1 quyết định của Trung Quốc vừa khiến 53 quốc gia đồng loạt hưởng lợi

Trung Quốc mở cửa chưa từng có cho nông sản châu Phi

Đúng nửa đêm 1/5, 24 tấn táo Nam Phi đã trở thành lô hàng nhập khẩu đầu tiên vào Trung Quốc theo một sáng kiến mang tính bước ngoặt, khi Trung Quốc mở rộng chính sách miễn thuế cho tất cả 53 quốc gia châu Phi mà nước này có quan hệ ngoại giao. Chính sách này có hiệu lực từ ngày 1/5, theo Tân Hoa Xã.

Lô hàng, được các nhân viên hải quan Thâm Quyến ở miền nam Trung Quốc thông quan nhanh chóng vào rạng sáng 1/5, đang trên đường đến các siêu thị và chợ đầu mối trên khắp cả nước. Đối với loại táo Nam Phi này, thuế suất đã giảm mạnh từ 10% xuống còn 0%, giúp tăng cường khả năng cạnh tranh về giá trên thị trường Trung Quốc.

"Đây thực sự là một lợi ích lớn," ông Luo Shengcong, tổng giám đốc của Công ty TNHH Đại lý Quốc tế Thâm Quyến Kin Shing Yip, cho biết, đồng thời nói thêm rằng lô hàng hiện tại sẽ giúp tiết kiệm được khoảng 20.000 nhân dân tệ (khoảng 2.929 đô la Mỹ).

Kể từ ngày 1/12/2024, Trung Quốc đã thực hiện chính sách miễn thuế đối với các quốc gia kém phát triển nhất đã thiết lập quan hệ ngoại giao với Trung Quốc, trong đó có 33 quốc gia kém phát triển nhất ở châu Phi.

Động thái miễn thuế mới này là một bước tiến lớn khác sẽ tạo động lực mạnh mẽ cho cả hợp tác thương mại và đầu tư giữa Trung Quốc và châu Phi cũng như sự phát triển của châu Phi.

Mục đích của Trung Quốc

Theo AP, chính sách của Trung Quốc cho phép các nền kinh tế lớn nhất châu Phi được tiếp cận thị trường nước này miễn thuế trong hai năm tới, trong bối cảnh đối thủ kinh tế của Bắc Kinh là Mỹ đang tìm cách áp đặt các loại thuế nhập khẩu mới theo nỗ lực bảo hộ mậu dịch của Tổng thống Donald Trump.

Thỏa thuận với Trung Quốc bao gồm 20 nền kinh tế lớn nhất châu Phi, trong đó có Nam Phi , Ai Cập, Nigeria , Algeria và Kenya. Trước đó, Trung Quốc đã bãi bỏ thuế quan đối với 33 quốc gia nghèo hơn ở châu Phi, có nghĩa là 53 trong số 54 quốc gia trên lục địa hiện đủ điều kiện được "miễn thuế" đối với hàng hóa.

Quốc gia không đủ điều kiện là quốc gia nhỏ bé Eswatini vì đây là quốc gia duy nhất ở châu Phi duy trì quan hệ ngoại giao chính thức với đảo Đài Loan (Trung Quốc).

Ủy ban Thuế quan thuộc Quốc vụ viện Trung Quốc cho biết thỏa thuận này sẽ thúc đẩy sự phát triển chung giữa Trung Quốc và châu Phi.

Theo Tân Hoa Xã, Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết việc này sẽ đặc biệt có lợi cho các sản phẩm của châu Phi như ca cao từ Bờ Biển Ngà và Ghana, cà phê và bơ từ Kenya, và trái cây họ cam quýt và rượu vang từ Nam Phi, những mặt hàng trước đây phải chịu thuế từ 8% đến 30%.

Bờ Biển Ngà là nhà sản xuất ca cao lớn nhất thế giới, cùng với Ghana chiếm hơn 50% nguồn cung toàn cầu. Nam Phi là một nhà xuất khẩu trái cây họ cam quýt lớn.

Trung Quốc chiếm ưu thế trong thâm hụt thương mại lớn với châu Phi

Trung Quốc nói rằng thỏa thuận miễn thuế là động thái thúc đẩy phát triển chung, nhưng trên thực tế, cán cân thương mại giữa nước này và châu Phi vẫn rất lớn, trong khi các quốc gia châu Phi đang nợ Bắc Kinh hàng tỷ đô la tiền trả nợ.

Kim ngạch thương mại Trung Quốc - châu Phi đạt mức kỷ lục 348 tỷ USD vào năm 2025, mặc dù xuất khẩu của Trung Quốc sang châu Phi tăng khoảng 25% lên 225 tỷ USD, trong khi nhập khẩu từ châu Phi chỉ tăng khoảng 5% lên 123 tỷ USD, làm gia tăng thâm hụt thương mại đối với châu Phi.

Trung Quốc từ lâu đã nhập khẩu nguyên liệu thô từ châu Phi và xuất khẩu trở lại hàng hóa chế biến. Thierry Pairault, một chuyên gia về quan hệ Trung Quốc - châu Phi tại Trung tâm Nghiên cứu Khoa học Quốc gia Pháp, cho biết mặc dù chính sách mới có thể mang lại một số lợi ích cho các sản phẩm nông nghiệp, nhưng hầu hết các mặt hàng xuất khẩu nguyên liệu thô của châu Phi như dầu mỏ và khoáng sản đã được miễn thuế khi xuất khẩu sang Trung Quốc.

Cho vay 1 triệu USD khi Tesla gặp khó, bạn thân Elon Musk sắp thành siêu tỷ phú

Antonio Gracias, người bạn thân kín tiếng đứng sau đế chế của Elon Musk, sắp trở thành siêu tỷ phú khi SpaceX chuẩn bị đợt IPO được dự báo phá vỡ mọi kỷ lục lịch sử.

Trong thế giới công nghệ Mỹ, rất ít người có mối quan hệ gắn bó với Elon Musk sâu sắc như Antonio Gracias.

Nhà đầu tư tư nhân đến từ Detroit này không chỉ là cộng sự lâu năm mà còn được xem như một trong những người bạn thân thiết nhất của Musk suốt hơn hai thập kỷ qua.

 Với khoản cho Elon Musk thời Tesla bên bờ vực phá sản, Antonio Gracias đã nhân bội số tiền của mình và sắp trở thành siêu tỷ phú. Ảnh: LR/VEP

Khoản cược trị giá hơn 100 tỷ USD

Hai người gặp nhau vào giai đoạn bùng nổ dot-com đầu những năm 2000 thông qua mạng lưới công nghệ tại Thung lũng Silicon.

Khi Tesla còn bên bờ vực phá sản, Gracias đã cho Musk vay 1 triệu USD để duy trì hoạt động. Khoản tiền đó sau này trở thành một trong những thương vụ “đặt cược” sinh lời nhất lịch sử giới công nghệ.

Kể từ đó, Antonio Gracias luôn xuất hiện trong gần như mọi dự án quan trọng của Elon Musk. Ông từng tham gia hội đồng quản trị của Tesla, SpaceX, SolarCity, Neuralink và The Boring Company.

Quỹ đầu tư của ông, Valor Equity Partners, cũng là một trong những nhà đầu tư tổ chức đầu tiên rót vốn vào Tesla và sau đó tiếp tục đầu tư vào hầu hết công ty do Musk sáng lập.

Mối quan hệ giữa hai người không chỉ dừng ở công việc. Gracias từng làm phù rể trong đám cưới của Kimbal Musk - em trai Elon Musk.

Hai gia đình thường xuyên nghỉ dưỡng cùng nhau, đón lễ tết cùng nhau và thậm chí từng đến hòn đảo riêng của ảo thuật gia David Copperfield tại Bahamas.

Giờ đây, khi SpaceX sắp IPO được dự báo phá vỡ các kỷ lục, sự đồng hành bền bỉ của Gracias dường như sắp được đền đáp.

Theo hồ sơ IPO mới nhất, các thực thể thuộc Valor Equity Partners hiện nắm giữ hơn 500 triệu cổ phiếu loại A của SpaceX, tương đương khoảng 7,3% công ty.

Đây là tỷ lệ sở hữu lớn thứ hai trong số các cá nhân, chỉ sau Elon Musk.

Nếu SpaceX IPO ở mức định giá 1.750 tỷ USD như các nguồn tin của Bloomberg và Reuters tiết lộ, khối tài sản của Gracias sẽ trị giá khoảng 90 tỷ USD.

Nếu định giá tăng lên 2.000 tỷ USD, con số này có thể vượt 140 tỷ USD, đủ để đưa ông vào nhóm 50 người giàu nhất thế giới.

Tuy nhiên, điều gây tranh cãi không chỉ là giá trị cổ phần mà còn là cách quỹ Valor đang kiếm tiền từ chính SpaceX.

Thỏa thuận trị giá 20 tỷ USD gây tranh cãi

Theo hồ sơ S-1, từ cuối năm ngoái, một công ty con của xAI mang tên CTC đã ký liên tiếp ba hợp đồng thuê thiết bị với Valor Equity Partners.

 Khối tài sản của Antonio Gracias có thể vượt 140 tỷ USD, đủ để đưa ông vào nhóm 50 người giàu nhất thế giới, nếu SpaceX IPO định giá 2.000 tỷ USD. Ảnh: The Information

Những thiết bị này chủ yếu là GPU, loại chip đồ họa cực kỳ đắt đỏ dùng để vận hành các trung tâm dữ liệu AI. Thời điểm ký kết, xAI vẫn hoạt động độc lập trước khi được SpaceX sáp nhập vào tháng 2.

Tổng giá trị ba hợp đồng lên tới gần 20 tỷ USD. Điều đáng chú ý là SpaceX đứng ra bảo lãnh thanh toán toàn bộ. Nếu công ty con của xAI không đủ khả năng chi trả, SpaceX sẽ phải gánh trách nhiệm.

Các chuyên gia tài chính cho rằng đây là cấu trúc bất thường. Nó cho thấy xAI có thể không đủ uy tín tín dụng để tự vay vốn và buộc phải nhờ công ty mẹ chống lưng.

Hồ sơ IPO cũng hé lộ xAI đang mang khoản nợ lớn với lãi suất lên tới 12,5% – mức thường thấy ở các doanh nghiệp gặp khó khăn trong tiếp cận vốn.

Đáng chú ý hơn, khi SpaceX niêm yết, toàn bộ nghĩa vụ tài chính này sẽ chuyển sang cho các cổ đông đại chúng.

Chỉ riêng trong năm 2025, các thực thể của Valor đã thu khoảng 885 triệu USD từ các hợp đồng thuê này. Trong hai tháng đầu năm 2026, con số tiếp tục tăng thêm 857 triệu USD.

Điều đáng nói, vấn đề trở nên nghiêm trọng khi công ty kiểm toán PwC từ chối xem đây là giao dịch thuê tài sản thông thường.

Theo PwC, cấu trúc này thực chất giống một khoản vay hơn là hợp đồng thuê. Trên danh nghĩa, công ty con của xAI bán GPU cho Valor rồi thuê lại để sử dụng trong trung tâm dữ liệu của mình.

Tuy nhiên, PwC cho rằng xAI vẫn giữ quyền kiểm soát thực tế đối với số GPU đó, khiến Valor giống bên cho vay còn GPU chỉ đóng vai trò tài sản thế chấp.

Điều này đồng nghĩa SpaceX không thể “giấu” khoản nợ ra ngoài bảng cân đối kế toán như mong muốn. Cuối cùng, PwC buộc công ty phải ghi nhận khoảng 9 tỷ USD nợ liên quan trên sổ sách tài chính.

Khoản nợ này hiện được phân loại là “nợ với bên liên quan”, tức khoản phải trả cho công ty của chính một thành viên hội đồng quản trị SpaceX.

Cả Valor Equity Partners lẫn SpaceX đều chưa phản hồi yêu cầu bình luận từ Fortune.

Theo Nell Minow - chuyên gia hàng đầu về quản trị doanh nghiệp, SpaceX đang theo đuổi mô hình “muốn tiếp cận nguồn vốn của công ty đại chúng nhưng vẫn giữ quyền kiểm soát như công ty tư nhân”.

Chiến sự Ukraine 27/5: Nga đột phá lớn ở biên giới, Ukraine hành động gấp

Quân đội Nga đang phát triển thành công dọc theo biên giới tại vùng Sumy và Kharkov. Lực lượng Ukraine gấp rút tăng viện, ngăn chặn nguy cơ sụp đổ.

Ukraine chuẩn bị tập kích lớn vào Moscow?

Kênh Military Summary đưa tin, ngày 25/5, Bộ Ngoại giao Nga cảnh báo rằng chiến dịch tập kích có hệ thống vào ngành công nghiệp quốc phòng và các trung tâm ra quyết định của Kiev sẽ bắt đầu. Công dân nước ngoài, bao gồm cả các nhà ngoại giao, được kêu gọi rời đi ngay lập tức.

Tuy nhiên, Ba Lan, Anh, Pháp và Đức đã từ chối sơ tán các phái đoàn ngoại giao. Động thái cứng rắn của đôi bên khiến căng thẳng leo thang, bởi bất kỳ cuộc tấn công vô tình nào vào đại sứ quán các nước NATO đều có thể gây ra nguy cơ xung đột trực tiếp giữa Nga và liên minh quân sự hùng mạnh nhất thế giới.

Trong đợt tập kích quy mô lớn vào Kiev diễn ra trong 3 ngày vừa qua, Nga đã sử dụng các loại tên lửa tối tân như Zirrcon, Kinzhal, Kalibr, Iskander-M.

Từ tháng 6, Nga sẽ cấm các chuyến bay tư nhân không theo lịch trình ở độ cao lên đến 5.100m trong không phận Moscow, đây là độ cao tối đa của UAV Ukraine. Nga được cho là đang chuẩn bị cho các cuộc tấn công bằng UAV quy mô lớn vào thủ đô.

Tổng thống Nga Vladimir Putin đã ký một đạo luật cho phép quân đội Nga (RFAF) bảo vệ công dân Nga ở nước ngoài, sẵn sàng ứng phó các tình huống có thể xảy ra ở Litva (NATO), Moldova (Transnistria) và Armenia.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky muốn chiến tranh kết thúc trước tháng 11, trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ và hy vọng có thể đạt được thỏa thuận ngừng bắn vào đầu năm 2027.

Quân đội Ukraine (AFU) đang phá hủy các tuyến đường tiếp tế của Nga trên khắp các vùng Kherson, Zaporizhia, Donetsk và Lugansk. Hàng chục phương tiện vận tải bị phá hủy. Các nguồn tin thân Nga xác nhận những vấn đề hậu cần nghiêm trọng đối với RFAF.

Phòng tuyến Ukraine tại Sumy sụp đổ khi lực lượng Moscow giành được 2 khu định cư Zapsilia và Riasne chỉ trong ngày 26/5. Các cuộc đụng độ đang diễn ra ở Pyshchivka, Vovchansk và Hraniv. Sumy hiện là mục tiêu chính trong chiến dịch mùa hè của Nga và họ chỉ còn cách thành phố thủ phủ chưa đầy 7km.

NATO tăng cường sườn phía đông với cấu trúc chỉ huy mới

NATO đang lên kế hoạch tăng cường phòng thủ ở các nước Baltic bằng cách áp dụng một cấu trúc chỉ huy mới cho phép triển khai nhanh chóng quân đội Đức và Hà Lan đến Latvia và Estonia trong trường hợp xảy ra xung đột với Nga, hãng tin Reuters đưa tin ngày 26/5.

Hoạt động của NATO trên khắp các nước Baltic và miền Bắc Ba Lan hiện được giám sát bởi một bộ chỉ huy đa quốc gia duy nhất đặt tại Szczecin, Ba Lan. Theo những thay đổi được lên kế hoạch, Quân đoàn Đức - Hà Lan, đóng tại Muenster, Đức, sẽ được giao nhiệm vụ bảo vệ Latvia và Estonia, các nguồn tin quân sự nói với Reuters.

Sự thay đổi này sẽ phân chia trách nhiệm trong khu vực, với Quân đoàn Đức - Hà Lan đảm nhận chỉ huy khu vực Latvia và Estonia. Các quan chức quân sự cho biết việc thiết lập một quân đoàn thứ hai sẽ cải thiện khả năng tăng viện nhanh chóng binh lực trong khu vực.

Việc bổ sung thêm một quân đoàn sẽ cho phép NATO đưa vào tham chiến "lực lượng lớn một cách nhanh chóng", một quan chức quân sự nói với Reuters, chỉ ra điểm yếu về địa lý và sự gần gũi của các nước Baltic với Nga.

Theo nguồn tin, Đức và Hà Lan, cùng với các nước đối tác, sẽ hợp tác để tăng cường lực lượng được giao. Một quân đoàn thường bao gồm từ 40.000 đến 60.000 binh sĩ khi hoạt động đầy đủ.

Hiện chưa rõ khi nào quyết định này sẽ có hiệu lực hoặc cuối cùng sẽ có bao nhiêu binh sĩ thuộc quyền chỉ huy mới trong trường hợp xảy ra xung đột.

Việc tái cấu trúc theo kế hoạch nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược của các nước Baltic, đặc biệt là trong bối cảnh cuộc chiến Nga - Ukraine và căng thẳng leo thang trong khu vực.

Ukraine đang rút lui khỏi bờ nam sông Volchya

Theo kênh Readovka, một bất ngờ đã xảy ra khi Tập đoàn quân 29 RFAF tiến đến bờ nam sông Volchya gần làng Pokrovskoe (vùng Dnipropetrovsk), và Ukraine đang rút lui qua sông.

Các giả định của Readovka rằng AFU đang rút lui vượt qua sông Volchya và Voronaya như một phần trong việc tái triển khai lực lượng đến khu vực Stepnogorsk cũng như một số khu vực khác đã được xác nhận.

Theo dữ liệu giám sát khách quan, RFAF đã chiếm được làng Dobropasovo. Do đó, khu vực hoạt động của bộ binh cơ giới Ukraine ở phía nam khu dân cư kiểu đô thị Pokrovskoe có thể sớm bị lực lượng Moscow chiếm giữ hoàn toàn.

Điều tương tự cũng áp dụng cho các khu vực phía đông và đông nam Dobropasovo. Bờ nam sông Volchya gần Velikomikhailovka đang trở thành một cái bẫy cho lực lượng Kiev nếu những đơn vị còn lại ở đó không rút lui qua sông.

Việc đột phá ở Dobropasovo là một dấu hiệu rất xấu cho Bộ chỉ huy Kiev. Làng Aleksandrovka nằm ngay cạnh khu dân cư này, và khu dân cư kiểu đô thị Pokrovskoe nằm ở bờ đối diện sông Volchya. Khu dân cư lớn này, rất quan trọng đối với việc phòng thủ toàn bộ tỉnh Dnipropetrovsk, đang bị quân đội Nga đe dọa tấn công ngay lập tức.

Hơn nữa, việc kiểm soát Dobropasovo mở ra cơ hội cho lính xung kích Nga chiếm giữ khúc quanh hẹp của sông Vovchya, cùng với làng Kolomiytsy, và sau đó khai thác lợi thế này trên sông để thiết lập hoàn toàn quyền kiểm soát khu vực ven bờ các con sông nói trên.

Đồng thời, các điều kiện đang được lực lượng Moscow tạo ra để ngăn chặn đối phương xâm nhập hậu phương tác chiến nhằm làm suy yếu sườn phía bắc của Cụm tác chiến phía Đông RFAF. Điều kiện này đã được đáp ứng bởi sự hiện diện vững chắc của binh sĩ Nga ở bờ đối diện của các sông Vovchya, Vorona và Kamenka.

Tại thời điểm này, không thể nói được Bộ chỉ huy Moscow có kế hoạch gì. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng đội hình tác chiến của họ đã có được một loạt kịch bản khả thi cho tương lai trong khu vực trách nhiệm của mình.

Lực lượng Kiev đang ở trong tình thế cực kỳ khó khăn. Việc dự đoán bất cứ điều gì là vô cùng khó khăn, và xét đến việc một số đơn vị AFU đối đầu với Tập đoàn quân số 29 RFAF đã được điều động đến khu vực khác, tình hình đối với Ukraine càng trở nên nguy hiểm hơn.

Nga có đột phá lớn ở Sumy - Kharkov

Quân đội Nga đang phát triển thành công dọc theo biên giới Ukraine tại Sumy. Lính xung kích của họ đang chọc thủng phòng tuyến đến sông Oleshnya và cũng đang đẩy lùi đối phương khỏi khu vực Myropolye đã được giải tỏa trước đó, kênh Rybar đưa tin.

Cách đây một thời gian, Cụm tác chiến phía Bắc đã đánh bật lực lượng Kiev khỏi Zapselye. Giao tranh vẫn tiếp diễn trong các khu rừng xung quanh làng, nhưng AFU đang dần rút lui về phía tây, tìm cách thiết lập một tuyến phòng thủ mới dọc theo sông Psel.

Mặt trận đang dần tiến đến trung tâm hậu cần lớn của Ukraine ở Velyka Rybica, biến nó thành một khu định cư tiền tuyến. Việc giải tỏa ngôi làng sẽ cho phép lực lượng Moscow bắt đầu hình thành một "vòng vây" xung quanh thị trấn lớn hơn Mogritsa, nhưng còn quá sớm để nói về cuộc đột phá vào đó.

Giao tranh ác liệt cũng tiếp diễn ở các khu vực phía bắc. Lực lượng Moscow đang cố gắng phát triển dọc theo chiến tuyến rộng lớn Korchakivka - Yunakivka, nhằm thiết lập một đầu cầu cho cuộc đột kích vào các khu rừng phía đông bắc Sumy.

Điều này sẽ cho phép RFAF tăng cường tập kích bằng UAV nhằm vào các cơ sở vận tải và kho chứa của Ukraine trong thành phố. Đồng thời, cũng có khả năng việc tiền tuyến tiến gần đến thành phố sẽ gây ra một làn sóng di cư dân sự mới, tạo thêm áp lực lên cơ sở hạ tầng và ngân sách của Ukraine.

Ngoài cuộc tấn công hướng tới Sumy, Cụm tác chiến phía Bắc RFAF đang đạt được những bước tiến đáng kể ở khu vực biên giới tỉnh Kharkov. AFU đang triển khai các "lực lượng cứu hỏa" đến một số khu vực, nhằm làm chậm bước tiến của đối phương.

Sau nhiều tuần giao tranh ác liệt, lính xung kích Nga đã giải tỏa Ryasne, nơi sẽ sớm khép lại một "vòng vây" khá lớn trên đường tiếp cận Grabivske. Lực lượng Moscow cũng sẽ có thể mở rộng vùng kiểm soát trên đường tiến đến Krasnopolye, tạo điều kiện tiếp cận an toàn hơn.

Tuy nhiên, các cuộc phản công của Ukraine có thể sẽ sớm diễn ra tại đây. Sự hiện diện của các đơn vị mới được triển khai thuộc Trung đoàn xung kích độc lập 225 AFU, thường đóng vai trò là "lực lượng cứu hỏa", đã được ghi nhận. Cũng như ở các khu vực khác, chiến thuật chính của Kiev có thể là đột phá nhanh chóng vào hậu phương Nga nhằm phân tán đội hình đối phương trên diện rộng nhất có thể.

Điều này sẽ tạo ra một "vùng chiến sự" rộng lớn khác giữa các tuyến phòng thủ của Nga, việc dọn sạch khu vực này sẽ tốn một lượng thời gian đáng kể để ổn định mặt trận.

Cùng với sự gia tăng đáng kể hoạt động của Nga ở khu vực Sumy lân cận, Rybar dự đoán sẽ có nhiều giao tranh hơn nữa ở khu vực biên giới. Lực lượng Moscow càng tiến gần đến 2 trung tâm khu vực của đối phương, những cuộc tấn công của họ vào các đầu mối giao thông quan trọng và cơ sở khác của AFU sẽ càng thường xuyên hơn.

Điều này sẽ buộc Bộ chỉ huy Kiev phải tăng cường lực lượng ở phía bắc bằng các phi công điều khiển UAV được đào tạo bài bản, nhưng lại tự làm suy yếu các tuyến phòng thủ ở Donbass và khu vực phía nam.

Nhiều quốc gia rút khỏi sáng kiến cung cấp đạn pháo cho Ukraine

Sự tham gia vào sáng kiến do Cộng hòa Séc dẫn đầu nhằm mua đạn dược cho Ukraine đã giảm từ 18 quốc gia xuống còn 9 kể từ khi Thủ tướng Andrej Babis nhậm chức vào tháng 12/2025, Tổng thống Séc Petr Pavel cho biết trong một cuộc phỏng vấn được đăng tải ngày 26/5.

Ông Pavel nói với Financial Times rằng sáng kiến này, vốn đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp đạn pháo cho Ukraine, vẫn đang hoạt động bất chấp sự hỗ trợ tài chính giảm sút từ các quốc gia tham gia.

"Sáng kiến vẫn đang hoạt động, nhưng khó khăn mới là chỉ có khoảng 9 quốc gia thành viên đóng góp tài chính", ông Pavel nói và bày tỏ, "sáng kiến này đã cung cấp tới 50% tổng số đạn dược cỡ lớn cho Ukraine, vì vậy về mặt này, nó không thể dễ dàng được thay thế bằng bất cứ thứ gì khác".

Ông Babis đã cam kết sẽ không để công dân Séc phải trả tiền để viện trợ vũ khí cho Ukraine sau khi nhậm chức vào tháng 12 cùng với các đối tác liên minh hoài nghi về viện trợ quân sự cho Kiev.

Sáng kiến cung cấp đạn dược suýt bị hủy bỏ sau khi ông Babis lên nắm quyền, nhưng cuối cùng vẫn được duy trì dưới áp lực từ các đồng minh nước ngoài.

Được khởi xướng vào đầu năm 2024 trong bối cảnh lực lượng Kiev thiếu hụt đạn dược nghiêm trọng, sáng kiến do Cộng hòa Séc dẫn đầu được ghi nhận là đã giúp ổn định nguồn cung cấp đạn dược cho Ukraine ở giai đoạn quan trọng của cuộc chiến.

Đến nay, Cộng hòa Séc đã cung cấp hơn 3 triệu quả đạn pháo theo sáng kiến này, bao gồm 1,5 triệu quả vào năm 2024 và thêm 1,8 triệu quả vào năm 2025. Theo Bộ Quốc phòng Séc, Praha có hợp đồng cung cấp thêm khoảng 1 triệu quả đạn nữa vào năm 2026.

Chiến sự Trung Đông ngày 89: Tổng thống Iran sẵn sàng đạt thỏa thuận 'danh dự' chấm dứt xung đột; Mỹ bác tin nối lại hộ tống tàu thương mại qua eo biển Hormuz

Tổng thống Iran sẵn sàng đạt thỏa thuận “danh dự” để chấm dứt xung đột; Có tin Iran yêu cầu Mỹ giải phóng 24 tỉ USD tài sản bị phong tỏa khi đàm phán hòa bình; Mỹ bác tin nối lại hộ tống tàu thương mại qua eo biển Hormuz.

Tổng thống Iran sẵn sàng đạt thỏa thuận “danh dự” để chấm dứt xung đột

Tổng thống Iran - ông Masoud Pezeshkian tái khẳng định cam kết của Tehran đối với con đường ngoại giao nhằm giảm căng thẳng tại Tây Á, hãng thông tấn Tân Hoa Xã tuyên bố trên trang web của Văn phòng Tổng thống Iran ngày 26-5.

Trong các cuộc điện đàm với lãnh đạo Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ, Qatar và Oman, ông Pezeshkian cho biết Iran sẵn sàng đạt được một “khuôn khổ danh dự” nhằm chấm dứt cuộc chiến với Mỹ và Israel, đồng thời khẳng định Tehran đã chứng minh thiện chí trong đối thoại.

Ông cho biết các nỗ lực “nghiêm túc và ở cấp độ chuyên gia” đang được triển khai để hoàn thiện dự thảo văn kiện cho một thỏa thuận “toàn diện và công bằng”.

Tổng thống Ai Cập -Abdel Fattah el-Sisi nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng cường đoàn kết trong thế giới Hồi giáo và bày tỏ ủng hộ mạnh mẽ đối với các cuộc đàm phán đang diễn ra.

Quốc vương Qatar - ông Tamim bin Hamad Al Thani bày tỏ hy vọng đạt được thỏa thuận cuối cùng và cam kết tiếp tục các nỗ lực trung gian hòa giải.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan hoan nghênh tiến trình đàm phán hiện nay, trong khi Quốc vương Oman Haitham bin Tariq tái khẳng định cam kết của Muscat đối với các cuộc tham vấn mang tính xây dựng.

Iran và Mỹ đạt được thỏa thuận ngừng bắn hôm 8-4 sau 40 ngày giao tranh. Sau lệnh ngừng bắn, hai bên đã tiến hành một vòng đàm phán hòa bình tại thủ đô Islamabad (Pakistan) trong các ngày 11 và 12-4, song chưa đạt được thỏa thuận.

Trong những tuần gần đây, truyền thông cho biết Tehran và Washington đã trao đổi nhiều đề xuất về các điều kiện hòa bình thông qua vai trò trung gian của Pakistan, đồng thời đang xúc tiến hoàn thiện một bản ghi nhớ nhằm chấm dứt xung đột.

Iran kêu gọi Iraq ngăn lãnh thổ bị sử dụng để đe dọa Tehran

Ngày 26-5, Phó Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran Ali Bagheri Kani đã kêu gọi Iraq có biện pháp bảo đảm lãnh thổ và không phận nước này không bị sử dụng để đe dọa hoặc tấn công Iran, hãng thông tấn Tasnim của Iran đưa tin.

Theo Tasnim, ông Bagheri Kani nhấn mạnh cần phải loại bỏ tận gốc các mối đe dọa như vậy, đồng thời khẳng định Iran sẵn sàng hợp tác tích cực với Iraq để xử lý vấn đề.

Những phát biểu trên được đưa ra trong cuộc gặp giữa ông Bagheri Kani và Cố vấn An ninh Quốc gia Iraq Qasim al-Araji bên lề Diễn đàn An ninh Quốc tế Moscow lần thứ 14 (diễn ra từ ngày 26 đến 29-5).

Có tin Iran yêu cầu Mỹ giải phóng 24 tỉ USD tài sản bị phong tỏa

Ngày 26-5, Tasnim dẫn một nguồn tin am hiểu gần với đoàn đàm phán Iran cho biết Tehran đã yêu cầu giải phóng 24 tỉ USD tài sản bị phong tỏa trong khuôn khổ các cuộc đàm phán với Mỹ nhằm chấm dứt xung đột.

Tasnim cho biết theo dự thảo bản ghi nhớ (MoU) gồm 14 điều đang được Tehran và Washington hoàn thiện, các tài sản bị đóng băng của Iran phải được giải phóng trong quá trình đàm phán hòa bình.

Nguồn tin cho biết Iran yêu cầu một nửa số tiền được giải ngân ngay sau khi công bố MoU, trong khi phần còn lại phải được chuyển trong vòng 60 ngày.

Theo nguồn tin này, chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf đến Qatar hôm 26-5 nhằm đạt được đồng thuận về cơ chế thực hiện yêu cầu của Tehran, cũng như tìm cách giúp Iran tiếp cận trước khoản tài sản bị phong tỏa trị giá 12 tỉ USD trong giai đoạn đầu.

Nguồn tin mô tả kết quả chuyến thăm là “tích cực”, cho biết các cuộc trao đổi “diễn ra tốt đẹp và giúp thúc đẩy tiến triển trong tổng thể đàm phán”.

Tuy nhiên, nguồn tin cũng cảnh báo rằng Iran đang hành động hết sức thận trọng do “Mỹ từng thất hứa trong quá khứ”.

Trong khi đó, hãng thông tấn bán chính thức Fars dẫn một nguồn tin khác gần với nhóm đàm phán Iran cho biết Tehran từ chối tiến hành bất kỳ cuộc thương lượng nào nếu các điều kiện tiên quyết, bao gồm việc giải phóng tài sản bị phong tỏa, chưa được đáp ứng.

Fars cho biết bất đồng nghiêm trọng cuối cùng giữa Iran và Mỹ về việc khởi động đàm phán nằm ở phương thức để Tehran tiếp cận số tài sản bị chặn, vấn đề hiện đang được giải quyết thông qua vai trò trung gian của Qatar.

Theo hãng tin này, sau các cuộc tham vấn giữa quan chức Iran và Qatar tại Doha, đã có tiến triển trong việc tháo gỡ bế tắc.

Hôm 26-5, một phái đoàn cấp cao Iran gồm Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf, Ngoại trưởng Abbas Araghchi và Thống đốc Ngân hàng Trung ương Abdolnaser Hemmati đã tới Doha để thảo luận với phía Qatar về khả năng đạt thỏa thuận hòa bình với Mỹ, theo hãng tin Mehr.

Các bên liên quan chưa lên tiếng chính thức về thông tin trên.

Mỹ bác tin nối lại hộ tống tàu thương mại qua eo biển Hormuz

Ngày 26-5, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) đã bác bỏ các thông tin truyền thông cho rằng Hải quân Mỹ nối lại hoạt động hộ tống tàu thương mại qua eo biển Hormuz, đồng thời nhấn mạnh chiến dịch mang tên “Dự án Tự do” vẫn chưa được tái khởi động.

Trước đó vào đầu tháng 5, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump phát động sáng kiến này nhằm bảo đảm hoạt động lưu thông an toàn của tàu thuyền qua tuyến hàng hải chiến lược nói trên.

Tuy nhiên, chưa đầy 24 giờ sau khi phát động, chiến dịch đã bị đình chỉ sau khi Iran tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào tàu thuyền, đồng thời phóng UAV và tên lửa, khiến căng thẳng vốn đã cao tại vùng Vịnh tiếp tục leo thang.

Ông Trump khi đó cho biết quyết định đình chỉ được đưa ra “theo đề nghị” của Pakistan và một số quốc gia khác, đồng thời xuất phát từ tiến triển trong các cuộc đàm phán với Iran.

Theo thông tin được đề cập, Tehran trên thực tế đã khiến hoạt động giao thông qua eo biển Hormuz gần như tê liệt sau các cuộc tấn công nhằm vào lãnh thổ Iran do Israel và Mỹ tiến hành hồi cuối tháng 2.

Nguồn: Soha; Vietnamnet; Dân Trí; Pháp Luật