Giá khí đốt tự nhiên ở châu Âu tăng vọt

(Ảnh minh họa).

Giá khí đốt tự nhiên ở Tây Âu đã tăng hơn 8% hôm 27/12, theo dữ liệu từ Sàn giao dịch liên lục địa London (ICE).

Chi phí khí đốt tương lai cho đợt giao hàng tháng 7 tại Cơ sở chuyển giao quyền sở hữu (TTF) ở Hà Lan đã tăng 8,4%, lên 429,8 USD/1.000 m3, tương đương 37,055 Euro/MWh theo giá hộ gia đình.

Thực tế tăng giá khí đốt tự nhiên nói trên diễn ra trong bối cảnh gia tăng căng thẳng ở Trung Đông, nhà cung cấp năng lượng quan trọng và là tuyến đường vận chuyển dầu thiết yếu. Đặc biệt, xung đột leo thang giữa Israel và Gaza có thể lan rộng ra toàn khu vực.

Trong khi đó, các cuộc không kích mới nhất do Mỹ thực hiện nhằm vào lực lượng Kata'ib Hezbollah ở Iraq, cùng với những cuộc tấn công mới của Houthi trên tuyến đường vận chuyển ở Biển Đỏ đã làm gia tăng lo ngại về sự ổn định của toàn khu vực.

Các tàu đi đến Địa Trung Hải qua kênh đào Suez vận chuyển hàng hóa qua Biển Đỏ đến châu Âu. Dữ liệu theo dõi tàu của Bloomberg cho thấy, một số tàu vận chuyển khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) gần đây đã bắt đầu thay đổi tuyến đường qua Biển Đỏ bằng những chuyến đi dài hơn vòng quanh khu vực.

Trong hai năm qua, kênh đào Suez đã trở thành huyết mạch vận chuyển LNG chính mà các nước châu Âu sử dụng để thay thế khí đốt qua đường ống của Nga. Năm nay, tầm quan trọng của tuyến đường này đã tăng lên do phải đảm nhận khối lượng hàng hóa vận chuyển qua kênh đào Panama, khi các tàu chở hàng hóa đến các nước Đông Nam Á hiện nay thường buộc phải đi qua kênh đào Suez.

Nguy cơ của châu Âu khi Biển Đỏ “dậy sóng” vì Houthi

Để đáp lại sự hỗ trợ của phương Tây dành cho Israel, lực lượng Houthi ở Yemen đã nhắm mục tiêu vào các tàu mà họ cho là của châu Âu và/hoặc Mỹ.

Nền kinh tế châu Âu phải đối mặt với những thách thức nghiêm trọng vào năm 2023, với lạm phát cao, lãi suất tăng và suy thoái kinh tế cũng như giá khí đốt và điện cao do cuộc khủng hoảng năng lượng theo sau xung đột Nga-Ukraine.

Mặc dù càng về cuối năm, tỉ lệ lạm phát ở Khu vực đồng tiền chung châu Âu (Eurozone) càng giảm về gần hơn với mức mục tiêu 2% của Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB), nhưng các biện pháp được thực hiện đã khiến nền kinh tế trì trệ và nhu cầu giảm mạnh ở châu Âu.

Tệ hơn, các cuộc tấn công trên các tuyến đường vận chuyển ở Biển Đỏ – tuyến hàng hải quan trọng chiếm 12% thương mại thế giới – có thể đảo ngược những nỗ lực gần đây nhằm kiềm chế lạm phát ở châu Âu, các chuyên gia kinh tế cảnh báo.

Rõ ràng để đáp lại sự hỗ trợ của phương Tây dành cho Israel, lực lượng Houthi ở Yemen đã nhắm mục tiêu vào các tàu mà họ cho là của châu Âu và/hoặc Mỹ, với vụ mới nhất xảy ra vào ngày 26/12.

Trong hơn một tháng nay, hơn 200 tàu đã báo cáo sự cố, với khoảng 180 tàu buộc phải thay đổi hướng đi, theo ông Gokcay Balci, Phó Giáo sư về hậu cần và chuỗi cung ứng tại Đại học Bradford (Anh). Việc các tàu phải chuyển hướng ra khỏi Biển Đỏ và Kênh Suez dẫn đến thời gian vận chuyển tăng lên đáng kể.

Các nhà kinh tế hiện lo ngại rằng các cuộc tấn công có thể gây ra sự hỗn loạn tài chính trong dài hạn, tờ The Times của Anh đưa tin hôm 26/12, trong bối cảnh thị trường toàn cầu đã chứng kiến giá dầu tăng đột biến trong tuần lễ Giáng sinh.

“Nguy cơ xảy ra một đợt lạm phát do chi phí đẩy mới đã tăng lên đáng kể”, ông Maartje Wijffelaars, chuyên gia cấp cao tại Rabobank – công ty dịch vụ tài chính và ngân hàng đa quốc gia của Hà Lan, cảnh báo về tác động tiềm tàng đối với Khu vực đồng Euro.

Ở Vương quốc Anh, bà Sarah Breeden, Phó Thống đốc phụ trách ổn định tài chính tại Ngân hàng Trung ương Anh (BOE), đã đưa ra cảnh báo tương tự, nói rằng BOE đã tính các cuộc tấn công vào dự báo kinh tế của mình.

“Đây là một tình huống bất ổn chỉ vừa mới xuất hiện, nhưng chúng tôi đã nhấn mạnh và đưa vào các dự báo mới nhất của mình những rủi ro lạm phát tăng cao từ những diễn biến ở Trung Đông”, bà Breeden cho biết.

Các cuộc tấn công của Houthi là một trong những cuộc khủng hoảng quốc tế mới nhất có liên quan tới làn sóng xung đột mới nhất đang diễn ra giữa Israel và phong trào Hồi giáo Hamas của Palestine ở Dải Gaza.

Các nhà lãnh đạo châu Âu đã phải vật lộn để đưa ra phản ứng phối hợp trước các cuộc tấn công, với việc nhiều quốc gia thành viên EU đã rút khỏi lực lượng đặc nhiệm hàng hải chung gần đây nhằm ngăn chặn Houthi trước khi lực lượng này kịp hành động.

Những nỗ lực khác nhằm tập hợp sức mạnh tập thể của EU nhằm chống lại những kẻ khủng bố cũng đã thất bại, khi Tây Ban Nha công khai bày tỏ nghi ngờ rằng vấn đề này có thể được giải quyết bằng Chiến dịch Atalanta, lực lượng chống cướp biển của khối ở Somalia.

Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez cho biết lực lượng này “không có đặc điểm cũng như bản chất cần thiết cho Biển Đỏ”. Ông nói: “Chúng tôi sẵn sàng và cởi mở xem xét hoạt động chống cướp biển như vậy, nhưng không nằm trong khuôn khổ Chiến dịch Atalanta”

Romania và Bulgaria gia nhập Schengen bằng đường hàng không và đường biển

(Ảnh minh họa).

Romania và Bulgaria sẽ tham gia Schengen, vùng phi biên giới của châu Âu, bằng đường hàng không và đường biển bắt đầu từ tháng Ba tới, các quan chức từ hai nước công bố.

Áo đã phản đối việc mở rộng vùng Schengen do sợ sẽ phát sinh nhập cư bất hợp pháp nhiều hơn, nhưng sau đó đã đồng ý hai quốc gia Balkan gia nhập khu vực theo từng giai đoạn.

Các cuộc thương thảo sẽ tiếp tục diễn ra vào năm tới đối với việc mở đường biên giới trên bộ.

Hiện có 27 quốc gia trong khối Schengen, cho phép 400 triệu người di chuyển tự do giữa các nước.

Romania và Bulgaria gia nhập EU vào năm 2007 và đã cố gắng xin vào Schengen từ hơn 10 năm qua.

Với việc hai nước này gia nhập hoàn toàn, Ireland và Cyprus sẽ trở thành những nước EU duy nhất còn đứng ngoài khối Schengen.

Bộ Nội vụ Romania trong thông cáo ra cuối ngày thứ Tư, nói rằng thỏa thuận đã đạt được vào ngày 23/12/2023.

Thủ tướng Marcel Ciolacu nói trên Facebook: "Sau 13 năm, cuối cùng Romania sẽ tham gia Schengen! Chúng tôi có thỏa thuận chính trị về việc này!"

Thủ tướng Bulgaria Nikolai Denkov cũng xác nhận thỏa thuận tại một cuộc họp chính phủ cuối năm.

Các quan chức Áo chỉ nói rằng các cuộc đàm phán đang tiếp tục.

Vienna phủ quyết việc mở rộng Schengen vào năm 2022 nhưng đầu tháng này đã nới lỏng quan điểm, đưa ra ý tưởng "Schengen trên không" như tiền thân cho việc mở biên giới đường bộ.

Áo nói rằng họ đã sẵn sàng cho phép nới lỏng các quy tắc đi lại bằng đường hàng không cho hai nước nếu Brussels thực hiện các bước để tăng cường biên giới giữa EU với thế giới bên ngoài.

Đảng Nhân dân cầm quyền của Áo đã chủ trương đường lối cứng rắn đối với nhập cư, do chịu áp lực từ Đảng Tự do cực hữu, là đảng phái hiện đang dẫn điểm trong các cuộc thăm dò dư luận.

Hungary tiết lộ tin buồn đối với Ukraine

Bộ trưởng Ngoại giao Hungary tuyên bố, Budapest sẽ không thay đổi quan điểm của mình liên quan đến cuộc xung đột tại Ukraine.

Hungary và Ukraine đang chuẩn bị cho cuộc gặp giữa Tổng thống Volodymyr Zelensky và Thủ tướng Viktor Orban. Cuộc gặp này có vai trò đặc biệt quan trọng trong bối cảnh mối quan hệ giữa hai nước đang ngày càng xấu đi và những phản đối gay gắt của Hungary với việc gia nhập Liên minh châu Âu (EU)của Ukraine.

Theo hãng tin Tass, Ngoại trưởng Hungary Peter Szijjarto đã có cuộc điện đàm với Chánh văn phòng Tổng thống Ukraine Andrey Yermak để thảo luận quan hệ giữa hai nước và nỗ lực tổ chức một cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo trong thời gian tới.

Trong cuộc điện đàm, Ngoại trưởng Szijjarto và Chánh văn phòng Yermak đã nhất trí tổ chức cuộc đối thoại trực tiếp vào tháng 1/2024.

Tuy nhiên, ông Szijjarto tuyên bố rằng Budapest sẽ không thay đổi quan điểm của mình liên quan đến các sự kiện ở Ukraine.

"Hôm nay chúng tôi đã có cuộc điện đàm với Chánh văn phòng Tổng thống Ukraine Andrey Yermak. Việc duy trì đối thoại cấp cao giữa hai nước là rất quan trọng. Tuy nhiên, chúng tôi sẽ không thay đổi quan điểm ủng hộ gìn giữ hòa bình. Chúng tôi dự định có cuộc gặp trực tiếp vào tháng 1/2024 để thảo luận về các vấn đề song phương cấp bách nhất" – Ngoại trưởng Szijjarto cho biết.

Không giống như phần lớn các nước EU, Hungary từ chối viện trợ vũ khí cho Ukraine ngay từ khi chiến sự bùng phát và ủng hộ việc giải quyết cuộc xung đột thông qua các biện pháp ngoại giao.

Đầu tháng này, Hungary là quốc gia phản đối các cuộc đàm phán gia nhập với Ukraine. Lãnh đạo khối EU đã bỏ qua sự phản đối của Hungary bằng cách yêu cầu thủ tướng nước này rời khỏi phòng khi quyết định được đưa ra.

Tuy nhiên, giới chức EU không thể ngăn được sự phản đối của Thủ tướng Orban trong việc chặn khoản viện trợ lên tới 50 tỷ euro của EU cho Ukraine, sau khi các nhà lãnh đạo khối này đồng ý mở các cuộc đàm phán với Kiev về tư cách thành viên. Do đó, EU sẽ buộc phải xem xét lại vấn đề này vào ngày 1/2/2024.

Nước châu Âu 3 lần chọc giận Nga nhận tin xấu: Siêu vũ khí tầm bắn 70km sắp áp sát, căng thẳng đỉnh điểm

(Ảnh minh họa).

Sau cảnh báo đanh thép của Tổng thống Vladimir Putin, Nga đã một lần nữa gửi thông điệp tới nước đang có nhiều động thái làm leo thang căng thẳng với Moscow.

Nga sắp triển khai vũ khí tới sát Phần Lan

Hãng tin Euractiv (Bỉ) đưa tin, ông Sergei Chemezov - người đứng đầu tập đoàn quốc phòng nhà nước Rostec của Nga ngày 27/12 cho biết, Moscow sẽ sớm triển khai các hệ thống pháo mới nhất tới Quân khu phía bắc, giáp ranh Phần Lan và Na Uy – hai quốc gia có những động thái gần đây làm gia tăng căng thẳng với Nga.

Trả lời phỏng vấn hãng thông tấn RIA Novosti, ông Chemezov thông báo quá trình thử nghiệm đối với các hệ thống pháo tự hành Coalition-SV đã hoàn tất và quá trình sản xuất hàng loạt đã bắt đầu. Lô thí điểm đầu tiên sẽ được bàn giao vào cuối năm 2023.

"Các hệ thống pháo Coalition-SV sẽ sớm có mặt ở đó (Quân khu phía bắc)" – Ông Chemezov nói, nhấn mạnh rằng loại pháo này mang tới lợi thế so với các mẫu pháo của phương Tây về tầm bắn.

Trước đó, vào năm 2021, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã ký sắc lệnh nâng cấp Hạm đội phương Bắc của Nga thành Quân khu phía Bắc, sáp nhập vào đó cả khu vực Murmansk – nơi có chung biên giới với Phần Lan và Na Uy.

Pháo tự hành Coalition-SV có tầm bắn lên tới 70km, trang bị pháo 2A88 cỡ nòng 152mm. Bên cạnh đó, mẫu pháo này còn được trang bị các hệ thống ngắm mục tiêu và điều hướng vũ khí hiện đại, có độ tự động hóa cao.

Theo Militaryleak, một trong những đặc điểm nổi bật nhất của Coalition-SV là tốc độ bắn phi thường, vượt quá 10 phát mỗi phút. Tối đa có thể bắn tới 16 phát/ phút - một kỷ lục đối với pháo tự hành do Nga chế tạo.

Đáng lưu ý, động thái này của Nga diễn ra sau khi Phần Lan quyết định đóng cửa toàn bộ biên giới trên bộ với Nga (thời hạn kéo dài tới ngày 14/1/2024), trong khi Na Uy đang cân nhắc quyết định tương tự và đã triển khai các vật cản xe tăng bằng bê tông, còn gọi là "răng rồng" ở cửa khẩu Narva giáp biên giới Nga.

Cả hai nước đều cáo buộc Nga "vũ khí hóa" dòng người di cư nhằm gây ra cuộc khủng hoảng ở châu Âu, dù Moscow đã lên tiếng phủ nhận.

Riêng Phần Lan trong năm nay đã ít nhất 3 lần có động thái làm leo thang căng thẳng với Nga. Quốc gia Bắc Âu đã chính thức trở thành thành viên NATO vào tháng 4 năm nay để đáp trả việc Nga đưa quân tới Ukraine đầu năm 2022, bất chấp Moscow nhiều lần cảnh báo.

Đỉnh điểm căng thẳng giữa hai phía gần đây là khi Phần Lan quyết định ký kết thỏa thuận quốc phòng với Mỹ, trong đó cho phép Washington tiếp cận rộng rãi khu vực lân cận biên giới Phần Lan - Nga.

Với thỏa thuận này, quân đội Mỹ có quyền tiếp cận 15 khu quân sự của Phần Lan mà không bị cản trở, và có thể lưu trữ tại đó các thiết bị quân sự, cũng như đạn dược.

Hôm 19/12, Nga đã triệu Đại sứ Phần Lan để phản đối thỏa thuận quốc phòng với Mỹ. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova nhấn mạnh: "Biến một khu vực có quan hệ láng giềng tốt thành một khu vực có thể xảy ra đối đầu - trách nhiệm này hoàn toàn thuộc về Phần Lan.

Moscow sẽ không để yên việc NATO tăng cường tiềm lực quân sự ở biên giới Nga, đe dọa an ninh Liên bang Nga và sẽ thực hiện các biện pháp cần thiết để chống lại quyết định gây hấn của Phần Lan, cũng như của đồng minh NATO".

Trước đó 2 ngày, phát biểu trên Đài truyền hình nhà nước Nga Russia 1, Tổng thống Vladimir Putin cảnh báo, "sẽ có vấn đề" với nước láng giềng Phần Lan sau động thái gây căng thẳng.

Ông Putin đồng thời tuyên bố tái thành lập quân khu Leningrad (với quân số trước khi giải thể năm 2010 là 28.700 người), phạm vi phụ trách sẽ bao trùm St. Petersburg, Leningrad và các khu vực lân cận.

"Chúng tôi (Nga và Phần Lan) từng có mối quan hệ tốt đẹp, thân mật nhất. Đã từng không có vấn đề gì nhưng giờ sẽ có, bởi chúng tôi sẽ thành lập quân khu Leningrad, và chắc chắn sẽ tập kết các đơn vị quân đội ở đó" – Nhà lãnh đạo Nga nói.

Hiện tại, với việc đưa các hệ thống pháo tối tân Coalition-SV tới sát Phần Lan, Moscow một lần nữa gửi đi thông điệp cảnh báo mạnh mẽ của mình tới quốc gia Bắc Âu.

Phần Lan sẽ 'hứng chịu đầu tiên' nếu Nga-NATO leo thang

Cũng trong ngày 27/12, RIA Novosti dẫn lời một nhà ngoại giao cấp cao của Nga cho biết, Phần Lan sẽ là quốc gia đầu tiên chịu thiệt hại trong trường hợp căng thẳng giữa Nga và NATO leo thang, do quốc gia này nằm gần Nga.

"Họ đã sống một cách bình lặng và hòa bình, sau đó đột nhiên đứng giữa Nga – NATO với tư cách là thành viên của liên minh đó… Trong trường hợp có sự leo thang nào đó, họ sẽ là những người đầu tiên chịu thiệt hại" – Ông Mikhail Ulyanov, đại diện thường trực của Nga tại tổ chức quốc tế ở Vienna (Áo) cho hay.

Tờ Politico nhận định, việc Phần Lan ký kết thỏa thuận quốc phòng với Mỹ cho thấy các nước Bắc Âu đang gấp rút trú ẩn dưới chiếc ô an ninh của Washington.

Lập trường trung lập trước đây của Helsinki đã chấm dứt hoàn toàn khi xe tăng Nga tiến vào Ukraine tháng 2/2022. Bên cạnh đó, việc Tổng thống Putin tuyên bố Nga sẽ khôi phục Quân khu Leningrad đã tạo động lực mới để Phần Lan cho phép Mỹ đóng quân trên lãnh thổ của mình.

"Động lực chính cho tất cả các thỏa thuận này là cuộc chiến của Nga, những lo ngại về an ninh châu Âu và việc cần có thêm lực lượng Mỹ ở phía đông, đặc biệt là trong trường hợp của Phần Lan" – Ông Max Bergmann, Giám đốc Chương trình Châu Âu, Nga và Á-Âu tại Trung tâm Nghiên cứu Châu Âu nhận định.

Washington cũng đã ký thỏa thuận tương tự với Iceland và Na Uy trong những năm trước, cho phép quân đội Mỹ có cơ sở pháp lý để đóng quân ở tất cả các quốc gia thuộc khu vực Bắc Âu.

Nguồn: VTV; Người Đưa Tin; BBC; Kinh tế & Đô thị; Soha