CÁN MỐC 1 TRIỆU ĐIỂM SẠC XE ĐIỆN

Với một triệu điểm sạc công cộng, trong đó có 100.000 trạm sạc nhanh, người dân châu Âu giờ đây có thể yên tâm di chuyển mà không lo thiếu điện giữa đường.

Hạ tầng phục vụ xe điện tại châu Âu vừa đạt cột mốc lịch sử khi số lượng điểm sạc công cộng chính thức vượt mốc một triệu, trong đó khoảng 100.000 trạm sạc nhanh hoặc siêu nhanh. Đây là dấu hiệu cho thấy giao thông điện không còn là xu hướng của tương lai mà đã trở thành thực tế phổ biến trên khắp lục địa già.

Thông tin được công bố bởi EV Belgium – liên đoàn quy tụ các doanh nghiệp, tổ chức nghiên cứu và người tiêu dùng trong lĩnh vực giao thông không phát thải tại Bỉ. Theo tổ chức này, việc đạt được cột mốc một triệu điểm sạc là kết quả của quá trình đầu tư mạnh mẽ và phối hợp đồng bộ giữa khu vực công và tư nhân tại các quốc gia châu Âu.

Đặc biệt, hệ thống trạm sạc siêu nhanh hiện đại có thể nạp phần lớn dung lượng pin trong chưa đầy 20 phút, tương đương thời gian nghỉ uống cà phê. Điều này giúp việc sử dụng xe điện cho các hành trình dài trở nên thuận tiện, không còn là rào cản như trước.

Bỉ – hình mẫu của hệ thống sạc hiện đại

Tại Bỉ, hạ tầng trạm sạc cũng ghi nhận sự phát triển ấn tượng với gần 100.000 điểm sạc trên toàn quốc. Trong đó, hơn 90.000 điểm là sạc tiêu chuẩn, phục vụ nhu cầu tại nhà, nơi làm việc; còn lại khoảng 7.000 là trạm sạc nhanh, giúp đáp ứng nhu cầu di chuyển linh hoạt.

Đáng chú ý, vùng Wallonie – từng bị xem là "chậm chân" trong quá trình điện hóa giao thông, đã có bước đột phá khi số trạm sạc nhanh tăng gấp đôi chỉ trong một năm.

EV Belgium dự báo, đến cuối thập kỷ này, Bỉ có thể có tới 2 triệu xe điện lưu thông, đòi hỏi mạng lưới sạc tiếp tục mở rộng cả về số lượng, mật độ và khả năng kết nối.

Chất lượng và trải nghiệm sạc được cải thiện

Sự phát triển của hạ tầng không chỉ được đo bằng số lượng điểm sạc mà còn ở chất lượng dịch vụ. Nhờ quy định AFIR (Alternative Fuels Infrastructure Regulation) của Liên minh châu Âu, có hiệu lực từ năm 2024, các nhà vận hành trạm sạc phải đáp ứng tiêu chuẩn nghiêm ngặt về hiển thị giá, phương thức thanh toán và khả năng tiếp cận.

Giờ đây, người dùng có thể thanh toán trực tiếp bằng thẻ ngân hàng, không cần cài app hay đăng ký tài khoản. Thông tin về công suất sạc, thời gian ước tính và giá cả cũng được minh bạch hóa, giúp loại bỏ tình trạng "ẩn phí" từng gây phiền toái.

Đây được xem là yếu tố then chốt giúp xây dựng niềm tin người tiêu dùng, đặc biệt là những người vẫn còn lưỡng lự trước quyết định chuyển sang xe điện.

Cùng với hạ tầng, các công nghệ sạc mới và mẫu xe điện hiện đại cũng đang góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi. Các xe điện thế hệ mới đã được thiết kế tương thích hoàn toàn với trạm sạc siêu nhanh, đồng thời bảo vệ tuổi thọ pin, giải quyết một trong những lo ngại phổ biến nhất hiện nay.

Việc kết hợp giữa công nghệ sạc thông minh và hệ sinh thái sạc toàn diện đang giúp việc sạc xe điện trở nên nhanh hơn, rẻ hơn và dễ dàng hơn, đưa phương tiện không phát thải trở thành lựa chọn khả thi và hấp dẫn cho số đông.

Giao thông xanh – tương lai đang hiện hữu

Việc châu Âu chính thức cán mốc một triệu điểm sạc công cộng không chỉ là thắng lợi về mặt hạ tầng, mà còn là khẳng định mạnh mẽ cho cam kết chuyển đổi xanh mà khu vực này đang theo đuổi.

"Khi việc sạc xe điện trở nên dễ dàng như đổ xăng, việc sở hữu xe điện không còn là lựa chọn của số ít tiên phong mà đã trở thành giải pháp thông minh, bền vững cho đại đa số người dân," đại diện EV Belgium chia sẻ.

Với đà phát triển hiện nay, châu Âu đang tiến gần hơn tới mục tiêu trung hòa carbon, đồng thời xây dựng một hệ thống giao thông công bằng, sạch và thân thiện với môi trường cho các thế hệ tương lai.

NGÀNH XE HƠI VẪN GẶP KHÓ VÌ THUẾ

Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô châu Âu (ACEA) cho rằng mức thuế 15% của Mỹ đối với hàng hóa châu Âu sẽ gây ảnh hưởng tiêu cực không chỉ cho ngành công nghiệp ô tô của châu Âu mà cả của Mỹ.

Theo thỏa thuận thuế quan mới được công bố giữa Mỹ và Liên minh châu Âu (EU), mặc dù Washington sẽ chỉ áp mức thuế 15% đối với hàng hóa từ EU, bao gồm cả ô tô, nhưng ngành công nghiệp quan trọng này của châu Âu được cho là vẫn sẽ chịu những tác động nghiêm trọng.

Trong ngày 28/7, cổ phiếu các hãng ô tô lớn của Đức như Porsche, Volkswagen, BMW và Mercedes-Benz đều giảm hơn 3%.

Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô châu Âu (ACEA) cho rằng mức thuế 15% của Mỹ đối với hàng hóa châu Âu sẽ gây ảnh hưởng tiêu cực không chỉ cho ngành công nghiệp ô tô của châu Âu mà cả của Mỹ.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz cũng cho rằng nền kinh tế nước này sẽ chịu tổn thất đáng kể do mức thuế mới, dù ông thừa nhận không thể kỳ vọng về một mức thuế có thể tốt hơn.

Mỹ hiện là thị trường then chốt các hãng xe châu Âu. Trong năm ngoái, gần 750.000 ô tô từ châu Âu xuất khẩu sang Mỹ, chiếm gần 1/4 tổng lượng xuất khẩu toàn ngành. Dù mức thuế 15% trong thỏa thuận sơ bộ hôm 27/7 thấp hơn khá nhiều so với mức thuế mà Tổng thống Mỹ Donald Trump áp đặt trước đó nhưng vẫn cao hơn đang kể nếu so với mức 2,5% trước khi ông Trump trở lại Nhà Trắng.

Chủ tịch Hiệp hội ô tô Đức (VDA), bà Hildegard Mueller, cảnh báo mức thuế 15% có thể khiến các hãng xe của nước này thiệt hại hàng tỷ euro mỗi năm. Hiện tất cả các hãng ô tô lớn của Đức đều đã điều chỉnh giảm dự báo lợi nhuận năm 2025 và tìm cách giảm áp lực chi phí. Theo các số liệu, Mỹ hiện chiếm khoảng 13% tổng lượng xuất khẩu ô tô của Đức.

Một số hãng ô tô như BMW và Mercedes-Benz đang tìm kiếm hỗ trợ từ Chính phủ Đức hoặc EU nhằm tháo gỡ thêm các rào cản thương mại trong tương lai. Nhà sản xuất Volkswagen dự báo sẽ chịu ảnh hưởng lớn, do có nhiều mẫu xe sản xuất tại Mexico để đưa sang bán ở thị trường Mỹ. Hãng này cho biết kết quả kinh doanh quý I sụt giảm khoảng 1,3 tỷ euro (tương đương 1,5 tỷ USD) so với cùng kỳ năm trước.

Trong khi đó, các thương hiệu con như Porsche và Audi cũng gặp khó khăn, vì không có nhà máy sản xuất tại Mỹ. Ngày 28/7, Audi hạ dự báo doanh thu và lợi nhuận năm nay, dù vẫn kỳ vọng sẽ tăng trưởng trở lại trong năm tới. Giám đốc điều hành Volkswagen, Oliver Blume, cho biết hãng đang xem xét khả năng đạt thỏa thuận  riêng với đối tác ở Mỹ để đổi lấy các khoản đầu tư bổ sung vào thị trường Mỹ.

Ở cấp độ toàn EU, ngành ô tô châu Âu đang vận động Ủy ban châu Âu (EC) trì hoãn lộ trình chuyển đổi hoàn toàn sang xe điện và đưa ra các hỗ trợ chính sách kích cầu cho ngành. Theo chuyên gia Ferdinand Dudenhoeffer, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Ô tô (CAR), nếu không có hỗ trợ chính sách, nhiều nhà máy sẽ phải cắt giảm sản xuất. Chỉ riêng tại Đức sẽ có 70.000 việc làm bị ảnh hưởng.

LNG & NET-ZERO, CHỌN GÌ?

Liên minh châu Âu (EU) đã ghi nhận mức nhập khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) kỷ lục trong nửa đầu năm nay.

Liên minh châu Âu (EU) đã ghi nhận mức nhập khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) kỷ lục trong nửa đầu năm nay. Tuy nhiên, trong vài năm tới, điều này có thể thay đổi vì EU muốn vừa nhập LNG vừa yêu cầu các nhà cung cấp cam kết giảm phát thải, và không phải ai cũng sẵn lòng đáp ứng điều đó.

Qatar là một trong những nhà cung cấp LNG lớn nhất cho EU. Năm ngoái, EU đã thông qua một văn bản có tên là Chỉ thị về Thẩm định Tính bền vững của Doanh nghiệp (CSDDD), nhằm buộc các công ty nằm trong phạm vi điều chỉnh phải xác định và giải quyết các tác động tiêu cực đến nhân quyền và môi trường trong và ngoài châu Âu.

Phần thứ hai của chỉ thị này quy định rằng các công ty có quy mô đủ lớn khi làm ăn với EU phải thiết lập và tuân thủ nghiêm túc kế hoạch phát thải ròng bằng 0 (net-zero). Nếu không, họ có thể bị phạt tới 5% doanh thu toàn cầu hằng năm. Với ngưỡng áp dụng là các công ty có doanh thu trên 450 triệu euro (tương đương khoảng 350 triệu USD), mức phạt này là rất lớn.

Tháng 12 năm ngoái, sau khi chỉ thị được thông qua, Bộ trưởng Năng lượng Qatar, ông Saad al-Kaabi đã phát biểu thẳng thắn với tờ Financial Times: “Nếu tôi phải mất 5% doanh thu để bán cho châu Âu, tôi sẽ không bán cho họ… Tôi không nói đùa. 5% doanh thu của QatarEnergy cũng chính là 5% doanh thu của nhà nước Qatar. Đó là tiền của nhân dân, nên tôi không thể mất số tiền đó và không ai chấp nhận mất một số tiền như vậy”.

Từ năm 2022, Qatar chiếm khoảng 12-14% lượng LNG nhập khẩu của EU, sau khi dòng khí đốt đường ống từ Nga bị cắt giảm mạnh. Đây là nguồn cung mà EU không thể dễ dàng mất đi, đặc biệt khi khối này đã áp đặt gói trừng phạt lần thứ 18 lên Nga, trong đó có lệnh cấm nhập khẩu khí đốt.

Dường như các nhà hoạch định chính sách ở Brussels đã nhận ra điều đó. Vì vậy, sau cảnh báo của ông al-Kaabi, EU đã bắt đầu xem xét sửa đổi chỉ thị CSDDD. Kết quả là đã có các sửa đổi nhằm đơn giản hóa yêu cầu báo cáo, thu hẹp phạm vi áp dụng - bao gồm cả các yêu cầu liên quan đến khí thải, và lùi thời điểm có hiệu lực từ năm 2027 sang 2028.

Tuy nhiên, Qatar - nước xuất khẩu LNG lớn thứ ba thế giới - vẫn cho rằng những thay đổi đó là chưa đủ. Tháng 5 năm nay, ông al-Kaabi đã gửi thư tới chính phủ Bỉ, trong đó nhắc lại cảnh báo rằng Qatar sẽ ngừng hợp tác LNG với EU nếu khối này vẫn tiếp tục yêu cầu kế hoạch net-zero từ QatarEnergy.

Trích nội dung từ bức thư (theo Reuters): “Nói một cách đơn giản, nếu EU không tiếp tục điều chỉnh thêm chỉ thị CSDDD, Nhà nước Qatar và QatarEnergy sẽ buộc phải nghiêm túc cân nhắc tìm kiếm thị trường thay thế ngoài EU, nơi có môi trường kinh doanh ổn định và thân thiện hơn”.

Ông cũng tuyên bố rõ: “Cả Nhà nước Qatar lẫn QatarEnergy không có kế hoạch đạt phát thải ròng bằng 0 trong tương lai gần”.

Trong phần phụ lục của thư, ông thậm chí đề xuất EU nên loại bỏ hoàn toàn phần “net-zero” khỏi chỉ thị CSDDD.

Điều này đặt EU vào một thế tiến thoái lưỡng nan: Một mặt, EU rất cần LNG từ Qatar - nếu không sẽ gần như phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn cung từ Mỹ, điều mà nhiều người cho là thiếu khôn ngoan. Mặt khác, lãnh đạo EU hiện tại xem việc chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải bằng 0 là ưu tiên hàng đầu, chỉ trừ trường hợp cần hỗ trợ tài chính cho chính phủ Ukraine.

Nhưng EU không thể vừa đạt mục tiêu net-zero vừa giữ được nguồn LNG từ Qatar - vì vậy khối này sẽ buộc phải hy sinh một trong hai.

Trong nửa đầu năm nay, EU đã nhập khẩu 75 tỷ mét khối khí đốt dưới dạng LNG, tăng 40% so với cùng kỳ năm 2024, theo European Gas Hub. Nguyên nhân là do nhu cầu tăng cao, EU đẩy mạnh xuất khẩu khí sang Ukraine, và nhu cầu cấp thiết phải bơm đầy các kho dự trữ trước mùa đông.

90% lượng LNG nhập khẩu tăng thêm đến từ Mỹ.

Tuy nhiên, việc phụ thuộc ngày càng sâu vào LNG Mỹ cũng đồng nghĩa với việc các doanh nghiệp EU phải chịu chi phí năng lượng cao hơn một cách dài hạn, đặc biệt với những ngành dùng điện khí để sản xuất. EU vẫn đang cố gắng kéo giảm hóa đơn năng lượng để tránh nguy cơ suy thoái công nghiệp diện rộng.

Cuối cùng, vấn đề đặt ra là: EU sẽ chọn giữ lại ngành công nghiệp hay theo đuổi mục tiêu phát thải bằng 0? Đây là quyết định sống còn khi khối này đang rất cần ngành công nghiệp - đặc biệt là những ngành sản xuất thép, vũ khí, phục vụ cho nhu cầu phòng vệ và hỗ trợ Ukraine.

LỜI HỨA 750 TỶ USD "XA TẦM VỚI" ĐẾN MỨC NÀO? KỂ CẢ DỪNG NHẬP KHẨU NĂNG LƯỢNG NGA CŨNG KHÔNG GIÚP KẾ HOẠCH KHẢ THI

Các chuyên gia cho biết, các vấn đề kỹ thuật, nguồn cung hạn chế của Mỹ và việc EU ít kiểm soát năng lượng nhập khẩu khiến cam kết này trở nên bất khả thi.

Liên minh châu Âu (EU) tạm thời tránh được cuộc chiến thương mại toàn diện với chính quyền Tổng thống Donald Trump bằng việc cam kết chi 750 tỷ USD để nhập khẩu dầu thô và khí đốt từ Mỹ trong 3 năm tới.

Tuy nhiên, việc hiện thực hóa lời cam kết này gần như là điều không tưởng.

Cho đến nay, Ủy ban châu Âu (EC) vẫn chưa đưa ra chi tiết cụ thể về cách thức triển khai kế hoạch mua lượng dầu khí khổng lồ này. Trong khi đó, nguồn cung hạn chế từ Mỹ, những rào cản kỹ thuật và thẩm quyền yếu của EU trong việc quyết định các hợp đồng nhập khẩu khiến mục tiêu trở nên cực kỳ khó đạt được.

Kể từ khi Nga cắt giảm nguồn cung sau cuộc xung đột với Ukraine năm 2022, EU đã tăng cường nhập khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) từ Mỹ. Về phía Tổng thống Trump, ông luôn coi việc bán thêm năng lượng cho châu Âu là điều kiện then chốt để hạ nhiệt căng thẳng thương mại xuyên Đại Tây Dương.

Chủ tịch EC Ursula von der Leyen cho biết, tăng mua năng lượng từ Mỹ sẽ giúp đa dạng hóa nguồn cung và tăng cường an ninh năng lượng cho EU, đồng thời hỗ trợ nỗ lực dừng phụ thuộc vào khí đốt, dầu mỏ và nhiên liệu hạt nhân từ Moscow.

“Chúng tôi sẵn sàng thực hiện cam kết mua hàng”, Phó Chủ tịch EC Maroš Šefčovič khẳng định. “Chúng tôi tin rằng mục tiêu này khả thi.”

Tuy nhiên, không phải ai cũng tin tưởng vào tính khả thi của kế hoạch.

“Con số đó hoàn toàn phi thực tế”, chuyên gia khí đốt Laura Page từ hãng phân tích hàng hóa Kpler nhận định. “Đây là một cam kết vượt xa mọi tính toán hợp lý”.

Theo Laura Page, năm ngoái EU đã chi 375 tỷ euro cho nhập khẩu năng lượng, trong đó 76 tỷ euro đến từ Mỹ. Để đạt mức cam kết 750 tỷ USD trong 3 năm, EU sẽ phải nhập khẩu từ Mỹ gần gấp 3 lần. Điều này đồng nghĩa với việc từ chối các nguồn cung rẻ hơn từ Na Uy hay Trung Đông.

Việc loại bỏ hoàn toàn năng lượng Nga cũng không tạo khác biệt lớn khi EU chỉ chi 23 tỷ euro để nhập dầu, khí và nhiên liệu hạt nhân từ Moscow trong năm 2024.

Ngoài ra, tổng kim ngạch xuất khẩu dầu và khí của Mỹ năm ngoái chỉ đạt 166 tỷ USD. Nghĩa là để đạt mục tiêu, Washington sẽ phải dồn toàn bộ nguồn xuất khẩu hiện tại sang EU và còn phải tăng thêm. Theo Page, đây là điều “bất khả thi” vì các lô hàng LNG của Mỹ không bị ràng buộc điểm đến và thường bán cho bên trả giá cao nhất.

Một trở ngại kỹ thuật khác là năng lực lọc dầu của EU. Theo Homayoun Falakshahi, Trưởng bộ phận phân tích dầu thô tại Kpler, hiện EU chỉ có thể tiêu thụ 12% dầu từ Mỹ, và tối đa chỉ có thể nâng lên 14% vì các nhà máy lọc dầu EU không phù hợp với loại dầu đặc trưng của Mỹ. “Đây thực sự là một kế hoạch viển vông”, ông nói.

Một quan chức cấp cao EU thừa nhận thỏa thuận còn phụ thuộc vào nhiều “điều kiện”, chẳng hạn như hạ tầng LNG tại châu Âu và công suất vận chuyển từ phía Mỹ. Dù vậy, vị này khẳng định “con số 750 tỷ USD không phải tự phát” mà “dựa trên phân tích nhu cầu thực tế”.

Tuy nhiên, một thách thức lớn nữa là EU không trực tiếp mua dầu khí mà là các doanh nghiệp tư nhân.

“EU không phải một doanh nghiệp”, một chuyên gia khí đốt từ công ty giao dịch năng lượng lớn nhận định. “Liệu EU có ép buộc các công ty phải mua dầu khí Mỹ không?”

“Nếu có lý do thương mại hợp lý, các công ty sẽ làm, còn không thì đây chỉ là lời hứa sáo rỗng”, người này nói.

Điều khiến giới quan sát khó hiểu là tại sao Ủy ban châu Âu lại chấp nhận một con số “vô lý” đến vậy dù biết rõ các rào cản thực thi. Theo chuyên gia năng lượng Anne-Sophie Corbeau từ Trung tâm Chính sách Năng lượng Toàn cầu, có vẻ như EU “sẵn sàng chấp nhận bất kỳ con số nào để tránh mức thuế 30%” mà ông Trump đe dọa áp lên hàng hóa EU.

ĐỐI MẶT THÁCH THỨC LỚN VÌ THIẾU HẠ TẦNG QUÂN SỰ CHO KỊCH BẢN PHẢN ỨNG NHANH

Châu Âu đối mặt thách thức lớn khi cơ sở hạ tầng yếu kém khiến NATO khó triển khai quân nhanh trong trường hợp xảy ra xung đột.

Một trong những kỳ vọng lớn nhất của NATO là khả năng “phản ứng nhanh” khi xảy ra xung đột lại đang gặp thách thức nghiêm trọng vì hạ tầng giao thông yếu kém tại châu Âu.

Theo thông tin từ Financial Times ngày 29/7, giới chức Liên minh châu Âu thừa nhận hiện nay việc đưa quân và thiết bị quân sự từ phía Tây sang phía Đông lục địa có thể mất hàng tuần, thậm chí hàng tháng, nếu không được cải tổ mạnh mẽ.

Phát biểu với báo chí, Ủy viên châu Âu phụ trách Giao thông bền vững, ông Apostolos Tzitzikostas, cho biết nhiều tuyến đường bộ, cầu và tuyến đường sắt ở châu Âu được xây dựng từ trước mà không tính đến nhu cầu triển khai quân đội quy mô lớn, dẫn đến trở ngại khi cần ứng phó gấp. “Chúng ta không thể để xe tăng bị kẹt vì thủ tục giấy tờ hay cầu yếu”, ông nói, nhấn mạnh mức độ nghiêm trọng của vấn đề.

Hiện nay, Brussels đang xây dựng một chiến lược toàn diện để có thể triển khai lực lượng chỉ trong vài giờ, tối đa là vài ngày đề phòng xảy ra kịch bản xung đột. Kế hoạch bao gồm việc cải tạo và nâng cấp 500 dự án cơ sở hạ tầng tại 4 hành lang quân sự xuyên châu lục, tập trung vào các tuyến đường vận chuyển trọng yếu từ Tây Âu đến sườn phía Đông, khu vực giáp biên giới Nga.

Theo tính toán sơ bộ của EU, việc cải tạo các cây cầu cũ kỹ, mở rộng đường sá và xây dựng các công trình mới cần ít nhất 17 tỷ euro (khoảng 19,6 tỷ USD). Ngoài yếu tố kỹ thuật, một phần của kế hoạch còn tập trung vào cắt giảm thủ tục hành chính tại biên giới, nơi lâu nay vẫn là điểm nghẽn khiến các đoàn xe quân sự bị trì hoãn.

“Chúng ta không thể tiếp tục ở trong tình trạng bị động hay phụ thuộc như trước đây”, ông Tzitzikostas tuyên bố, cho thấy quyết tâm chính trị của EU trong việc củng cố năng lực tự vệ của khối.

Chiến lược này được kỳ vọng sẽ chính thức công bố vào cuối năm nay, trong bối cảnh căng thẳng giữa phương Tây và Nga chưa hạ nhiệt. NATO đang mở rộng sự hiện diện quân sự tại Đông Âu, với lý do “răn đe khả năng hành động từ Nga”.

Tuy nhiên, Moscow nhiều lần lên tiếng phản đối, cho rằng những động thái trên là mối đe dọa trực tiếp đến an ninh quốc gia Nga. Điện Kremlin khẳng định họ không đe dọa ai nhưng sẽ có biện pháp đáp trả phù hợp nếu lợi ích bị xâm phạm.

Nguồn: CafeF; Bnews; Năng Lượng Quốc Tế; Soha; Dân Trí