- Thời sự
.jpg)
Startup này đang sản xuất một loại pin được cho là có thể thay đổi ngành công nghiệp ô tô trong vài năm tới.
Vào một ngày giá lạnh đầu tháng 1, khi đang làm việc tại văn phòng ở vùng ngoại ô Billerica, Massachusetts, Siyu Huang nhận được một tin nhắn văn bản đính kèm đoạn video clip ngắn ghi lại cảnh một chiếc ô tô lăn bánh bên trong trung tâm thử nghiệm khép kín.
Đối với những người không có chuyên môn, video này không có gì đáng chú ý. Nhưng đối với bà Huang, giám đốc điều hành của Factorial Energy, đây là cột mốc lớn trong cuộc hành trình chiếm trọn một thập kỷ cuộc đời bà.
Bà Huang, chồng bà, Alex Yu và các nhân viên của họ tại Factorial đã nghiên cứu ra một loại pin xe điện mới, được gọi là pin thể rắn - thứ được cho là có thể thay đổi ngành công nghiệp ô tô trong vài năm nếu có thể vượt qua một số thách thức kỹ thuật khó khăn. Đối với bà Huang, loại pin này có tiềm năng thay đổi cách người tiêu dùng suy nghĩ về xe điện, từ đó giúp Mỹ và Châu Âu giành lợi thế hơn Trung Quốc.
Factorial là một trong số hàng chục công ty đang cố gắng phát minh ra loại pin có thể sạc nhanh hơn, đi xa hơn và giúp xe điện rẻ hơn. Giao thông là nguồn khí thải nhà kính lớn nhất và xe điện có thể là vũ khí mạnh mẽ chống lại kỷ nguyên biến đổi khí hậu và ô nhiễm này.
Uwe Keller, giám đốc phát triển pin tại Mercedes-Benz, là người gửi đoạn video tới bà Huang. Ông, với tất cả tiền bạc và chuyên môn, đã hỗ trợ quá trình nghiên cứu của Factorial. Đoạn clip ngắn quay cảnh chiếc xe Mercedes tại một phòng thí nghiệm nghiên cứu gần Stuttgart, Đức, đang thực sự lăn bánh sau khi lắp pin của Factorial.
Cuộc thử nghiệm đánh dấu bước tiến quan trọng trong một hành trình vốn bắt đầu từ khi Huang và Yu vẫn còn là sinh viên sau đại học Cornell. Cho đến lúc đó, mọi công trình của họ đều diễn ra trong phòng thí nghiệm. Bà Huang rất vui mừng khi phát minh của cả hai được đưa ra thế giới.
Tuy nhiên, vẫn còn một chặng đường dài phía trước. Chiếc Mercedes sử dụng pin Factorial chưa được thử nghiệm trên đường. Đó mới là nơi duy nhất công nghệ trở nên thực sự quan trọng.
Nhiều công ty khởi nghiệp đã sản xuất nguyên mẫu pin thể rắn, tuy nhiên, hiện không có nhà sản xuất ô tô nào của Mỹ hay châu Âu công khai thử nghiệm lắp đặt chúng trên xe để kiểm tra va chạm và độ rung trên đường phố. Hoặc nếu có, tất cả sẽ diễn ra bí mật.
Vào cuối năm 2023, ông Keller, một kỹ sư kỳ cựu của Mercedes, đã đề xuất với bà Huang rằng họ nên thử. “Chúng tôi là những người đam mê ô tô”, ông Keller sau đó nói. “Chúng tôi tin vào những thứ thực sự chuyển động”.
Bà Huang nổi bật như một ‘nữ tướng’ trong một lĩnh vực vốn do đàn ông thống trị. Bà tin vào một giấc ngủ ngon. Bà cho rằng: “Có một tâm trí minh mẫn để đưa ra quyết định đúng đắn quan trọng hơn số giờ bạn làm việc”.
Bà dễ gần, dễ cười, hiện đang làm việc tại một văn phòng đơn giản ở Billerica. Nội thất chỉ bao gồm một tủ sách màu đen chứa một vài tập sách kỹ thuật. Bằng tốt nghiệp từ Cornell — Tiến sĩ hóa học và Thạc sĩ quản trị kinh doanh — treo ngăn ngắn trên tường.
Bà Huang lớn lên ở Nam Kinh, Trung Quốc. Chương trình thời tiểu học đã khơi dậy sự quan tâm hóa học và nhận thức về khí thải xe cộ, ô nhiễm công nghiệp đang làm nghẹt không khí ở Nam Kinh. “Chúng ta cần phải xây dựng một hành tinh tốt hơn cho con người”, bà nói.
Sau khi được nhận vào chương trình tiến sĩ khoa hóa học của Cornell, bà đến Ithaca, New York, vào năm 2009 với 3.000 USD - số tiền tiết kiệm được từ học bổng Thụy Điển và trở thành một sinh viên xuất sắc, theo Héctor Abruña, một giáo sư tại Cornell. Ông vẫn còn một bức ảnh chụp chung với Alex Yu và và Huang trong bộ lễ phục tốt nghiệp.
“Họ cực kỳ tận tụy và cực kỳ thông minh”, Tiến sĩ Abruña nói.
Alex Yu hiện là giám đốc công nghệ của Factorial. Bằng cách đó, đây đích thị là một công ty gia đình. Bà Huang khá kín tiếng về đời tư, thậm chí từ chối tiết lộ họ có bao nhiêu con.
Ban đầu, công ty tập trung vào việc cải tiến vật liệu cho phép pin lưu trữ năng lượng. Tuy nhiên, hướng đi đã thay đổi sau khi Mercedes đầu tư vào Factorial vào năm 2021. Mercedes đang tìm kiếm một bước nhảy vọt lớn hơn về công nghệ và khuyến khích Factorial theo đuổi pin thể rắn.
Công nghệ này loại bỏ hỗn hợp hóa chất lỏng, được gọi là chất điện phân, giúp vận chuyển các ion chứa năng lượng bên trong pin. Chất điện phân lỏng rất dễ cháy. Việc thay thế chúng bằng chất điện phân rắn hoặc giống như gelatin giúp pin an toàn hơn, chứa nhiều năng lượng hơn và giảm chi phí cho xe.
Có một sự khác biệt rõ ràng giữa Factorial và Mercedes. Một bên là startup chỉ với 100 nhân viên. Một bên là công ty khổng lồ với 175.000 nhân sự. Tuy nhiên, với ông Keller, vẫn có một điểm chung giữa phong cách làm việc của vợ chồng Huang và văn hoá nội bộ Mercedes. “Factorial không cường điệu. Họ âm thầm làm mọi thứ”, ông nhận xét.
Thách thức hiện nay là tìm ra cách sản xuất hàng triệu chiếc pin thể rắn với mức giá hợp lý. Factorial đã đối mặt với vấn đề đó vào năm 2022, sau khi thành lập một nhà máy thí điểm nhỏ tại Cheonan, Hàn Quốc. Theo lời bà Huang, dự án đã trở thành “địa ngục sản xuất” — cụm từ mà Elon Musk đã sử dụng khi Tesla gần như phá sản.
Để kiếm tiền, một nhà máy sản xuất pin không thể sản xuất quá nhiều cell pin lỗi. Lý tưởng nhất là sản lượng, tỷ lệ cell pin có thể sử dụng, phải đạt ít nhất 95%. Mục tiêu này vô cùng khó bởi liên quan đến các hóa chất dễ bay hơi. Máy móc xử lý vấn đề này phải được đặt trong các buồng Plexiglas giám sát bởi các công nhân mặc đồ bảo hộ.
Hàng chục công ty đang cố gắng sản xuất hàng loạt cell pin thể rắn, bao gồm các nhà sản xuất ô tô lớn như Toyota và các công ty nhỏ hơn như QuantumScape. Mercedes, để phòng ngừa rủi ro, cũng đang hợp tác với ProLogium, một công ty Đài Loan.
Mỗi công ty đều có công thức và quy trình sản xuất chặt chẽ. Xiaoxi He, một nhà phân tích công nghệ tại IDTechEx, cho biết: “Thật khó để nói công nghệ nào sẽ chiến thắng”.
Một phần vì pin thể rắn rất khó sản xuất, nên nhiều giám đốc điều hành vẫn hoài nghi về tính thương mại. Cổ phiếu nhiều công ty khởi nghiệp pin thể rắn đã lao dốc, trong khi tình trạng hỗn loạn trong quản lý là điều thường thấy.
Factorial tự bảo vệ mình bằng cách không bán cổ phiếu. Nguồn tài trợ của công ty đến từ các nhà đầu tư tư nhân bao gồm WAVE Equity Partners, một công ty tại Boston và các đối tác bao gồm nhà sản xuất ô tô Hàn Quốc Hyundai Motor và Stellantis - công ty đang có kế hoạch thử nghiệm pin Factorial trên những chiếc xe Dodge Charger vào năm tới. Công ty cũng có quan hệ đối tác với LG Chem, một công ty Hàn Quốc chuyên sản xuất vật liệu pin.
Lúc đầu, dây chuyền lắp ráp nguyên mẫu của Factorial tại Hàn Quốc chỉ đạt năng suất 10%, nghĩa là 90% pin bị lỗi. Bà Huang đã phải thức dậy lúc 4 giờ sáng để giải quyết các vấn đề tại nhà máy, nơi hoạt động 24/7 suốt ngày đêm. “Luôn có vấn đề”, bà nói. “Có lúc tôi nghĩ rằng, tôi thậm chí không biết liệu chúng tôi có thể làm được không”.
Đến năm 2023, Factorial thành công sản xuất đủ số lượng pin phù hợp. Ông Keller bắt đầu nghĩ đến việc lắp chúng vào ô tô, song chi phí và rủi ro thất bại đủ cao để ông tìm kiếm sự chấp thuận từ các ông chủ của mình: Ola Källenius, giám đốc điều hành tại Mercedes.
Ông Källenius cuối cùng cũng ký chấp thuận cho dự án, lý luận rằng một mục tiêu cụ thể sẽ thúc đẩy nhóm và đẩy nhanh quá trình phát triển.
Đến tháng 6 năm 2024, Factorial đã sản xuất đủ số lượng cell pin chất lượng cao để giao chúng cho Mercedes. Vào tháng 11, nhà máy tại Hàn Quốc đạt 85% năng suất, kết quả tốt nhất từ trước đến nay.
Trong 12 giờ tính đến sáng ngày 10/5, không tàu chở hàng nào từ Trung Quốc có lịch trình đến hai cảng lớn lớn ở Bờ Tây nước Mỹ.
Quan chức các cảng ở Bờ Tây nước Mỹ cho biết trước đó một tuần, có tới 41 tàu dự kiến rời Trung Quốc đến tổ hợp cảng San Pedro Bay ở California, gồm cảng Los Angeles và Long Beach. Tuy nhiên, sáng 10/5, con số này là 0. Đây là lần đầu tiên điều này xảy ra kể từ đại dịch.
Điều khiến các quan chức lo ngại không chỉ là việc số tàu giảm sút, mà còn là tốc độ sụt giảm. "Đây là điều đáng báo động. Số tàu hủy chuyến và lượng tàu đến hiện tệ hơn cả đợt Covid-19", Giám đốc cảng Long Beach Mario Cordero cho biết.
Các cảng nhộn nhịp nhất nước Mỹ đang ghi nhận mức sụt giảm nghiêm trọng về hàng hóa. Cảng Long Beach giảm 35-40% so với thông thường. Cảng Los Angeles giảm 31% tuần trước. Cảng New York và New Jersey cũng đang chuẩn bị cho kịch bản này. Ngày 7/5, cảng Seattle cho biết thậm chí không có tàu container nào cập cảng.
"Không còn hàng hóa nào được vận chuyển đến đây nữa", Ryan Calkins - một lãnh đạo tại cảng Seattle cho biết trên CNN.
Tháng trước, Tổng thống Mỹ Donald Trump áp thuế nhập khẩu bổ sung 145% với toàn bộ hàng hóa Trung Quốc. Điều này khiến số tàu chở hàng đến các cảng Mỹ giảm mạnh. Với nhiều doanh nghiệp, chi phí giao thương với Trung Quốc - một trong những đối tác thương mại quan trọng nhất của Mỹ - đang trở nên quá đắt đỏ.
Cuối tuần trước, quan chức Mỹ và Trung Quốc đã có cuộc gặp tại Geneva (Thụy Sĩ) để bàn về vấn đề thương mại. Sau cuộc họp, phía Mỹ cho biết đã đạt được một thỏa thuận giúp giảm thâm hụt thương mại với Trung Quốc. Theo Hải quan Trung Quốc, năm ngoái, thâm hụt thương mại của Mỹ với Trung Quốc lên tới 361 tỷ USD.
Trên Xinhua, Phó thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong đánh giá cuộc đàm phán đã diễn ra sâu sắc, thẳng thắn và mang tính xây dựng. Quan chức cấp cao Trung Quốc cũng xác nhận hai bên đã đạt được một loạt đồng thuận quan trọng, nhất trí thiết lập cơ chế tham vấn kinh tế và thương mại. Mỹ và Trung Quốc sẽ sớm hoàn tất các chi tiết liên quan và đưa ra tuyên bố chung vào ngày 12/5.
Tuy vậy, để đạt thỏa thuận thương mại toàn diện, hai nước có thể phải mất thêm nhiều thời gian. Với người tiêu dùng, vốn đang đối mặt với tình trạng giá cả tăng cao và thiếu hụt một số mặt hàng, Cordero cảnh báo thỏa thuận sẽ không đến kịp thời.
"Nếu tình hình không sớm thay đổi, các kệ hàng có thể phải bỏ trống. Người tiêu dùng sẽ cảm nhận rõ điều đó trong 30 ngày tới", Cordero nói.
Hiện tại, khoảng 63% hàng hóa cập cảng Long Beach đến từ Trung Quốc. Đây là tỷ lệ cao nhất trong các cảng tại Mỹ. Con số này giảm từ mức 72% năm 2016, trước khi căng thẳng thương mại Mỹ - Trung Quốc nổ ra trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump.
Dù vậy, Trung Quốc vẫn là nguồn cung hàng hóa lớn cho Mỹ. Maersk - hãng vận tải biển lớn thứ hai thế giới - cho biết trên CNN rằng giao dịch hàng hóa giữa Mỹ và Trung Quốc hiện giảm 30-40% so với thông thường.
"Nếu căng thẳng với Trung Quốc không sớm hạ nhiệt và Mỹ không có thêm các thỏa thuận thương mại, những hệ quả hiện tại sẽ kéo dài, gây ra ảnh hưởng nghiêm trọng hơn", CEO Maersk Vincent Clerc cảnh báo.
.jpg)
Lãnh đạo các hãng phim lớn ở Hollywood đã ngồi lại với nhau để bàn cách đối phó với lời đe dọa thuế quan của Tổng thống Donald Trump.
Variety đưa tin lãnh đạo các hãng phim lớn và công ty phát trực tuyến ở Hollywood tham gia một cuộc họp đặc biệt trên Zoom cùng với người đứng đầu Hiệp hội Điện ảnh Mỹ (MPA) vào ngày 9/5. Mục đích cuộc họp là vạch ra chiến lược giải quyết vấn đề thuế quan phim ảnh mà Tổng thống Donald Trump đe dọa áp dụng.
Nhóm cấp cao khoảng 20 người, đều là những cái tên có tiếng nói trong ngành điện ảnh Mỹ như chủ tịch Universal Pictures kiêm giám đốc NBCUniversal Entertainment & Studios Donna Langley, đồng chủ tịch Disney Entertainment Alan Bergman, đồng giám đốc điều hành Paramount Global Brian Robbins, giám đốc Amazon MGM Studios Mike Hopkins và nhà sản xuất phim Courtenay Valenti, giám đốc Sony Pictures Entertainment Ravi Ahuja và giám đốc phụ trách mảng phim Sony Pictures Tom Rothman, giám đốc điều hành Warner Bros. Discovery David Zaslav và giám đốc phụ trách mảng phim Warner Bros. Michael De Luca cùng với đồng giám đốc điều hành Netflix Ted Sarandos.
Họ muốn cùng MPA tìm ra cách thức uyển chuyển nhất để giải thích rõ với Nhà Trắng về sự phức tạp của ngành kinh doanh phim ảnh, cũng như khó khăn khi áp dụng thuế quan đối với sản phẩm không phải hàng hóa truyền thống như xe hơi hay đồ gia dụng.
Các ông lớn cũng muốn chính phủ hiểu rằng nhiều bộ phim quay ở những địa điểm khác nhau tại nước ngoài vì cốt truyện đòi hỏi bối cảnh nhất định. Tiết kiệm chi phí cũng là một trong những lý do. Công việc hậu kỳ liên quan đến hiệu ứng hình ảnh và biên tập cũng có thể diễn ra ở các quốc gia khác nhau để tận dụng các khoản ưu đãi hay trợ cấp.
Theo nguồn tin của Variety, các giám đốc điều hành cũng nhấn mạnh trong cuộc họp là nhiều bộ phim vẫn được quay tại Mỹ, tập trung tại những nơi có ưu đãi sản xuất hào phóng như Georgia, New Jersey và New York. Họ hy vọng có thể thuyết phục tổng thống rằng vấn đề sản xuất mất kiểm soát chủ yếu ảnh hưởng đến tiểu bang California, vì nơi này không có nhiều hỗ trợ cho đội ngũ làm phim như các khu vực khác.
Ngoài ra, nhóm nhân vật cấp cao còn bối rối về việc liệu mức thuế mà ông Trump đưa ra chỉ áp dụng cho phim điện ảnh, hay cả phim truyền hình và phim phát trực tiếp. Nếu mức thuế đó được ban hành, giới chuyên môn quan ngại nó sẽ phá vỡ mô hình về cách thức tài trợ và sản xuất phim, dẫn đến sự sụt giảm mạnh về sản lượng. Chưa dừng lại ở đó, nó cũng có thể trở thành tiền lệ cho nước ngoài áp dụng mức thuế của riêng họ đối với phim ảnh Mỹ.
Đây là cuộc họp thứ 2 giữa các giám đốc điều hành hãng phim Hollywood với MPA sau khi ông Trump đăng thông điệp trên mạng xã hội về việc tất cả phim được sản xuất bên ngoài nước Mỹ đều bị áp mức thuế 100% vào ngày 4/5 (giờ Mỹ). Ông Rivkin triệu tập cuộc họp đầu tiên vào ngày 5/5, rồi đến cuộc họp thứ 2 vào ngày 9/5.
Hiện chưa rõ có giải pháp khả thi nào được đưa ra hay không. Người phát ngôn của MPA không phản hồi khi được báo chí liên hệ.
Tổng thống Trump đã ra hiệu rằng ông sẵn sàng gặp gỡ đại diện các hãng phim. Tuy nhiên, đến nay chưa có cuộc họp nào được lên lịch.
Nếu thực sự có cuộc họp đó, MPA và các hãng phim muốn nhấn mạnh vào thực tế ngành xuất khẩu phim Mỹ duy trì thặng dư thương mại 15 tỷ USD và có lợi nhuận ròng dương. Mục tiêu của họ là tìm cách hợp tác với ông Trump, đồng thời đi trước các động thái có khả năng gây gián đoạn thị trường từ tổng thống.
Giá trị các đồng tiền trên thế giới liên tục lên xuống là chuyện bình thường, nhưng sự sụt giá mạnh của đồng đô la Mỹ trong tương quan với các ngoại tệ mạnh từ đầu năm đến nay đang gây mối quan ngại lớn.
Tính từ giữa tháng 1 đến giữa tháng 4, đô la Mỹ mất giá chừng 9% so với một rổ ngoại tệ mạnh, về mức thấp nhất trong 3 năm qua và 2/3 sự sụt giảm này xảy ra từ đầu tháng 4. Chỉ tính từ đầu tháng 4 đến nay, đô la Mỹ sụt mất 5% so với đồng euro và bảng Anh, 6% so với yen Nhật.
Thông thường khi thuế nhập khẩu tăng cao, nhu cầu mua hàng nước ngoài tại Mỹ sẽ giảm, làm giá đô la tăng. Nhưng trong thực tế điều ngược lại đang diễn ra, làm nhiều người nghĩ đến viễn cảnh sâu xa hơn: nhà đầu tư đang đánh mất niềm tin vào giá trị đô la Mỹ.
Mất lòng tin
Như vậy chưa cần đến thuế, hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ đã tăng giá vì đồng đô la yếu, phải bỏ ra nhiều đô la hơn mới mua được cùng lượng hàng như rượu vang Pháp hay đồ điện tử Hàn Quốc.
Đô la Mỹ mất giá buộc nhà đầu tư đòi hỏi lợi suất cao hơn khi mua trái phiếu chính phủ Mỹ, từ đó lãi suất dùng để tính mua nhà, mua xe trả góp sẽ tăng lên. Lãi suất tăng càng gây sức ép lên ngân sách Mỹ, do phải dùng một tỉ lệ ngân sách lớn hơn để trả lãi cho các khoản nợ khổng lồ.
Với bất kỳ nước nào khác, một khi đã rơi vào tình huống như vậy, tức nợ nước ngoài cao, đồng tiền lại yếu, thì sẽ nhanh chóng rơi vào khủng hoảng vì không làm ra ngoại tệ đủ để trả nợ.
Nhưng nước Mỹ có cái may mắn là đi vay bằng chính đồng tiền của nước mình nên về lý mà nói, luôn đủ "ngoại tệ" để trả lãi nợ cũ, vay tiếp nợ mới. Mỹ "in tiền" bằng cách phát hành trái phiếu chính phủ, tức phát hành tờ giấy nợ tính bằng đô la cho nước khác mua.
Vì nền ngoại thương toàn cầu vẫn đang chủ yếu sử dụng đô la Mỹ làm phương tiện thanh toán nên ai cũng cần đồng bạc xanh. Trong hơn 2.000 tỉ đô la tiền mặt, chừng một nửa đang nằm ở ngoài nước Mỹ.
Tuy nhiên, đi kèm với sự sụt giá của đồng đô la là dấu hiệu cho thấy nhà đầu tư, quỹ dự trữ của các nước bắt đầu bán trái phiếu chính phủ Mỹ họ đang nắm giữ vì sự bất ổn của nền kinh tế Mỹ và xáo trộn trong giao thương toàn cầu do chính sách thuế của chính quyền Trump.
Nhưng vẫn khó thay thế
Cho đến nay các nỗ lực tìm một đồng tiền khác để thay thế đô la Mỹ trong thương mại quốc tế vẫn tiếp diễn nhưng chưa có tiến triển rõ nét. Dùng nhân dân tệ, Trung Quốc đã thương lượng với Brazil để mua nông sản; với Nga để mua dầu; với Hàn Quốc để mua hàng hóa khác.
Trung Quốc cũng dùng nhân dân tệ để cho vay với một số nước như Argentina hay Pakistan. Một phương án thay thế khác có tiềm năng vượt lên là tiền mã hóa như Bitcoin và tiền điện tử của các nước phát hành chính thức.
Bộ trưởng tài chính Mỹ thời tổng thống Nixon là John Connally, từng phát biểu tại một hội nghị G10 tại Rome: "Đô la là đồng tiền của chúng tôi nhưng nó là vấn đề của các ngài". Đó là lúc Mỹ chấm dứt việc bảo đảm giá trị đồng đô la bằng vàng.
Quan điểm của Chính phủ Mỹ hiện nay lại ngược lại: đô la là đồng tiền các nước dùng nhưng là vấn đề của nước Mỹ. Họ than phiền về gánh nặng đặt lên vai đồng đô la khi phải đóng vai trò đồng tiền dùng trong giao thương quốc tế.
Họ cho rằng vì vai trò này nên đô la Mỹ luôn duy trì giá cao hơn giá trị thật, làm sức cạnh tranh của hàng hóa Mỹ thua sút nước khác.
Tuy nhiên, than là than như vậy, nhưng thay vì từ bỏ vai trò cầm trịch, họ muốn các nước bù đắp để Mỹ vẫn tiếp tục vừa hưởng đặc quyền phát hành tiền vừa duy trì vị thế của đồng đô la. Vị thế này đang giúp Mỹ vay tiền với lãi suất thấp và thiếu bao nhiêu vay bấy nhiêu.
Ngày xưa đồng bảng Anh từng có vị thế như đô la Mỹ, nhưng cuộc khủng hoảng kênh đào Suez năm 1956 đã làm vị thế này suy sụp mãi không gượng nổi. Nay chính sách thuế đối ứng của Mỹ mà thực chất là ép buộc các nước chấp nhận một đồng đô la Mỹ giảm giá hơn trước có thể là khởi đầu cho một giai đoạn đồng bạc xanh mất dần giá trị và vị thế.
Thật ra không đợi đến tuyên bố chính sách thuế đối ứng, vai trò đô la Mỹ trên thế giới đã giảm dần trong 10 năm qua. Chẳng hạn 10 năm trước, tỉ lệ đô la Mỹ trong cơ cấu dự trữ ngoại tệ của các nước lên đến 65% thì đến năm 2024 chỉ còn 57%. Tỉ lệ trái phiếu chính phủ Mỹ do nước ngoài nắm giữ giảm mạnh hơn, từ 50% vào năm 2014 nay còn chừng 30%.
Theo tờ Economist, một cuộc khủng hoảng đồng đô la có thể bắt đầu khi các quỹ quản lý tài sản bắt đầu bán đô la ra để mua thứ khác, như vàng chẳng hạn.
Lý do quan trọng nhất là trước đây họ nắm giữ đô la Mỹ là vì tính ổn định của nó, nhưng với chính sách ngoại thương thay đổi xoành xoạch, sự ổn định này không còn nữa, đặc biệt nếu vai trò của Fed bị Nhà Trắng vô hiệu hóa.
Các chỉ dấu gồm nợ của nước Mỹ đã vượt 100% GDP, thâm hụt ngân sách lên đến 7% GDP, quá cao cho một nền kinh tế lớn, là đáng lo ngại. Năm tới nước Mỹ phải đảo nợ lên đến 9.000 tỉ đô la; nếu nhu cầu nắm giữ trái phiếu Mỹ giảm như từng xảy ra vào đầu tháng 4, Mỹ phải chào lãi suất cao hơn mới đảo được nợ và vay tiếp.
Số phận đồng đô la sẽ như thế nào sẽ phụ thuộc nhiều vào những chính sách ngoại thương sắp tới của chính quyền Trump. Có thể chính sách này được điều chỉnh để bớt đột ngột nhằm giúp đô la Mỹ ổn định trở lại, bằng không sự sụt giá của đồng bạc xanh vẫn sẽ tiếp tục.
.jpg)
BBC đã tiếp cận được bản tuyên bố chung được Mỹ và Trung Quốc công bố sau cuộc họp thương mại giữa hai bên tại thành phố Geneva, Thụy Sĩ.
Dưới đây là tóm tắt về thỏa thuận:
Thời gian tạm ngừng thuế quan 90 ngày sẽ có hiệu lực từ Thứ Tư 14/5, trong đó Mỹ giảm thuế quan đối với hàng hóa Trung Quốc xuống 30%, từ mức 145%.
Trung Quốc sẽ giảm thuế đối với hàng hóa Mỹ xuống 10%, từ mức 125%.
Cả hai nước sẽ thiết lập "một cơ chế để tiếp tục các cuộc thảo luận về quan hệ kinh tế và thương mại", do Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent và Phó Thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong dẫn đầu.
Tuyên bố cho biết thêm các cuộc đàm phán trong tương lai có thể được tổ chức tại Trung Quốc hoặc Hoa Kỳ.
Hai bên thừa nhận "tầm quan trọng của mối quan hệ kinh tế và thương mại song phương đối với cả hai nước và nền kinh tế toàn cầu".
Tuyên bố nói rằng cả Mỹ và Trung Quốc đều tin rằng "các cuộc thảo luận tiếp tục có tiềm năng giải quyết những lo ngại của mỗi bên trong mối quan hệ kinh tế và thương mại của họ".
Các cuộc đàm phán sẽ tiến triển theo "tinh thần cởi mở lẫn nhau, tiếp tục thông tin liên lạc, hợp tác và tôn trọng lẫn nhau", cũng theo tuyên bố.
Bình luận của phóng viên kinh doanh của BBC Jonathan Josephs
Rõ ràng có một cảm giác lạc quan từ cả hai bên sau các cuộc đàm phán cuối tuần này ở Geneva, nhưng vẫn còn rất nhiều việc phải làm.
Việc đình chỉ thuế quan trong 90 ngày cho Mỹ và Trung Quốc thêm thời gian để đạt được tiến triển, tuy nhiên, danh sách các khiếu nại của Mỹ còn rất dài.
Tổng thống Trump từ lâu đã không hài lòng với việc Mỹ mua lượng hàng hóa từ Trung Quốc nhiều hơn đáng kể so với lượng hàng hóa bán sang nước này.
Các mối lo ngại khác bao gồm việc thiếu bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ của các công ty Mỹ ở Trung Quốc, kể cả việc chuyển giao công nghệ bắt buộc.
Ngoài ra, Mỹ còn không hài lòng về các khoản trợ cấp bị cáo buộc của chính phủ Trung Quốc, điều này mang lại lợi thế không công bằng cho các công ty của họ - điều mà Bắc Kinh nói rằng Washington cũng làm.
Và trong một số ngành công nghiệp, như sản xuất thép và nhôm, người ta cho rằng những khoản trợ cấp đó hỗ trợ sản xuất dư thừa, làm giảm giá toàn cầu, nhưng Bắc Kinh đã bác bỏ lập luận đó.
Thêm vào đó, có những bất đồng về các quy định trong nhiều ngành công nghiệp, từ thực phẩm đến mỹ phẩm.
Những khác biệt này đã hình thành trong nhiều năm, vì vậy rất khó để thấy tất cả có thể được giải quyết trước tháng 8/2025, nhưng tiến triển đáng kể chắc chắn sẽ làm giảm căng thẳng.
Nguồn: CafeF; Vnexpress; Tiền Phong; Tuổi Trẻ; BBC
Việt Nam: Khách đi Trung Quốc top đầu thế giới; Dự án đường sắt 30.000 tỷ gặp khó; Siêu máy bay, thử thành công ở Pháp; Công trình 9.000 tỷ; Chuyển nhượng bất động sản 2026
Thế giới: Châu Âu không có chỗ trong đàm phán; Nga chuẩn bị trừng phạt Châu Âu; Nguy cơ vỡ nợ toàn cầu; Chiến sự Ukraine 8/11; Tàu chiến hướng về Trung Đông
Việt Nam: Hồ nước nhân tạo lớn nhất; Nhà mặt phố cổ treo biển cho thuê; Vụ Tập đoàn Dương Đông; Nutifood đề xuất đầu tư hai công viên ven sông; Hồi sinh dự án thép 8.000 tỷ
Người Việt hải ngoại: “Con gái” Quỳnh Kool được Hàn Quốc để mắt; Cô gái Pháp tìm được gia đình; Nam danh ca về diễn lần cuối; “Mùa kinh doanh” mới Ngày Văn Hóa
Người Việt hải ngoại: Về nước sau đột quỵ; Xây dựng cộng đồng ở Khammouane; Thanh toán số xuyên biên giới; Doanh nghiệp ra nước ngoài; Miss Business World 2026 ở Mỹ
Việt Nam: “Siêu” cầu vượt sông Hồng; Cắt khúc, vo tròn vụ việc xử lý hành chính; Đề xuất siết người bỏ cọc; Doanh nghiệp tăng tuyển dụng cuối năm; Đà Nẵng vào top điểm đến thế giới
Việt Nam: Phở Tư Lùn lại bị xử phạt; Khu nghỉ dưỡng “đẹp bậc nhất vịnh Bắc Bộ”; Mua 14 đoàn tàu từ Trung Quốc; Siêu dự án cao tốc 63.000 tỷ; Giữ ngôi số 1 du lịch châu Á
Người Việt hải ngoại: Cô gái làm tiếp viên cho Ả Rập; Phương Oanh đưa các con đi Hàn; Bắc cây cầu kết nối quê hương; Cơ hội làm ăn ở Nhật; Kết nối người Việt với quốc tế
Bình luận và đánh giá
Gửi nhận xét đánh giá