quản lý, chiếm khoảng 50% so với thực tế. TS.BS. Phù Chí Dũng, Giám đốc Bệnh viện Truyền máu Huyết học TP HCM, cho biết bệnh viện đã nhận thuốc Emicizumab kháng thể đặc hiệu kép qua Liên đoàn Hemophilia Thế giới từ nguồn hỗ trợ của hãng dược Roche. Tuy nhiên, hiện tại thuốc sắp hết visa, chương trình hỗ trợ có thể bị gián đoạn.

"Tôi đề xuất đẩy nhanh quá trình phê duyệt, cấp phép nhập khẩu để bệnh nhân có thể tiếp cận được thuốc, đặc biệt là thuốc hiếm", ông Dũng nói, thêm rằng thuốc hiếm cần được đưa vào danh mục bảo hiểm.

Còn bác sĩ Nguyễn Thị Mai, Giám đốc trung tâm Hemophilia, Viện Huyết học Truyền máu Trung ương, phản ánh các quy định tiếp cận viện trợ rất khó khăn. Mới đây Viện nhận được tiền từ nguồn viện trợ quốc tế nhưng phải trả lại do vướng mắc thủ tục. Vì vậy, bác sĩ đề xuất Chính phủ, Bộ Nội vụ, cải thiện quy định tiếp nhận viện trợ từ nước ngoài.

TS. Nguyễn Khánh Phương, Viện trưởng Chiến lược và Chính sách y tế, cho biết hiện 92/200 quốc gia có chính sách thuốc hiếm, nhằm tăng cường tiếp cận thuốc hiếm. Một số nước có quỹ chi trả cho thuốc hiếm như Hà Lan, Australia, Bỉ. Một số nước đưa vào luật, chính sách như Luật về thuốc mồ côi, luật về bệnh hiếm.

Bà Phương đề xuất cần xây dựng chính sách thuốc hiếm nhằm tăng tiếp cận thuốc như danh mục bệnh hiếm, hướng dẫn điều trị bệnh hiếm, đăng ký, cấp phép thuốc hiếm, quản lý bệnh nhân, cơ chế tài chính. Thuốc hiếm có tính chất đặc biệt và cho nhóm bệnh nhân đặc biệt nên tiêu chí phê duyệt thuốc hiếm trong chương trình thanh toán của chính phủ hoặc BHYT cũng cần cơ chế đặc biệt so với thuốc thông thường. "Cần nghiên cứu áp dụng thí điểm cơ chế, sáng kiến tài chính mới mở ra cơ hội tăng cường tiếp cận thuốc hiếm, chi phí cao", bà Phương nói.

Đại diện Bộ Y tế cho biết hiện đã xây dựng Danh mục thuốc thiếu, nguy cơ thiếu, trình Chính phủ, nhằm chủ động đảm bảo nguồn cung các thuốc này. "Cơ sở pháp lý đã đủ, tuy nhiên còn vướng về ngân sách, cơ chế thanh toán", đại diện Bộ Y tế nói .

Nữ sinh lớp 11 mất tích sau buổi đi chơi

Sau khi đi chơi, Nguyễn Thị Huyền D. (18 tuổi) không về nhà. Gia đình đang phối hợp với cơ quan chức năng ở Hà Tĩnh tìm kiếm.

Sáng nay (3/3), Công an xã Tân Lâm Hương (huyện Thạch Hà, Hà Tĩnh) phát thông báo tìm kiếm nữ sinh Nguyễn Thị Huyền D. (SN 2006, học sinh lớp 11, Trường Trung cấp nghề Hà Tĩnh) đã mất liên lạc với gia đình 3 ngày nay.

Theo gia đình, vào chiều 26/2, D. rời khỏi nhà đi chơi. Khi đi mang theo áo khoác đen, quần đen, mang ba lô màu trắng, đi dép màu nâu.

Bà Trần Thị Cảnh (mẹ em D.) cho biết, trước đó, cháu D. có xảy ra xích mích với gia đình về việc dùng điện thoại quá khuya, tuy nhiên những ngày sau vẫn cư xử bình thường.

“Đến chiều 1/3, sau khi đi chơi thì cháu không về, gia đình đã tìm kiếm, cầu cứu cơ quan chức năng nhưng vẫn chưa có thông tin gì về cháu. Hiện gia đình đang rất lo lắng, ai biết được cháu đang ở đâu xin vui lòng liên lạc theo số điện thoại 0913.943.699”, bà Cảnh thông tin thêm.

Nguồn: Soha; Kenh14; Vnexpress; Vietnamnet