Nhiều nước châu Âu đánh thuế lợi nhuận đột biến của ngành ngân hàng

(Ảnh minh họa).

Các chính phủ trong khu vực EU đang tìm cách đánh thuế vào lợi nhuận của những ngân hàng đang thu lợi khổng lồ nhờ lãi suất tăng.

Mới đây, Chính phủ Ý phê duyệt mức thuế 40% một lần đối với lợi nhuận mà các ngân hàng thu được từ lãi suất cho vay cao hơn sau khi chỉ trích họ không tăng lãi cho khách hàng gửi tiền.

Quyết định của chính phủ Ý đã gây sốc và khiến giá cổ phiếu của các ngân hàng trên khắp châu Âu lao dốc. Chỉ số cổ phiếu ngân hàng của Ý đã giảm 7,7% vào ngày 8/8, với giá cổ phiếu của ngân hàng lớn nhất đất nước Intesa Sanpaolo giảm 8,4%.

Trong năm qua, các chính phủ khác của Liên minh châu Âu ở Tây Ban Nha, Hungary, Cộng hòa Séc và Litva cũng đã tiến hành áp loại thuế tương tự đối với các ngân hàng.

Các chính phủ ở châu Âu đang chịu áp lực lớn trong việc hỗ trợ những người dân đang phải vật lộn với chi phí năng lượng và nhà ở tăng cao. Trong khi đó, các ngân hàng của họ chứng kiến lợi nhuận bội thu nhờ được hưởng lợi từ chính sách tăng lãi suất của các ngân hàng trung ương bằng cách tính mức lãi cho vay cao hơn.

Chính phủ Ý cho biết sẽ giới hạn tác động của thuế đối với từng ngân hàng sau khi chứng kiến cổ phiếu của các ngân hàng trong nước giảm mạnh vào ngày 8/8. Để trấn an thị trường, Bộ Tài chính Ý cho rằng, thuế đánh vào lợi nhuận đột biến sẽ giới hạn ở mức không quá 0,1% tổng tài sản của một ngân hàng.

Kể từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu cách đây 15 năm, các ngân hàng châu Âu đã phải chịu một loạt các loại thuế, chủ yếu nhằm mục đích bù đắp chi phí cứu trợ, xây dựng các quỹ để giảm tác động của các vụ sụp đổ của ngân hàng trong trong tương lai hoặc khuyến khích các ngân hàng giảm rủi ro.

Nhưng các loại thuế gần đây hướng nhiều hơn đến việc củng cố kho bạc của chính phủ, đặc biệt là ở các nước có lãi suất chính sách tăng nhanh nhất như Hungary và Cộng hòa Czech, cũng như ở một số nước thuộc khu vực đồng sử dụng đồng euro (eurozone).

Các chính phủ này muốn lấy một phần thu nhập tăng lên của ngành ngân hàng nhờ lãi suất cao hơn để hỗ trợ các hộ gia đình chống chọi cuộc khủng hoảng sinh hoạt.

Trong khi hầu hết các loại thuế gần đây chỉ mang tính chất tạm thời, các chuyên gia phân tích cảnh báo, chúng có thể gây ra những hậu quả lâu dài hơn.

Filippo Alloatti, người đứng đầu bộ phận tài chính của Công ty quản lý quỹ Federated Hermes, cho biết: Mặc dù các biện pháp như thuế đánh vào lợi nhuận đột biến rất dễ áp dụng, nhưng chúng có thể khó rút lại vì lý do chính trị.

Các chuyên gia phân tích cũng lưu ý, chính sách thuế nhắm vào lợi nhuận đột biến có thể gây ra những tác động ngoài ý muốn.

Ban đầu, chính phủ Ý đặt mục tiêu thu về khoảng 4,5 tỷ euro từ thuế mới đối với các ngân hàng. Con số này giảm xuống dưới 2 tỷ euro sau khi chính phủ Ý đưa ra giới hạn về mức trả thuế so với tổng tài sản của ngân hàng.

Tuy nhiên, thông báo ban đầu về mức thuế 40% đã khiến cổ phiếu của các ngân hàng của Ý phải chịu tổn thất khoảng hơn 10 tỷ euro vốn hóa do làn sóng bán tháo hôm 8/8.

Tương tự, khi chính phủ Tây Ban Nha tuyên bố thuế lợi nhuận đột biến đối với các ngân hàng vào mùa hè năm 2022, cổ phiếu của một số ngân hàng lớn nhất của nước này giảm giá đến 10%.

Thuế mới của Tây Ban Nha thu 4,8% thu nhập tiền lãi và hoa hồng của các ngân hàng trong hai năm, nhằm huy động 3 tỷ euro để hỗ trợ người dân gặp khó khăn do giá năng lượng tăng cao.

Thuế mới đã làm hao hụt một phần lớn lợi nhuận trong quý đầu tiên của các ngân hàng ở Tây Ban Nha, đặc biệt là đối với ngân hàng tập trung vào thị trường nội địa.

CaixaBank, ngân hàng lớn nhất của Tây Ban Nha cho biết, khoản thuế bất thường đã tiêu tốn 373 triệu euro, tương đương 44% trong số 855 triệu euro lợi nhuận ròng mà ngân hàng này thu được trong quý đầu tiên.

Các lãnh đạo ngân hàng ở Tây Ban Nha đã chỉ trích loại thuế này. Họ cho rằng, ngân hàng của họ chỉ mới phục hồi về mức lợi nhuận bình thường hơn sau nhiều năm lãi suất thấp kỷ lục. Họ đã tiến hành khởi kiện chính phủ để yêu cầu gỡ bỏ thuế lợi nhuận đột biến.

Năm ngoái, Hungary đã áp đặt một loại thuế áp dụng trong vòng hai năm nhằm tăng nguồn thuế thêm 4,6 tỷ euro từ các lĩnh vực khác nhau. Hơn 25% của con số này sẽ đến từ các ngân hàng. Thuế mới nhắm vào doanh thu cuối cùng thay vì lợi nhuận, với mức thu 10% trên doanh thu ròng được tạo ra ở Hungary vào năm 2022. Mức thu này đã giảm xuống 8% vào năm nay.

Cộng hòa Czech và Litva cũng đã nhắm mục tiêu vào các ngân hàng bằng loại thuế được thiết kế giống như mô hình thuế đánh vào lợi nhuận cao nhờ lãi suất tăng của Ý. Trong hai năm tới, các ngân hàng Czech sẽ phải chịu mức thuế 60% đối với phần lợi nhuận vượt quá 120% thu nhập trung bình hàng năm của họ trong giai đoạn năm 2018-2021.

Kết hợp với một loại thuế tương tự đối với các công ty năng lượng, chính phủ Czech hy vọng sẽ huy động được 3,5 tỷ euro mỗi năm, tương đương khoảng hơn 1% GDP.

Tại Litva, thuế đánh vào thu nhập lãi thuần (phần chênh lệch giữa lãi suất cho vay và lãi suất trả cho người gửi tiền) của các ngân hàng, được ban hành hồi vào tháng 5. Theo đó, các ngân hàng phải đóng thuế 60% đối với phần thu nhập lãi ròng vượt quá 50% mức trung bình của bốn năm trước.

Chính phủ Litva ước tính, chính sách thuế này sẽ giúp ngân sách tăng thêm 410 triệu euro. Nguồn thu mới này sẽ được chi tiêu quốc phòng, quân sự và vận tải.

Cho đến nay, Anh vẫn chưa áp dụng thuế lợi nhuận đột biến đối với các ngân hàng dù Bộ trưởng Tài chính Jeremy Hunt đã xem xét chính sách này vào hồi năm ngoái trong nỗ lực lấp đầy lỗ hổng tài chính trị giá 40 tỷ bảng Anh. Các ngân hàng ở Đức cũng đang chịu áp lực vì không tăng lãi suất tiết kiệm theo đà tăng mạnh của lãi suất chính thức.

Châu Âu tăng cường dự trữ khí đốt ở Ukraine

Công suất trữ khí đốt dồi dào kết hợp với các quy định hải quan thuận lợi đã thúc đẩy các công ty năng lượng của châu Âu vận chuyển khí đốt đến Ukraine để dự trữ cho mùa đông sắp tới.

Ngành năng lượng của châu Âu đã vận chuyển một khối lượng lớn khí đốt đến các kho chứa của Ukraine, bất chấp chiến sự đang diễn ra ở nước này.

Naftogaz, công ty quản lý hệ thống trữ khí đốt của Ukraine, cho biết số lượng các công ty nước ngoài chuyển khí đốt vào nước này đã lên tới 19 trong năm nay, tăng từ 4 công ty vào năm 2021.

Tập đoàn EPH của Cộng hòa Czech cho biết, quyết định sử dụng kho lưu trữ của Ukraine là một dấu hiệu của niềm tin vào nước này.

“EP Commodities đã vận chuyển khí đốt tự nhiên đến Ukraine và sử dụng các cơ sở lưu trữ của Ukraine”, Miroslav Hasko, Chủ tịch của EP Commodities, đơn vị thành viên của EPH nói.

Công ty SPP, thuộc sở hữu nhà nước Slovakia, cho biết đang xem xét khả năng sử dụng kho chứa của Ukraine do các cơ sở lưu trữ khí đốt của Slovakia đã đầy 90%.

“Chúng tôi coi kho chứa khí đốt ở Ukraine là một trong những cơ hội kinh doanh thú vị mà chúng tôi hiện đang cân nhắc”, SPP cho hay.

Theo dữ liệu của Naftogaz, công suất đặt trước ở các đường ống vận chuyển vào Ukraine từ Liên minh châu Âu (EU) đạt mức cao nhất trong gần 3 năm vào tháng 7. Trong khi đó, khối lượng khí đốt dự kiến vận chuyển trong tháng từ EU vào Ukraine có thể tăng gấp đôi.

“Đây là cơ hội tuyệt vời để EU tăng dự dự trữ khí đốt chiến lược”, Oleksiy Chernyshov, CEO của Naftogaz nói.

Ukraine có công suất trữ trữ đốt nhiều hơn bất kỳ quốc gia nào ở EU vì nước này đóng vai trò trung chuyển chính cho khí đốt của Nga.

Các hang chứa khí đốt phần lớn nằm sâu dưới lòng đất ở phía tây của Ukraine, nằm cách xa các khu vực tiền tuyến. Các thương nhân châu Âu đã thận trọng về việc sử dụng hạ tầng trữ khí đốt của Ukraine trong những ngày đầu của cuộc chiến.

Sau một mùa đông ôn hòa vào năm ngoái, các cơ sở lưu trữ của EU đang lấp đầy ở mức cao và hiện đạt gần 90% công suất. Khu vực này sử dụng khí đốt nhiều gấp ba lần trong những tháng mùa đông, so với cao điểm của mùa hè.

Các cơ sở lưu trữ khí đốt của EU chỉ có thể chứa tối đa khoảng 100 tỉ mét khối (bcm) so với nhu cầu hàng năm của khối này từ 350 bcm-500 bcm, tùy thuộc vào thời tiết và các điều kiện khác. Các cơ sở trữ khí đốt của Ukraine sẽ cung cấp thêm 10 bcm dung lượng lưu trữ.

“Châu Âu đang cạn kiệt các lựa chọn để lưu trữ bất kỳ nguồn cung khí đốt dư thừa nào trong khi mức tiêu thụ trầm lắng”, Natasha Fielding, người đứng đầu bộ phận định giá khí đốt châu Âu của Argus, công ty theo dõi hàng hóa năng lượng cho biết.

Ukraine và EU đã nỗ lực tích hợp tốt hơn các hệ thống năng lượng của họ sau khi chiến tranh đã đẩy giá khí đốt trong khu vực lên mức kỷ lục, đe dọa thiếu năng lượng vào mùa đông. Trước chiến tranh, phần lớn khí đốt tự nhiên mà các hộ gia đình và doanh nghiệp EU sử dụng đến từ Nga.

Tình trạng dư thừa khí đốt hiện tại đã giúp đẩy giá chuẩn châu Âu xuống chỉ còn 30 euro/megawatt giờ nhưng dự kiến sẽ tăng trở lại vào mùa đông này. Tổ chức tư vấn Bruegel ước tính, các thương nhân có thể kiếm lợi nhuận tổng cộng khoảng 2 tỉ euro bằng cách mua khí đốt và chuyển đến Ukraine để dự trữ và bán ra khi giá khí dự kiến tăng trong mùa đông trong năm nay.

Yuriy Onyshkiv, nhà phân tích khí đốt cao cấp của Refinitiv, cho biết việc sử dụng kho chứa của Ukraine có thể giúp ổn định thị trường và đảm bảo an ninh nguồn cung trong mùa đông khi nhu cầu đạt đỉnh.

Ủy ban châu Âu (EC) muốn các công ty kinh doanh năng lượng tăng cường sử dụng kho chứa khí đốt của Ukraine. EC đã đàm phán với các ngân hàng về việc cung cấp bảo lãnh cho các thương nhân dù chưa có kế hoạch nào được thiết lập.

Ukraine có hệ thống “nhà kho hải quan”, cho phép khách hàng nước ngoài được miễn thuế quan nếu khí đốt được lưu trữ ở đó trong ba năm, giúp dễ dàng tái xuất vào EU.

Nhu cầu khí đốt của Ukraine đã giảm mạnh khi chiến tranh phá hủy các ngành công nghiệp và nền kinh tế rộng lớn hơn của Ukraine.

Số liệu của Liên hợp quốc cho thấy, vào cuối năm 2022, 5,7 triệu người đã rời khỏi Ukraine kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu, tương đương hơn 13% dân số của Ukraine.

Ukraine đặt mục tiêu dự trữ 14,5 bcm khí đốt để tiêu thụ trong nước trước và hiện nước này đã dự trữ gần 9 bcm.

Vỡ đập, ngập lụt nghiêm trọng ở Na Uy do bão hoành hành

(Ảnh minh họa).

Một đập nước ở miền nam Na Uy đã bị sập một phần sau nhiều ngày mưa lớn vì bão đổ bộ, gây ngập lụt và lở đất nghiêm trọng ở nước này.

Theo AP, cảnh sát Na Uy ban đầu từng cân nhắc cho phá một phần con đập tại nhà máy thủy điện Braskereidfoss trên sông Glåma dài nhất và nhiều nước nhất nước. Ý tưởng là sử dụng một vụ nổ hạn chế, có kiểm soát để giải tỏa áp lực lên đập, ngăn chặn nguy cơ các cộng đồng ở hạ lưu bị ngập lụt.

Tuy nhiên, phát ngôn viên cảnh sát Fredrik Thomson cho biết, đề xuất đó đã bị hủy bỏ sau khi nước bắt đầu tràn qua đập.

Động thái diễn ra sau khi cơn bão Hans đổ bộ, gây hỗn hỗn loạn khắp Bắc Âu trong những ngày gần đây và khiến miền nam Na Uy rơi vào khủng hoảng sau lũ lụt và lở đất trên diện rộng. Mực nước các con sông ở quốc gia này dự kiến sẽ tiếp tục tăng trong ngày hôm nay (10/8).

Báo Guardian đưa tin, một cụ bà ngoài 70 tuổi ở Na Uy đã tử vong hôm 9/8 sau khi ngã xuống suối. Trong khi, nhà chức trách đã cho sơ tán 700 – 800 cư dân ở quận Innlandet, nơi tọa lạc nhà máy thủy điện Braskereidfoss.

Ngập lụt và lở đất khiến mọi con đường chính nối liền thủ đô Oslo và thành phố Trondheim đều phải tạm ngừng hoạt động hôm 8/8.

Theo một quan chức cảnh sát của quận Innlandet, lực lượng chức năng đang phối hợp với công ty chủ quản nhà máy thủy điện Braskereidfoss để giám sát chặt tình hình đập nước.

Viện thủy văn quốc gia Na Uy (NVE) lưu ý, các khu vực ở miền đông và miền trung đất nước vẫn trong tình trạng báo động đỏ. Mực nước ở nhiều sông, suối đang ở mức cao kỷ lục.

Thủ tướng Jonas Gahr Støre đã đến thăm các khu vực bị ảnh hưởng thiên tai. “Khi tạnh mưa, một thử thách khác lại bắt đầu: nước cần phải thoát ra ngoài”, ông Støre nói.

Thụy Điển mở đường cho việc xây dựng lò phản ứng hạt nhân mới

Thụy Điển đang thúc đẩy dự luật mới nhằm bỏ giới hạn tối đa 10 lò phản ứng hạt nhân tại nước này và yêu cầu các lò phản ứng hạt nhân mới phải được xây dựng ở cùng địa điểm với các lò hiện có.

Chính phủ Thụy Điển ngày 9/8 cho biết nước này sẽ bỏ giới hạn trần về số lượng lò phản ứng hạt nhân và đơn giản hóa quy trình cấp phép xây dựng các lò phản ứng mới.

Phát biểu tại cuộc họp báo, Bộ trưởng Khí hậu Thụy Điển Romina Pourmokhtari cho rằng: “Quá trình chuyển đổi năng lượng để chống biến đổi khí hậu đòi hỏi phải tăng gấp đôi sản lượng điện trong 20 năm tới”.

Chính vì vậy, Chính phủ Thụy Điển mong muốn các lò phản ứng hạt nhân mới có thể sản xuất lượng điện tương đương với công suất của 10 lò phản ứng hạt nhân thế hệ cũ và sẽ đưa vào sử dụng trong thập niên 2030 và 2040.

Theo vị Bộ trưởng này, Thụy Điển đang thúc đẩy dự luật mới nhằm bỏ giới hạn tối đa 10 lò phản ứng hạt nhân tại nước này và yêu cầu các lò phản ứng hạt nhân mới phải được xây dựng ở cùng địa điểm với các lò hiện có.

Cùng với đó, quy trình cấp phép cho việc xây dựng lò phản ứng hạt nhân mới cũng được đơn giản hóa.

Bà Pourmokhtari cho biết dự luật trên đã được soạn thảo và dự kiến trình quốc hội nước này xem xét vào mùa Thu tới.

Quốc gia vùng Scandinavia từng tổ chức trưng cầu ý dân vào năm 1980 để phục vụ kế hoạch dần loại bỏ năng lượng hạt nhân.

Kể từ đó, Thụy Điển đã đóng cửa 6 trong số 12 lò phản ứng của nước này và những lò còn lại nằm ở 3 nhà máy điện hạt nhân, tạo ra khoảng 30% lượng điện sử dụng nội địa.

Hiện tại, Thụy Điển đang phải vật lộn để tìm các nguồn năng lượng khả thi nhằm thay thế năng lượng hạt nhân do năng lượng tái tạo vẫn chưa thể đáp ứng đầy đủ nhu cầu của nước này.

Vào năm 2016, đa số chính trị gia của Thụy Điển ủng hộ việc tăng cường sử dụng năng lượng hạt nhân trong tương lai gần, mở đường cho kế hoạch xây dựng các lò phản ứng mới thay thế những lò cũ đã hết tuổi thọ.

Các lò phản ứng hạt nhân của Thụy Điển được đưa vào sử dụng từ những năm 1970 và 1980. Hầu hết chúng đều có tuổi thọ khoảng 40 năm và cần được hiện đại hóa.

Ngay sau khi lên nắm quyền vào cuối năm 2022, chính phủ liên minh cánh hữu của Thủ tướng Ulf Kristersson đã đặt ra mục tiêu xây dựng các lò phản ứng hạt nhân mới.

Bên cạnh đó, Chính phủ Thụy Điển cũng điều chỉnh chính sách năng lượng, theo đó thay đổi mục tiêu 100% năng lượng "tái tạo" thành 100% năng lượng "không hóa thạch"./.

Ba Lan đưa 2.000 quân tăng cường biên giới giáp ranh Belarus

(Ảnh minh họa).

Ba Lan sẽ gửi 2.000 binh sĩ tới đường biên giới giáp với Belarus, Thứ trưởng Bộ Nội vụ nói với hãng thông tấn nhà nước PAP hôm 9/8, gấp đôi số lượng mà Lực lượng Biên phòng yêu cầu, để ngăn chặn các cuộc vượt biên trái phép và duy trì sự ổn định.

Ba Lan ngày càng lo lắng về khu vực biên giới kể từ khi hàng trăm lính đánh thuê Wagner thiện chiến đã đến Belarus vào tháng trước theo lời mời của Tổng thống Alexander Lukashenko.

Belarus đã bắt đầu các cuộc tập trận gần biên giới vào tuần này và ông Lukashenko đã nhiều lần nói rằng ông đang kiềm chế các chiến binh Wagner muốn tấn công Ba Lan.

Ba Lan cũng chứng kiến sự gia tăng số lượng di dân chủ yếu từ Trung Đông và châu Phi cố gắng vượt biên trong những tháng gần đây. Trong hai năm qua, Ba Lan đã cáo buộc Belarus tuyển dụng di dân ở các nước nghèo và đưa họ qua biên giới bất hợp pháp để gây bất ổn.

Ông Maciej Wasik nói với PAP: “Lần tăng cường này sẽ không phải là 1.000 mà là 2.000 binh sĩ.”

Hôm 7/8, ông Wasik cho biết Lực lượng Biên phòng đang yêu cầu triển khai thêm 1.000 binh sĩ.

Ông Wasik tố cáo mọi nỗ lực vào Ba Lan bất hợp pháp của những di dân hiện đang được tổ chức bởi chính quyền Belarus.

Tòa đại sứ Belarus tại Warsaw không trả lời yêu cầu bình luận qua email. Belarus bắt đầu tập trận gần biên giới trong tuần này

Nguồn: Tin Nhanh Chứng Khoán; The Saigon Times; Vietnamnet; Quê Hương Online; VOA