Mỹ: Thời tiết cực đoan; Thâm hụt ngân sách; Trump & nước cờ Trung Đông; Thỏa thuận với Arab Saudi; Liên minh Trump-Netanyahu rạn nứt?

THỜI TIẾT CỰC ĐOAN HOÀNH HÀNH CẢ NƯỚC

Thời tiết cực đoan khiến các bang ở nước Mỹ phải đối mặt với lũ lụt và hiện tượng sóng nhiệt.

Bang Maryland ngập trong biển nước sau lũ

Thời tiết cực đoan đang diễn ra tại nhiều bang ở nước Mỹ. Tại bang Maryland, lũ lụt đã nhấn chìm nhiều khu vực.

Dòng nước chảy cuồn cuộn trên các tuyến phố, cuốn theo nhiều đồ đạc, cây cối... Giới chức địa phương đã phải sử dụng thuyền cứu hộ để sơ tán khoảng 150 học sinh và 50 người khác đến khu vực an toàn.

Chính quyền bang Maryland đã ban bố tình trạng cảnh báo và cho biết hiện chưa có thống kê về thiệt hại. Ở một số nơi nước rút, giới chức đã nhanh chóng sử dụng máy bơm nước để dọn dẹp.

Sóng nhiệt "hun nóng" Texas

Tại bang Texas, một đợt nắng nóng đang khiến nhiều khu vực giống như bị "hun nóng trong lò nướng". Nhiệt độ ở bang này đã chạm ngưỡng nóng kỷ lục dù còn vài tuần nữa mới bước vào mùa hè chính thức.

4h chiều theo giờ địa phương, nhiệt độ tại thành phố Austin, Texas, Mỹ đã đạt mức cao kỷ lục trong ngày là khoảng 37,2oC. Nhiều người dân Mỹ chưa sẵn sàng để đối mặt với cái nóng ngay vào thời điểm này trong năm.

Anh Mark Verville (nhà phát triển phần mềm) chia sẻ: "Cực kỳ nóng. Thời tiết nắng nóng thế này đến sớm hơn mọi khi. Thường phải đến tháng 6, tháng 8 nhiệt độ mới cao thế này".

Còn Dulce Woods, một học sinh trung học đang đi chơi cùng bạn bè, cho rằng cái nóng đến sớm như vậy là một dấu hiệu đáng lo ngại: "Điều này có nghĩa là năm nay sẽ là một năm khó khăn. Thành thật mà nói, tôi chỉ muốn rời khỏi Texas. Tôi không hợp với cái nóng. Tôi chỉ muốn ở nơi nào đó có thể nằm xuống và mát mẻ".

Theo chuyên gia về thời tiết, mức nhiệt độ cao bất thường này là hệ quả của một loạt các yếu tố.

Giáo sự Dev Niyogi - chuyên gia Khoa học trái đất và hành tinh, Đại học Texas (Mỹ) - nhận định: "Luồng gió nóng này giống như có một chiếc máy sưởi đang thổi vào bạn trong khi bạn lại cần gió mát. Sự kết hợp giữa bầu trời không mây, đất đai khô cằn và gió nóng từ phía Nam đang biến khu vực này thành một chiếc lò nướng".

Chị Joanna Chapakaila Lucero (nhà sinh vật biển) cho hay: "Tôi nghĩ biến đổi khí hậu là thứ chắc chắn ảnh hưởng đến thời tiết. Vì vậy, mọi người cần thấy rõ những tác động hiện đang xảy ra với chúng ta và cần phải thay đổi để cứu lấy hành tinh".

Cơ quan Thời tiết Quốc gia đã ban bố cảnh báo nắng nóng cực độ đối với phần lớn khu vực Nam và Trung Texas kéo dài đến đêm 14/5 (giờ địa phương). Cơ quan này cũng cho biết mức nhiệt độ cao nhất từng được ghi nhận trong tháng 5 tại khu vực này là khoảng 38,9oC, thiết lập vào năm 1998.

THÂM HỤT NGÂN SÁCH CỦA MỸ VƯỢT 1.000 TỶ USD

Bộ Tài chính Mỹ ngày 12/5 thông báo thâm hụt ngân sách của nước này trong 7 tháng đầu tài khóa 2025, bắt đầu từ ngày 1/10/2024, đã lên đến 1.049 tỷ USD, bất chấp thặng dư kỷ lục trong tháng 4.

Cụ thể, tổng thu từ đầu tài khóa đến nay đạt 3.110 tỷ USD trong khi chi tiêu lên tới 4.159 tỷ USD, đều là những mức cao kỷ lục khiến thâm hụt lên tới 1.049 tỷ USD, tăng 23% (194 tỷ USD) so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, mức thâm hụt này được ghi nhận trong bối cảnh Mỹ vừa có thặng dư ngân sách trong tháng 4 ở mức 258 tỷ USD, tăng 23% (49 tỷ USD) so với cùng kỳ năm trước, nhờ thu từ thuế tăng cao và nguồn thu tăng thêm từ các mức thuế quan cao kỷ lục của Chính quyền Tổng thống Donald Trump.

Theo báo cáo của Bộ Tài chính Mỹ, thuế hải quan trong tháng 4 đạt 16 tỷ USD, tăng  9 tỷ USD so với cùng kỳ năm trước và vượt xa kỷ lục trước đó là 9,6 tỷ USD cách đây 2 năm. Nguyên nhân là do Mỹ tăng thuế lên tới 145% đối với hàng hóa Trung Quốc, áp thuế cơ bản 10% đối với hàng hóa của tất cả các nước, cùng mức thuế 25% đối với nhôm thép và ô tô nhập khẩu.

Tuy nhiên, các khoản thu từ thuế này sẽ giảm xuống trong thời gian tới sau khi Mỹ và Trung Quốc vừa đạt được nhất trí giảm 115% thuế đối ứng nhằm vào hàng hóa của nhau trong 90 ngày. Mỹ sẽ giảm thuế với hàng hóa Trung Quốc từ 145% xuống 30%, trong khi Trung Quốc giảm thuế với hàng nhập Mỹ từ 125% xuống còn 10%.

NƯỚC CỜ TRUNG ĐÔNG CỦA TRUMP

Chuyến công du Trung Đông của Tổng thống Mỹ Donald Trump đã mang về cam kết đầu tư 600 tỷ USD từ Saudi Arabia, gồm những thỏa thuận lịch sử giữa lúc cạnh tranh kinh tế Mỹ - Trung Quốc ngày càng gay gắt.

Động thái chọn vùng Vịnh cho chuyến công du nước ngoài đầu tiên trong nhiệm kỳ 2 của ông Trump, giống như trong nhiệm kỳ 1, không chỉ củng cố liên minh chiến lược với các đồng minh tại Trung Đông mà còn giúp Mỹ cạnh tranh với “sức mạnh mềm” của Trung Quốc tại khu vực.

Những thương vụ tỷ USD

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã khởi đầu chuyến công du ba nước vùng Vịnh vào ngày 13/5 tại Saudi Arabia, nơi ông cùng Thái tử Mohammed bin Salman công bố cam kết đầu tư 600 tỷ USD vào Mỹ, đánh dấu một bước ngoặt trong quan hệ song phương.

Theo Nhà Trắng, các thỏa thuận bao gồm 142 tỷ USD cho quốc phòng, 20 tỷ USD từ công ty DataVolt của Saudi Arabia để xây dựng trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) và hạ tầng năng lượng tại Mỹ.

Thái tử Mohammed bày tỏ tham vọng nâng tổng vốn đầu tư lên 1.000 tỷ USD trong những tháng tới.

Về thỏa thuận với Saudi Arabia, trong lĩnh vực AI, công ty nhà nước Humain ký thỏa thuận sử dụng “hàng trăm nghìn” chip tiên tiến của ông lớn công nghệ Mỹ Nvidia để xây dựng cơ sở hạ tầng AI, với 18.000 máy chủ công nghệ Blackwell trong giai đoạn đầu. Tập đoàn sản xuất linh kiện bán dẫn AMD cùng với Humain đầu tư 10 tỷ USD triển khai cơ sở hạ tầng tại Saudi Arabia. Amazon cũng sẽ phát triển cơ sở hạ tầng trung tâm dữ liệu trị giá khoảng 5 tỷ USD tại nước này.

Các thỏa thuận này không chỉ củng cố vị thế của Mỹ trong ngành công nghệ cao mà còn giúp Saudi Arabia tiến gần hơn đến mục tiêu trở thành trung tâm AI toàn cầu, phù hợp với chiến lược "Vision 2030" của quốc gia này nhằm đa dạng hóa kinh tế.

Về quốc phòng, thỏa thuận 142 tỷ USD được Nhà Trắng mô tả là “lớn nhất trong lịch sử”, bao gồm cung cấp thiết bị quân sự tiên tiến và dịch vụ từ hơn chục công ty Mỹ. Điều này không chỉ tăng cường năng lực quân sự của Saudi Arabia mà còn tạo việc làm và thúc đẩy ngành công nghiệp quốc phòng Mỹ.

Bên cạnh các thương vụ kinh tế, ông Trump còn tuyên bố sẽ dỡ bỏ toàn bộ lệnh trừng phạt đối với Syria nhằm tạo cơ hội cho quốc gia này tái thiết sau khi chế độ Assad sụp đổ vào tháng 12/2024.

Với Iran, ông Trump bày tỏ ý định đàm phán một thỏa thuận hạt nhân mới nhưng cảnh báo sẽ áp dụng “sức ép tối đa” nếu Tehran từ chối thỏa thuận, bao gồm đưa xuất khẩu dầu mỏ của Iran về mức 0.

Ông cũng hy vọng Saudi Arabia sẽ sớm bình thường hóa quan hệ với Israel, dù triển vọng này còn gặp trở ngại do lập trường của Israel về vấn đề Palestine.

Cuối tuần này, Tổng thống Mỹ sẽ tới thăm Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) và Qatar, hai quốc gia tiếp giáp với Saudi Arabia.

Chiến lược của Mỹ tại Trung Đông khi cạnh tranh gia tăng với Trung Quốc

Có thể thấy, các thương vụ vừa được công bố mang lại lợi ích đáng kể cho Mỹ, từ tạo việc làm, thúc đẩy ngành công nghiệp công nghệ và quốc phòng, đến củng cố liên minh chiến lược với Saudi Arabia.

Chính quyền ông Donald Trump triển khai một kế hoạch đa chiều tại Trung Đông, kết hợp củng cố liên minh chiến lược, đảm bảo an ninh năng lượng và cạnh tranh kinh tế với Trung Quốc trong bối cảnh Mỹ giảm hiện diện quân sự trực tiếp tại khu vực.

Ông Trump đang tập trung vào các thương vụ kinh tế lớn và ngoại giao “thực dụng”, tận dụng sức mạnh tài chính của các đồng minh vùng Vịnh như Saudi Arabia, UAE và Qatar để duy trì ảnh hưởng của Mỹ, duy trì sự ổn định ở Vịnh Ba Tư (khu vực cung cấp phần lớn dầu mỏ thế giới), qua đó đảm bảo an ninh năng lượng toàn cầu.

Đồng thời, các thỏa thuận AI và công nghệ với Saudi Arabia phản ánh chiến lược của Mỹ nhằm giữ vị trí dẫn đầu trong các ngành công nghiệp tương lai. Bằng cách thu hút đầu tư từ các quỹ đầu tư quốc gia khổng lồ của vùng Vịnh (tổng quy mô hơn 3.000 tỷ USD), Mỹ không chỉ đảm bảo nguồn vốn mà còn ngăn các quốc gia này chuyển hướng hợp tác công nghệ với Trung Quốc.

Nhiều năm gần đây, Trung Quốc đã tận dụng Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI) để mở rộng ảnh hưởng tại Trung Đông thông qua “sức mạnh mềm”. Năm 2024, Bắc Kinh đầu tư 39 tỷ USD vào các dự án năng lượng và hạ tầng tại khu vực, đồng thời đóng vai trò trung gian trong các cuộc đàm phán hòa giải... Trung Quốc cũng tăng cường mua dầu từ Saudi Arabia, trở thành đối tác thương mại lớn nhất của vương quốc này.

Rõ ràng, cạnh tranh Mỹ - Trung tại Trung Đông có tín hiệu chuyển mạnh sang lĩnh vực kinh tế.

Việc ông Trump tuyên bố dỡ bỏ trừng phạt Syria và đàm phán với Iran cho thấy Mỹ đang cùng với các đồng minh như Saudi Arabia đóng vai trò lớn hơn trong các vấn đề khu vực.

Tuy nhiên, chiến lược của Mỹ không phải không có rủi ro. Quy mô đầu tư khổng lồ từ Saudi Arabia và UAE có thể khó thực hiện nếu giá dầu xuống thấp và áp lực tài chính trong nước tăng cao. Nếu không đạt được tiến bộ trong các vấn đề như thỏa thuận hạt nhân với Iran hoặc bình thường hóa quan hệ Saudi - Israel, Mỹ có thể mất đi một số lợi thế trước Trung Quốc.

Có thể thấy, bằng cách củng cố liên minh, đảm bảo an ninh năng lượng, dẫn đầu trong các ngành công nghiệp tương lai như AI, Mỹ đang chuyển hướng sang cạnh tranh kinh tế và địa chính trị mềm tại Trung Đông nhằm duy trì ảnh hưởng trong bối cảnh cạnh tranh với Trung Quốc.

Tuy nhiên, thành công của chiến lược này phụ thuộc vào khả năng thực hiện các cam kết đầu tư và quản lý các mâu thuẫn khu vực, trong một khu vực vốn đầy bất ổn và cạnh tranh quyền lực.

THỎA THUẬN LỊCH SỬ VỚI ARAB SAUDI

Trong khuôn khổ chuyến công du kéo dài bốn ngày tới ba nước vùng Vịnh, Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 13/5 (giờ địa phương) đã đặt chân tới Arab Saudi đầu tiên. Tại đây, Riyadh đã ký các thỏa thuận trị giá hơn 300 tỉ USD với Washington và cam kết đầu tư 600 tỉ USD vào nền kinh tế lớn nhất thế giới thông qua các lĩnh vực hợp tác, từ quốc phòng, công nghệ, tới động vật học.

Giới chuyên gia mô tả, chuyến thăm là sự kiện quan trọng nhất kể từ năm 1945, khi Vua Abdulaziz gặp Tổng thống Mỹ Franklin Roosevelt và thiết lập nền tảng cho quan hệ song phương, qua đó, hiện thực hóa kỳ vọng gắn kết hai quốc gia trong nhiều thế hệ.

Tương tự ở nhiệm kỳ đầu hồi năm 2017, Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây tiếp tục lựa chọn Arab Saudi trong chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi trở lại Nhà Trắng. Điều này phản ánh vai trò của Riyadh trong chiến lược đối ngoại của Mỹ tại khu vực và trên thế giới. Thật vậy, hôm 13/5, phát biểu tại Diễn đàn Đầu tư Arab Saudi - Mỹ ở Thủ đô Riyadh với sự tham dự của Tổng thống Trump, Thái tử Arab Saudi Mohammed bin Salman thông tin, quốc gia vùng Vịnh này vừa ký các thỏa thuận trị giá hơn 300 tỉ USD với Mỹ và cam kết đầu tư 600 tỉ USD vào nền kinh tế lớn nhất thế giới, thông qua một loạt thỏa thuận hợp tác trong các lĩnh vực năng lượng, quốc phòng, công nghệ, cơ sở hạ tầng, khoáng sản thiết yếu, nghệ thuật và động vật học. Ông khẳng định Mỹ là một trong những đối tác lớn nhất trong chương trình cải cách "Tầm nhìn 2030" của Arab Saudi, đồng thời nêu rõ các khoản đầu tư chung là một trong những trụ cột quan trọng nhất của mối quan hệ kinh tế hai nước.

Ông Mohammed cũng nhấn mạnh: "Chúng tôi sẽ làm việc trong giai đoạn tiếp theo để nhất trí được thêm các thỏa thuận, nâng tổng giá trị cam kết đầu tư lên tới 1.000 tỉ USD". Về phần mình, ông Trump tuyên bố: "Mối quan hệ giữa Mỹ và Arab Saudi là hòn đá tảng của an ninh và thịnh vượng. Thỏa thuận đạt được có thể tạo ra tới 2 triệu việc làm cho người dân Mỹ". Thông cáo từ Nhà Trắng cũng nêu rõ, khoản đầu tư khổng lồ nêu trên đánh dấu cam kết chiến lược lâu dài của Arab Saudi vào nền kinh tế Mỹ và được kỳ vọng gắn kết hai quốc gia trong nhiều thế hệ.

Theo Reuters, điểm nhấn của thỏa thuận là gói mua sắm quốc phòng trị giá 142 tỉ USD, được gọi là "hợp đồng bán vũ khí lớn nhất lịch sử Mỹ". Gói này bao gồm các trang thiết bị chiến đấu tiên tiến, nâng cấp khả năng không quân, phòng thủ tên lửa, bảo vệ hàng hải - biên giới và hiện đại hóa toàn diện lực lượng lục quân của Arab Saudi. Thỏa thuận còn bao gồm các khoản đầu tư đáng kể vào các lĩnh vực công nghệ và trí tuệ nhân tạo. Công ty DataVolt của Arab Saudi cam kết đầu tư 20 tỉ USD vào các trung tâm trí tuệ nhân tạo tại Mỹ. Các tập đoàn công nghệ lớn như Google và Oracle đã cam kết đầu tư 80 tỉ USD vào các dự án chuyển đổi đột phá của hai quốc gia.

Đặc biệt, Nvidia và AMD nhất trí các thỏa thuận cung cấp vi mạch phục vụ Humain, một công ty trí tuệ nhân tạo của Riyadh với dự án trung tâm dữ liệu AI công suất 500 megawatt trị giá hàng tỉ USD. Ngoài các lĩnh vực chiến lược thường thấy, thỏa thuận cũng đề cập đến các khoản đầu tư về thể thao, y tế, nghệ thuật và động vật học. Một trong những dự án đáng chú ý là việc xây dựng một khu triển lãm động vật hoang dã để bảo tồn loài báo Arab tại Vườn thú Quốc gia Mỹ, nhằm tăng cường hợp tác trong việc bảo tồn các loài động vật quý hiếm.

Các nhà phân tích chính trị quốc tế nhận định, đạt được các thỏa thuận đầu tư lớn từ Riyadh sẽ giúp Tổng thống Trump chứng tỏ rằng chương trình nghị sự "Nước Mỹ trên hết" của ông đang mang lại kết quả. Đây sẽ là điểm sáng, khi chính sách thuế quan của ông đang phần nào ảnh hưởng đến nền kinh tế Mỹ. Thêm vào đó, thỏa thuận lịch sử giữa hai bên không chỉ nhằm tái định hình liên minh Washington - Riyadh, mà còn cho thấy một bước chuyển rõ rệt trong cách tiếp cận của chính quyền Mỹ là đặt lợi ích kinh tế và an ninh quốc gia lên hàng đầu, nhưng không bỏ qua yếu tố văn hóa và ảnh hưởng mềm.

"Ông Trump và giới lãnh đạo Arab Saudi đang thiết lập một thỏa thuận chiến lược mới. Một chuyến thăm thực sự đặc biệt", nhà phân tích Abdulrahman Al-Rashed bình luận trên nhật báo Asharq al-Awsat.

Tuy vậy, chuyến công du Trung Đông của ông Trump cũng bị phủ bóng bởi một số cuộc khủng hoảng khu vực. Chiến sự Israel - Hamas kéo dài gần hai năm và chưa có dấu hiệu kết thúc. Israel, đồng minh thân cận nhất của Mỹ tại khu vực, không có tên trong lịch trình. Động thái dẫn đến đồn đoán về căng thẳng giữa Tổng thống Mỹ với Thủ tướng Benjamin Netanyahu.

Giới chuyên gia cho rằng những nỗ lực nhằm thúc đẩy Arab Saudi công nhận Israel, điều ông Trump từng theo đuổi trong nhiệm kỳ đầu, khả năng cao vẫn được gác lại. Riyadh khẳng định họ cần thấy tiến triển rõ rệt trong việc thành lập Nhà nước Palestine. Ngoài ra, việc ứng phó chương trình hạt nhân của Iran cũng chưa đạt được những bước đi thực chất kể từ khi Mỹ đơn phương rút khỏi thỏa thuận năm 2018 giữa Tehran với các cường quốc.

Trong một diễn biến khác, Tổng thống Trump đã có cuộc gặp với Tổng thống lâm thời Syria Ahmed al-Sharaa tại Arab Saudi vào ngày 14/5, sau thông báo bất ngờ của Washington về việc dỡ bỏ mọi lệnh trừng phạt đối với Damascus, mở đường để nước này tái thiết hậu chiến dưới thời chính quyền mới. Đây là cuộc gặp đầu tiên giữa các nhà lãnh đạo Mỹ và Syria sau 25 năm.

Theo giới quan sát, cuộc gặp là một sự thúc đẩy lớn với ông Sharaa, một cựu chỉ huy al-qaeda từng lãnh đạo lực lượng nổi dậy lật đổ cựu Tổng thống Syria Bashar al-Assad vào tháng 12/2024. Trước đó, Israel đã phản đối việc nới lỏng lệnh trừng phạt đối với Syria, nhưng ông Trump cho biết rằng Thái tử Mohammed bin Salman và Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan, đã khuyến khích ông thực hiện động thái này.

LIÊN MINH TRUMP - NETANYAHU RẠN NỨT?

Trong bối cảnh chiến sự Gaza leo thang và vấn đề hạt nhân Iran nóng trở lại, quan hệ giữa hai nhà lãnh đạo đang xuất hiện những rạn nứt khó che giấu.

Những toan tính khác biệt

Cùng là những nhà lãnh đạo cứng rắn và có cá tính mạnh,  Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu từng là cặp đôi quyền lực đầy ăn ý.

Khi ông Trump tiếp đón Thủ tướng Netanyahu tại Nhà Trắng hồi tháng 2, cả hai dường như tỏ ra đồng thuận trên nhiều mặt trận. Ông Trump khi đó tuyên bố liệt lực lượng Houthi do Iran hậu thuẫn ở Yemen là tổ chức khủng bố, đồng thời chia sẻ lập trường cứng rắn với Tehran. Ông thậm chí còn úp mở về khả năng trục xuất người Palestine khỏi Dải Gaza.

"Ông ấy nói ra những điều người khác không dám nói" - ông Netanyahu nói đầy ngưỡng mộ trong Phòng Bầu dục. "Rồi mọi người sẽ ngẫm lại và thừa nhận: "Ông ấy nói đúng".

Tuy nhiên, chỉ hai tháng sau, trong cuộc gặp tiếp theo tại Nhà Trắng, bầu không khí đã hoàn toàn khác. Ông Trump nói liên tục trong hơn nửa giờ về các chủ đề không liên quan đến Israel, còn ông Netanyahu gần như im lặng. Cuộc gặp có phần phơi bày rõ sự bất đồng đang ngày một lớn giữa hai đồng minh lâu năm.

Trở lại chính trường với chuyến công du Trung Đông đầu tiên kể từ khi nhậm chức nhiệm kỳ tổng thống thứ hai, ông Trump khiến đồng minh Israel bất ngờ khi không tán thành đề xuất hành động quân sự chung nhằm phá hủy chương trình hạt nhân của Iran - kế hoạch được ông Netanyahu theo đuổi nhiều năm. Thay vào đó, ông Trump chọn đối thoại với Tehran trong bối cảnh đàm phán hạt nhân Mỹ - Iran đã bước qua vòng thứ tư, khiến ông Netanyahu đưa ra cảnh báo: "Một thỏa thuận tồi còn tệ hơn không có thỏa thuận nào!".

Không dừng lại ở đó, tuần qua, ông Trump còn công bố đạt được thỏa thuận với lực lượng Houthi ở Yemen: Mỹ sẽ ngừng không kích, đổi lại Houthi cam kết không tấn công tàu bè Mỹ trên Biển Đỏ. Nhưng chỉ vài ngày trước đó, một tên lửa Houthi đã tấn công sân bay chính ở Tel Aviv, buộc Israel phải đáp trả.

Phản ứng trên mạng xã hội X, ông Netanyahu tuyên bố: "Israel sẽ tự bảo vệ mình. Nếu có sự tham gia của Mỹ, sẽ càng tốt. Còn nếu không, chúng tôi vẫn sẽ chiến đấu".

Tuy nhiên, phát biểu trên truyền hình Israel, Đại sứ Mỹ tại nước này - ông Mike Huckabee thẳng thừng nói: "Hoa Kỳ không có nghĩa vụ phải xin phép Israel".

Dải Gaza - Mối chia rẽ mới

Dù ông Trump nhìn chung vẫn ủng hộ chiến dịch quân sự của Israel tại Dải Gaza, bao gồm cả việc phong tỏa viện trợ lương thực và thuốc men, nhưng các đặc phái viên của ông lại đang tích cực thúc đẩy một thỏa thuận ngừng bắn. Điều này đi ngược với tuyên bố mở rộng chiến dịch quân sự của ông Netanyahu đầu tuần qua.

Khác với cựu Tổng thống Joe Biden, người từng công khai chỉ trích chiến lược Gaza của Israel, ông Trump vẫn giữ thái độ dè chừng hơn. Song theo các nhà phân tích, quan hệ Trump –Netanyahu, vốn từng được ví như "tri kỷ chính trị", đang trải qua giai đoạn thử thách khốc liệt.

"Ông Trump là người bộc trực, nói thẳng. Ông Netanyahu thì kín tiếng, ít chia sẻ" - ông Eli Groner, cựu Giám đốc Văn phòng Thủ tướng Israel, nhận định.

Cả hai từng nhiều lần ca ngợi mối quan hệ cá nhân thân thiết như một minh chứng cho thành công chính trị. Họ đều là những chính khách đối đầu với các cơ quan quyền lực trong nước, từ tư pháp đến truyền thông. Ông Trump nhiều lần công kích FBI và ngành tư pháp Mỹ, còn ông Netanyahu đang bị xét xử vì cáo buộc tham nhũng và lạm quyền, mà ông cho rằng là "mưu đồ chính trị".

Theo ông John Bolton - cựu Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ ông Trump coi quan hệ với ông Netanyahu là yếu tố then chốt để duy trì sự ủng hộ của cộng đồng Tin Lành bảo thủ, lực lượng hậu thuẫn quan trọng trong nội bộ Đảng Cộng hòa. Tuy nhiên, sau "ánh đèn sân khấu", bất đồng vẫn hiện hữu. Ông Trump từng tỏ ra tức giận khi ông Netanyahu chúc mừng cựu Tổng thống Joe Biden thắng cử năm 2020.

Ngược lại, ông Netanyahu ngày càng mất niềm tin vào khả năng Trump sẽ thực hiện hành động quân sự với Iran. Một tờ báo thân Netanyahu gần đây viết: "Ông Trump chỉ nói hay, chứ không làm gì cả".

Khác biệt lớn nhất giữa hai nhà lãnh đạo là yếu tố thời gian. Ông Trump muốn đàm phán để kiềm chế Iran mà không cần chiến tranh, trong khi ông Netanyahu thì không còn kiên nhẫn.

Trong chuyến công du Vùng Vịnh đang diễn ra, ông Trump không có kế hoạch dừng chân tại Israel - khác hẳn nhiệm kỳ đầu, khi Israel là điểm đến đầu tiên. =

Chưa rõ ông Trump sẽ xử lý chiến sự Gaza ra sao như ông từng tuyên bố sẽ chấm dứt cuộc chiến Israel - Hamas, giải thoát con tin và "chấm dứt khổ đau của người Palestine" - điều mà Tổng thống Mỹ hy vọng sẽ giúp ông đoạt giải Nobel Hòa bình.

Tuy nhiên, các tuyên bố này ngày càng ít xuất hiện. Ông Trump gần đây không còn phát biểu mạnh miệng về giải pháp cho Gaza như trước, bao gồm cả đề xuất "biến Gaza thành Riviera nếu người Palestine được tái định cư ở nơi khác".

Theo Bộ Y tế Gaza, hơn 50.000 người Palestine đã thiệt mạng kể từ khi xung đột nổ ra ngày 7/10/2023. Israel xác nhận đã thu hồi thi thể của ít nhất 40 con tin, trong khi khoảng 24 người vẫn còn sống.

Một số gia đình con tin được cho là đang âm thầm vận động thông qua nhiều tổ chức quốc tế để ông Trump gây sức ép với Thủ tướng Netanyahu trong chuyến thăm Trung Đông sắp tới. Tuy nhiên, không nhiều người tin rằng ông Netanyahu sẽ nhượng bộ.

Nguồn: VTV; Báo Tin Tức; Vietnamnet; CAND; CafeF

Xem thêm:
Về trang trước

Chủ đề:

Bình luận và đánh giá
Gửi nhận xét đánh giá

Đọc nhiều nhất

Việt Nam: Khách đi Trung Quốc top đầu thế giới; Dự án đường sắt 30.000 tỷ gặp khó; Siêu máy bay, thử thành công ở Pháp; Công trình 9.000 tỷ; Chuyển nhượng bất động sản 2026

Thế giới: Châu Âu không có chỗ trong đàm phán; Nga chuẩn bị trừng phạt Châu Âu; Nguy cơ vỡ nợ toàn cầu; Chiến sự Ukraine 8/11; Tàu chiến hướng về Trung Đông

Việt Nam: Hồ nước nhân tạo lớn nhất; Nhà mặt phố cổ treo biển cho thuê; Vụ Tập đoàn Dương Đông; Nutifood đề xuất đầu tư hai công viên ven sông; Hồi sinh dự án thép 8.000 tỷ

Người Việt hải ngoại: “Con gái” Quỳnh Kool được Hàn Quốc để mắt; Cô gái Pháp tìm được gia đình; Nam danh ca về diễn lần cuối; “Mùa kinh doanh” mới Ngày Văn Hóa

Người Việt hải ngoại: Về nước sau đột quỵ; Xây dựng cộng đồng ở Khammouane; Thanh toán số xuyên biên giới; Doanh nghiệp ra nước ngoài; Miss Business World 2026 ở Mỹ

Việt Nam: “Siêu” cầu vượt sông Hồng; Cắt khúc, vo tròn vụ việc xử lý hành chính; Đề xuất siết người bỏ cọc; Doanh nghiệp tăng tuyển dụng cuối năm; Đà Nẵng vào top điểm đến thế giới

Người Việt hải ngoại: Điều tra 115 thẻ Visa, Mastercard; Du học sinh Mỹ kỷ lục; 6 người quyền lực tại các hãng công nghệ; 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc; 1114.276 người xuất khẩu lao động

Người Việt hải ngoại: Cô gái làm tiếp viên cho Ả Rập; Phương Oanh đưa các con đi Hàn; Bắc cây cầu kết nối quê hương; Cơ hội làm ăn ở Nhật; Kết nối người Việt với quốc tế

Lên đầu trang