3.000 KM CAO TỐC TĂNG TỐC VỀ ĐÍCH

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính yêu cầu phải có sự đột phá, tăng tốc triển khai, đảm bảo hoàn thành mục tiêu 3.000 km đường bộ cao tốc vào cuối năm 2025.

Ngày 19/8, Văn phòng Chính phủ đã ban hành văn bản thông báo kết luận của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính - Trưởng Ban Chỉ đạo Nhà nước các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành giao thông vận tải tại Phiên họp lần thứ 13 của Ban Chỉ đạo.

Kết luận nhận định: Sau phiên họp thứ 12 của Ban Chỉ đạo Nhà nước các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành giao thông vận tải, các bộ, ngành và các địa phương đã nỗ lực cố gắng trong triển khai các nhiệm vụ, tập trung vào công tác chuẩn bị đầu tư và thực hiện đầu tư,

Theo báo cáo của Bộ GTVT, tổng số dự án đường bộ cao tốc đang được triển khai thi công khoảng 1.700 km trên khắp mọi miền đất nước, từ các dự án cao tốc thuộc trục Bắc - Nam, các dự án kết nối theo trục Đông - Tây, kết nối khu vực Tây Bắc, khu vực Tây Nguyên, kết nối các khu vực, kết nối 48 tỉnh, thành phố. Trong đó, có khoảng 1.200 km dự kiến sẽ hoàn thành vào năm 2025 (nâng tổng số km đường bộ cao tốc cả nước lên trên 3.000 km).

Đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính - Trưởng Ban Chỉ đạo Nhà nước các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành giao thông vận tải chỉ đạo, nhiệm vụ tổng quát có liên quan đến các công trình, dự án trọng điểm quốc gia là phải thúc đẩy nhanh tiến độ, đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, vì tổng vốn đầu tư dành cho các công trình giao thông toàn quốc năm 2024 là rất lớn, khoảng 200.000 tỷ đồng; góp phần tạo động lực thúc đẩy tăng trưởng.

Các bộ, ngành theo chức năng nhiệm vụ được giao khẩn trương, chủ động giải quyết thủ tục, hướng dẫn các địa phương, bộ, ngành liên quan để đẩy nhanh công tác chuẩn bị đầu tư, thực hiện đầu tư các dự án trên tinh thần: phải nỗ lực hơn nữa, quyết tâm cao hơn nữa, quyết liệt hơn nữa, thực hiện có trọng tâm trọng điểm; chỉ đạo sâu sát, phân công rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ tiến độ, thời hạn hoàn thành, có sản phẩm cụ thể…

"Cùng nhau nỗ lực, phấn đấu hưởng ứng đợt phát động thi đua cao điểm 500 ngày đêm hoàn thành 3.000 km đường bộ cao tốc, chào mừng 50 năm giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, 80 năm giành độc lập dân tộc và chào mừng Đại hội Đảng các cấp, tiến tới Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV", kết luận nhấn mạnh.

Trên tinh thần này, cần tập trung các yêu cầu, nhiệm vụ trọng tâm như sau:

Một là, các dự án chưa hoàn thành thủ tục đầu tư, phải khẩn trương phối hợp với các bộ, ngành đẩy nhanh thủ tục đầu tư, bố trí vốn cho các dự án; giải quyết dứt điểm các công việc, tập trung có trọng tâm trọng điểm; kịp thời báo cáo Thủ tướng Chính phủ những khó khăn, vướng mắc.

Hai là, các địa phương phải huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc trong công tác giải phóng mặt bằng (GPMB); cấp ủy các cấp chỉ đạo chính quyền vào cuộc vận động người dân; các tổ chức đoàn thể tham gia hỗ trợ; quyết liệt hoàn thành GPMB đúng tiến độ, không chậm trễ.

Ba là, tập trung di dời hạ tầng kỹ thuật, đường điện cao thế nhưng không ảnh hưởng đến đời sống nhân dân, gián đoạn cung cấp điện.

Bốn là, công tác đấu thầu, lựa chọn nhà thầu phải khẩn trương, khách quan minh bạch theo quy định pháp luật; kiên quyết chống "mua, bán" thầu, tham ô, tham nhũng, thất thoát, lãng phí...

Năm là, các bộ, ngành, địa phương tập trung, quyết liệt giải quyết bảo đảm cung cấp đủ, kịp thời nguồn vật liệu xây dựng; các địa phương, chủ đầu tư, Ban QLDA và nhà thầu phải chủ động làm việc, trao đổi giải quyết dứt điểm nguồn vật liệu phục vụ dự án.

Sáu là , đẩy nhanh tiến độ nhưng phải bảo đảm chất lượng, an toàn lao động, vệ sinh môi trường, tính kỹ - mỹ thuật; lưu ý việc hoàn trả đường dân sinh; thi công hạn chế tối đa ảnh hưởng đến đời sống nhân dân.

Đường găng tiến độ cho các dự án "về đích"

Thời gian từ nay đến cuối năm 2025 cũng không còn nhiều và là giai đoạn cần triển khai khối lượng công việc lớn, phải có sự đột phá, tăng tốc nhất là với các dự án có kế hoạch hoàn thành năm 2025, do đó Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính yêu cầu:

Thứ nhất, khẩn trương xây dựng và ban hành kế hoạch chi tiết "đường găng tiến độ hoàn thành các dự án trong năm 2025" phù hợp điều kiện GPMB, nguồn vật liệu, điều kiện thời tiết để làm cơ sở theo dõi, đôn đốc, chỉ đạo, kiểm soát chặt tiến độ thi công các dự án, đảm bảo hoàn thành mục tiêu 3.000 km đường bộ cao tốc vào cuối năm 2025; phân công rõ ràng, rõ trách nhiệm, rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ kết quả và tăng cường giám sát, kiểm tra.

Thứ hai, phát động và tổ chức thực hiện hiệu quả phong trào thi đua "500 ngày đêm cao điểm hoàn thành thắng lợi các dự án đường bộ cao tốc" để chào mừng kỷ niệm 80 năm Ngày thành lập nước, 50 năm Ngày giải phóng miền Nam thống nhất đất nước, Đại hội Đảng các cấp, tiến tới Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV.

Thứ ba, công tác GPMB và di dời hạ tầng kỹ thuật (điện cao thế): đây là nhiệm vụ rất quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến đường găng tiến độ; nhiều dự án còn khối lượng GPMB ít nhưng lại là chỗ khó; do đó, đề nghị các địa phương tập trung hơn nữa, quyết liệt hơn nữa, huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc như chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.

Thứ tư, công tác triển khai thi công, Bộ GTVT, các địa phương được giao làm cơ quan chủ quản và Ủy ban Quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp chỉ đạo các chủ đầu tư, các nhà thầu thi công phối hợp với các địa phương tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc về GPMB, di dời hạ tầng kỹ thuật, cung ứng vật liệu xây dựng;

Tập trung, quyết tâm cao, nỗ lực lớn, quyết liệt thi công với tinh thần "vượt nắng, thắng mưa", "chỉ bàn làm, không bàn lùi", "3 ca, 4 kíp", "ăn tranh thủ, ngủ khẩn trương", "xuyên lễ, xuyên Tết, xuyên ngày nghỉ", "làm việc nào dứt việc đó", "đã cam kết phải thực hiện, đã hứa phải làm" để đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án.

Bộ GTVT, các địa phương chỉ đạo các Ban Quản lý dự án, nhà thầu chủ động tập trung thi công các hạng mục là đường găng tiến độ như: công trình hầm lớn, cầu lớn, khu vực phải gia tải, xử lý nền đất yếu,...

Sớm tháo gỡ khó khăn về giải phóng mặt bằng

Thủ tướng yêu cầu Bộ GTVT chủ trì, phối hợp với các địa phương xây dựng kế hoạch chi tiết "đường găng tiến độ hoàn thành các dự án trong năm 2025", đảm bảo hoàn thành mục tiêu 3.000 km đường bộ cao tốc vào cuối năm 2025.

Đặc biệt, đối với 436 km thuộc 14 dự án/dự án thành phần đang chậm tiến độ, cần có sự chủ động, quyết tâm, nỗ lực vượt bậc của các cơ quan chủ quản, các chủ đầu tư, các nhà thầu mới có thể đáp ứng đúng tiến độ; hoàn thành trong tháng 8/2024.

Bộ GTVT tiếp tục chỉ đạo các Chủ đầu tư, các nhà thầu phối hợp với các địa phương sớm tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc về GPMB, di dời hạ tầng kỹ thuật, cung ứng vật liệu xây dựng, bảo đảm đủ trữ lượng và công suất đáp ứng tiến độ thi công các dự án, nhất là dự án thành phần đoạn Cần Thơ - Cà Mau, Biên Hòa - Vũng Tàu, Hòa Liên - Túy Loan;

Xây dựng kế hoạch tổ chức thi công hợp lý, tổ chức thi công "3 ca, 4 kíp" để đẩy nhanh tiến độ thi công, hoàn thành dự án cao tốc Bắc - Nam giai đoạn 2021 - 2025, Biên Hòa - Vũng Tàu, Hòa Liên - Túy Loan trong năm 2025 và dự án thành phần 2 Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột, đường Hồ Chí Minh theo kế hoạch.

Bộ GTVT khẩn trương triển khai lựa chọn nhà đầu tư để sớm khởi công dự án Dầu Giây - Tân Phú; hoàn thiện thủ tục để trình Quốc hội điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án Biên Hòa - Vũng Tàu;

Thủ tướng cũng giao Bộ GTVT hoàn thiện Đề án chủ trương đầu tư đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam để sớm trình các cấp có thẩm quyền.

'TẮC' CẤP PHÉP XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH CÓ TẦNG HẦM

Từ tháng 10.2023 đến nay, các công trình xây dựng có tầng hầm trên địa bàn TP.HCM, từ nhà dân đến dự án của doanh nghiệp hay dự án đầu tư công của nhà nước đều không được cấp phép.

Do quên phần quy hoạch ngầm

Trao đổi với PV Báo Thanh Niên, lãnh đạo một doanh nghiệp (DN) cho hay dự án của công ty ông đã có chấp thuận chủ trương đầu tư, chấp thuận chủ đầu tư cách đây 3 năm. Tuy nhiên, để được cấp phép xây dựng, dự án phải được thẩm định thiết kế cơ sở, thiết kế kỹ thuật ở Bộ Xây dựng. Muốn được như vậy phải được duyệt các chỉ tiêu quy hoạch về tầng cao, hệ số sử dụng đất, mật độ xây dựng, dân số… Trong đó có việc phải được cơ quan chức năng cho phép xây dựng bao nhiêu tầng hầm. Tuy nhiên từ mấy tháng qua, DN chạy lên chạy xuống cơ quan chức năng để xin được duyệt 2 tầng hầm nhưng không xong. Chính vì vậy, các bước tiếp theo của dự án cũng theo đó bị "tắc".

"Khu đất triển khai dự án rộng gần 9.000 m2 dự kiến sẽ xây 2 block chung cư. Nhằm đảm bảo đủ chỗ để xe, toàn bộ khuôn viên khu đất sẽ được xây dựng 2 tầng hầm. Do quá khó khăn khi xin phép xây dựng tầng hầm nên DN dự kiến sẽ lấy 3 tầng phía trên để làm chỗ đậu xe. Tuy nhiên, nếu lấy tầng trệt làm bãi đậu xe, dự án sẽ chỉ từ hòa đến lỗ. Bởi tầng trệt là tầng thương mại, có giá trị nhất của dự án, giờ không thể kinh doanh được mà phải mang làm chỗ đậu xe. Chính vì vậy công ty vẫn phải theo đuổi phương án đi xin phép 2 tầng hầm mà không biết đến bao giờ mới được. Dự án chậm ngày nào, chi phí tăng thêm ngày đó. Trong khi chi phí lãi vay đang đè nặng lên vai các DN", lãnh đạo DN này cho hay.

Ông Võ Văn Như, Tổng giám đốc Tập đoàn HT Land, nhấn mạnh: Mỗi công trình nhà ở riêng lẻ của người dân, mỗi dự án bất động sản của DN không được triển khai, ách tắc là thiệt hại từ hàng tỉ đến hàng chục tỉ đồng mỗi ngày. Bên cạnh đó còn kéo theo tình trạng mất việc làm của người lao động khi các dự án đắp chiếu. Đằng sau hàng trăm lao động mất việc đó có hàng ngàn người phụ thuộc bị ảnh hưởng và kéo theo sự trì trệ của cả nền kinh tế. "Người dân, DN hết sức mong mỏi những quyết định đặc biệt được ban hành trong giai đoạn đặc biệt, và nhằm cụ thể hóa những cơ chế đặc biệt mà Đảng, Quốc hội và Chính phủ gửi gắm cho TP.HCM, TP.Thủ Đức", ông Như đề xuất.

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng "tắc" không gian ngầm tại TP.HCM xuất phát từ yếu tố lịch sử. Cụ thể, theo quy định của luật Quy hoạch đô thị năm 2009, mọi hoạt động lập, phê duyệt, xây dựng và khai thác không gian ngầm đô thị phải theo quy hoạch không gian ngầm được phê duyệt. Tuy nhiên, nhiều năm qua tại TP.HCM cũng như hầu hết các địa phương trên cả nước đều "quên" phần quy hoạch ngầm, mà chủ yếu tập trung vào quy hoạch đô thị ở phía trên mặt đất. Dù vậy nhiều năm qua TP.HCM vẫn thẩm định, phê duyệt và cấp phép các công trình lớn, nhỏ có tầng hầm.

Thống kê của Sở Xây dựng TP.HCM cho thấy, TP có hơn 600 đồ án quy hoạch phân khu đều không có quy hoạch không gian ngầm đô thị, thế nhưng từ năm 2004 - quý 1/2023, TP vẫn cấp phép xây dựng cho 1.600 dự án có tầng hầm, riêng Q.1 có hơn 642 công trình có tầng hầm. Đến mãi gần đây, TP đã dừng cấp phép xây dựng cho tất cả các công trình có tầng hầm, từ nhà dân đến các dự án của DN, thậm chí dự án đầu tư công. Theo ông Nguyễn Minh Chánh, Phó chủ tịch UBND Q.12, việc này bắt nguồn từ đợt thanh tra Bộ Xây dựng "tuýt còi" TP vì cho rằng cấp phép xây dựng cần căn cứ vào quy hoạch không gian ngầm vào cuối năm 2023. Cũng từ đó, mọi công trình có không gian ngầm đã chính thức ách lại.

... Các tỉnh khác vẫn cấp phép

Thực tế, từ đầu năm 2024 đến nay, UBND TP.HCM ban hành nhiều văn bản chỉ đạo Sở Xây dựng và Sở Quy hoạch - Kiến trúc tham mưu cho UBND TP để giải quyết vấn đề này trong khi đợi quy hoạch chung của TP.HCM và TP.Thủ Đức được Thủ tướng phê duyệt. Trong tất cả các văn bản tham mưu cho UBND TP.HCM, cả hai sở này đều đồng thuận theo hướng tháo gỡ khó khăn cho người dân và DN. Trong đó đối với nhà dân hoàn toàn có thể cấp phép xây dựng 1 tầng hầm. Đối với dự án thì có thể điều chỉnh cục bộ quy hoạch 1/2.000. Hồi tháng 2.2024, TP đã quyết định điều chỉnh cục bộ quy hoạch phân khu tại một xã trên địa bàn H.Bình Chánh để tháo gỡ cho một loạt dự án tại ô quy hoạch phân khu này. Tuy nhiên, đến nay TP vẫn chưa ban hành văn bản hướng dẫn tháo gỡ mà tiếp tục xin ý kiến của Bộ Xây dựng.

Theo KTS Trần Tuấn, không chỉ riêng TP.HCM "quên" quy hoạch không gian ngầm, cũng không chỉ mỗi TP.HCM bị thanh tra, mà vấn đề này là thực trạng chung của cả nước. Nhưng trong khi TP.HCM dừng cấp phép xây dựng tầng hầm thì các địa phương khác vẫn cấp phép bình thường. Đơn cử như tỉnh Bình Dương, mới đây lãnh đạo tỉnh đã ban hành quyết định phê duyệt điều chỉnh quy hoạch chung của TP.Dĩ An chỉ trong vòng một tuần. Một tuần sau, UBND TP.Dĩ An cũng phê duyệt điều chỉnh bổ sung tầng ngầm cho quy hoạch phân khu. Điều này giúp các DN có nhu cầu xây dựng dự án có tầng hầm trên địa bàn đã được cấp phép xây dựng.

Luật sư Nguyễn Đăng Tư (Công ty luật TNHH TriLaw) dẫn Nghị định 39/2010 quy định khá rõ: Đối với các đô thị đã có quy hoạch đô thị được phê duyệt hoặc trong trường hợp có nhu cầu đầu tư xây dựng công trình ngầm nhưng chưa được xác định trong đồ án quy hoạch được duyệt, việc tiến hành lập quy hoạch chung hoặc quy hoạch chi tiết không gian xây dựng ngầm do UBND cấp tỉnh xem xét, quyết định. Nghĩa là nghị định đã dự liệu được cả các trường hợp mà các cấp độ quy hoạch "quên" quy hoạch không gian ngầm thì vấn đề này vẫn thuộc thẩm quyền của UBND cấp tỉnh.

"Do vậy, việc TP.HCM đi xin ý kiến đồng thuận của Bộ Xây dựng là không cần thiết. Không chỉ vậy, việc cấp phép một cá nhân hay một DN xây dựng công trình ngầm bản thân nó không gây ra thiệt hại cho xã hội, mà trái lại còn đóng góp nhiều cho sự phát triển của đất nước thì nên chủ động thực hiện. Điển hình là 20 năm qua, TP.HCM có hơn 1.600 công trình xây dựng có tầng hầm đã được cấp phép xây dựng, giúp cho TP phát triển. Trong khi đó hiện nay TP đã có Nghị quyết 98 quy định rất rõ vấn đề này hoàn toàn thuộc thẩm quyền của UBND TP.HCM và TP.Thủ Đức", luật sư Nguyễn Đăng Tư nhấn mạnh.

CHẢO LỬA ĐẤU GIÁ ĐẤT HOÀI ĐỨC XUYÊN ĐÊM: 133,3 TRIỆU ĐỒNG/M2, ĐẮT GẤP 18,2 LẦN KHỞI ĐIỂM

Trải qua 19 giờ đồng hồ với 9 vòng đấu, 19 lô đất tại thôn Lòng Khúc, xã Tiền Yên, huyện Hoài Đức, Hà Nội cuối cùng cũng tìm được chủ nhân.

Vòng đấu thứ 9 - vòng cuối cùng kết thúc vào lúc 4h30 sáng nay (20/8) với khoảng 20 - 30 người tham gia.

Giá trúng cao nhất thuộc về lô LK03-12 với giá 133,3 triệu đồng/m2. Đây là lô góc, 3 mặt tiền, diện tích hơn 113 m2, tổng giá trị hơn 15 tỷ đồng. Như vậy, so với giá khởi điểm 7,3 triệu đồng/m2, mức giá đấu trúng đã gấp 18,2 lần.

Lô trúng đấu giá thấp nhất là 91,3 triệu đồng/m2. Ngoài ra, các lô đất khác cũng trúng từ hơn 97 triệu đồng đến hơn 127 triệu đồng/m2.

Trước đó, nhiều nhà đầu tư đã thức xuyên đêm để tham dự phiên đấu giá này. 24h đêm qua, phiên đấu giá đất tại Hoài Đức vẫn nóng hầm hập và chưa có dấu hiệu dừng lại khi đã trải qua 7 vòng.

Bất chấp đêm muộn, nhiều nhà đầu tư và môi giới bất động sản vẫn tập trung đông đúc tại khu vực Trung tâm thể thao huyện Hoài Đức để tiếp tục tham gia đấu tiếp. Dưới không khí oi bức, nhiều người chỉ đành ăn vội những suất cơm bụi đơn giản để lấy sức trả giá tiếp.

Anh Khánh Hưng, một nhà đầu tư chia sẻ, nhóm của anh quyết định tham gia đấu giá 3 lô đất trong số 19 lô. Nhóm của anh do ở xa nên thức dậy từ 4h sáng, sau đó 8h làm thủ tục và xác định ngồi xuyên đêm để mua bằng được 3 lô đất này.

Nhóm của anh xác định nếu đấu trúng sẽ sang tay luôn cả 3 lô đất để kiếm lời. " Giá chênh bao nhiêu thì chưa thể đưa ra được, vì tôi còn chờ xem giá trúng cuối cùng và thị trường ra sao. Nhưng nếu bán lướt thì cũng vài trăm triệu đồng/lô. Còn không thì chúng tôi sẽ giữ lại để đầu tư. Huyện Hoài Đức có nhiều tiềm năng phát triển, giá đất sẽ có nhiều cơ hội để tăng trong tương lai, nên nếu giữ đất giá chắc chắn sẽ tăng cao ", anh Hưng chia sẻ.

Giống anh Hưng, chị Lê Thị Tuyết Mai và bạn bè cũng xác định sẽ đấu xuyên đêm để giành được 2 lô đất cạnh nhau. " 2 lô chúng tôi đấu có vị trí cạnh nhau, 1 lô là lô góc nên xác định mức giá sẽ khá cao. Tuy nhiên, 2 lô này có vị trí đẹp nên bán lướt luôn cũng sẽ dễ và được giá cao, còn giữ lại để xây nhà cho thuê cửa hàng thì rất tiềm năng. Vì vậy, chúng tôi xác định đấu đến cùng lô đất này ", chị Mai nói.

Được biết, nhóm của chị Mai cũng có mặt đấu giá từ rất sớm, khoảng 7h sáng ngày 19/8 và đến 23h đêm vẫn cắm chốt tại Trung tâm thể thao huyện Hoài Đức.

Bên cạnh những nhà đầu tư quyết tâm đấu đến cùng thì không ít nhà đầu tư bỏ cuộc khi đấu đến vòng 5, vòng 6 do giá đấu đã quá cao. Anh Lê Tuấn Hà, một nhà đầu tư ở Bắc Ninh cho hay, anh đã trả giá 1 lô đất lên tới 95 triệu đồng/m2 nhưng vẫn trượt.

Như Báo điện tử VTC News đưa tin, từ sáng 19/8, huyện Hoài Đức tổ chức đấu giá quyền sử dụng 19 thửa đất tại khu LK04, thôn Lòng Khúc, xã Tiền Yên.

Các lô đất có diện tích từ 74-118m2, với giá khởi điểm là 7,3 triệu đồng/m2. Để được đấu giá, các nhà đầu tư phải đặt cọc số tiền từ 109 - 172 triệu đồng/lô.

Theo Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện Hoài Đức, tính đến trước ngày 19/8, đơn vị đã nhận được hơn 700 bộ hồ sơ và khoảng 400 khách hàng tham gia đấu giá.

Vị trí 19 lô đất tại huyện Hoài Đức đấu giá lần này nằm sát khu vực đường vành đai 4 đi qua. Cơ sở hạ tầng xung quanh các lô đất vẫn hạn chế, chủ yếu vẫn là đồng ruộng. Khu đấu giá thôn Lòng Khúc, xã Tiền Yên có 71 lô, chia làm 3 lần đấu giá, 19 lô đấu giá hôm nay là phiên đầu tiên.

Theo khảo sát, giá đất xung quanh khu vực xã Tiên Yên hiện được rao bán khoảng 35 - 45 triệu đồng/m2.

MỞ CÁNH CỬA TIẾP CẬN NHÀ Ở XÃ HỘI

Nhu cầu về nhà ở xã hội dành cho người thu nhập thấp, công nhân các khu công nghiệp của các địa phương giai đoạn 2021-2030 vào khoảng 2.400.000 căn. Để cung “đuổi kịp” cầu cần có nhiều giải pháp để đẩy nhanh phát triển các dự án nhà ở xã hội, nhà ở cho công nhân...

Đa dạng hóa nguồn lực phát triển nhà ở xã hội

Trong cuộc họp Hội nghị tổng kết 10 năm thực hiện Chỉ thị số 40 về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng với tín dụng chính sách xã hội diễn ra vào ngày 14/8, Thủ tướng yêu cầu các địa phương ưu tiên bố trí ngân sách địa phương ủy thác sang Ngân hàng Chính sách xã hội, nhất là nguồn vốn cho vay giải quyết việc làm và cho vay nhà ở xã hội (NOXH).

Cụ thể, Thủ tướng giao Bộ Xây dựng chủ trì nghiên cứu, xây dựng gói tín dụng mới trị giá 30.000 tỷ đồng dành cho phân khúc này, giao cho Ngân hàng Chính sách xã hội thực hiện. Gói tín dụng mới dành cho các đối tượng vay mua, thuê, thuê mua, xây dựng hoặc cải tạo sữa chữa nhà ở để thực hiện chính sách xã hội. Trong đó, 15.000 tỷ đồng lấy từ nguồn phát hành trái phiếu Chính phủ, còn lại từ nguồn vốn ngân sách địa phương ủy thác.

Như vậy, nguồn vốn của gói 30.000 tỷ đồng sẽ lấy từ ngân sách nhà nước, khác với gói 120.000 tỷ đồng đang triển khai lấy từ các ngân hàng thương mại.

Theo thống kê, hiện cả nước có 2,7 triệu công nhân làm việc tại các khu công nghiệp, khu chế xuất, trong đó 1,2 triệu người có nhu cầu về nhà ở. Hàng năm, nhu cầu về chỗ ở tại các khu công nghiệp vẫn tăng từ 20% - 25%. Trong khi đó, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cho biết, có khoảng 95% số công nhân ngoại tỉnh làm việc tại các khu công nghiệp tập trung trên cả nước phải thuê nhà trọ của tư nhân. Các phòng trọ do tư nhân xây dựng cho thuê hầu hết chật hẹp, diện tích sử dụng bình quân từ 3 - 4 m2/người, không bảo đảm những điều kiện tối thiểu về vệ sinh, điện, nước, môi trường sinh hoạt chật chội, ảnh hưởng đến sức khỏe và năng suất lao động.

Do vậy, nhu cầu được có nhà là mong mỏi của phần đông người lao động hiện nay. Việc xây dựng nhà ở xã hội, các thiết chế văn hóa, thể thao nhằm ổn định cuộc sống, bảo đảm các điều kiện, tiện ích công cộng, sinh hoạt văn hóa, giải trí cho công nhân…, là một nhiệm vụ quan trọng trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Đơn giản hóa thủ tục cho người dân tiếp cận vốn

Chị H.M.H đang ở cùng con trai 7 tuổi trong một căn hộ tại khu khu tập thể cũ ở Nghĩa Tân (Cầu Giấy, Hà Nội) với giá thuê là 4 triệu đồng/tháng chưa bao gồm tiền điện nước chia sẻ: chị mơ ước mua được 1 căn nhà nhỏ. Hễ cứ có dự án NOXH nào đăng thông tin lên mạng là chị tìm hiểu. "Với hoàn cảnh hiện tại là mẹ đơn thân, chưa có nhà, nếu tôi đăng ký mua NOXH thì hồ sơ chắc " lọt vào vòng trong" nhưng chưa thấy có dự án NOXH nào mở bán đợt này. Thứ nữa là muốn mua được nhà thì tôi tính đi vay ngân hàng mà muốn vay lãi suất thấp để đủ khả năng trả lãi hàng tháng thì chỉ có Ngân hàng Chính sách Xã hội hay cùng nữa là 4 ngân hàng thương mại có vốn nhà nước. Tôi hỏi bạn bè đi trước từng mua được NOXH thì thủ tục vay vốn cũng phức tạp, yêu cầu chứng nhận nọ kia" - chị H.M.H chia sẻ.

Rất nhiều trường hợp khác cũng như chị H.M.H đã than rằng, tiêu chuẩn được mua NOXH khắt khe, thủ tục đăng ký mua phức tạp… là những lý do khiến việc sở hữu NOXH trở nên khó khăn.

Nhiều người kỳ vọng, từ ngày 1/8/2024, Luật Nhà ở năm 2023 có hiệu lực, kỳ vọng các thủ tục tiếp cận NOXH sẽ đơn giản hơn. Điều kiện về thu nhập để được mua, thuê mua NOXH cũng được quy định "thoáng" hơn. Cụ thể, trường hợp độc thân, thì thu nhập không quá 15 triệu đồng/tháng, còn đối với người đã kết hôn, thì tổng thu nhập của gia đình không quá 30 triệu đồng/tháng. Những trường hợp cụ thể được quy định rõ trong Nghị định số 100/2024/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Nhà ở về phát triển và quản lý NOXH.

Điểm tiến bộ tiếp theo là bỏ quy định về điều kiện cư trú. Cụ thể, Điều 78, Luật Nhà ở năm 2023 quy định về điều kiện được hưởng chính sách hỗ trợ về NOXH không còn yêu cầu điều kiện cư trú, chỉ nêu một số điều kiện về nhà ở và thu nhập.

Mong dự án nhiều hơn

Theo PGS.TS Đinh Trọng Thịnh (Học viện Tài chính), các điều kiện thông thoáng hơn sẽ tạo điều kiện cho người dân tiếp cận NOXH. Song quan trọng hơn là Nhà nước phải tung ra nhiều dự án NOXH.

Báo cáo mới nhất của Bộ Xây dựng trong quý II cho biết, về NOXH, trên địa bàn cả nước có 9 dự án đã được triển khai. Trong đó, hoàn thành 3 dự án với quy mô 1.120 căn; khởi công xây dựng 1 dự án với quy mô 395 căn; một số dự án mới làm lễ động thổ, ra mắt.

Số lượng dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư là 5 dự án với quy mô 2.876 căn.

Còn dữ liệu tại TPHCM cho thấy từ năm 2021 đến tháng 6/2024, chỉ có 4 dự án hoàn thành (gồm 3 dự án NOXH và 1 dự án nhà lưu trú công nhân), với tổng quy mô 1.233 căn hộ, tổng diện tích sàn xây dựng 112.385 m2. Bên cạnh đó, có 6 dự án NOXH đang thi công (gồm 5 dự án NOXH và 1 dự án nhà lưu trú công nhân), tổng quy mô 4.386 căn hộ.

Các số liệu cho thấy rằng số lượng NOXH khá hạn chế, không đáp ứng được nhu cầu về nhà ở của người dân.

Ông Nguyễn Văn Đính - Chủ tịch Hội Môi giới BĐS Việt Nam (VAR) cho biết, để đạt hiệu quả về phát triển NOXH, các địa phương phải bố trí đủ quỹ đất dành để phát triển NOXH theo chương trình; mở rộng đối tượng đầu tư NOXH bổ sung trường hợp là doanh nghiệp, hợp tác xã… tham gia phát triển NOXH; gỡ vướng để chủ đầu tư không phải thực hiện thủ tục miễn sử dụng đất, thủ tục này trước đây thường phải mất 2 năm thậm chí nhiều hơn và 20% diện tích thương mại dịch vụ không bị áp biên lợi nhuận, đây là mở rất mạnh tăng lợi nhuận cho chủ đầu tư...

Nguồn: Người Đưa Tin; Thanh Niên; Kenh14; CafeF