Chiến sự Ukraine 3/5: Nga ra đòn mạnh, Ukraine rút lui ở Sumy và Kharkov

Trước sức ép ngày càng mạnh mẽ của quân đội Nga ở Sumy và Kharkov, lực lượng Ukraine buộc phải rút lui khỏi một số ngôi làng dọc biên giới.

Nga nắm thế chủ động, Ukraine khủng hoảng nghiêm trọng

Kênh Military Summary đưa tin, chiến dịch tấn công của quân đội Nga (RFAF) dọc toàn bộ chiến tuyến đang ngày càng mạnh mẽ. Ukraine khủng hoảng nghiêm trọng ở các khu vực Sumy, Kharkov, Kupyansk và Konsstantinovka, nơi lực lượng Moscow hoàn toàn nắm giữ thế chủ động. Trong đó, RFAF được cho là đã chiếm giữ được khoảng 25% diện tích thành phố Konsstantinovka.

Trong khi đó, quân đội Ukraine (AFU) đang cố gắng phản công theo hướng Zaporizhia, nhằm củng cố vị trí của mình trước khi Moscow phát động cuộc tấn công tổng lực mùa hè vào thành phố thủ phủ của khu vực cùng tên.

Trên mặt trận Sumy, RFAF đã giải tỏa Myropillia, nằm ở phía đông bắc Sumy, sau một cuộc giao tranh kéo dài và ác liệt. Việc kiểm soát khu định cư và vùng lân cận sẽ cho phép họ đưa các đội pháo binh và UAV đến gần thành phố hơn.

Quân đội Nga đã tiến hành các cuộc tấn công bằng UAV vào một xưởng sửa chữa tàu ở Izmail. Ngày thứ hai liên tiếp, lực lượng Moscow tập kích vào cơ sở hạ tầng năng lượng ở Mykolaiv và các trạm xăng ở Kharkov, một đầu máy xe lửa cũng bị phá hủy gần Kryvyi Rih.

Lực lượng Kiev đáp trả bằng các đòn đánh phá vào một số khu vực hậu phương và biên giới của Nga. Tại các khu vực được do Moscow kiểm soát thuộc các tỉnh Kherson và Zaporizhia, các cơ sở năng lượng bị hư hại đã gây ra tình trạng mất điện trên diện rộng.

Gần 500 UAV Ukraine đã bị phòng không Nga đánh chặn trên hàng chục khu vực trong 24 giờ qua. Hậu quả của các cuộc tập kích tại các khu vực bị ảnh hưởng bởi những cuộc tấn công vài ngày trước đó vẫn đang được giải quyết.

Kyiv Independent đưa tin, tối muộn 2/5, Moscow đã phát động một cuộc tập kích bằng UAV quy mô lớn nhằm vào Kiev.

Không quân Ukraine bắt đầu cảnh báo rằng các "bầy đàn" UAV Nga đang di chuyển về phía thủ đô ngay trước 10h tối giờ địa phương. Một giờ sau, phóng viên của Kyiv Independent tại hiện trường đưa tin rằng hệ thống phòng không đã được kích hoạt trên thành phố.

Thị trưởng Kiev, Vitali Klitschko, báo cáo về các vụ nổ và kêu gọi người dân tìm nơi trú ẩn. Các cuộc tấn công vẫn đang tiếp diễn, và thông tin về thương vong và thiệt hại vẫn chưa được báo cáo.

Các nhóm giám sát báo cáo rằng có tới 30 UAV bay về phía Kiev.

Lực lượng cứu hỏa đã dập tắt các đám cháy ở ba ngôi nhà và một tòa nhà dân cư hai tầng, ngọn lửa lan sang hai tòa nhà liền kề, theo báo cáo của Cơ quan Dịch vụ Khẩn cấp Nhà nước.

Không có thương vong nào được báo cáo trong các vụ cháy.

Cuộc tấn công vào Kiev diễn ra một ngày sau khi Nga thực hiện một cuộc tấn công bằng UAV quy mô lớn hiếm hoi giữa ban ngày trên khắp Ukraine vào hôm 1/5, làm bị thương ít nhất 12 người ở thành phố Ternopil phía tây. Thành phố này nằm cách xa tiền tuyến, khoảng 130km (80 dặm) từ biên giới Ba Lan.

Hàng chục UAV Geran đã tấn công Ternopil, gây thiệt hại cho các doanh nghiệp và cơ sở hạ tầng địa phương, theo nhà chức trách.

Nga đã tăng cường các cuộc tấn công trên không quy mô lớn trong năm 2026. Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha cho biết hôm 18/4 rằng Moscow có kế hoạch thực hiện 7 cuộc tấn công bằng UAV và tên lửa quy mô lớn nhằm vào Ukraine mỗi tháng.

Không chịu nổi sức ép, Ukraine rút quân hàng loạt ở Sumy và Kharkov

Theo kênh Rybar, trên hướng Sumy, quân đội Nga đang mở rộng vùng kiểm soát ở khu vực biên giới. Sự gia tăng đáng chú ý nhất trong những tuần gần đây diễn ra ở sườn phía đông, nơi lực lượng Moscow đạt được những bước tiến đáng kể trong các khu rừng phía nam Guevo thuộc vùng sông Psel.

Cụm tác chiến phía Bắc RFAF bắt đầu cuộc tấn công vào Myropillia từ tháng 4, và hôm 2/5, các báo cáo chính thức xác nhận quân đội Nga đã hoàn toàn kiểm soát khu định cư này. Trong một thời gian dài, "vùng an toàn" gần Myropillia, được hình thành vào năm 2025 trong quá trình giải tỏa huyện Sudzhansky thuộc vùng Kursk, đã cản trở bước tiến xa hơn của lực lượng Moscow vào vùng Sumy.

Hiện nay, quân đội Nga kiểm soát những khu rừng rộng lớn, thích hợp cho cả việc tập trung và di chuyển bí mật của nhân lực cũng như thiết lập các vị trí cho người điều khiển UAV. Họ sẽ hoạt động thường xuyên hơn dọc theo các tuyến đường tiếp tế của Ukraine kéo dài từ thành phố Sumy về phía bắc và đông bắc.

Trong khi đó, ở sườn phía tây, binh sĩ Nga đang củng cố vị trí gần Korchakivka, tiến về phía Pisarevka. Thành công ở khu vực này cũng sẽ cho phép họ bắn vào các vị trí của Ukraine gần Sumy, nhưng lần này là từ phía bắc.

Tốc độ tiến công chậm hơn so với gần Myropillia do RFAF cần phải vượt qua những khoảng trống rộng lớn giữa các vành đai rừng.

Việc mở rộng hơn nữa quyền kiểm soát ở khu vực biên giới cũng giúp giảm nguy cơ bị lực lượng Kiev tấn công bất ngờ, như đã xảy ra vào tháng 8/2024. Các vị trí được thiết lập sẽ có thể giúp quân đội Nga xác định được những tuyến vận tải và lực lượng tập trung của đối phương trước khi họ đến được tiền tuyến.

Tình hình phần lớn tương tự như ở các hướng Burluk và Slobozhansky, nơi lực lượng Moscow cũng chiếm các khu vực dân cư và rừng dọc biên giới.

Trong khi đó, ở vùng Kharkov lân cận, quân đội Nga đã giành quyền kiểm soát làng Pokalyanoye, kênh RVvoenkor cho biết.

Các đơn vị xung kích của Sư đoàn bộ binh cơ giới 71 thuộc Cụm tác chiến phía Bắc RFAF đã đánh bật lực lượng Kiev ra khỏi làng Pokalyanoye (huyện Vovchansky) và kiểm soát ngôi làng.

Quân đội Ukraine đã cố gắng duy trì quyền kiểm soát Pokalyanoye bằng cách triển khai các huấn luyện viên từ Lữ đoàn cơ giới 157 có kinh nghiệm để "tăng cường tinh thần" cho binh lính. Tuy nhiên, lực lượng Kiev "tinh nhuệ" đã bị các đơn vị bộ binh cơ giới RFAF xóa sổ.

Việc kiểm soát Pokalyanoye góp phần mở rộng vùng an ninh gần biên giới Nga. Tuy vậy, giao tranh vẫn tiếp diễn trong các khu rừng gần đó, cần phải được dọn sạch để quân đội Nga có thể tiến xa hơn.

Mỹ trì hoãn vận chuyển vũ khí đến châu Âu, ảnh hưởng đến Ukraine

Washington đã cảnh báo các đồng minh châu Âu chuẩn bị cho sự chậm trễ trong việc nhận vũ khí từ Mỹ, bao gồm cả tên lửa mà Ukraine sử dụng để phòng thủ chống lại Nga, báo Financial Times cho biết hôm 2/5, trích dẫn các nguồn tin của mình.

Trong cuộc chiến tranh Mỹ - Israel chống lại Iran bắt đầu từ cuối tháng 2, Mỹ đã tiêu thụ rất nhiều vũ khí và hiện cần thời gian để bổ sung kho dự trữ. Mỹ, Israel và Iran đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn vào ngày 8/4 nhưng cho đến nay vẫn chưa có tiến triển nào trong các cuộc đàm phán hòa bình.

Một số nguồn tin nói với Financial Times rằng Washington đã thông báo với Vương quốc Anh, Ba Lan, Litva và Estonia rằng sẽ có sự chậm trễ kéo dài, trong đó hai nguồn tin cũng đề cập đến khả năng chậm trễ đối với châu Á.

Theo thỏa thuận, Washington bán vũ khí cho các nước châu Âu, sau đó những nước này cung cấp vũ khí của Mỹ cho Ukraine.

Điều đáng lo ngại nhất đối với Ukraine sẽ là đạn dược cho các hệ thống tên lửa như HIMARS - được sử dụng để tấn công các vị trí và cơ sở của đối phương phía sau chiến tuyến - và NASAMS, được sử dụng để tiêu diệt các mối đe dọa trên không như UAV và tên lửa.

Ukraine đang thiếu hụt nghiêm trọng hệ thống phòng không khi Nga tiếp tục tiến hành các đợt tập kích liên tiếp trên khắp đất nước. Trong khi ngành công nghiệp quốc phòng của Ukraine đang tìm kiếm các giải pháp thay thế cho các hệ thống phương Tây, vũ khí do Mỹ sản xuất vẫn rất quan trọng đối với sự sống còn của đất nước.

Ngày 21/4, Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) có trụ sở tại Washington, báo cáo rằng Mỹ đã sử dụng hết hơn một nửa kho dự trữ tên lửa phòng không chủ chốt trong vòng chưa đầy 2 tháng.

Đối với Ukraine, quan trọng nhất là các hệ thống phòng không như Patriot, mà họ đang sở hữu, và các hệ thống phòng thủ tên lửa tầm cao giai đoạn cuối THAAD, mà Kiev đang muốn có.

Sự thiếu tin cậy ngày càng tăng của Washington sẽ thúc đẩy các nước châu Âu tăng cường hơn nữa dây chuyền sản xuất của riêng họ về phòng không, đạn dược và hệ thống pháo phản lực phóng loạt.

Tàu Iran chở gần 2 triệu thùng dầu 'vượt vòng phong tỏa của Mỹ'

Tàu hàng cỡ lớn của Iran, chở theo lượng dầu trị giá khoảng 220 triệu USD, dường như đã vượt qua vòng phong tỏa cảng biển do Mỹ áp đặt.

Trong thông báo đăng hôm nay, công ty dữ liệu hàng hải TankerTrackers cho biết siêu tàu chở dầu mang tên HUGE, thuộc sở hữu của Công ty Vận tải Dầu khí Quốc gia Iran (NITC), đang di chuyển qua eo biển Lombok của Indonesia và hướng tới bán đảo Riau.

HUGE đã tắt hệ thống nhận dạng tự động (AIS) kể từ ngày 20/3, khi nó rời eo biển Malacca để hướng về Iran. Tàu có mặt tại vùng biển Iran ngày 13/4, thời điểm hải quân Mỹ công bố lệnh phong tỏa các cảng của nước này, và lần gần nhất xuất hiện là ở ngoài khơi Sri Lanka cách đây hơn một tuần.

"Tàu chở dầu HUGE, chở theo 1,9 triệu thùng dầu thô với trị giá khoảng 220 triệu USD, đã vượt qua vòng phong tỏa của hải quân Mỹ và tới vùng Viễn Đông", TankerTrackers cho hay.

Giới chức Iran và Mỹ chưa bình luận về thông tin.

Truyền thông nhà nước Iran ngày 29/4 cho biết ít nhất 52 tàu nước này đã vượt qua vòng phong tỏa do Mỹ áp đặt. Trong khi đó, quân đội Mỹ tuyên bố đã buộc hơn 40 tàu hàng và tàu dầu phải chuyển hướng khi cố gắng vượt qua vòng vây.

Giới chức Mỹ khẳng định lệnh phong tỏa cảng biển đang phát huy hiệu quả, khiến Iran mất hàng tỷ USD doanh thu từ dầu mỏ. Washington tin rằng Tehran hiện không thể xuất khẩu dầu và sẽ phải lấp đầy các kho lưu trữ đến khi hết chỗ rồi ngừng sản xuất.

Tổng thống Mỹ Donald Trump Trump đầu tuần này chỉ đạo cấp dưới chuẩn bị cho lệnh phong tỏa kéo dài nhiều tháng. "Biện pháp này thật sự hiệu quả và gần như hoàn toàn không có lỗ hổng", ông nói.

Trước khi Mỹ bắt đầu lệnh phong tỏa, xuất khẩu dầu của Iran phần lớn không bị ảnh hưởng bởi xung đột, tàu chở dầu nước này vẫn có thể đi lại tự do trên eo biển Hormuz. Xuất khẩu dầu của Iran đạt trung bình khoảng 1,85 triệu thùng mỗi ngày trong tháng 3, vượt mức 1,7 triệu thùng của những tháng trước đó.

Nguồn: Dân Trí; Vnexpress