TSMC chi hàng tỷ Euro cho nhà máy bán dẫn tại châu Âu

(Ảnh minh họa).

Đức có khả năng trở thành trung tâm sản xuất chip lớn của châu Âu, đó là nhận định vừa được Thủ tướng Đức Olaf Scholz đưa ra ngày 8/8.

Thông tin được đưa ra ngay sau khi TSMC - hãng sản xuất bán dẫn hàng đầu thế giới của Đài Loan (Trung Quốc) công bố khoản đầu tư trị giá 3,5 tỷ Euro để phát triển một nhà máy tại nước này.

Đây sẽ là nhà máy bán dẫn đầu tiên mà TSMC đầu tư tại châu Âu và cũng là bước tiến quan trọng, giúp Đức nói riêng và châu Âu nói chung, rút ngắn khoảng cách với Mỹ và châu Á trong cuộc đua phát triển ngành công nghiệp bán dẫn.

Theo Reuters, với khoản đầu tư mới, TSMC sẽ sở hữu 70% cổ phần của liên doanh bán dẫn mới thành lập, phần còn lại thuộc về 3 công ty của Đức và Hà Lan. Nhà máy có tổng trị giá lên tới 10 tỷ euro, dự kiến sẽ bắt đầu đi vào hoạt động từ năm 2027, sản xuất 40 nghìn tấm wafer/tháng cho ô tô, các sản phẩm công nghiệp và đồ gia dụng.

Dự án được coi là trọng tâm trong kế hoạch của chính phủ Đức nhằm thúc đẩy ngành công nghiệp bán dẫn, đặc biệt là trong bối cảnh ngành sản xuất ô tô nước này đang gặp nhiều khó khăn trong việc duy trì tính cạnh tranh toàn cầu

Thủ tướng Đức Olaf Scholz nói: "Đức có lẽ đang trở thành địa điểm sản xuất chất bán dẫn chính ở châu Âu. Điều đó rất quan trọng đối với khả năng phục hồi của các cấu trúc sản xuất trên toàn thế giới. Nhưng nó cũng quan trọng đối với khả năng tồn tại trong tương lai của lục địa châu Âu và nước Đức".

Berlin dự kiến sẽ hỗ trợ 5 tỷ Euro cho nhà máy mới đặt tại bang Sachsen, nơi có cụm công nghiệp bán dẫn đóng góp tới một phần ba sản lượng của châu Âu. Chính quyền địa phương cũng sẽ chi tiền cho đào tạo và cơ sở hạ tầng để hỗ trợ dự án đầu tư lớn nhất trong lịch sử của bang.

Ông Michael Kretschmer,Thủ hiến bang Sachsen, Đức, cho biết: "Một công ty bán dẫn hàng đầu thế giới đã quyết định đến Đức, để đầu tư vào bang của chúng tôi. Dự án này rất phù hợp với hệ sinh thái bán dẫn tại đây".

Trước đó, một tên tuổi lớn khác trong ngành bán dẫn là Intel cũng đã công bố kế hoạch đầu tư 30 tỷ euro để xây dựng hai nhà máy tại Đức.

Ông Robert Habeck, Bộ trưởng Kinh tế Đức, nhận định: "Việc các doanh nghiệp lựa chọn địa điểm đặt nhà máy tại Đức đã chứng minh rằng Đức vẫn là một điểm đến hấp dẫn và có tính cạnh tranh. Thành công ngày hôm nay là một tín hiệu tốt đẹp cho triển vọng các ngành công nghiệp tương lai tại Đức".

Những thành công của Đức cũng là tín hiệu tích cực cho châu Âu, vốn đang nỗ lực thu hẹp khoảng cách về năng lực sản xuất bán dẫn với Mỹ và châu Á. Liên minh châu Âu (EU) mới đây đã phê duyệt kế hoạch trợ cấp trị giá 43 tỷ Euro, nhằm tăng gấp đôi thị phần bán dẫn toàn cầu lên 20% vào năm 2030.

EU nêu lý do không đảm bảo an ninh cho Ukraine

Người phát ngôn Ủy ban châu Âu Peter Stano lên tiếng về quan điểm của Liên minh châu Âu (EU) trong đảm bảo an ninh cho Kiev.

"Liên minh châu Âu (EU) đang hỗ trợ Ukraine trong một số lĩnh vực, nhưng đảm bảo an ninh không phải là vấn đề của EU", người phát ngôn Ủy ban châu Âu Peter Stano cho biết hôm 8/8.

"EU không phải là một tổ chức an ninh. Đó là lý do tại sao các cuộc thảo luận về đảm bảo an ninh là cuộc thảo luận dành cho NATO và cho từng thành viên, chứ không phải cho EU", người phát ngôn Peter Stano cho biết thêm.

Mới đây, Mỹ và Ukraine đã bắt đầu thảo luận về việc Washington cung cấp các đảm bảo an ninh cho Kiev trong khi chờ hoàn tất quá trình gia nhập NATO.

Theo phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Mỹ Matthew Miller, các cuộc đàm phán Mỹ - Ukraine diễn ra ở cấp chuyên viên, tập trung giải quyết các vấn đề cụ thể của “cam kết an ninh”.

Các cuộc đàm phán về đảm bảo an ninh Mỹ - Ukraine là bước đi theo các cam kết do G7 đưa ra tại hội nghị thượng đỉnh NATO ở Litva hồi đầu tháng 7 nhằm xây dựng các đảm bảo an ninh cho Kiev.

Hội nghị thượng đỉnh NATO tại Vilnius, NATO đề nghị hỗ trợ Ukraine trong việc đối phó với xung đột kéo dài ở Ukraine song không ấn định thời gian để Ukraine trở thành NATO một khi nước này vẫn chìm trong tình trạng xung đột. Phương Tây cũng cam kết cung cấp vũ khí lâu dài cho Kiev.

Bên lề hội nghị, các thành viên G7 đã đồng ý cho mỗi quốc gia đàm phán thỏa thuận song phương nhằm đảm bảo an ninh và giúp tăng cường sức mạnh cho quân đội Ukraine.

Mỹ và các đồng minh đã đổ vũ khí, thiết bị và đạn dược trị giá hơn 100 tỷ USD vào Ukraine kể từ khi chiến sự với Nga leo thang vào tháng 2/2022, đồng thời khẳng định không phải là một bên trong cuộc xung đột.

Nga cho rằng việc phương Tây tiếp tục cung cấp vũ khí cho Kiev chỉ làm gia tăng các hành động thù địch và khiến các nước phương Tây hậu thuẫn can dự sâu hơn vào cuộc xung đột, không thay đổi được cục diện chiến sự.

Khủng hoảng đầu tư điện gió ở Âu - Mỹ

(Ảnh minh họa).

Loạt dự án với tổng vốn đầu tư hơn 30 tỷ USD tại Âu - Mỹ đổ vỡ hoặc trì hoãn vì nhiều khó khăn phủ bóng ngành điện gió.

Được các chính phủ coi là chìa khóa để đáp ứng mục tiêu về khí hậu và thúc đẩy nguồn cung cấp điện, nhưng ngành kinh doanh điện gió đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng thị trường nguy hiểm, theo WSJ.

Sau nhiều tháng chi phí tăng và trục trặc hậu cần, một số hợp đồng mua bán điện giữa nhà phát triển và khách hàng đang đổ vỡ, dẫn đến hoãn các quyết định đầu tư hay triển khai dự án. Thất bại chồng chất với điện gió trên đất liền lẫn ngoài khơi.

Trong những tuần gần đây, ít nhất 10 dự án với tổng vốn đầu tư dự kiến khoảng 33 tỷ USD đã bị trì hoãn hoặc rơi vào tình trạng bế tắc ở Mỹ và châu Âu. "Chúng ta đang chứng kiến cuộc khủng hoảng đầu tiên của ngành", Anders Opedal, Giám đốc điều hành của công ty năng lượng Equinor (Na Uy) cho biết.

Equinor và tập đoàn năng lượng BP (Anh) đang phát triển 3 trang trại gió ngoài khơi New York để cung cấp năng lượng cho khoảng hai triệu hộ gia đình. Tuy nhiên, họ cần đàm phán lại giá điện, nếu không các dự án sẽ không nhận được vốn.

Việc trì hoãn các dự án với tổng công suất 11,7 gigawatt - đủ để cung cấp năng lượng cho gần như tất cả hộ gia đình ở Texas và hơn thế - có khả năng đẩy các mục tiêu về điện gió ngoài khơi vào năm 2030 của Mỹ và châu Âu không thành. Điện gió đang được coi là giải pháp quan trọng trong quá trình chuyển đổi năng lượng sang nguồn cung cấp điện sạch hơn và xa rời nhiên liệu hóa thạch.

Mỹ có thị trường điện gió trên bờ lớn thứ hai thế giới sau Trung Quốc nhưng chỉ có 7 tuabin điện gió ngoài khơi. Tổng thống Biden hy vọng sẽ phát triển và đặt mục tiêu đạt 30 gigawatt điện gió ngoài khơi trong thập kỷ này. Tháng trước, ông đề cập về kế hoạch theo đuổi nhiều dự án điện gió hơn, bao gồm cả cuộc đấu thầu đầu tiên ở vịnh Mexico vào cuối tháng này.

Ở châu Âu, gió mạnh và vùng nước nông đã khiến điện gió ngoài khơi trở thành một trong những công nghệ điện tái tạo phát triển nhanh nhất. Nhưng việc tăng chi phí 40% gần đây đã khiến một dự án khổng lồ ở Anh - quốc gia dẫn đầu thế giới về năng lượng gió ngoài khơi - bị tạm dừng. Ở vùng biển Baltic, hai dự án đầu tư cũng bị trì hoãn.

Peter Lloyd-Williams, nhà phân tích cấp cao của Tập đoàn năng lượng toàn cầu Westwood, cho biết 3 dự án khác ở Biển Bắc với tổng chi tiêu khoảng 19 tỷ USD cũng có khả năng bị trì hoãn hoặc sửa đổi các điều khoản. "Nếu những dự án tốt nhất ở các thị trường trưởng thành nhất bắt đầu chìm xuống thì đó là dấu hiệu cảnh báo nghiêm trọng", ông nói.

Nhìn chung, có hàng loạt trở ngại để phát triển điện gió ở Âu - Mỹ. Chúng bao gồm lạm phát cao, trở ngại chuỗi cung ứng, lãi suất tăng, vấn đề giấy phép và thời gian kết nối lưới điện. Tốc độ ngày càng tăng của quá trình chuyển đổi năng lượng đã tạo ra một vòng lặp chi phí leo thang.

Avangrid - công ty con tại Mỹ của công ty Iberdrola (Tây Ban Nha) tháng này đã đồng ý trả 48 triệu USD để rút lui khỏi một thỏa thuận năng lượng gió ngoài khơi ở Massachusetts mà họ đấu thầu vào tháng 9/2021. "Tất nhiên, điều xảy ra là thế giới đã thay đổi đáng kể", Ken Kimmell, Phó chủ tịch phát triển điện gió ngoài khơi của Avangrid nói.

Xung đột Ukraine đã đẩy giá thép và các nguồn cung cấp khác lên cao hơn trong lúc nhu cầu cao từ các nước châu Âu nhằm đẩy nhanh kế hoạch phát triển năng lượng gió ngoài khơi. Ngoài ra, một loạt các đợt tăng lãi suất đã khiến việc đi vay trở nên đắt đỏ hơn, theo Kimmell.

Một dự án khác ở Massachusetts do Shell, Engie và EDP Renewables triển khai đang đàm phán với các công ty điện lực sau khi bên mua muốn hủy bỏ và đấu thầu lại các thỏa thuận cung cấp điện. Trong khi đó, công ty điện lực lớn nhất của Rhode Island rút lui khỏi một dự án ngoài khơi khác.

Tuy nhiên, khó khăn được cho chỉ là ngắn hạn. Theo một nghiên cứu gần đây của Đại học California - Berkeley, điện gió ngoài khơi có thể cung cấp tới một phần tư năng lượng cho Mỹ vào năm 2050 mà không ảnh hưởng đến chi phí điện bán buôn.

Các cuộc đấu giá mới, trong đó các nhà phát triển có thể tính đến việc tăng chi phí gần đây, tiếp tục thu hút các nhà thầu. Bản thân Ken Kimmell cũng cho rằng các thử thách mà ngành đối điện là một "gờ giảm tốc, không phải bức tường gạch".

Một số bang ven biển của Mỹ hy vọng sẽ trở thành trung tâm sản xuất nội địa mới cho các bộ phận gió ngoài khơi, giành được thị phần của ngành công nghiệp mới nhờ ưu đãi thuế từ gói 1.000 tỷ USD của chính quyền Biden. Ở châu Âu, các công ty năng lượng lớn như BP và TotalEnergies đã giành được quyền phát triển điện gió ở Biển Bắc trị giá 14 tỷ USD vào tháng trước.

Nhưng niềm tin lâu dài là không đủ trấn an lo lắng cho các nhà cung cấp hiện tại. Morten Dyrholm, Phó chủ tịch cấp cao của Vestas - nhà sản xuất tuabin lớn nhất phương Tây, cho biết tình hình đang rất khó chịu. "Chúng tôi không thể cứ tiếp tục và xây dựng nhiều nhà máy nếu không nhìn thấy tín hiệu đầu tư rõ ràng từ các nhà phát triển", ông nói.

Điện gió trên bờ cũng gặp khó. Theo Hiệp hội Điện sạch Mỹ, việc lắp đặt điện gió trên đất liền đã giảm một nửa trong quý I so với cùng kỳ năm ngoái, là quý chậm nhất trong 4 năm. Sau khi cung cấp các máy móc lớn hơn, tiên tiến hơn để cải thiện khả năng sản xuất điện, giờ các nhà sản xuất thiết bị phải vật lộn với phi phí bao trì, khiến lợi nhuận bị ăn mòn.

Tim Proll-Gerwe, Phát ngôn viên của Siemens Energy cho biết công ty gặp vấn đề với cả điện gió ngoài khơi lẫn đất liền. Trước đây chi phí sửa chữa các tuabin gió trên bờ tốn mất 1,1 tỷ USD nhưng giờ đây đã nhảy vọt lên 1,75 tỷ USD.

Tương tự, nhà cung cấp cánh quạt TPI Composites tháng trước nói rằng lợi nhuận sẽ suy giảm do chi phí kiểm tra và sửa chữa cao hơn. Trong khi đó, Siemens dự đoán sẽ lỗ khoảng 5 tỷ USD trong năm nay.

Cứu tinh của thị trường năng lượng châu Âu

Sản lượng điện mặt trời gia tăng ở Nam Âu đóng vai trò chính trong việc ngăn chặn tình trạng thiếu hụt năng lượng tại châu Âu trong những đợt nắng nóng gần đây.

Điện mặt trời đặc biệt phù hợp để đối phó với nắng nóng gay gắt trong mùa hè khi bức xạ mặt trời mạnh nhất vào thời điểm nhiệt độ cao kỷ lục trong ngày.

Reuters dẫn lời ông Kristian Ruby - Tổng Thư ký của Tập đoàn công nghiệp điện Eurelectric - cung cấp thông tin về tình hình ở Tây Ban Nha: "Sự tăng trưởng đáng kể của năng lượng mặt trời về cơ bản bù đắp cho đỉnh điểm thiếu điện do sử dụng điều hòa".

Nhà phân phối và điều hành lưới điện Tây Ban Nha Red Electrica cho biết, quốc gia này đã bổ sung công suất quang điện mặt trời 4,5 gigawatt vào năm 2022, cao hơn bất kỳ thời điểm nào cho đến nay.

Dữ liệu từ Ember cho thấy năng lượng mặt trời cung cấp gần 24% điện năng ở Tây Ban Nha vào tháng 7.2023, tăng từ 16% vào tháng 7.2022.

Theo dữ liệu của Refinitiv, khi nhiệt độ tăng cao và nhu cầu làm mát cao dẫn đến nhu cầu điện của Sicily (Italy) đạt đỉnh vào ngày 24.7 là 1,3 GW và một nửa trong số đó được cung cấp bởi năng lượng mặt trời. Sản lượng điện mặt trời của Sicily vào tháng trước cao hơn gấp đôi so với tháng 7.2022.

Nathalie Gerl - nhà phân tích năng lượng của Refinitiv - nói: "Nếu không có thêm năng lượng mặt trời, tác động đến sự ổn định của hệ thống sẽ tồi tệ hơn nhiều".

Catania, bên dưới núi Etna ở phía đông Sicily, đã phải đối mặt với việc cắt điện và nước trên diện rộng do nắng nóng. Tại Athens (Hy Lạp), nhà điều hành lưới điện IPTO cho biết cháy rừng đã làm hư hại nhiều phần của lưới điện.

Nhưng sản lượng năng lượng mặt trời cao hơn đã đáp ứng nhu cầu ở cả hai quốc gia. Nhà điều hành lưới điện IPTO cho hay, vào thời điểm nhu cầu điện cao nhất của Hy Lạp trong năm 2023, quang điện mặt trời đã đáp ứng 3,5/10,35 gigawatt.

Ngay cả ở các quốc gia phương Tây mát mẻ và dễ chịu hơn như Bỉ, năng lượng mặt trời đã đáp ứng hơn 100% năng lượng bổ sung cần thiết trong thời gian nhu cầu điện tăng đột biến vào giữa trưa.
Mặc dù có tốc độ tăng trưởng nhanh, nhưng điện mặt trời vẫn chiếm tỷ trọng tương đối nhỏ trong cơ cấu năng lượng (bao gồm điện gió, khí đốt, than đá và hạt nhân) ở hầu hết các quốc gia.

Các nhà phân tích cho rằng nhìn chung nhu cầu điện năng ở châu Âu trong mùa hè này tương đối thấp.

Sau cuộc khủng hoảng năng lượng ở châu Âu vào năm ngoái khi Nga hạn chế cung cấp khí đốt, giá năng lượng ở châu lục này vẫn còn cao so với mức lịch sử - và người tiêu dùng cũng như các ngành công nghiệp đã đối phó bằng cách tiêu thụ năng lượng ít hơn.

Cái nóng gay gắt của mùa hè năm nay đã vài lần phá vỡ xu hướng này. Nhưng nhìn chung, nhu cầu tiêu thụ vẫn dưới mức bình thường: Mức sử dụng điện trung bình mỗi giờ của Italy trong tháng 7.2023 thấp hơn 4,4% so với tháng 7.2022, trong khi của Tây Ban Nha giảm 3,6%.

Các nhà khoa học cho rằng biến đổi khí hậu sẽ khiến các đợt nắng nóng (như ở vùng Nam Âu) xảy ra thường xuyên hơn và thậm chí còn nghiêm trọng hơn trong những năm tới - làm tăng thêm gánh nặng cho cơ sở hạ tầng năng lượng ở châu Âu.

Simone Tagliapietra, thành viên cấp cao của tổ chức Bruegel cho biết: "Các hệ thống năng lượng của chúng tôi thực sự không được thiết kế để xử lý những tình huống như vậy".

Ngay cả trước khi xảy ra các vụ cháy rừng và nhiệt độ cao kỷ lục trong năm nay, nắng nóng và hạn hán vào năm ngoái đã làm giảm sản lượng thủy điện, cản trở việc vận chuyển nhiên liệu bằng đường sông và buộc một số nhà máy điện hạt nhân phải cắt giảm sản lượng khi việc làm mát các nhà máy bị cản trở do nhiệt độ sông cao.

Anh trừng phạt các công ty nước ngoài cung cấp thiết bị quân sự cho Nga

(Ảnh minh họa).

Hôm 8/8, Anh áp đặt các biện pháp trừng phạt lên một nhà sản xuất máy bay không người lái của Iran và một loạt các công ty nước ngoài khác với cáo buộc họ cung cấp cho quân Nga vũ khí và linh kiện dùng để đánh vào Ukraine.
Anh, Mỹ và Liên minh châu Âu đã áp đặt một loạt các biện pháp trừng phạt kể từ tháng 2 năm ngoái để trừng phạt Nga vì gây ra cuộc xâm lược Ukraine, mà Moscow gọi là ‘chiến dịch quân sự đặc biệt’.

Chính phủ Anh đã đưa ra 25 biện pháp trừng phạt mới nhằm vào các cá nhân và doanh nghiệp ở Iran, Thổ Nhĩ Kỳ, Belarus, Slovakia, Thụy Sĩ và UAE, và Nga.

“Các biện pháp trừng phạt bước ngoặt ngày hôm nay sẽ làm giảm thêm kho vũ khí của Nga và bóp nghẹt chuỗi cung ứng đang tiếp sức cho ngành công nghiệp quốc phòng hiện đang khốn đốn của Tổng thống Putin”, Ngoại trưởng Anh James Cleverly nói.

Hãng máy bay không người lái Paravar Pars của Iran và 7 giám đốc điều hành của họ, đều đã phải chịu các lệnh trừng phạt của Mỹ hồi tháng Hai, và 2 nhà xuất khẩu vi điện tử đặt tại Thổ Nhĩ Kỳ nằm trong số những mục tiêu bị Anh trừng phạt.
Các biện pháp trừng phạt cấm các pháp nhân của Anh cung cấp dịch vụ ủy thác – gồm việc lập quỹ tín thác hay thỏa thuận tương tự - cho các đối tượng bị trừng phạt và cũng ra lệnh đóng băng tài sản mà họ nắm giữ ở Anh.

Chính phủ Anh cũng áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với một số cá nhân, bao gồm cả công dân Thụy Sĩ Anselm Oskar Schmucki, người mà họ cho là giám đốc chi nhánh ở Moscow của công ty quản lý tài sản tiền điện tử có trụ sở tại Thụy Sĩ, DuLac Capital Ltd.

Anh cáo buộc ông này có dính líu đến việc ‘thu lợi ích từ, hay hỗ trợ Chính phủ Nga, bằng cách tiến hành kinh doanh trong một lĩnh vực có ý nghĩa chiến lược, đó là Khu vực Dịch vụ Tài chính Nga’, và nêu đây là lý do để trừng phạt ông.

Nguồn: VTV; Soha; Vnexpress; Lao Động; VOA