Hơn 250 tỷ phú, triệu phú thế giới gửi tâm thư: Hãy đánh thuế chúng tôi

Hơn 250 tỷ phú và triệu phú đã gửi thông điệp tới giới hoạch định chính sách, đề xuất được đánh thuế tài sản để đóng góp vào các dịch vụ công.

"Yêu cầu của chúng tôi rất đơn giản: chúng tôi muốn chính phủ đánh thuế chúng tôi, những người giàu có nhất trong xã hội. Điều này sẽ không ảnh hưởng gì đến mức sống của chúng tôi nhưng sẽ đóng góp tích cực vào khoản đầu tư cho tương lai dân chủ chung của tất cả mọi người", Guardian trích thư ngỏ của nhóm hơn 250 tỷ phú, triệu phú từ 17 quốc gia công bố tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) ngày 17/1.

Những người này gồm người thừa kế Disney Abigail Disney, diễn viên Brian Cox, diễn viên kiêm biên kịch Simon Pegg và nhà môi trường học Valerie Rockefeller.

"Bất bình đẳng đang gây ra những tác động xấu mạnh mẽ nhất từ trước đến nay đối với sự ổn định của nền kinh tế, xã hội và hệ sinh thái của chúng ta, và nó đang gia tăng mỗi ngày. Chúng ta cần hành động ngay bây giờ", nhóm tỷ phú, triệu phú kêu gọi.

Kết quả từ một cuộc thăm dò về giới siêu giàu cho biết có 74% ủng hộ việc tăng thuế tài sản để giúp giải quyết cuộc khủng hoảng về chi phí sinh hoạt và cải thiện dịch vụ công. 2.300 người giàu có thuộc top 5% từ các quốc gia G20, thay mặt cho nhóm chiến dịch Triệu phú yêu nước, đã tham gia trả lời cho cuộc khảo sát này.

Cũng theo đó, 58% người ủng hộ việc áp dụng mức thuế tài sản 2% đối với những người sở hữu hơn 10 triệu USD và 54% cho rằng việc sở hữu quá nhiều tài sản có thể trở thành mối đe dọa đối với nền dân chủ.

Năm ngoái, Đại hội Công đoàn (TUC) đã đề xuất mức thuế tài sản 1,7% đối với 140.000 người giàu nhất nước Anh nhằm huy động hơn 12,7 tỷ USD giúp chi trả các dịch vụ công.

Theo danh sách người giàu mới nhất của Sunday Times, 250 gia đình giàu nhất ở Anh đang sở hữu khối tài sản với tổng trị giá khoảng 950 tỷ USD so với mức gần 900 tỷ USD của năm trước. Cũng theo danh sách này, Thủ tướng Anh Rishi Sunak và vợ ông, Akshata Murty, xếp ở vị trí thứ 275 trong danh sách 350 người giàu nhất nước Anh.

Nhiều người Trung Quốc vẫn bi quan về kinh tế

Dù GDP Trung Quốc tăng, những người thất nghiệp, người có bất động sản và người bị giảm thu nhập vẫn cảm thấy nền kinh tế như đang co lại.

Đêm trước kỳ thi công chức tại Trung Quốc, Melody Zhang (24 tuổi) rất lo lắng. Cô đi lại dọc hành lang ký túc xá, ôn lại các câu trả lời. Zhang muốn có công việc tại một cơ quan truyền thông nhà nước, sau hơn 100 lần xin việc thất bại trong ngành này. Tuy nhiên, khi có tới 2,6 triệu người cùng tham gia thi tuyển 39.600 vị trí công chức, Zhang đã không vượt qua.

"Khi kinh tế trì trệ, không ai quan tâm đến mơ ước hay tham vọng đâu. Quá trình tìm việc đúng là không có hồi kết", cô gái tốt nghiệp Đại học Nhân dân Trung Quốc - một trong những trường hàng đầu nước này - cho biết trên Reuters.

Theo số liệu Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc công bố hôm 17/1, nền kinh tế lớn nhì thế giới vẫn đạt mục tiêu tăng trưởng năm ngoái, bất chấp nhiều thách thức. GDP nước này tăng 5,2% năm 2023, cao hơn hầu hết nền kinh tế lớn trên thế giới.

Tuy nhiên, với các sinh viên đã tốt nghiệp chưa tìm được việc làm, những người sở hữu bất động sản và các lao động bị giảm lương, nền kinh tế dường như đang co lại. Cuộc khủng hoảng niềm tin tại đây đang khiến người tiêu dùng ngại chi tiêu và doanh nghiệp ngại đầu tư, tuyển dụng. Việc này có thể ảnh hưởng đến tiềm năng kinh tế của Trung Quốc trong dài hạn.

Zhu Tian, Giáo sư kinh tế tại Trường Quốc tế Trung Quốc - châu Âu ở Thượng Hải, cho rằng lý thuyết về suy thoái (2 quý liên tiếp GDP giảm) không nên áp dụng với các quốc gia đang phát triển, có mức độ đầu tư trên GDP lớn như Trung Quốc.

"Nếu bạn nói chuyện với 10 người, sẽ có 7 người cho rằng họ đã có một năm khá tệ. Chính phủ dĩ nhiên sẽ không để việc này tiếp diễn", ông nói. Zhu thúc giục chính phủ tăng biện pháp kích thích để đưa nước này thoát "vòng xoáy nguy hiểm" của niềm tin đi xuống. Niềm tin giảm đang ảnh hưởng mạnh đến những người trẻ muốn tham gia thị trường lao động.

Theo số liệu công bố vào tháng 6/2023, hơn 25% người trẻ trong độ tuổi 16-24 tại Trung Quốc thất nghiệp, tương đương khoảng 25 triệu người. Số liệu mới nhất công bố hôm 17/1 cho thấy tỷ lệ này chỉ còn 14,9% trong tháng 12/2023. Dù vậy. các khảo sát mới nhất cho thấy nhóm 16-24 là bi quan nhất trong các nhóm tuổi.

Nhiều người có thu nhập ít hơn dự tính, do các doanh nghiệp cắt giảm chi phí khi nhu cầu nội địa giảm. Theo hãng tuyển dụng Zhaopin, lương trung bình mà các công ty tại 38 thành phố lớn nhất Trung Quốc chào mời ứng viên quý cuối năm ngoái giảm 1,3% so với năm trước đó.

Với nền kinh tế tăng trưởng 60 lần kể từ thập niên 80, hiện tại là bước ngoặt lớn về tâm lý. Thành công của Trung Quốc được gây dựng chủ yếu nhờ các khoản đầu tư khổng lồ vào sản xuất và cơ sở hạ tầng. Tuy nhiên, mô hình này đang tạo ra nhiều nợ hơn là tăng trưởng, nếu so với một thập kỷ trước. Tổng nợ tại Trung Quốc hiện đã rất lớn.

Trong khi đó, sinh viên tại Trung Quốc chủ yếu được đào tạo cho lĩnh vực dịch vụ, cần kỹ năng cao, hơn là việc trong nhà máy hoặc công trường. Vì thế, chi tiêu của các hộ gia đình giảm sút, cùng việc chính phủ siết kiểm soát các ngành tài chính, công nghệ, giáo dục nhiều năm qua đã khiến cơ hội của các sinh viên đi xuống.

Janice Zhang (34 tuổi) làm việc trong ngành công nghệ đến cuối năm 2022. Sau đó, cô nghỉ việc vì chuyện gia đình. Zhang tự tin rằng với kinh nghiệm và trình độ sẵn có, cô có thể dễ dàng tìm được việc mới.

Tuy nhiên, cô sau đó chỉ được nhận vào một vị trí về truyền thông xã hội và phải làm ca 15 giờ mỗi ngày. Một thời gian ngắn sau, Zhang phải xin nghỉ.

Tình hình kinh tế hiện tại khiến cô cảm thấy "không thể kiểm soát vận mệnh của chính mình". "Điều tôi đang cố làm hiện tại chỉ là xoa dịu sự thất vọng mà ngày mai sẽ mang đến cho mình", cô nói.

Vincent Li - chủ một quán cà phê cao cấp tại Thượng Hải cũng cảm thấy như mình đã ra khỏi tầng lớp trung lưu. Khi người Trung Quốc giảm chi tiêu, họ thích cà phê loại rẻ hơn. Hai căn hộ anh mua với giá 4 triệu nhân dân tệ (558.000 USD) năm 2017 ở đảo Hải Nam cũng chẳng có ai muốn thuê hay mua suốt 3 năm qua. "Thị trường bất động sản bão hòa rồi", anh nói.

Tại Trung Quốc, khoảng 70% tiền tiết kiệm của các hộ gia đình được đổ vào bất động sản. Các môi giới địa ốc cho biết tại một số thành phố, các căn hộ mất giá tới 70% kể từ khi ngành này rơi vào khủng hoảng năm 2021. Điều này khiến người dân cảm thấy nghèo đi và giảm chi.

Lĩnh vực bất động sản, từng đóng góp gần 25% hoạt động kinh tế cho Trung Quốc ở thời kỳ đỉnh cao, hiện được coi là rủi ro lớn nhất trong quá trình thoát bẫy thu nhập trung bình của nước này.

"Các động lực tăng trưởng cũ đang xuống dốc nhanh, khiến động lực mới khó phát huy. Đây là rủi ro lớn nhất, có thể khiến Trung Quốc mắc kẹt trong quá trình chuyển dịch", Yuen Yuen Ang - Giáo sư tại Đại học Johns Hopkins nhận định.

Ngoài vấn đề nội tại, căng thẳng ngoại giao với phương Tây gần đây cũng ảnh hưởng đến đầu tư nước ngoài vào Trung Quốc. Lệnh cấm vận chip mà Mỹ áp lên Trung Quốc khiến những người làm nghề tư vấn cho doanh nghiệp như David Fincher bị giảm thu nhập.

Fincher hiện có văn phòng ở Thượng Hải và đang cân nhắc chuyển ra nước ngoài, vì rủi ro chính trị và pháp lý. "Tôi giống như con tôm trong nồi nước vậy. Nước đang nóng dần lên rồi, và không thể cứ nằm yên được. Tôi cũng lo lắng về tình hình Trung Quốc như những người ở đây thôi", anh kết luận.

Giao tranh ác liệt ở miền đông Ukraine trong lúc Nga đẩy mạnh tấn công

Lực lượng pháo binh Ukraine chiến đấu gần thành phố Bakhmut do Nga chiếm đóng cho biết quân Nga liên tục thực hiện các cuộc tấn công khi giao tranh trở nên quyết liệt hơn và Kyiv chờ thêm viện trợ quân sự từ phương Tây.

Các lực lượng Ukraine đã chuyển qua thế thủ nhiều hơn ở những khu vực có tuyết rơi sau khi cuộc phản công hồi năm ngoái không thể xuyên thủng các phòng tuyến của Nga được phòng vệ kiên cố ở miền nam và miền đông Ukraine bị Nga chiếm đóng.

“Giờ đây vì lý do thời tiết, chúng tôi chuyển sang phòng thủ. Đối phương liên tục tấn công,” Mykhailo, binh sỹ thuộc lữ đoàn tác chiến số 92 của Ukraine cho biết.

Bản tin hàng ngày hôm 17/1 của Bộ Tổng tham mưu Ukraine về cuộc chiến với Nga đã cho biết có 98 cuộc đụng độ trong vòng 24 giờ qua, gấp đôi con số được đưa ra hồi cuối tuần trước.

Theo báo cáo này thì các lực lượng Ukraine đang giữ vững phòng tuyến và gây tổn thất đáng kể, đẩy lùi các cuộc tấn công vào các mặt trận gần các thị trấn Lyman, Bakhmut, Avdiivka và một số khu dân cư nhỏ hơn ở miền đông.

“Vũ khí nước ngoài không được thiết kế để hoạt động trong điều kiện thời tiết như vậy,” anh Mykhailo nói và cho biết thêm rằng xe cộ bị kẹt trong đầm lầy.

Một binh sĩ khác của đơn vị, anh Pavlo, cho biết quân đội Ukraine sẽ không thể tiến lên trừ khi họ nhận được thêm đạn dược và nhân lực.

Tranh cãi chính trị ở Mỹ và Liên minh châu Âu đã khiến hai gói hỗ trợ quân sự và tài chính bị giữ lại trong nhiều tuần, mặc dù Kyiv nói rằng họ hy vọng các gói hỗ trợ này cuối cùng cũng sẽ thành hiện thực.

“Để tiến lên, để đẩy tiền tuyến tới trước, chúng tôi cần đạn dược, chúng tôi cần thêm người, chúng tôi cần vũ khí.”

“Nếu quân thù hiểu rằng chúng tôi không có nguồn lực, chúng có thể dễ dàng gây áp lực lên chúng tôi. Nếu các nước khác giúp đỡ chúng tôi và cung cấp cho chúng tôi đạn dược, nhân lực và vũ khí, chúng tôi sẽ thắng.”

Căng thẳng Trung Đông thêm nóng

Giữa lúc xung đột Hamas - Israel bắt đầu tăng nhiệt trở lại, các bên khác trong khu vực cũng tranh thủ tiến hành động thái quân sự khiến tình hình leo thang nguy hiểm.

Chiến sự Gaza tái bùng phát

Vài ngày qua, các xe tăng của Israel đã quay trở lại những vùng ở miền bắc Dải Gaza, nơi mà họ đã rời đi vào tuần trước. Theo tường thuật của Reuters, nhiều vụ nổ lớn lại xảy ra ở miền bắc Dải Gaza, hai tuần sau khi Israel thông báo rút bớt quân khỏi khu vực để chuyển sang giai đoạn chiến sự có mục tiêu cụ thể hơn. Hôm 16.1, Hamas thực hiện một trong những đợt tấn công lớn nhất nhắm vào lãnh thổ Israel trong nhiều tuần khi phóng hàng chục quả rốc két qua biên giới.

Chưa rõ nguyên nhân của đợt tái leo thang giao tranh này, song nó xảy ra giữa lúc hai bên đạt thỏa thuận giao thuốc men cho con tin tại Dải Gaza và hàng viện trợ nhân đạo cho dân thường Palestine với sự trung gian đàm phán của Qatar. Hôm qua, quân đội Israel thông báo đã tiêu diệt một sĩ quan phản gián và một thủ lĩnh quân sự của Hamas đứng sau nhiều vụ tấn công người Israel sau các cuộc không kích tại Dải Gaza và Bờ Tây. Trong khi đó, Hamas nói rằng 81 người thiệt mạng sau các cuộc tấn công của Israel tại Dải Gaza trong đêm, gồm tại TP.Khan Younis ở miền nam vùng đất, theo báo The Times of Israel.

Houthi, Iran đồng loạt hành động

Trong khi đó, tình hình biển Đỏ lại xuất hiện nhiều diễn biến mới gây đe dọa tàu thuyền qua khu vực. Ngày 16.1, quân đội Mỹ thông báo đã thực hiện thêm một đợt không kích tại Yemen, phá hủy 4 tên lửa đạn đạo chống hạm của lực lượng Houthi đang chuẩn bị được phóng. Vài giờ sau đó, Houthi tuyên bố tấn công một tàu thương mại tại biển Đỏ đang trên đường đến Israel. Theo Reuters, con tàu tên Zografia treo cờ Malta và thuộc sở hữu của Hy Lạp, khi đó không chở hàng hóa. Tàu trúng tên lửa khi đang di chuyển ở biển Đỏ, cách cảng Saleef của Yemen khoảng 140 km, nhưng không ai bị thương.

Trong một động thái nhằm cắt đứt nguồn ngân sách và cung cấp vũ khí cho Houthi, lực lượng đã tấn công nhiều tàu bị cho là liên quan Israel nhằm ủng hộ người Palestine vì xung đột tại Gaza, chính quyền Mỹ đang cân nhắc đưa nhóm này trở lại danh sách các tổ chức khủng bố, Reuters dẫn lời các quan chức Mỹ tiết lộ. "Chúng tôi không tìm cách mở rộng cuộc xung đột này. Houthi vẫn có thời gian để đưa ra lựa chọn đúng đắn là ngừng những cuộc tấn công này lại", phát ngôn viên John Kirby của Hội đồng An ninh quốc gia thuộc Nhà Trắng tuyên bố.

Một cuộc khủng hoảng khác cũng đang nổi lên tại khu vực sau khi Iran liên tiếp thực hiện các cuộc tấn công tên lửa vào "trụ sở gián điệp" và mục tiêu "khủng bố" tại Syria, Iraq và mới nhất là Pakistan. Chưa rõ phản ứng của chính quyền Syria, đồng minh của Iran, nhưng Iraq đã lên án hành động xâm phạm chủ quyền và khiếu nại Iran lên Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc về vụ tấn công khiến 4 người thiệt mạng và 6 người bị thương. Pakistan đã triệu tập đại diện ngoại giao Iran để phản đối "việc xâm phạm vô cớ không phận", sau vụ không kích khiến 2 trẻ em thiệt mạng và 3 người bị thương. "Việc xâm phạm chủ quyền Pakistan là điều hoàn toàn không thể chấp nhận và có thể gây hậu quả nghiêm trọng", Bộ Ngoại giao Pakistan cảnh báo. Trong khi Iran cho rằng cuộc tấn công tại Iraq nhắm vào lực lượng tình báo Israel, vụ không kích tại Pakistan được cho là nhằm phá hủy căn cứ của nhóm vũ trang Jaish al-Adl, lực lượng đã nhận trách nhiệm vụ tấn công đồn cảnh sát tại Iran hồi tháng 12.2023 khiến 11 cảnh sát thiệt mạng.

Nguồn: Dân Trí; Vnexpress; VOA; Thanh Niên