Trung Quốc giúp trí tuệ nhân tạo "tạo ra Trái Đất": Một thế giới ba chiều vô tận chỉ bằng một câu lệnh duy nhất

Một bước tiến chấn động vừa cho phép trí tuệ nhân tạo tự dựng nên những thế giới ba chiều vô tận chỉ bằng văn bản. Đột phá này hứa hẹn giải quyết cơn khát dữ liệu khổng lồ, mở ra kỷ nguyên mới cho các thiết bị thông minh.

Từ trước tới nay, làn sóng phát triển của trí tuệ nhân tạo tạo sinh phần lớn đều dồn trọng tâm vào việc mở rộng quy mô tham số, khối lượng văn bản, hình ảnh hoặc các dạng thức phương tiện truyền thông. Chiều kích không gian ở quy mô rộng lớn của thế giới gần như vẫn là một vùng đất hoang sơ chưa được khai phá.

Giờ đây, một công trình nghiên cứu mang tính bước ngoặt từ nhóm khoa học của giáo sư Sử Chấn Vị và giáo sư Trâu Chinh Hạ thuộc Đại học Hàng không Vũ trụ Bắc Kinh đã chính thức phá vỡ giới hạn đó.

Nghiên cứu mang tên MetaEarth3D vừa được công bố trên hệ thống lưu trữ học thuật arXiv và chính thức được tiếp nhận bởi tạp chí danh tiếng National Science Review, đánh dấu lần đầu tiên trí tuệ nhân tạo có thể tạo dựng các khung cảnh ba chiều quy mô thế giới hoàn chỉnh chỉ từ dữ liệu viễn thám.

Điểm phi thường của mô hình nằm ở chỗ người vận hành chỉ cần nhập vào một câu mô tả ngắn bằng văn bản hoặc cung cấp một bức ảnh chụp từ vệ tinh. Ngay lập tức, hệ thống có thể tạo nên cả một thế giới ba chiều mở rộng vô hạn và liền mạch, trải dài từ các dạng địa hình thiên nhiên khổng lồ như đồi núi, sa mạc, bờ biển cho tới các đô thị quy mô trung bình và những khối phố tinh vi.

Không chỉ tạo ra hình ảnh đơn thuần, môi trường nhân tạo này còn gắn sẵn các thông số không gian nguyên bản như cao độ và khoảng cách vật lý thực tế.

Khi đưa nguồn dữ liệu mô phỏng này vào thực nghiệm huấn luyện các hệ thống trí tuệ nhân tạo điều khiển máy bay không người lái tầm thấp, khả năng hiểu biết không gian của thiết bị đã ghi nhận mức tăng trưởng trung bình đầy ấn tượng lên tới 22,85%.

Nhiều người có thể nhầm lẫn công nghệ này với nền tảng quen thuộc Google Earth, song các tác giả khẳng định hai hệ thống đi theo hai lộ trình kỹ thuật hoàn toàn đối lập.

Bản chất của Google Earth là một kho lưu trữ dữ liệu khổng lồ, nơi thế giới thực được thu thập từ trước thông qua máy bay chụp hình, vệ tinh viễn thám rồi tiến hành tái dựng và lưu trữ dưới dạng lưới tam giác hoặc đám mây điểm.

Khi có người xem, hệ thống chỉ đơn thuần trích xuất dữ liệu có sẵn để hiển thị, đòi hỏi quy trình chuẩn bị vô cùng phức tạp và kinh phí khổng lồ.

Ngược lại, MetaEarth3D vận hành hoàn toàn dựa trên mạng thần kinh nhân tạo. Nó không hề sao chép lại thế giới có sẵn mà tự tạo ra một thế giới hoàn toàn mới, một không gian chưa từng hiện diện nhưng lại chuẩn xác tuyệt đối theo các quy luật thống kê về mặt địa mạo, độ cao và sự phân bổ thị giác của Trái Đất.

Để đạt được kỳ tích này, nhóm nghiên cứu đã phải giải quyết bài toán hóc búa về sự khan hiếm của nguồn dữ liệu ba chiều thực tế.

Thay vì tốn kém thu thập các tập dữ liệu quét không gian đắt đỏ, nhóm đã sử dụng phương pháp chuyển đổi khung cảnh ba chiều thành các tín hiệu giám sát từ ảnh hai chiều, tận dụng kho dữ liệu khoảng 10 triệu bức ảnh toàn cầu kết hợp cùng khung chuyển dịch phân phối xác suất tiệm tiến.

Dù sở hữu tới 4,6 tỷ tham số, MetaEarth3D lại tối ưu hóa năng lực tính toán đáng kinh ngạc: chỉ với một chiếc card đồ họa phổ thông NVIDIA RTX 3090, hệ thống có thể tạo ra cả một khu vực đô thị rộng tới 17 kilomet vuông chỉ trong vòng khoảng 2 giờ đồng hồ.

Mô hình này xuất ra định dạng không gian ba chiều tường minh, cho phép tương thích trực tiếp với các phần mềm đồ họa như UE hay Unity mà không hề gặp hiện tượng sai lệch khoảng cách xa như các mô hình sinh video thông thường.

Khả năng kiến tạo không gian này mở ra cánh cửa ứng dụng vô giá cho các hệ thống máy bay không người lái, xe tự hành và robot thông minh.

Đáng chú ý nhất là khả năng tự tạo ra các kịch bản mang tính "thiên nga đen" - những tình huống cực kỳ hiếm gặp ngoài đời thực nhưng lại có sức tàn phá nghiêm trọng - giúp các cỗ máy tự động có thể luyện tập thuần thục trước mọi biến cố hiểm nghèo.

Xem tiếp tại đường Link =>

https://share.google/rLxyfVXCwjrkenWgk

Các nước giàu chi 2 nghìn tỷ USD trả lãi nợ công trong một năm

Các chính phủ trên thế giới đang đối mặt với áp lực tài khóa ngày càng lớn khi tiền lãi nợ công tăng cao, cạnh tranh trực tiếp với các hạng mục chi tiêu thiết yếu khác trong ngân sách...

Tờ báo Financial Times cho biết tổng tiền lãi nợ công của các quốc gia thành viên Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) đã vượt mốc 2 nghìn tỷ USD trong năm 2025, tương đương khoảng 3% tổng sản lượng kinh tế của khối. Đồng thời, mức vay nợ mới của các chính phủ trong OECD được dự báo sẽ đạt con số kỷ lục 18 nghìn tỷ USD trong năm nay.

Áp lực này thể hiện rõ nét tại một số nền kinh tế phát triển lớn nhất thế giới. Mỹ, Anh và Pháp hiện chi nhiều tiền cho việc trả lãi nợ công hơn chi cho quốc phòng, và hơn một chục quốc gia OECD khác cũng đang đối mặt với tình trạng mất cân đối tương tự.

Vấn đề này bắt nguồn từ sự kết hợp giữa khối lượng vay nợ kỷ lục tích tụ trong thập kỷ qua và xu hướng tăng liên tục của lãi suất vay. Trong nhiều năm, các chính phủ có thể huy động các khoản vay lớn với lãi suất tương đối thấp nhờ việc các ngân hàng trung ương duy trì lãi suất cực thấp và tích cực mua vào trái phiếu chính phủ. Tuy nhiên, những yếu tố thuận lợi đó đến nay đã không còn.

Đại dịch Covid-19 đã buộc các chính phủ tại các nước phát triển phải vay nợ ồ ạt để tài trợ cho các chương trình kích thích kinh tế, các biện pháp ứng phó y tế và các gói cứu trợ cho những doanh nghiệp phải đóng cửa. Vào thời điểm đó, lãi suất đang ở mức gần bằng 0.

Sau đó, các ngân hàng trung ương đã tăng lãi suất để kiềm chế lạm phát, khiến lợi suất trái phiếu chính phủ kỳ hạn 10 năm của nhóm G7 đạt mức trung bình khoảng 4%, mức cao nhất kể từ năm 2008. Các khoản nợ được phát hành với lãi suất thấp trong thời kỳ đại dịch đến nay phải được đảo nợ với mức lãi suất cao hơn, làm tăng tỷ trọng tiền thuế của dần để đáp ứng nghĩa vụ trả lãi.

Tuần trước, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã lên mức gần 4,82%, cao nhất kể từ tháng 11/2023.

Gần đây, Mỹ đã chứng kiến nợ công tăng lên mức kỷ lục 40 nghìn tỷ USD. Quốc gia này cũng đang đối mặt với tình trạng thâm hụt ngân sách dai dẳng, làm gia tăng lo ngại về triển vọng tài khóa dài hạn. Trong tài khóa 2026 bắt đầu từ ngày 1/10/2025 kéo dài đến ngày 30/9/2026, thâm hụt ngân sách chính phủ Mỹ đã lên tới 1,9 nghìn tỷ USD.

Theo một dự báo của Văn phòng Ngân sách Quốc hội (CBO) của Mỹ vào đầu năm nay, đến năm 2036, Mỹ sẽ phải trả hơn 2 nghìn tỷ USD tiền lãi nợ công mỗi năm, tương đương khoảng 5% GDP.

Anh và Pháp cũng đang chịu áp lực đặc biệt lớn do tăng trưởng kinh tế tương đối yếu và chi phí vay vốn cao. Anh hiện phải chi khoảng 110 tỷ bảng Anh mỗi năm để trả lãi nợ công. Chi phí trả lãi nợ công của nước này được dự báo sẽ tiến sát mức 4% GDP vào giai đoạn 2030-2031, gấp đôi tỷ trọng ghi nhận trước đại dịch.

Pháp cũng đang đối mặt với áp lực chi phí đi vay ngày càng lớn do lợi suất trái phiếu chính phủ Pháp leo thang. Lãi vay tăng cao đang gây thêm khó khăn cho nỗ lực cắt giảm thâm hụt tài khóa của Pháp, nhất là khi Chính phủ nước này vẫn phải duy trì các dịch vụ công và các cam kết chi tiêu khác. Sự bất định về chính trị khiến câu chuyện thêm phần phức tạp: Pháp đã thay tới ba đời thủ tướng kể từ cuộc bầu cử năm 2024, và sau mỗi lần có thủ tướng mới, lợi suất trái phiếu chính phủ nước này lại tăng thêm.

Bức tranh tổng thể về nợ công của thế giới cũng đang xấu đi. Nợ công toàn cầu đã chạm mức 94% GDP thế giới vào năm ngoái, cao hơn hơn 10 điểm phần trăm so với mức trước đại dịch. Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) dự báo tỷ lệ này sẽ đạt 100% vào cuối thập kỷ này.

Tiền lãi nợ công gia tăng đang tạo ra một vòng xoáy tác động tiêu cực. Khi các chính phủ vay thêm để trang trải các nghĩa vụ nợ hiện có, nhà đầu tư có thể đòi hỏi lợi suất cao hơn để bù đắp cho rủi ro tài khóa gia tăng. Mức lợi suất cao hơn này lại làm tăng chi phí trả nợ trong tương lai, gây thêm áp lực lên tài chính công.

Hệ quả chính trị tức thời rất rõ ràng: các chính phủ có ít ngân sách hơn để chi tiêu cho những gì cử tri thực sự mong muốn. Mỗi đồng USD, bảng Anh hay euro dành cho việc trả nợ là một đồng không thể dùng để tài trợ cho các dự án cơ sở hạ tầng, hiện đại hóa quân sự hay các chương trình an sinh xã hội.

Thị trường trái phiếu chính là kênh truyền dẫn áp lực này.Việc chênh lệch lợi suất trái phiếu của Pháp so với Đức nới rộng là dấu hiệu cảnh báo sớm cho thấy định hạng tín dụng quốc gia có thể thay đổi nhanh chóng ngay cả đối với các nền kinh tế lớn.

Và khi các chính phủ vay thêm 18 nghìn tỷ USD chỉ trong một năm, nguồn vốn này bị rút khỏi các cơ hội đầu tư tiềm năng khác, khiến các nhà đi vay tư nhân phải đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt hơn để tiếp cận nguồn vốn sẵn có.

Các chính phủ có rất ít lựa chọn để phá vỡ vòng xoáy này. Họ có thể tăng thuế, cắt giảm chi tiêu, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nhanh hơn hoặc tìm cách giảm chi phí vay vốn. Mỗi giải pháp đều đi kèm với những hệ quả đáng kể về mặt kinh tế hoặc chính trị.

Xem tiếp tại đường Link =>

https://share.google/hEIlo6gHUcfu9tLlk

Việt Nam có tuyến cao tốc 45.000 tỷ hiện đại bậc nhất cả nước, được vinh danh trên trường quốc tế

Cao tốc Hà Nội - Hải Phòng vừa được vinh danh tại Hội nghị Tài chính Bền vững Toàn cầu lần thứ 16 diễn ra tại Đức cuối tháng 8, với Giải thưởng Đổi mới sáng tạo xuất sắc trong Sản phẩm và Dịch vụ Tài chính Bền vững.

Theo Tổng công ty Phát triển hạ tầng và Đầu tư tài chính Việt Nam (VIDIFI), dự án được Ngân hàng Phát triển Việt Nam (VDB) đề cử tại hạng mục Tài chính bền vững Karlsruhe. Sau quá trình đánh giá, Tổ chức Phát triển Bền vững châu Âu (EOSD) đã đưa dự án vào vòng chung kết và trao giải.

Cao tốc Hà Nội - Hải Phòng là một trong những công trình giao thông quan trọng tại khu vực phía Bắc, tạo trục kết nối trực tiếp giữa Hà Nội với Hải Phòng và các trung tâm kinh tế, công nghiệp trong vùng. Tuyến đường đồng thời kết nối khu vực thủ đô với hệ thống cảng biển lớn tại Hải Phòng, góp phần thúc đẩy vận chuyển hàng hóa, logistics và liên kết kinh tế vùng.

Dự án được VIDIFI đầu tư theo hình thức Xây dựng - Kinh doanh - Chuyển giao (BOT), khởi công từ tháng 9/2008 và hoàn thành vào cuối năm 2015. Với tổng vốn đầu tư khoảng 45.000 tỷ đồng, tương đương 1,8 tỷ USD, đây từng là một trong những dự án hạ tầng giao thông có quy mô vốn lớn được triển khai theo hình thức BOT tại Việt Nam.

Tuyến cao tốc có chiều dài khoảng 105,5km, điểm đầu tại khu vực đường Vành đai III Hà Nội và điểm cuối tại khu vực Đình Vũ, Hải Phòng. Tuyến đi qua Hà Nội, Hưng Yên, Hải Dương và Hải Phòng, hình thành hành lang vận tải quan trọng kết nối trung tâm kinh tế phía Bắc với hệ thống cảng biển quốc tế.

Đây là tuyến cao tốc đầu tiên tại Việt Nam được xây dựng theo tiêu chuẩn quốc tế. Theo đó, công trình được thiết kế theo tiêu chuẩn quốc tế loại A, quy mô 6 làn xe cùng 2 làn dừng khẩn cấp, tốc độ thiết kế 120km/h. Hệ thống đường gom, dải phân cách, cây xanh và các hạng mục phục vụ khai thác được đầu tư đồng bộ. Mặt đường sử dụng lớp phủ nhựa polymer theo tiêu chuẩn quốc tế, đáp ứng yêu cầu khai thác với lưu lượng phương tiện lớn, đặc biệt là hoạt động vận tải hàng hóa và container.

Một điểm đáng chú ý của dự án nằm ở phương án huy động vốn. Bên cạnh nguồn lực từ VDB, Ngân hàng Tái thiết Đức (KfW) cũng tham gia vào quá trình tài trợ cho công trình. Theo VIDIFI, việc kết hợp nguồn vốn trong nước với nguồn lực tài chính quốc tế là một trong những yếu tố được nhấn mạnh trong hồ sơ dự án tại giải thưởng lần này.

Sau khi đưa vào khai thác, cao tốc Hà Nội - Hải Phòng đã góp phần thay đổi đáng kể khả năng kết nối giao thông giữa Hà Nội và Hải Phòng. Thời gian di chuyển giữa hai địa phương được rút từ khoảng 2,5 giờ xuống còn khoảng 1-1,5 giờ, đồng thời tạo thêm lựa chọn cho các phương tiện thay vì phụ thuộc chủ yếu vào Quốc lộ 5.

Lưu lượng phương tiện trên tuyến cũng tăng nhanh qua các năm. Năm 2016, cao tốc ghi nhận khoảng 6,6 triệu lượt xe, tương đương trung bình 18.000 xe mỗi ngày. Đến 9 tháng đầu năm 2025, con số này đã đạt gần 17 triệu lượt, tương đương khoảng 63.000 xe/ngày, tăng khoảng 3,5 lần so với năm đầu khai thác.

Việc hình thành tuyến cao tốc mới không chỉ giúp rút ngắn thời gian vận chuyển mà còn hỗ trợ giảm áp lực cho Quốc lộ 5, tuyến đường từng thường xuyên xảy ra ùn tắc do lưu lượng phương tiện lớn. Đối với hoạt động logistics, kết nối thuận lợi hơn với cụm cảng biển Hải Phòng cũng giúp nâng cao hiệu quả vận chuyển hàng hóa, giảm thời gian lưu thông và chi phí cho doanh nghiệp.

Ở quy mô rộng hơn, tuyến cao tốc được xem là một mắt xích quan trọng trong mạng lưới giao thông của Vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ và Đồng bằng sông Hồng. Trục đường góp phần tăng cường liên kết giữa Hà Nội, Hải Phòng với Hạ Long, Vân Đồn và các khu vực kinh tế phía Đông Bắc, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho phát triển công nghiệp, thương mại, dịch vụ và đô thị.

Xem tiếp tại đường Link =>

https://share.google/RqpydJW8OzrEIwmIi

Thụy Điển trả cả tỷ đồng cho những người nhập cư chấp nhận rời đi

Từng được biết đến là quốc gia cởi mở với người nhập cư, Thụy Điển dần siết chặt biên giới trong một thập kỷ qua. Chính phủ nước này đang triển khai chính sách trả tiền cho người nhập cư nếu họ đồng ý rời đi.

Động thái này nằm trong chính sách siết nhập cư mà chính phủ của Thủ tướng Ulf Kristersson triển khai, trong bối cảnh cuộc bầu cử tại Thụy Điển sẽ diễn ra ngày 13/9.

Từ đầu năm 2026, chính phủ liên minh do phe cánh hữu lãnh đạo bắt đầu hỗ trợ tối đa 350.000 krona Thụy Điển (tương đương khoảng 37.000 USD), cho những người đến từ các nước ngoài Liên minh châu Âu (EU) và đang có giấy phép cư trú tại Thụy Điển nếu họ quyết định rời đi.

Thụy Điển từng tiếp nhận 163.000 người xin tị nạn trong năm 2015, chỉ đứng sau một nước khác ở châu Âu nếu tính theo quy mô dân số. Nhưng đến năm 2025, số người xin tị nạn giảm 96%.

Chương trình đang thu hút sự chú ý của nhiều nước, đồng thời nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ đảng Dân chủ Thụy Điển - đảng cực hữu không tham gia chính phủ nhưng ủng hộ liên minh cầm quyền tại Quốc hội.

"Bạn có nhớ Mogadishu không? Khoản hỗ trợ hồi hương sẽ giúp bạn trở về nhà", một quảng cáo do đảng Dân chủ Thụy Điển chi trả viết. Quảng cáo hướng tới cộng đồng người Somalia và xuất hiện trên xe buýt cùng các phương tiện giao thông công cộng tại những khu vực có đông người nhập cư.

Chính phủ Thụy Điển cũng triển khai chương trình bằng nhiều ngôn ngữ trên các trang web chính thức.

"Thúc đẩy việc tái di cư là một trong những ưu tiên hàng đầu của chính phủ", Thủ tướng Kristersson nói. Chính phủ dành 1,3 tỷ krona Thụy Điển cho chương trình này.

Các chính phủ và đảng phái chính trị trên khắp châu Âu đang theo dõi chính sách của Thụy Điển, trong bối cảnh một số nước cũng tìm cách đưa người nhập cư trở về quê hương.

Làn sóng phản đối nhập cư gia tăng sau khi hơn 1 triệu người, chủ yếu là người Syria, chạy trốn chiến tranh và đến châu Âu vào năm 2015. Diễn biến này tạo thêm động lực cho các đảng dân tộc chủ nghĩa cánh hữu, đồng thời thúc đẩy nhiều chính phủ áp dụng chính sách nhập cư ngày càng chặt chẽ, tập trung vào việc ngăn dòng người nhập cư và khuyến khích hồi hương.

Bà Mary Khan-Hohloch, nghị sĩ Nghị viện châu Âu thuộc đảng Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD), hoan nghênh sáng kiến của Thụy Điển. AfD giành 44% số phiếu trong cuộc bầu cử cấp bang tại Saxony-Anhalt hôm 6/9.

Tuy nhiên, ông Bram Frouws, Giám đốc Trung tâm Di cư hỗn hợp, cho rằng chưa có bằng chứng cho thấy những chương trình như vậy có thể làm gia tăng đáng kể số người tự nguyện rời khỏi một quốc gia.

"Đây là một trong những đề xuất chính sách mà kết quả thực tế ra sao không quan trọng. Nó chủ yếu mang tính biểu tượng, nhằm phát đi thông điệp rằng chính phủ đang cứng rắn với vấn đề nhập cư", ông nói.

Chưa nhiều người hưởng ứng

Từ đầu năm đến nay mới có 171 người nhận hỗ trợ để rời khỏi Thuỵ Điển.

Đảng Dân chủ Thụy Điển muốn mở rộng chính sách này với cả những người đã có quốc tịch Thụy Điển, với điều kiện họ đồng ý từ bỏ quốc tịch.

"Những người này mới chiếm đa số", ông Ludvig Aspling, người phụ trách vấn đề nhập cư của đảng Dân chủ Thụy Điển, nói. Ông đề cập đến những công dân gặp khó khăn trong việc tự trang trải cuộc sống và không sử dụng tốt tiếng Thụy Điển.

Tuy nhiên, các đảng đối lập và các tổ chức bảo vệ quyền dân sự cho rằng chính sách này của Thủ tướng Kristersson quá khắt khe và có thể gây chia rẽ xã hội.

Xem tiếp tại đường Link =>

https://share.google/VyavRrPAFSrGkxGZP

Iran có hành động khiến Mỹ không thể trở tay

Trong lúc tăng sức ép nhằm cô lập Iran khỏi hệ thống tài chính toàn cầu, Washington đang đối mặt một mắt xích yếu bất ngờ: chính các ngân hàng Mỹ.

Theo giới chức phương Tây và các nhà nghiên cứu, hàng tỷ USD liên quan đến Iran vẫn được xử lý mỗi năm thông qua các tài khoản thanh toán tại ngân hàng Mỹ, dù lệnh trừng phạt về cơ bản cấm cá nhân và tổ chức thuộc thẩm quyền Mỹ tham gia hầu hết hoạt động tài chính liên quan Tehran.

Iran không trực tiếp mở tài khoản tại các ngân hàng này. Thay vào đó, dòng tiền đi qua các đối tác nước ngoài có quan hệ với nhà băng Mỹ bằng hệ thống "ngân hàng đại lý" (correspondent banking) đã tồn tại hơn 1 thế kỷ.

Đây là cơ chế quan trọng giúp kết nối hệ thống tài chính toàn cầu, nhưng đồng thời tạo ra nhiều tầng trung gian mà Tehran có thể lợi dụng để che giấu nguồn gốc giao dịch.

Bộ Tài chính Mỹ cho biết đã xác định khoảng 9 tỷ USD tiền liên quan Iran đi qua các ngân hàng Mỹ chỉ trong năm 2024. Một số chuyên gia cho rằng con số này có thể giảm đáng kể nếu các nhà băng Mỹ giám sát chặt hơn quan hệ với ngân hàng đại lý nước ngoài.

1,8 tỷ USD “ngang nhiên” đi qua 1 chi nhánh ngân hàng

Ngày 28/8, Bộ Tài chính Mỹ xác định chi nhánh tại Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) của Banque Misr, ngân hàng quốc doanh Ai Cập, là một trong những tổ chức nước ngoài bị nghi giúp Iran tiếp cận hệ thống tài chính Mỹ.

Theo Washington, Banque Misr UAE đã sử dụng tài khoản đại lý tại Mỹ để xử lý tới 1,8 tỷ USD cho những công ty có khả năng thuộc mạng lưới "ngân hàng ngầm" của Iran.

Bộ Tài chính cho biết chi nhánh này có tài khoản USD tại 3 ngân hàng Mỹ nhưng không công bố danh tính. Trên website, Banque Misr liệt kê JPMorgan Chase và Citigroup trong số các tổ chức cung cấp dịch vụ ngân hàng đại lý. 2 nhà băng Mỹ từ chối bình luận về động thái của Bộ Tài chính.

Ai Cập cho biết đang trao đổi với Washington về cáo buộc. Banque Misr khẳng định tôn trọng các khuôn khổ pháp lý và quy định liên quan.

Động thái nằm trong "Operation Economic Outcast", chiến dịch mới của chính quyền Trump nhằm siết nguồn tài chính của Iran, buộc Tehran nhượng bộ và chấm dứt xung đột tại Trung Đông.

Washington đã cảnh báo các tổ chức trên thế giới phải cắt quan hệ với Iran nếu không muốn đối mặt lệnh trừng phạt thứ cấp, trong đó biện pháp mạnh nhất là mất quyền tiếp cận hệ thống USD.

Tuy nhiên, vấn đề lớn nằm ở khả năng phát hiện dòng tiền.

Iran đã xây dựng mạng lưới phức tạp gồm công ty bình phong, nhà đổi tiền và các trung gian tại những trung tâm như Hong Kong hay Dubai.

Các thực thể này thường không trực tiếp mở tài khoản tại Mỹ mà sử dụng ngân hàng đối tác ở Trung Quốc, UAE hoặc quốc gia khác có quan hệ đại lý với nhà băng Mỹ.

Tiền sau đó được chuyển dưới danh nghĩa các công ty trung gian mà không tiết lộ mối liên hệ với Tehran. Ngân hàng Mỹ đứng cuối chuỗi chỉ thực hiện việc thanh toán bằng USD.

Hóa đơn 650.000 USD hé lộ cách dòng tiền vận hành

Một trường hợp cho thấy mức độ phức tạp của hệ thống liên quan đơn hàng 150.000 bảng mạch và cảm biến mà một công ty kỹ thuật Iran đặt mua từ nhà cung cấp Trung Quốc.

Đây là những linh kiện được sử dụng trong sản xuất ôtô nhưng cũng có thể phục vụ chế tạo vũ khí và máy bay không người lái.

Hóa đơn trị giá 650.000 USD ghi thông tin tài khoản ngân hàng Trung Quốc của nhà cung cấp và yêu cầu khoản thanh toán được chuyển qua một đối tác thanh toán đặt tại New York.

Tài liệu cũng cho thấy công ty Iran dự kiến thanh toán thông qua Bank Tejarat, một ngân hàng Iran đang chịu trừng phạt của Mỹ.

Tuy nhiên, Bank Tejarat không thể trực tiếp chuyển USD qua hệ thống Mỹ. Theo các nhà nghiên cứu, trong mô hình như vậy, một công ty bình phong có thể chuyển tiền thông qua ngân hàng nước ngoài đang sở hữu tài khoản đại lý tại Mỹ.

Khi đó, ngân hàng Mỹ có thể xử lý giao dịch mà không nhận biết ngay người hưởng lợi thực sự có liên quan tới Iran.

Không rõ khoản thanh toán trong trường hợp trên cuối cùng có được thực hiện hay không.

Bài toán khó của Washington

Hệ thống ngân hàng đại lý mang lại cho Mỹ một lợi thế đặc biệt. Phần lớn giao dịch quốc tế bằng USD cuối cùng phải được thanh toán qua một tổ chức tài chính Mỹ. Điều này giúp Washington theo dõi dòng tiền và có khả năng loại một ngân hàng khỏi hệ thống USD nếu cần thiết.

Nếu kiểm soát quá lỏng, tiền liên quan Iran có thể tiếp tục lọt qua. Ngược lại, nếu Washington mạnh tay với các ngân hàng nước ngoài và cả nhà băng Mỹ, các tổ chức tài chính có thể thu hẹp hoạt động thanh toán USD. Những quốc gia bị ảnh hưởng cũng có thêm động lực tìm kiếm lựa chọn thay thế, như nhân dân tệ hoặc tiền số.

Alex Zerden, cựu quan chức Bộ Tài chính Mỹ cho hay: “Bạn càng sử dụng những công cụ này nhiều, bạn càng tạo động lực để người khác tìm giải pháp thay thế USD.”

Trong vụ Banque Misr UAE, Washington vì thế chọn giải pháp tương đối thận trọng. Thay vì áp ngay trừng phạt thứ cấp, Bộ Tài chính đề xuất cấm chi nhánh này tiếp cận tài khoản đại lý tại Mỹ. Banque Misr có 30 ngày để phản hồi trước khi các quan hệ tương ứng được chấm dứt.

Xem tiếp tại đường Link =>

https://share.google/qVKKAyZANUTtE3MsR

Nguồn: GenK; VnEconomy; Người Quan Sát; Soha