- Thời sự
.jpg)
Nhiều quốc gia châu Âu đang phải vật lộn với những đám cháy rừng nghiêm trọng nhất nhiều thập kỷ trong bối cảnh nắng nóng cực đoan.
Ngày 10-8 (giờ địa phương), lực lượng cứu hỏa ở miền Nam nước Pháp cảnh báo, một đám cháy lan rộng trên diện tích lớn hơn thủ đô Paris có thể bùng phát trở lại khi khu vực này tiếp tục phải đối mặt với đợt nắng nóng thiêu đốt.
Vụ cháy đã tàn phá một khu vực rộng lớn ở tỉnh Aude, khiến một người thiệt mạng và nhiều trường hợp bị thương. Theo nhà chức trách, tình trạng gió khô nóng và làn sóng nhiệt sẽ khiến lực lượng cứu hỏa gặp nhiều nguy hiểm hơn trong quá trình làm nhiệm vụ.
Giới chức Aude nhận định có thể phải phát cảnh báo đỏ về đợt nắng nóng cực đoan. Trước đó, cơ quan cứu hỏa khu vực thông báo, đám cháy không tiếp tục lan rộng nhưng vẫn đang bùng phát trên diện tích 16.000 héc ta và sẽ không thể được kiểm soát được cho đến tối 10-8.
Theo cơ quan thời tiết quốc gia Meteo France, nhiệt độ vào cuối tuần dự kiến sẽ lên tới 40 độ C ở một số khu vực, trong khi ngày 11-8 được dự báo là ngày nóng nhất trên phạm vi toàn quốc.
Tại Saint-Laurent-de-la-Cabrerisse, một phụ nữ 65 tuổi được phát hiện đã thiệt mạng tại nhà riêng chìm trong biển lửa. Chính quyền cũng xác nhận, một cư dân bị bỏng nặng và 4 người bị thương nhẹ, trong khi 19 lính cứu hỏa bị thương. Khi đến thăm khu vực này hồi tuần trước, Thủ tướng Pháp Francois Bayrou đã đánh giá vụ cháy rừng là thảm họa ở quy mô chưa từng có, liên quan đến hiện tượng nóng lên toàn cầu và tình trạng hạn hán.
Cháy rừng cũng hoành hành tại nhiều quốc gia châu Âu khác do ảnh hưởng của những đợt nắng nóng mùa hè ngày càng gia tăng. Lực lượng cứu hỏa Italia đã dập tắt đám cháy rừng trên núi Vesuvius hôm 10-8, đồng thời, đóng mọi tuyến đường bộ dẫn tới một ngọn núi lửa gần thành phố Naples.
Cơ quan cứu hỏa quốc gia Italia đã điều động 12 đội cứu hỏa trên mặt đất và 6 máy bay tham gia nỗ lực dập tắt đám cháy lan rộng khắp công viên quốc gia ở miền Nam kể ngày 9-8.
Tại Hy Lạp, các lực lượng cứu hộ đã kiểm soát được nhiều đám cháy rừng trong các ngày 9 và 10-8. Tuy nhiên, các vụ cháy mới vẫn có nguy cơ xảy ra do tình trạng hạn hán kéo dài và gió lớn.
Khu vực phía Đông Nam thành phố Athens chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, với gần 1.600 héc ta đất nông nghiệp, rừng… đã bị phá hủy. Người dân tại nhiều ngôi làng đã được sơ tán như một biện pháp phòng ngừa, trong khi lực lượng cứu hộ đã giải cứu khoảng 400 trường hợp.
Sau hàng chục năm triển khai, các vùng LEZ ở châu Âu không chỉ giảm ô nhiễm mà còn khuyến khích người dân đổi sang phương tiện sạch.
Tuần vừa qua, TP HCM đề xuất lên kế hoạch thiết lập Vùng phát thải thấp (Low-emission zone - LEZ) từ năm 2026, qua việc hạn chế xe máy, ôtô xăng dầu cũ không đạt chuẩn khí thải vào khu vực trung tâm. Lộ trình dự kiến kéo dài nhiều giai đoạn, từ việc siết xe kinh doanh dịch vụ không đạt chuẩn khí thải Euro 2-4, đến mở rộng LEZ sang toàn bộ vành đai 1, và nâng tiêu chuẩn khí thải sau năm 2032. Cùng với hệ thống camera giám sát, các chính sách hỗ trợ chuyển đổi sang phương tiện xanh cũng được đưa vào đề án nói trên.
Trên thế giới, nhiều quốc gia đã áp dụng mô hình tương tự từ hàng chục năm trước, giúp cải thiện đáng kể chất lượng không khí và thay đổi thói quen di chuyển của người dân. Đặc biệt là tại châu Âu, khi LEZ đã xuất hiện từ đầu những năm 2000 và đến nay phủ khắp hơn 300 thành phố.
Châu Âu đã triển khai LEZ như thế nào?
LEZ bắt đầu được triển khai tại Đức, sau đó mở rộng sang Anh, Pháp, Hà Lan, Ý và nhiều quốc gia khác tại châu Âu. Mỗi nước áp dụng tiêu chuẩn khí thải riêng, thường dựa trên chuẩn Euro, kết hợp biển báo hoặc nhãn nhận dạng phương tiện. Quá trình triển khai thường gồm giai đoạn cảnh báo, sau đó áp dụng phạt đối với các phương tiện không đạt chuẩn khí thải khi đi vào LEZ. Nhiều nơi mở rộng dần phạm vi và siết chuẩn theo thời gian, hướng tới mục tiêu giảm ô nhiễm và khuyến khích chuyển đổi sang phương tiện sạch.
Theo các báo cáo, việc triển khai LEZ đã mang lại những thay đổi tích cực ở nhiều quốc gia châu Âu. Tại Anh, đặc biệt ở London, nồng độ NO2 giảm trung bình 27% trên toàn London, và giảm đến 54% tại một số khu vực trung tâm, đồng thời số xe đáp ứng tiêu chuẩn khí thải cao tăng nhanh, theo số liệu của Transport for London năm 2023. Ở Pháp, Paris ghi nhận nồng độ bụi mịn PM25 giảm khoảng 35%, NO2 giảm 7%, CO2 giảm khoảng 0,4%, theo số liệu của TomTom Traffic Index năm 2022.
Bên cạnh đó, báo cáo của Cơ quan Môi trường Liên bang Đức (Umweltbundesamt) cho thấy sau khi áp dụng Umweltzone ở các thành phố như Berlin, Stuttgart hay Munich, nồng độ NO2 trung bình tại các tuyến đường chính giảm khoảng 10–20%, và chỉ sau vài năm áp dụng, phần lớn xe lưu thông đạt chuẩn Euro 4 trở lên. Tại Hà Lan, theo báo cáo của Rijkswaterstaat vào 2023, các đô thị áp dụng Green Zone và Blue Zone ghi nhận mức giảm NO2 khoảng 20%, đồng thời thúc đẩy quá trình thay thế xe tải, xe buýt cũ bằng phương tiện chạy điện hoặc khí CNG.
Anh
London là một trong những thành phố nổi trội trong vấn đề hạn chế phương tiện gây ô nhiễm khi áp dụng Vùng siêu phát thải thấp (Ultra low-emission zone - ULEZ), yêu cầu xe xăng phải đạt chuẩn Euro 4, xe diesel là Euro 6, nếu không sẽ bị thu phí 12,5 bảng (khoảng 450.000 đồng) mỗi ngày. Nếu không trả mức phí này, tài xế sẽ bị phạt 180 bảng (khoảng 6,4 triệu đồng).
Ngoài London, thành phố Oxford "mạnh tay" hơn khi từ 2022 đã đưa vào vận hành Vùng phát thải bằng không (Zero emission zone - ZEZ), cấm hoàn toàn xe không phải điện vào trung tâm từ 7-19h, nếu không tài xế phải trả 2-10 bảng/ngày tùy mức độ khí thải của phương tiện, và mức phí này đã tăng gấp đôi vào tháng 8/2025.
Pháp
Tại Pháp, Paris là thành phố đi đầu với vùng phát thải thấp bao phủ hầu hết khu vực nội đô, với việc triển khai LEZ lần đầu tiên vào năm 2017. Hiện xe xăng sản xuất trước 1997 (dưới Euro 2) và xe diesel trước 2006 (dưới Euro 4) bị cấm vào nội đô vào các ngày trong tuần. Chính quyền đặt mục tiêu đến năm 2030 sẽ chỉ cho phép xe phát thải bằng không hoạt động, đồng nghĩa loại bỏ hoàn toàn ôtô xăng và diesel.
Bên cạnh đó, Pháp còn triển khai hệ thống nhãn dán Crit'Air để phân loại xe theo mức phát thải, từ Crit'Air 0 (xe điện, hydro) đến Crit'Air 5 (xe xăng, diesel cũ). Chủ phương tiện phải đăng ký trực tuyến, cung cấp thông tin biển số và giấy tờ xe để nhận nhãn, sau đó dán trên kính trước. Nhãn này quyết định quyền lưu thông của tài xế trong các LEZ. Mức phạt khi xe không đủ tiêu chuẩn đi vào vùng LEZ là 68-135 euro (khoảng 1,8-3,6 triệu đồng).
Ngoài ra, Paris cũng đã mở rộng mạng lưới làn dành riêng cho xe đạp, tăng diện tích phố đi bộ, và thử nghiệm "vùng hạn chế lưu thông", cấm ôtô qua lại trừ phương tiện phục vụ cư dân và giao hàng, giúp không gian trung tâm yên tĩnh và ít ô nhiễm hơn.
Đức
Tại Đức, vùng phát thải thấp (Umweltzone) được triển khai từ năm 2008, ban đầu ở Berlin, Cologne và Hanover, sau đó mở rộng ra hơn 50 thành phố. Quy định yêu cầu ôtô phải dán nhãn màu xanh, vàng hoặc đỏ tùy mức phát thải, trong đó chỉ xe diesel đạt tiêu chuẩn Euro 4 trở lên hoặc xe xăng Euro 1 trở lên, tương đương với nhãn xanh, mới được phép vào trung tâm các thành phố.
Mức phạt cho vi phạm trên là khoảng 80-100 euro (2,5-3 triệu đồng).
Hà Lan
Tại Hà Lan, các vùng giới hạn khí thải (Milieuzones) bắt đầu được áp dụng từ năm 2007, ở các thành phố lớn như Amsterdam, Rotterdam hay Utrecht, chỉ áp dụng cho các xe chạy diesel. Quy định chủ yếu nhắm vào các phương tiện chạy diesel cũ, đặc biệt là xe tải và xe buýt. Đến năm 2025, quy định được siết chặt khi chỉ những ôtô và xe tải nhẹ chạy diesel đạt Euro 4 trở lên mới được phép vào vùng xanh (Green Zone), Euro 5 trở lên được phép vào vùng xanh lam (Blue Zone), và Euro 6 cho phép các xe vào vùng tím (Purple Zone).
Mức phạt khi vi phạm dao động khoảng 80-310 euro (2,1-8,3 triệu đồng) tùy loại xe.
Những ngoại lệ của LEZ
Đáng chú ý, vẫn có những ngoại lệ cho phép phương tiện không đạt chuẩn được lưu thông tại châu Âu vì nhu cầu thiết yếu hoặc lý do đặc biệt. Tại Anh, các loại xe cổ trên 40 năm tuổi, xe cứu thương, cứu hỏa, hoặc phương tiện phục vụ người khuyết tật được miễn trừ. Ở Pháp, Paris cho phép xe mang biển "collection" (xe cổ), xe quân sự, phương tiện phục vụ tang lễ và xe chở hàng hóa khẩn cấp được vào LEZ dù không đạt chuẩn.
Đức cũng áp dụng miễn trừ cho xe cứu hộ, phương tiện đặc biệt phục vụ công trình hoặc sự kiện văn hóa. Tại Hà Lan, các xe chuyên dụng, xe cổ sản xuất trước năm 1988 và một số phương tiện phục vụ cư dân trong khu vực vẫn được phép đi vào, miễn là đăng ký trước với chính quyền.
.jpg)
Eurostat đánh giá triển vọng tăng trưởng của Eurozonenhững tháng tới không mấy sáng sủa, khi Mỹ đã chính thức áp thuế nhập khẩu 15% đối với hàng hóa châu Âu.
Theo số liệu vừa công bố ngày 11/8 của Cơ quan Thống kê Liên minh châu Âu (Eurostat), Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của 20 quốc gia thuộc Khu vực đồng euro (Eurozone) trong quý 2/2025 chỉ tăng 0,1% so với quý trước đó và tăng 1,4% so với cùng kỳ năm ngoái.
Eurostat đánh giá triển vọng tăng trưởng những tháng tới không mấy sáng sủa, khi Mỹ đã chính thức áp thuế nhập khẩu 15% đối với hàng hóa châu Âu, theo thỏa thuận thương mại Liên minh châu Âu (EU)-Mỹ công bố ngày 27/7.
Mức thuế này dự kiến sẽ đẩy chi phí hàng xuất khẩu lên cao, buộc doanh nghiệp châu Âu hoặc tăng giá bán tại Mỹ, hoặc chấp nhận lợi nhuận sụt giảm.
Trước đó, tăng trưởng kinh tế EU trong quý 1/2025 đạt 0,6%, phần lớn nhờ làn sóng “chạy trước” của các doanh nghiệp, nhằm xuất khẩu hàng hóa sang Mỹ trước khi Tổng thống Donald Trump công bố đợt áp thuế bổ sung ngày 2/4, chỉ hai ngày sau khi quý 1/2025 kết thúc.
Trong quý 2/2025, hai nền kinh tế Đức và Italy cùng giảm 0,1%. Kinh tế Pháp tăng trưởng 0,3% nhờ tích trữ ôtô và máy bay, trong khi nhu cầu tiêu dùng nội địa gần như đi ngang. Tây Ban Nha trở thành điểm sáng duy nhất trong bốn nền kinh tế lớn của Eurozone, với mức tăng trưởng đạt 0,7%.
Bà Franziska Palmas, nhà kinh tế trưởng khu vực châu Âu của công ty tư vấn kinh tế Capital Economics, ước tính mức thuế 15% từ Mỹ có thể khiến GDP của Eurozone giảm khoảng 0,2%, kéo tăng trưởng cả năm 2025 xuống mức thấp.
Kinh tế Đức hiện mới trở lại gần quy mô của năm 2019, song lĩnh vực sản xuất - trụ cột của hoạt động xuất khẩu - vẫn chật vật trước loạt khó khăn: cạnh tranh mạnh hơn từ Trung Quốc, thiếu hụt lao động tay nghề, giá năng lượng cao, chậm đầu tư hạ tầng, và gánh nặng thủ tục hành chính.
Bà Palmas nhận định Đức sẽ chịu tác động nặng hơn các nền kinh tế lớn khác từ hàng rào thuế quan của Mỹ và chỉ có thể kỳ vọng vào cú hích từ gói chi tiêu công mới của chính phủ Thủ tướng Friedrich Merz bắt đầu phát huy từ 2026.
Ngày 6/8 vừa qua, Nội các Đức đã thông qua dự thảo ngân sách 2026, đánh dấu năm thứ hai liên tiếp đầu tư công ở mức kỷ lục, tập trung vào hiện đại hóa giao thông, xây dựng nhà ở, an ninh và số hóa. Chi tiêu dự kiến đạt 126,7 tỷ euro (146,2 tỷ USD) năm 2026, tăng so với 115,7 tỷ euro năm 2025.
Theo tờ Sunday Times, các thành viên châu Âu ủng hộ chính quyền Kiev sẽ không triển khai binh sĩ tới Ukraine, dù trước đó từng nêu ý tưởng này.
Hồi tháng 3/2025, Thủ tướng Anh Keir Starmer từng tuyên bố London sẵn sàng "đặt chân lên đất Ukraine và điều máy bay trên không, cùng với các đồng minh". Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cũng có phát biểu tương tự. Kế hoạch ban đầu của châu Âu là sẽ đóng vai trò "gìn giữ hòa bình" nếu Kiev và Moscow đạt được thỏa thuận ngừng bắn.
Tuy nhiên, đài RT ngày 10/8 dẫn nguồn báo Sunday Times (Anh) cho biết nhóm quốc gia châu Âu trong "Liên minh tự nguyện" đã thống nhất không gửi quân tới Ukraine. Các quốc gia như: Đức, Ba Lan, Tây Ban Nha và Italy đều tỏ rõ sự miễn cưỡng hoặc từ chối cam kết gửi quân cho sứ mệnh này. Trong khi đó, Nga cũng kiên quyết phản đối việc bố trí binh sĩ NATO tại Ukraine dưới bất kỳ hình thức nào.
Tờ Sunday Times dự đoán rằng nếu cuộc gặp sắp tới giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Mỹ Donald Trump dẫn đến lệnh ngừng bắn, Kiev có thể mong muốn "các quan sát viên quốc tế hiện diện trên thực địa". Nhưng theo tờ báo, kịch bản này khó khả thi thông qua "liên minh tự nguyện". Một quan chức quốc phòng Anh giấu tên thừa nhận: "Không ai muốn gửi binh sĩ của mình tới Ukraine để hy sinh".
Trước đó, vào tháng 5, tờ Financial Times dẫn nguồn tin riêng cho biết kế hoạch triển khai quân đã "sụp đổ" khi Mỹ từ chối ủng hộ. Báo The Times cũng từng nhận định đề xuất này thiếu thực tế do quân đội châu Âu đang thiếu nhân lực.
Phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov hồi tháng 7 cáo buộc các nước thành viên NATO ở châu Âu theo đuổi đường lối "đối đầu" với Nga. Tháng 4/2025, Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Nga Sergey Shoigu cảnh báo sự xuất hiện của binh sĩ NATO tại Ukraine có thể dẫn đến Thế chiến III.
Moscow nhiều lần mô tả xung đột Ukraine là một "cuộc chiến đối đầu" giữa Nga và phương Tây. Tuy nhiên, những diễn biến tại thời điểm này dường như đang phản ánh thực tế khó khăn của châu Âu rằng dù có những tuyên bố mạnh mẽ ủng hộ Ukraine, hầu hết các quốc gia này đều ngần ngại can dự trực tiếp về quân sự, do lo ngại nguy cơ đối đầu trực tiếp với Nga và thiếu nguồn lực quân sự.
.jpg)
Một cuộc điều tra của BBC đã làm sáng tỏ hoạt động của một băng nhóm vận chuyển người lậu đầy quyền lực và sử dụng bạo lực, hoạt động tại Pháp và Vương quốc Anh, chuyên tổ chức vượt biên qua eo biển Manche bằng những chiếc thuyền nhỏ.
Một phóng viên của BBC, trong vai một người di cư muốn vượt biên, đã giúp nhóm điều tra tiếp cận được khu trại ẩn sâu trong rừng ở miền bắc nước Pháp – khu vực được biết đến là điểm nóng của các vụ đụng độ vũ trang giữa các băng nhóm buôn người đối địch nhau.
Việc quay phim bí mật tại một nhà ga lớn ở Anh cũng cho thấy các thành viên trong băng nhóm thu tiền mặt để đảm bảo suất vượt biên trên các tuyến đường vượt qua eo biển Manche.
Trong một đoạn ghi hình, hai người đàn ông tiếp cận nhóm điều tra tại các thời điểm khác nhau, ngay giữa sảnh đông đúc của Ga New Street, thành phố Birmingham, để nhận những phong bì chứa hàng trăm bảng Anh (100 bảng Anh tương đương 3,5 triệu đồng).
Nhiều nguồn tin mô tả cách các thủ lĩnh băng đảng, những kẻ luôn đi trước chính quyền một bước bằng cách thay đổi số điện thoại và tên băng nhóm, đã đánh đập đàn em và người di cư một cách dã man.
Chúng tôi đã xác định được ba người đàn ông – Jabal, Aram và al-Millah – tất cả là người Kurd ở Iraq, được cho là thủ lĩnh tổ chức này, một trong những nhóm chính ở miền Bắc nước Pháp chuyên vận chuyển người đến Anh bằng thuyền nhỏ.
Chúng tôi cũng tình cờ gặp các nhân vật cấp cao khác, trong đó có một người đàn ông tên Abdullah, nhân vật mà chúng tôi đã chứng kiến dẫn các nhóm người di cư lên thuyền.
Một thành viên băng đảng khác, Besha, từng hộ tống người di cư ở Pháp, và đã tự mình, trên một chiếc thuyền nhỏ, đi đến Anh và cuối cùng đến một nhà trọ dành cho người di cư ở Tây Yorkshire sau khi xin tị nạn.
Những phát hiện này là kết quả của nhiều tháng bí mật điều tra thực địa và sử dụng nhiều danh tính giả để tiếp cận các kẻ buôn người. Chúng tôi đã xây dựng được bức tranh chi tiết về cơ cấu tổ chức giống như xúc tu của băng đảng này và cách họ trốn tránh cảnh sát.
Cuộc điều tra của chúng tôi bắt đầu vào tháng 4/2024, sau khi chứng kiến cảnh sát Pháp cố gắng ngăn chặn băng nhóm này thả một chiếc thuyền bơm hơi xuống eo biển Manche. Trong lúc hỗn loạn, năm người trên thuyền, trong đó có một bé gái 7 tuổi tên Sarah, đã bị giẫm đạp đến chết.
"Không có nguy hiểm gì đâu," Abdullah, kẻ vận chuyển người lậu, nói với phóng viên ngầm của chúng tôi vào tuần trước và chỉ tay về phía một cụm lều ẩn sâu trong khu rừng bên ngoài cảng Dunkirk, Pháp.
"Quý khách cứ ở lại đây. Chúng tôi sẽ chuẩn bị một chiếc thuyền gần đó và ra khơi. Chúng ta cần di chuyển sớm để tránh cảnh sát – đây là trò mèo vờn chuột," Abdullah nói, với nụ cười trấn an như nhân viên hàng không tại quầy làm thủ tục. "Nếu Chúa phù hộ, thời tiết sẽ ủng hộ chúng ta."
Ông giải thích chuyến đi qua kênh đào sẽ có sự tham gia của "nhiều người Somalia, Sudan, Kurd… và khoe về hai chuyến vượt biên thành công tuần trước, mỗi chuyến 55 người.
"Tôi có cần mang theo áo phao không?" đồng nghiệp của chúng tôi, một phóng viên BBC nói tiếng Ả Rập đóng giả người di cư Syria và mang máy quay giấu kín, hỏi.
"Điều đó thực sự tùy thuộc vào bạn," kẻ buôn lậu trả lời.
Khu rừng nằm cạnh một con đường chính, một kênh đào lớn và tuyến đường sắt, cách bờ biển Pháp khoảng 4km. Trong nhiều năm, các băng đảng đối nghịch nhau và khách hàng của họ đã ẩn náu ở đây để tránh cảnh sát Pháp – vốn đang theo dõi chặt chẽ, canh gác mọi lối vào có thể.
Những vụ đấu súng và đâm chém gây chết người không hiếm tại đây, đặc biệt vào mùa hè, khi các băng đảng tranh nhau giành quyền kiểm soát ngành buôn người bằng thuyền nhỏ béo bở nhưng cạnh tranh khốc liệt. Ngày hôm sau, kể từ cuộc chạm trán đó, chúng tôi nhận được tin về một vụ nổ súng chết người khác.
Chúng tôi biết Abdullah là một nhân vật quyền lực đang lên và đáng tin cậy trong băng đảng đang nổi lên như một trong những lực lượng chủ chốt ở miền Bắc nước Pháp.
Có khả năng đây là một trong bốn băng nhóm hiện tự quản lý các tuyến đường và khu vực xuất phát cụ thể, thay vì chỉ cung cấp hành khách như nhiều nhóm nhỏ hơn.
Chúng tôi nghi ngờ Abdullah là họ hàng gần của một nhân vật cấp cao hơn. Ăn mặc chỉnh tề, thân thiện và luôn nói chuyện điện thoại với khách hàng, anh ta tỏ ra hoàn toàn thoải mái trong khu rừng.
"Đừng lo lắng," anh ta mỉm cười khi phóng viên ngầm của chúng tôi từ chối lời đề nghị ở lại qua đêm trong trại và rời đi.
Vài ngày sau, chúng tôi theo chân băng nhóm và những khách hàng trả tiền của họ về phía bờ biển, khi họ cố gắng trốn cảnh sát suốt đêm trong một khu rừng khác.
Abdullah thậm chí cố thuyết phục nhóm phóng viên rằng anh ta chỉ là người đang tuyệt vọng tìm cách đến Vương quốc Anh, chứ không phải kẻ vận chuyển người lậu kiếm hàng trăm ngàn bảng Anh bằng cách mạo hiểm mạng sống người khác trên kênh đào (100.000 bảng Anh tương đương 3,5 tỷ đồng).
Khi bắt đầu điều tra, những người sử dụng dịch vụ của băng nhóm biết đến họ với tên The Mountain (Jabal trong tiếng Ả Rập). Đây là từ khách hàng thường dùng khi thanh toán – cũng là từ chúng tôi nghe được từ những người từng đi trên con thuyền định mệnh của Sarah.
Chúng tôi sớm biết Jabal cũng là một trong những thủ lĩnh băng đảng, tất cả đến từ cùng khu vực người Kurd ở Iraq, gần thành phố Sulaymaniyah.
Jabal kiểm soát hậu cần từ Bỉ và Pháp. Một người khác, Aram, từng sống ở châu Âu nhưng giờ có vẻ đã trở lại Iraq, có thể đang tìm kiếm khách hàng mới. Thủ lĩnh thứ ba, bí ẩn hơn, gọi là al-Millah (có nghĩa "Thủ lĩnh" trong tiếng Anh), dường như chỉ huy các hoạt động tài chính của băng đảng.
Tháng 6/2024, chúng tôi lần ra ông Jabal tại trung tâm tiếp nhận người di cư ở Luxembourg và đối chất trên phố. Dù phủ nhận mọi liên quan nhưng khi chúng tôi nhanh chóng báo cảnh sát Pháp, ông ta đã biến mất.
"Hắn ta đã bỏ trốn sau khi các anh can thiệp ở Luxembourg, đổi điện thoại và có thể đã trốn ra nước ngoài," ông Xavier Delrieu, người đứng đầu đơn vị chống chuyển người lậu của cảnh sát Pháp, cho biết. "Hiện vẫn chưa rõ tung tích của hắn. Cuộc điều tra vẫn đang tiếp tục."
Ông Delrieu sau đó nói với chúng tôi rằng đã có "một vụ bắt giữ [một người Iraq] liên quan đến cái chết của Sarah", nhưng từ chối cung cấp thêm thông tin, viện dẫn lý do bảo mật hoạt động. Chúng tôi không tin là ông Jabal đã bị bắt.
Ông Delrieu nhận định: "Miễn là có lợi nhuận, họ sẽ tiếp tục."
Ông Pascal Marconville, công tố viên trưởng tại Tòa Phúc thẩm khu vực miền Bắc nước Pháp, đồng tình: "Giống như cờ vua vậy. Và họ có [lợi thế] trên bàn cờ. Vì vậy, họ luôn đi trước chúng tôi một bước."
Ông Pascal Marconville, công tố viên trưởng tại Tòa Phúc thẩm khu vực miền Bắc nước Pháp, đồng tình: "Giống như cờ vua vậy. Và họ có [lợi thế] trên bàn cờ. Vì vậy, họ luôn đi trước chúng tôi một bước."
Đây là một đánh giá ảm đạm, được củng cố bởi một số phát hiện trong cuộc điều tra này, và cho thấy Thủ tướng Anh Keir Starmer có thể gặp khó khăn trong việc thực hiện lời hứa "đập tan các băng đảng".
Ông Starmer cho biết chương trình thí điểm "một vào, một ra" giữa Anh và Pháp, hiện đang có hiệu lực, sẽ "mang lại kết quả thực sự". Thỏa thuận này sẽ bắt giữ một số người đến bằng thuyền nhỏ và sau đó trả về Pháp.
'Bàn tay nhỏ'
Sau khi Jabal mất tích ở Luxembourg, chúng tôi trở lại miền bắc nước Pháp tiếp tục điều tra. Chúng tôi đã nói chuyện với hơn chục người từng lợi dụng băng nhóm này để đến – hoặc cố gắng đến – Vương quốc Anh bằng thuyền nhỏ.
Với sự giúp đỡ của họ và qua phân tích các video được quay vào đêm Sarah chết, chúng tôi xác định được một số thành viên cấp dưới của băng đảng – được gọi là "bàn tay nhỏ" hoặc "người dẫn đường" trong tiếng Kurd, trong đó có những người giúp hạ thủy chiếc thuyền của Sarah.
Chúng tôi theo dõi các "bàn tay nhỏ" qua tài khoản mạng xã hội khi họ di chuyển khắp châu Âu, thường có vẻ phô trương sự giàu có.
Chúng tôi được biết một tên buôn lậu cấp trung tên Besha đã lên thuyền cùng bạn gái người Iran để xin tị nạn tại Anh. Ban đầu, chúng tôi bí mật theo dõi hắn khi hắn hộ tống các nhóm người di cư từ Calais đến ga tàu Boulogne, chuẩn bị cho các chuyến vượt eo biển Manche.
Vài tháng sau, chúng tôi lần theo dấu vết Besha và bạn gái đến một nhà trọ dành cho người di cư ở Wakefield, Tây Yorkshire. Chúng tôi theo dõi họ ba ngày nhưng mất dấu khi họ đột ngột rời đi.
Sau cái chết của Sarah và sự chú ý của dư luận lan rộng, băng đảng đổi tên từ The Mountain thành Ghali Ghali. Đây là một cụm từ tiếng Ả Rập và tiếng Kurd khá lạ, có thể dịch chính xác nhất là "Độc quyền".
Một thời gian, chúng tôi nghe nhiều về Ghali Ghali, cả trên mạng lẫn tại các ga tàu, bến xe buýt ở Calais và nhiều nơi khác. Băng đảng này nổi tiếng rẻ tiền và tương đối đáng tin cậy. Một số người không vượt qua được eo biển Manche cùng nhóm cho biết họ đã được hoàn tiền ngay lập tức. Đối với nhiều người di cư, các băng đảng này không bị coi là tội phạm nguy hiểm mà như những doanh nhân cung cấp dịch vụ có giá trị.
Sau đó, băng đảng đổi tên thêm hai lần nữa - đầu tiên là al-Millah, biệt danh thủ lĩnh băng đảng thứ ba bí ẩn, rồi là Kaka, có nghĩa là "Anh em", nhưng chúng tôi tin đây cũng là biệt danh khác của hắn. Gần đây, ít nhất hai tên khác đã được sử dụng.
Không giống nhiều băng đảng khác quảng cáo rầm rộ trên mạng, đặc biệt TikTok, dùng video ghi cảnh vượt biên và các tình huống khác để thu hút nhóm dân tộc cụ thể, băng đảng này hoạt động kín đáo. Chúng hoạt động với nhiều quốc tịch khác nhau, đặc biệt Iraq và châu Phi, dựa vào uy tín và quảng cáo truyền miệng.
Tuy nhiên, danh tiếng băng đảng bị ảnh hưởng do nhiều cái chết khác trên eo biển Manche. Chúng tôi phát hiện ít nhất bảy người nữa - ngoài năm người trên thuyền của Sarah - đã thiệt mạng trong hai vụ riêng biệt khi cố vượt biển cùng băng nhóm.
Trên đất liền, bằng chứng về bạo lực của băng đảng cũng xuất hiện.
Đầu năm nay, hai nguồn tin cho biết nhân vật bí ẩn al-Millah điều hành hoạt động băng đảng trong khu rừng gần Dunkirk. Một cách riêng biệt, cả hai đều mô tả một ngày mùa đông, khi anh ta ra lệnh cho hai "bàn tay nhỏ" xếp hàng, trói một người vào cây và đánh đập dã man, nghi ngờ người này ăn cắp tiền.
Al-Millah là "thủ lĩnh", một phụ nữ trẻ nói riêng với chúng tôi qua tin nhắn: "Không [người di cư] nào gặp hắn. Họ đều là gia đình… họ cũng là những tên trộm."
Chúng tôi gặp người phụ nữ này tại điểm phát thực phẩm do các tổ chức từ thiện địa phương điều hành ngoài Dunkirk. Cô nói đã trả tiền cho băng đảng để qua biên giới, nhưng chờ hai tháng trong trại tị nạn trong rừng, chịu nhiều ngược đãi.
Trong tin nhắn, cô nói cô sợ một tay sai al-Millah, mà cô gọi là "Abdulah".
"Một đêm nọ, anh ta dí súng vào đầu tôi. Anh ta rất nguy hiểm, tát tôi nhiều lần," cô viết, kèm đoạn video bí mật quay anh ta.
Dựa trên video và nhiều chi tiết khác, chúng tôi tin đây là Abdullah mà phóng viên ngầm từng gặp trong rừng quanh Dunkirk.
Vài ngày sau, trong lần vượt biên thứ 13, cô vượt biên sang Anh cùng băng nhóm khác và sau đó cắt liên lạc với chúng tôi.
Số điện thoại di động
Đến thời điểm này, chúng tôi đẩy mạnh cuộc điều tra, cố gắng tiếp cận trực tiếp và thâm nhập hoạt động của băng nhóm.
Trong khi các thủ lĩnh liên tục thay đổi số điện thoại, chúng tôi xác nhận một số điện thoại di động của al-Millah vẫn đang được sử dụng.
Sau đó, chúng tôi biết chiếc điện thoại này đã được trao cho Abdullah, người dường như tiếp quản hoạt động ở Dunkirk.
Hai tuần trước, chúng tôi có chuyến thăm chiến lược đến Brussels – điểm trung chuyển chung cho người di cư đến bờ biển miền bắc nước Pháp. Sau khi sử dụng nhiều danh tính giả để liên lạc với Abdullah qua điện thoại, chúng tôi gọi trực tiếp cho anh ta.
Chúng tôi biết cần cẩn trọng khi thực hiện cuộc gọi như vậy. Băng nhóm thường yêu cầu khách hàng gửi mã PIN xác nhận vị trí, rồi gọi video để kiểm tra, đảm bảo là người thật.
Đứng trên một con phố gần ga Gare Du Midi, Brussels, đồng nghiệp nói tiếng Ả Rập của chúng tôi, đóng vai người di cư tên "Abu Ahmed", đi thẳng vào vấn đề.
"Chào anh. Em đi một mình. Em muốn đi nhanh chút. Anh có chuyến khởi hành ngày mai, ngày kia hay tuần này không?"
"Ngày mai nhé, nếu Chúa cho phép," Abdullah đáp.
"Em muốn thanh toán ở Anh nếu được. Tiền của em được cất giữ an toàn ở đó."
Đây không phải yêu cầu bất thường hay đáng ngờ với chúng tôi. Mặc dù một số người mang theo tiền mặt, nhiều người khác chuyển tiền cho bọn buôn người qua chuyển khoản ngân hàng hoặc qua trung gian ở nhiều quốc gia như Thổ Nhĩ Kỳ, Đức, Bỉ và Anh. Số tiền này đôi khi được chuyển trực tiếp cho băng đảng, hoặc được giữ "ủy thác" để giao sau khi vượt biên thành công.
Sảnh đường New Street của Birmingham
Chúng tôi muốn vạch trần mối liên hệ của băng nhóm này ở Anh, sau khi theo dõi một thành viên đến Wakefield.
"Được rồi. Giá là 1.400 euro," Abdullah nói - hơn 1.200 bảng Anh (41 triệu đồng). Anh ta có vẻ vội.
Vài giờ sau, trong tin nhắn, anh ta gửi số điện thoại ở Anh và cho biết tên "Abdullah" sẽ được dùng làm thông tin tham chiếu thanh toán, cùng với một từ duy nhất: "Birmingham".
Để đồng nghiệp Abu Ahmed tự tìm đường đến bờ biển Pháp, chúng tôi vội đến Birmingham để dàn xếp việc thanh toán. Việc giao tiền cho tội phạm không dễ dàng - nhưng trong trường hợp này, chúng tôi quyết định làm vì lợi ích công, vì đó là cách duy nhất để vạch trần băng đảng và mạng lưới rộng lớn hơn.
Vài giờ sau, sau khi sắp xếp cho một phóng viên BBC khác, cũng nói tiếng Ả Rập, đóng giả người thân của Abu Ahmed tại Anh và đưa cho anh ta một phong bì đựng tiền, chúng tôi chọn địa điểm gặp ở trung tâm phố New Street, Birmingham. Abdullah đã cung cấp số điện thoại liên lạc ở Anh, và chúng tôi hẹn gặp người đàn ông bên cạnh bức tượng kim loại khổng lồ hình con bò đực.
Người đồng nghiệp của chúng tôi đứng lặng lẽ giữa đám đông vây quanh. Chúng tôi ngồi trên những chiếc ghế dài gần đó, quan sát từng khuôn mặt, chờ xem có ai xuất hiện hay băng đảng đã nghi ngờ kế hoạch của chúng tôi.
Mười phút sau, đúng giờ, một người xuất hiện.
"Chào anh bạn."
"Tất cả đều ở đây," đồng nghiệp của chúng tôi nói, giơ tiền lên cho một người đàn ông râu quai nón đeo kính xem. Người này tự giới thiệu tên là Bahman, do chú anh ta cử đến.
Bahman tỏ ra thoải mái và không nghi ngờ khi hai người trao đổi nhanh giữa đám đông, trong lúc chúng tôi bí mật quay phim cuộc gặp.
"Tiền mặt là một vấn đề. Tôi thề, đó là một vấn đề," Bahman nói, ngụ ý anh không đơn thuần là "người chạy việc" đến thu tiền mà hiểu biết về hoạt động buôn người. Anh không giải thích vì sao tiền mặt là "vấn đề" mà nhận khoản thanh toán 900 bảng Anh (31,4 triệu đồng) – khoảng ba phần tư tổng số tiền bọn chuyển người lậu yêu cầu trả – rồi bỏ đi.
Hành khách đi thuyền nhỏ có thể trả tiền cho chuyến đi qua các tài khoản ngân hàng tại Vương quốc Anh và các nước khác thông qua các nhà môi giới "hawala".
Đây là hệ thống toàn cầu dựa trên danh dự, phổ biến ở Trung Đông, cho phép chuyển tiền qua các bên thứ ba đáng tin cậy.
Tuy nhiên, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ này phải trả phí. Việc Bahman không đòi thêm khoản nào cho thấy anh không chỉ là đại lý hay trung gian mà còn có liên hệ trực tiếp với băng nhóm chúng tôi điều tra tại Pháp.
Khoản thanh toán cuối cùng
Sau đó, chúng tôi trở lại Dunkirk, nơi Abu Ahmed, đồng nghiệp của chúng tôi, cuối cùng đã có được vị trí đáng tin cậy để liên lạc trực tiếp với Abdullah trong rừng.
Ông Abdullah nói với chúng tôi rằng ông đã nhận xác nhận từ Birmingham rằng phần lớn số tiền vượt biên đã được chuyển. Chúng tôi cố tình để lại một khoản tiền chưa thanh toán để đồng nghiệp có lý do gặp ông Abdullah tại trại, thay vì tham gia cùng nhóm khi họ di chuyển về phía nam dọc bờ biển để vượt biên.
Với hai vệ sĩ ngầm theo dõi từ xa, Abu Ahmed đi bộ vào khu rừng, làm theo chỉ dẫn của ông Abdullah qua từng tin nhắn, cho đến khi được yêu cầu rời khỏi đường và leo xuống bờ dốc. Tại đó, anh đưa thêm 400 euro (12,1 triệu đồng)) cho Abdullah theo thỏa thuận, rồi viện cớ đang ở cùng bạn bè ở Calais cũng tìm cách vượt biên sang Anh.
Hai ngày sau, phóng viên ngầm của chúng tôi nhận được xác nhận từ Abdullah rằng chuyến vượt biên sẽ được thực hiện vào sáng sớm hôm sau.
"Chúng tôi đang đợi anh gần nhà ga chính ở Boulogne," Abdullah nói trong một trong nhiều tin nhắn thoại ngắn.
Dự báo thời tiết tại eo biển Manche rất thuận lợi, gần như không có gió. Như chúng tôi đã quan sát trước đó, cảnh sát Pháp có mặt tại các bến xe buýt và ga tàu ở Dunkirk, Calais và Boulogne - những điểm tập trung chính của người di cư đổ về bãi biển - nhưng không có động thái ngăn cản ai lên tàu.
Thay vào đó, mục tiêu của cảnh sát dường như là thu thập thông tin về số lượng người và địa điểm - nhằm xác định nơi họ có cơ hội tốt nhất để chặn và phá hủy những chiếc thuyền bơm hơi mà các băng nhóm chắc chắn sẽ sử dụng.
Việc dùng dao rạch thuyền trước khi chúng ra khơi đã trở thành một trong những biện pháp chính của cảnh sát để ngăn chặn các vụ vượt biển. Điều này khiến các băng nhóm bắt đầu thay đổi chiến thuật.
Khoảng một nửa số thuyền nhỏ vượt eo biển Manche là "thuyền taxi" - theo một nguồn tin từ cảnh sát - được phóng đi với rất ít hoặc không có hành khách, một cách bí mật. Các thuyền này âm thầm di chuyển dọc bờ biển để đón người ở vùng nước nông.
"Bốn mươi ba vé," một trong những "bàn tay nhỏ" nói với tài xế xe buýt, khi anh ta cùng một nhóm người - chủ yếu là đàn ông và phụ nữ châu Phi - đứng chờ ở cửa xe, cùng với phóng viên ngầm của chúng tôi. Đó là cảnh tượng quen thuộc, khi các băng nhóm khác nhau điều phối người vượt biên của mình di chuyển dọc bờ biển Pháp bằng phương tiện công cộng tới các điểm xuất phát khác nhau.
Abu Ahmed ban đầu đi cùng nhóm di cư, nhưng để đảm bảo an toàn, chúng tôi đã thống nhất để anh rời nhóm trước khi trời tối và trước khi họ đến gần bãi biển.
"Mười lăm phụ nữ. Tổng cộng bốn mươi người."
Từ xa, chúng tôi thấy Abdullah đi bộ trên một con phố ở Boulogne, sau khi hộ tống một số hành khách từ Dunkirk và Calais. Anh ta mặc đồ đen, đeo ba lô lớn. Nhiều người khác đến và tụ tập quanh anh ta, ngồi hoặc nằm nghỉ gần bụi cây cạnh một trạm xe buýt. Họ chờ hàng giờ, cho đến đầu giờ tối, trước khi lên xe buýt địa phương hướng về phía nam, tới bãi biển Ecault - một điểm xuất phát quen thuộc của băng nhóm.
Tới khoảng 7 giờ tối, với máy quay công khai, chúng tôi theo chân Abdullah và khoảng 40 người khác khi họ băng qua con đường cát xuyên rừng, hướng về bãi biển Ecault trải dài. Dù nhiều người trong nhóm che kín mặt, không ai cố ngăn cản chúng tôi ghi hình, kể cả khi họ rời lối mòn và ngồi xuống trong một khu rừng rậm.
Chỉ một người trong nhóm đồng ý trò chuyện với chúng tôi - chính là Abdullah.
Bằng vốn tiếng Anh bồi hạn chế, anh ta tự xưng là Ahmed, một người di cư đến từ Iran. Đây là lần thứ hai, hoặc có thể thứ ba, anh ta cố vượt biên sang Anh.
Có lẽ Abdullah nghĩ rằng bằng cách kể câu chuyện này cho nhà báo, anh ta đang tạo dựng một vỏ bọc có thể dùng sau này - giống như một số thành viên khác trong băng nhóm - nếu anh ta quyết định xin tị nạn ở Anh.
Đột ngột, âm thanh bộ đàm cảnh sát vang lên từ xa. Mọi cuộc trò chuyện lập tức im bặt. Nhóm người - gồm nhiều người Somalia, một vài người Sudan và có thể một số gia đình người Iran - giữ im lặng hoàn toàn trong gần một giờ.
Cuối cùng, hai cảnh sát Pháp lần ra họ qua những bụi rậm, tiến lại chậm rãi. Viên sĩ quan trẻ hơn cầm một bình xịt hơi cay trong tay phải - ánh mắt của cả nhóm đều đổ dồn vào đó.
"Phụ nữ à?" viên sĩ quan lớn tuổi hỏi bằng tiếng Anh.
"Trẻ con à?" ông tiếp tục, vừa đi vòng quanh nhóm vừa đếm người. Chúng tôi từng nghe rằng cảnh sát thường phản ứng mạnh hơn nếu có trẻ nhỏ trong nhóm. Họ cũng kiểm tra thẻ nhà báo của chúng tôi khi chúng tôi ngồi gần đó.
"Mười lăm phụ nữ. Tổng cộng bốn mươi người," viên sĩ quan nói, rồi nhẹ nhàng kết thúc: "Chúc may mắn."
Vài giờ sau, màn đêm đã phủ kín, một gia đình rời đi, trông có vẻ thất vọng. Cậu con trai, khoảng 10 tuổi, ho dữ dội. Một cảnh sát ở lại, đứng tựa vào thân cây gần đó, thỉnh thoảng rọi đèn pin về phía những người còn lại, trước khi rời đi vào khoảng 11 giờ đêm.
Căng thẳng dần tan biến. Trong bóng tối, vài nụ cười xuất hiện. Dù mệt mỏi và đối mặt với nguy hiểm, những chàng trai trẻ trong nhóm dường như được khích lệ bởi tinh thần phiêu lưu tập thể. Đến 2 giờ sáng, tiếng thì thầm cuối cùng cũng tắt. Màn đêm lạnh lẽo, tĩnh mịch chỉ còn tiếng ngáy, vài tiếng nói mơ và tiếng cú kêu vang vọng.
Khoảng 6 giờ 30 sáng, tin tức lan truyền trong nhóm: cảnh sát đã phát hiện và phá hủy con thuyền mà nhóm này chuẩn bị dùng để vượt biển - chiếc thuyền mà trước đó, Abdullah có lúc đã rời nhóm trong bóng tối khoảng một tiếng để kiểm tra.
Mọi người lặng lẽ đứng dậy, thu dọn áo phao và chăn, rồi theo chân Abdullah quay trở lại đường mòn, hướng về trạm xe buýt gần nhất để trở lại trại - chờ một cơ hội khác.
Trong khi đó, chúng tôi lại chuẩn bị bước vào một hành trình mới, và một cuộc đối đầu khác.
Trở lại Birmingham
Chúng tôi từng cân nhắc việc viện lý do rằng đồng nghiệp của mình, Abu Ahmed, đã đổi ý không muốn vượt biên để đòi Abdullah hoàn lại tiền. Nhưng cuối cùng, chúng tôi nhận thấy điều quan trọng hơn là cố gắng tiếp cận và chất vấn các cộng sự của băng nhóm tại Anh. Cùng ngày hôm đó, phóng viên ngầm của chúng tôi lại gọi điện cho Abdullah.
Abu Ahmed nói rằng hai người bạn của anh ở Calais cũng muốn vượt biên, và anh đã để nhóm của Abdullah lên xe buýt trước vì muốn đi cùng bạn. Liệu họ có thể thanh toán tại Birmingham như lần trước?
Hôm sau, chúng tôi quay lại ga New Street. Mọi việc diễn ra gần như y hệt lần trước - ngoại trừ lần này, khi một người đàn ông khác, trẻ tuổi và có râu, đến gần bức tượng bò tót để nhận tiền cho đường dây chuyển người lậu, chúng tôi đã chủ động bước tới, máy quay vẫn đang ghi hình.
"Chúng tôi từ BBC News. Chúng tôi biết anh có liên quan tới một đường dây chuyển người lậu…"
Người đàn ông thoáng bối rối, đảo mắt liên tục rồi quay người bỏ chạy. Anh ta băng qua nhà ga, lao ra đường và biến mất giữa dòng người trong thành phố.
Vài ngày sau, chúng tôi gọi điện cho Abdullah để hỏi về vai trò của anh ta trong hoạt động chuyển người lậu. Ban đầu, anh ta phủ nhận mọi liên quan. Rồi anh ta đề nghị đưa tiền cho chúng tôi. Sau đó, nói cần gọi cho "sếp". Rồi cúp máy.
Nguồn: Hà Nội Mới; Vnexpress; VietnamPlus; VTV; BBC
Việt Nam: Khách đi Trung Quốc top đầu thế giới; Dự án đường sắt 30.000 tỷ gặp khó; Siêu máy bay, thử thành công ở Pháp; Công trình 9.000 tỷ; Chuyển nhượng bất động sản 2026
Thế giới: Châu Âu không có chỗ trong đàm phán; Nga chuẩn bị trừng phạt Châu Âu; Nguy cơ vỡ nợ toàn cầu; Chiến sự Ukraine 8/11; Tàu chiến hướng về Trung Đông
Việt Nam: Hồ nước nhân tạo lớn nhất; Nhà mặt phố cổ treo biển cho thuê; Vụ Tập đoàn Dương Đông; Nutifood đề xuất đầu tư hai công viên ven sông; Hồi sinh dự án thép 8.000 tỷ
Người Việt hải ngoại: “Con gái” Quỳnh Kool được Hàn Quốc để mắt; Cô gái Pháp tìm được gia đình; Nam danh ca về diễn lần cuối; “Mùa kinh doanh” mới Ngày Văn Hóa
Người Việt hải ngoại: Về nước sau đột quỵ; Xây dựng cộng đồng ở Khammouane; Thanh toán số xuyên biên giới; Doanh nghiệp ra nước ngoài; Miss Business World 2026 ở Mỹ
Việt Nam: “Siêu” cầu vượt sông Hồng; Cắt khúc, vo tròn vụ việc xử lý hành chính; Đề xuất siết người bỏ cọc; Doanh nghiệp tăng tuyển dụng cuối năm; Đà Nẵng vào top điểm đến thế giới
Việt Nam: Phở Tư Lùn lại bị xử phạt; Khu nghỉ dưỡng “đẹp bậc nhất vịnh Bắc Bộ”; Mua 14 đoàn tàu từ Trung Quốc; Siêu dự án cao tốc 63.000 tỷ; Giữ ngôi số 1 du lịch châu Á
Người Việt hải ngoại: Cô gái làm tiếp viên cho Ả Rập; Phương Oanh đưa các con đi Hàn; Bắc cây cầu kết nối quê hương; Cơ hội làm ăn ở Nhật; Kết nối người Việt với quốc tế
Bình luận và đánh giá
Gửi nhận xét đánh giá