CỤC TRƯỞNG NÓI GÌ TRƯỚC KHI BỊ BẮT?

Trước khi bị cơ quan công an bắt tạm giam, bà Trần Việt Nga - Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đã có những phát ngôn đáng chú ý về vấn nạn hàng giả và thực phẩm chức năng giả.

Mở rộng điều tra vụ án hình sự “Đưa hối lộ và Nhận hối lộ” xảy ra tại Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) và các công ty liên quan, Cơ quan CSĐT Bộ Công an đã phát hiện hành vi Đưa hối lộ và Nhận hối lộ trong quá trình thực hiện việc thẩm xét hồ sơ, cấp giấy xác nhận nội dung quảng cáo đối với thực phẩm bảo vệ sức khỏe.

Văn phòng Cơ quan CSĐT Bộ Công an đã ra Quyết định khởi tố bị can, lệnh bắt bị can để tạm giam, lệnh cấm đi khỏi nơi cư trú đối với 10 bị can và lệnh khám xét chỗ ở, nơi làm việc tại 15 địa điểm.

Trong đó, khởi tố bị can, bắt tạm giam đối với bà Trần Việt Nga - Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (ATTP) về tội “Nhận hối lộ”, quy định tại khoản 2 Điều 354 Bộ luật Hình sự.

Trước đó, vào tháng 5/2025, bà Trần Việt Nga đã có những phát ngôn liên quan vấn nạn hàng giả, thực phẩm chức năng giả, được đăng tải trên báo Kinh tế và Đô thị.

Theo đó, bà Trần Việt Nga nhận định, thời gian qua, Cơ quan CSĐT của Bộ Công an đã triệt phá một số đường dây sản xuất, kinh doanh thực phẩm giả, bao gồm cả sữa giả và thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả. Với vai trò là cơ quan thường trực của Ban chỉ đạo liên ngành Trung ương về an toàn thực phẩm, Cục ATTP đã và đang phối hợp chặt chẽ với Bộ Công an đưa ra đánh giá và kết luận cuối cùng về những vụ việc này.

"Chúng tôi nhận định, đây là những vụ việc nghiêm trọng và hy vọng các tổ chức, cá nhân phi đạo đức kinh doanh sẽ thay đổi hành vi sau những vụ triệt phá này. Đây cũng là hồi chuông cảnh tỉnh cho những ai đang và có ý định sản xuất, kinh doanh hàng giả", bà Trần Việt Nga cho biết.

Bà Nga nhấn mạnh, tình trạng thực phẩm giả và hàng hóa giả có một phần nguyên nhân từ những bất cập trong cơ chế quản lý. Nghị định số 15/2018/NĐ-CP của Chính phủ quy định cơ chế tự công bố sản phẩm, tạo điều kiện thông thoáng cho doanh nghiệp (DN) tự công bố và chịu trách nhiệm về chất lượng, an toàn của sản phẩm. Tuy nhiên, một số DN đã lợi dụng cơ chế này để làm ăn phi pháp.

"Với cơ chế tự công bố, DN có thể tự công bố và sản xuất ngay mà không cần cơ quan quản lý nhà nước thẩm định hồ sơ. Lợi dụng sự thông thoáng này, một số DN tự công bố các sản phẩm dinh dưỡng y học hoặc sản phẩm dùng cho chế độ ăn đặc biệt là thực phẩm bổ sung. Đây là hành vi lách luật đáng bị lên án", bà Trần Việt Nga khẳng định

Vị Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm cho rằng, thủ tục tự công bố khá đơn giản, hồ sơ không phức tạp và không mất phí. Do đó, nhiều DN ồ ạt tự công bố sản phẩm, nhưng số lượng sản xuất kinh doanh thực tế có thể không đúng với số lượng đã công bố, gây khó khăn cho cơ quan quản lý Nhà nước trong thanh tra, hậu kiểm.

Khi trao quyền cho DN, trách nhiệm của họ phải là cao nhất, phải tuân thủ đúng các văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan quản lý ban hành. Trong lĩnh vực ATTP, Việt Nam đã có hệ thống văn bản quy phạm pháp luật tương đối đầy đủ, bao gồm Luật ATTP, Nghị định số 15/2018/NĐ-CP, các quy chuẩn kỹ thuật của các bộ, ngành.

"Về phía cơ quan quản lý, bên cạnh hành vi cố tình vi phạm của DN, chúng tôi cũng gặp khó khăn do số lượng sản phẩm công bố quá lớn. Bất kỳ DN nào có đăng ký kinh doanh đều có thể công bố sản phẩm thực phẩm.

Trong khi đó, lực lượng hậu kiểm còn hạn chế. Công tác hậu kiểm bao gồm nhiều hoạt động như kiểm tra hồ sơ, kiểm tra cơ sở sản xuất, lấy mẫu sản phẩm trên thị trường hoặc tại cơ sở sản xuất để kiểm nghiệm, chi phí cho công tác kiểm nghiệm khá cao, gây khó khăn cho các địa phương", bà Trần Việt Nga nói.

ÔNG CHỦ PHÚC SƠN ĐƯỢC ƯU ÁI NHƯ THẾ NÀO?

Như Công lý đã đưa tin trước đó, Cơ quan điều tra hình sự Bộ Quốc phòng đã hoàn tất kết luận điều tra vụ án “Vi phạm các quy định về quản lý đất đai" và "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” xảy ra tại tỉnh Khánh Hòa và một số địa phương liên quan.

Hai cựu Chủ tịch tỉnh Khánh Hòa và những “ưu ái” đặc biệt cho Tập đoàn Phúc Sơn

Theo đó, Cơ quan điều tra (CQĐT) đã đề nghị truy tố Chủ tịch Tập đoàn Phúc Sơn Nguyễn Văn Hậu cùng loạt cựu quan chức tỉnh Khánh Hòa và những người liên quan trong vụ án.

Theo kết luận của Cơ quan điều tra, năm 2015, trên cương vị là chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa, vì muốn đẩy nhanh tiến độ khai thác quỹ đất tại sân bay Nha Trang phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế xã hội của địa phương, ông Nguyễn Chiến Thắng đã cấp giấy chứng nhận đầu tư cho Công ty Phúc Sơn là chủ đầu tư dự án Khu đô thị trung tâm thương mại - dịch vụ - tài chính - du lịch Nha Trang mà không thực hiện việc đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư, không đấu giá quyền sử dụng đất, vi phạm Luật Đầu tư năm 2005 và Luật Đất đai năm 2013.

Sau đó ông Thắng đề nghị Bộ Quốc phòng tạm bàn giao trước 18,8ha đất cho tỉnh Khánh Hòa khi cơ sở nhà đất tại sân bay Nha Trang chưa được Thủ tướng phê duyệt phương án sắp xếp, xử lý.

CQĐT cho rằng việc này đã vi phạm Quyết định số 09/2007/QĐ-TTg ngày 19/1/2007 của Thủ tướng Chính phủ, Luật Quản lý sử dụng tài sản nhà nước năm 2008 và các văn bản hướng dẫn thi hành.

Theo CQĐT, trong thời gian từ tháng 11/2015 - 2017, trên cương vị Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa, ông Lê Đức Vinh cũng đề nghị Bộ Quốc phòng bàn giao và tiếp nhận 62,89ha đất tại sân bay Nha Trang, sau đó bàn giao cho Công ty Phúc Sơn khi chưa có quyết định thu hồi đất, quyết định giao đất; Cơ sở nhà đất tại sân bay Nha Trang chưa được Thủ tướng phê duyệt phương án sắp xếp, xử lý.

Thời điểm năm 2016, trên cương vị Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa, ông Đào Công Thiên đã ký các quyết định thu hồi 63,37ha đất quốc phòng tại sân bay Nha Trang để giao cho Công ty Phúc Sơn và Kho bạc Nhà nước tỉnh Khánh Hòa khi cơ sở nhà đất tại sân bay Nha Trang chưa được Thủ tướng phê duyệt phương án sắp xếp, xử lý.

Bên cạnh đó, việc thu hồi đã vượt quá diện tích đất mà Bộ Quốc phòng bàn giao; thu hồi đất và giao ngay lại cho Công ty Phúc Sơn để thực hiện dự án Khu đô thị trung tâm thương mại - dịch vụ - tài chính - du lịch Nha Trang không qua đấu giá quyền sử dụng đất.

Hành vi của các ông Thắng, Vinh và Thiên đủ yếu tố cấu thành tội "Vi phạm các quy định về quản lý đất đai".

Trong vụ án này, CQĐT xác định, Chủ tịch Tập đoàn Phúc Sơn Nguyễn Văn Hậu đã có hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Cụ thể, từ năm 2015 - 2024, Công ty Phúc Sơn được UBND tỉnh Khánh Hòa giao làm chủ đầu tư dự án Khu đô thị trung tâm thương mại - dịch vụ - tài chính - du lịch Nha Trang. Công ty Phúc Sơn được giao là nhà đầu tư 3 dự án BT trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa, được thanh toán bằng quỹ đất tại sân bay Nha Trang.

Để có nguồn lực triển khai hạ tầng của dự án, đảm bảo đúng tiến độ và cam kết với tỉnh Khánh Hòa là tiết kiệm 5% giá trị các dự án BT, cũng như triển khai các dự án khác của Công ty Phúc Sơn và mục đích cá nhân nên dù dự án có vi phạm về thủ tục pháp lý, Công ty Phúc Sơn chưa được phép chuyển nhượng đất nền cho người dân tự xây dựng nhưng bị can Nguyễn Văn Hậu đã chỉ đạo nhân viên trong công ty tổ chức truyền thông, giới thiệu với các khách hàng rằng dự án đã đủ thủ tục pháp lý rồi triển khai hoạt động phân phối bán hàng.

“Tung chiêu” lừa đảo thu hàng ngàn tỷ đồng

Cũng theo CQĐT, dự án Khu đô thị trung tâm thương mại - dịch vụ- tài chính - du lịch Nha Trang do Công ty Phúc Sơn thực hiện trên diện tích đất 62,3ha tại sân bay Nha Trang gồm 2 dự án thành phần là dự án Khu Tổ hợp khách sạn trung tâm thương mại và Khu nhà ở, diện tích 18,6ha (Phân khu 2a) và dự án Khu biệt thự phức hợp Phúc Sơn, diện tích 43,98ha (phân khu 2, phân khu 3).

Ngày 2 và 15/4/2015, ông Nguyễn Chiến Thắng (khi đó là Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa) ký Giấy chứng nhận đầu tư, chứng nhận Công ty Phúc Sơn thực hiện dự án Khu tổ hợp khách sạn trung tâm thương mại và khu nhà ở với quy mô diện tích 9,0991ha và Giấy chứng nhận đầu tư chứng nhận Công ty Phúc Sơn thực hiện dự án Khu biệt thự phức hợp Phúc Sơn với diện tích đất khoảng 110ha…

Sau khi được cấp Giấy chứng nhận đầu tư, Công ty Phúc Sơn đã triển khai thực hiện việc lập quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 và được UBND tỉnh Khánh Hòa phê duyệt. Theo quy hoạch, dự án gồm đất nhà ở chia lô, đất nhà ở biệt thự, đất ở du lịch, đất hỗn hợp.

Ngày 28/10/2016, Công ty Phúc Sơn được UBND tỉnh Khánh Hòa ban hành quyết định giao 62,3ha đất tại sân bay Nha Trang để thực hiện dự án. Ngày 23/11/2017 và ngày 4/12/2017, Công ty được Sở Xây dựng tỉnh Khánh Hòa cấp giấy phép xây dựng hạ tầng kỹ thuật tại khu đô thị.

Ngoài dự án nêu trên, Công ty Phúc Sơn còn được UBND tỉnh Khánh Hòa lựa chọn là Nhà đầu tư 3 dự án BT được thanh toán bằng quỹ đất tại sân bay Nha Trang gồm: dự án các tuyến đường, nút giao thông kết nối khu sân bay Nha Trang, tổng mức đầu tư 1.015,1 tỷ đồng; dự án nút giao thông Ngọc Hội, tổng mức đầu tư 1.351,16 tỷ đồng; dự án Đường vành đai kết nối nút giao thông Ngọc Hội, tổng mức đầu tư là 1.351,16 tỷ đồng.

Sau khi được giao các dự án trên, Công ty Phúc Sơn triển khai đầu tư, xây dựng, nhưng đến nay các dự án đều chưa hoàn thành, chưa được nghiệm thu thanh toán.

Theo CQĐT, từ đầu năm 2016, dù chưa có quyết định thu hồi đất, quyết định giao đất, nhưng sau khi nhận bàn giao 62,89 ha thuộc đất quốc phòng tại sân bay Nha Trang, Nguyễn Văn Hậu ban hành chính sách cho cán bộ trong công ty, đối tác quan hệ ngoại giao và khách hàng thân thiết được đăng ký mua trước sản phẩm tại dự án với giá ưu đãi, thông qua việc ký hợp đồng hợp tác đầu tư với Công ty Phúc Sơn.

Tháng 5/2016, Hậu chỉ đạo Ban kinh doanh tham khảo mẫu hợp đồng huy động vốn mà các chủ đầu tư khác đang sử dụng để áp dụng vào dự án.

Ban kinh doanh tham khảo, gửi mẫu hợp đồng tiến trình chuyển nhượng quyền sử dụng đất của Công ty DIC là chủ đầu tư dự án Khu đô thị Nam Vĩnh Yên tại tỉnh Vĩnh Phúc (cũ) đang sử dụng xin ý kiến các phòng, ban trong công ty.

Khi tham gia ý kiến, Ban Pháp chế, Ban Kinh doanh có báo cáo việc sử dụng mẫu hợp đồng của Công ty DIC không phù hợp quy định của Luật Kinh doanh bất động sản, nhưng Hậu vẫn quyết định áp dụng.

Sau khi chỉ đạo Ban Kinh doanh khảo sát giá bất động sản tại tỉnh Khánh Hòa, tháng 9/2016, Hậu ký các quyết định phê duyệt giá bán dự kiến tại từng thời điểm.

Về phía khách hàng, sau khi được tư vấn đầy đủ về sản phẩm đã nộp tiền mua đất theo từng đợt. Trường hợp khách hàng mua qua các đơn vị phân phối sản phẩm thì giá ghi trong hợp đồng là giá niêm yết được phê duyệt của công ty.

Trường hợp khách hàng mua trực tiếp của công ty thì giá ghi trong hợp đồng bằng giá niêm yết trừ đi phần chiết khấu do Ban Tổng Giám đốc quyết định đối với từng trường hợp.

Để triển khai việc bán hàng, bị can Nguyễn Văn Hậu chỉ đạo Ban Kinh doanh tổ chức các sự kiện tại TP. Nha Trang, Hà Nội, Vĩnh Phúc để giới thiệu tiềm năng, cơ hội đầu tư vào dự án.

Giai đoạn đầu, Công ty Phúc Sơn trực tiếp bán hàng, sau đó giao cho Hội môi giới bất động sản Thế Kỷ.

Ngoài ra, Hậu còn bán số lượng lớn cho một số cá nhân, đơn vị phân phối. Đối với các lô góc, lô có vị trí đẹp, Hậu giữ lại để bán sau.

Tháng 5/2018, UBND tỉnh Khánh Hòa xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty Phúc Sơn vì kinh doanh bất động sản khi chưa đủ điều kiện.

Dù dự án vẫn chưa hoàn thiện thủ tục pháp lý, Công ty chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, nhưng sau khi bị phạt, Hậu vẫn ký ban hành Thông báo gửi khách hàng với nội dung: Dự án đã đầy đủ thủ tục pháp lý, dự kiến đến tháng 5/2019 Công ty sẽ tiến hành bàn giao mặt bằng sử dụng đất; đề nghị khách hàng hoàn thành các đợt thanh toán còn nợ công ty trước ngày 10/1/2019.

Đến thời điểm hành vi phạm tội của Chủ tịch Tập đoàn Phúc Sơn bị khởi tố, thông qua pháp nhân là Công ty Phúc Sơn, bị can Hậu đã ký 983 hợp đồng tiến trình chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho 683 cá nhân, chiếm đoạt hơn 7.032 tỷ đồng.

LỘ TRÌNH MIỄN VIỆN PHÍ TOÀN DÂN

Chính sách miễn viện phí thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Đảng và Nhà nước đến sức khỏe nhân dân. Về việc triển khai quyết định này, Bộ Y tế đang nghiên cứu các giải pháp khả thi, hiệu quả để trình Bộ Chính trị, Quốc hội và Chính phủ.

Giảm mức đồng chi trả bảo hiểm y tế

Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho hay chính sách nhất quán của Đảng và Nhà nước ta là luôn đặt công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân là trên hết, trước hết, bảo đảm mọi người dân đều được quản lý, chăm sóc sức khỏe, "không để ai bị bỏ lại phía sau".

Để thực hiện mục tiêu này, luật Bảo hiểm y tế (BHYT) đã không ngừng được hoàn thiện, xác định BHYT là cơ chế tài chính y tế chủ đạo. BHYT là chính sách an sinh xã hội mang tính cộng đồng sâu sắc, hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận, được thực hiện dựa trên nguyên tắc chia sẻ rủi ro giữa những người tham gia.

Theo Bộ Y tế, quỹ BHYT hiện chi trả phần lớn chi phí khám bệnh, chữa bệnh. Người bệnh BHYT đồng chi trả một phần chi phí theo tỷ lệ phù hợp với từng nhóm đối tượng. Nguyên tắc đồng chi trả là cần thiết để nâng cao trách nhiệm trong việc sử dụng dịch vụ y tế hợp lý, đồng thời bảo đảm sự bền vững của quỹ BHYT, phục vụ lợi ích lâu dài cho toàn dân. Khi tham gia BHYT, người dân được tiếp cận danh mục dịch vụ kỹ thuật, thuốc, vật tư y tế rất lớn, đáp ứng nhu cầu khám chữa bệnh từ tuyến cơ sở đến tuyến T.Ư.

Nhà nước đã có nhiều chính sách hỗ trợ người dân tham gia BHYT. Hiện, ngân sách nhà nước đang đảm bảo đóng BHYT cho người thuộc các nhóm đối tượng ưu tiên (người nghèo, trẻ em dưới 6 tuổi, đồng bào dân tộc thiểu số vùng khó khăn...), và hỗ trợ một phần mức đóng cho nhiều nhóm khác (người cận nghèo, học sinh, sinh viên…).

Về định hướng chính sách trong thời gian tới, thực hiện các chủ trương của Đảng và Nhà nước, đặc biệt là Nghị quyết số 20-NQ/TW ngày 25.10.2017 của Ban Chấp hành T.Ư Đảng khóa XII về tăng cường công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình hình mới, Bộ trưởng Bộ Y tế cho biết Bộ đang tập trung nghiên cứu, đề xuất các giải pháp theo lộ trình nhằm giảm hơn nữa gánh nặng tài chính cho người dân khi khám chữa bệnh, cụ thể:

Nghiên cứu trình Chính phủ, Quốc hội xem xét, mở rộng các nhóm đối tượng được ngân sách nhà nước hỗ trợ đóng BHYT, nâng mức hỗ trợ đóng để tăng tỷ lệ bao phủ BHYT toàn dân;

Nghiên cứu, từng bước mở rộng phạm vi quyền lợi hưởng BHYT, cập nhật các dịch vụ kỹ thuật cao, thuốc mới hiệu quả vào danh mục chi trả trên cơ sở cân đối khả năng của quỹ BHYT;

Xây dựng các chính sách giảm mức đồng chi trả phù hợp với một số bệnh hiểm nghèo, chi phí lớn hoặc cho các nhóm đối tượng yếu thế, tiến tới mục tiêu người dân đi khám chữa bệnh BHYT tại một số tuyến sẽ không phải chi trả thêm chi phí trong phạm vi được hưởng.

Mọi người dân đều có quyền tiếp cận dịch vụ y tế

Gần 30 năm gắn bó với nghề y, PGS Đào Xuân Cơ, Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, chia sẻ chủ trương miễn viện phí toàn dân là chủ trương lớn, mang tính nhân văn sâu sắc, nhằm đảm bảo mọi người dân đều có quyền tiếp cận dịch vụ y tế mà không phải lo lắng về chi phí.

Về nguồn lực tài chính, PGS Đào Xuân Cơ cho rằng cần có 3 nguồn chính là BHYT, ngân sách nhà nước và xã hội hóa.

Trong đó, phát triển BHYT toàn dân, toàn diện và đa dạng các hình thức bảo hiểm. Đồng thời, Nhà nước cần có nguồn lực tài chính để đầu tư, đặc biệt cho vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn và cho y tế chuyên sâu.

"Nguồn lực xã hội hóa là nguồn quan trọng. Chúng ta cần có chiến lược huy động từ các doanh nghiệp, các nhà hảo tâm, các quỹ xã hội", ông Cơ nêu ý kiến và nhấn mạnh thêm: "Nếu chúng ta làm tốt việc huy động từ cả ba nguồn này, cùng với tốc độ phát triển kinh tế hiện tại và quyết tâm của toàn xã hội, tôi tin rằng mục tiêu miễn viện phí vào năm 2030 - 2035 là hoàn toàn khả thi".

"Với quyết tâm của toàn Đảng, toàn dân, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và lộ trình bài bản, chúng ta sẽ thực hiện thành công chủ trương này, mang lại lợi ích thiết thực cho mọi người dân", Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai tin tưởng.

Chăm sóc sức khỏe không bắt đầu từ giường bệnh

Có nhiều năm gắn bó với công tác chuyên môn và quản lý trong ngành y, GS Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế, cho hay: "Chăm sóc sức khỏe không bắt đầu từ giường bệnh mà từ cộng đồng, từ từng hơi thở của cuộc sống thường ngày".

Khi người dân được phát hiện sớm nguy cơ bệnh tật, được tư vấn ngay tại địa phương, được theo dõi sức khỏe thường xuyên thì sẽ thật sự giảm được gánh nặng cho bệnh viện, giảm chi phí cho gia đình, và quan trọng hơn cả là nâng tầm chất lượng sống của toàn xã hội.

Như Đảng ta đã định hướng rõ trong Nghị quyết 57, đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không còn là lựa chọn, mà là đột phá chiến lược, trong đó, y tế là một lĩnh vực trọng tâm. Đặc biệt, chỉ đạo đầy tâm huyết của Tổng Bí thư Tô Lâm: "Phấn đấu mỗi người dân được khám sức khỏe ít nhất một lần mỗi năm" không chỉ là một mục tiêu chuyên môn, mà là lời nhắc nhở đầy nhân văn rằng chăm sóc sức khỏe nhân dân không thể đợi đến khi có bệnh, càng không thể để ai bị bỏ lại phía sau.

Thứ trưởng Thuấn cho biết bám sát tinh thần đó, Bộ Y tế xác định củng cố y tế cơ sở là gốc, chuyển đổi số là đòn bẩy, khám sức khỏe định kỳ toàn dân là bước đi căn cơ. Từ cơ sở này, Bộ Y tế đang kiên trì triển khai 3 định hướng lớn trong giai đoạn hiện nay:

Thứ nhất, đưa khám sức khỏe định kỳ toàn dân trở thành mục tiêu y tế quốc gia. Đây là bước đi căn cơ để phát hiện sớm, can thiệp sớm, phòng ngừa hiệu quả bệnh tật, đặc biệt là bệnh mạn tính và bệnh không lây nhiễm ngay từ cộng đồng, trước khi trở thành gánh nặng cho bệnh viện và gia đình.

Thứ hai, bảo đảm tiếp cận công bằng trong chăm sóc sức khỏe là nguyên tắc xuyên suốt. Tập trung thu hẹp khoảng cách y tế giữa các vùng miền, nhóm dân cư, nâng cao năng lực y tế cơ sở, hiện đại hóa trạm y tế, và thúc đẩy chuyển đổi số đồng bộ, để dù ở đô thị hay nông thôn, người dân đều được tiếp cận dịch vụ y tế thiết yếu một cách kịp thời, bình đẳng.

Thứ ba, xây dựng mạng lưới y tế thông minh cấp tỉnh, nơi mỗi địa phương chủ động kiến tạo hệ sinh thái y tế số của riêng mình: hồ sơ sức khỏe điện tử, khám, tư vấn từ xa, cảnh báo dịch bệnh sớm, hỗ trợ điều trị bằng trí tuệ nhân tạo. Đây là nền tảng để chuyển từ y tế phản ứng sang y tế dự báo, từ quản lý thủ công sang điều hành dựa trên dữ liệu, vì sức khỏe người dân.

“CÚ HÍCH” TỪ NHỮNG ĐẠI DỰ ÁN HẠ TẦNG Y TẾ

Từ đầu năm 2025 tới nay, cả nước có hàng loạt công trình y tế nghìn tỷ đồng được khởi công, khánh thành, từ các bệnh viện tuyến trung ương đến địa phương cho thấy nhu cầu đầu tư hạ tầng rất mạnh mẽ trong ngành y tế. Những dự án nâng cấp, mở rộng, xây mới không chỉ góp phần giảm tình trạng quá tải cho các bệnh viện, đặc biệt là bệnh viện tuyến cuối, nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, mà còn là bước đi chiến lược hướng tới hệ thống y tế hiện đại, thông minh và tiệm cận chuẩn quốc tế.

Giảm tình trạng quá tải

Ngày 19/8/2025, 4 dự án bệnh viện lớn đồng loạt được khánh thành, khởi công, gồm: khánh thành Cơ sở 2 Bệnh viện Nhi Trung ương, Cơ sở 2 Bệnh viện Phụ sản Trung ương tại xã Kiều Phú, TP. Hà Nội, khánh thành Bệnh viện Ung bướu Nghệ An giai đoạn 2, khởi công Bệnh viện Đa khoa Thái Bình (tỉnh Hưng Yên). Đây là những dự án cấp bách nhằm giảm tải cho tuyến trung ương, đồng thời mở rộng cơ hội tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao cho người dân.

Theo kế hoạch từ nay đến cuối năm, nhiều công trình y tế trọng điểm khác sẽ đi vào vận hành. Trong đó, nổi bật là cơ sở 2 của Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức tại Ninh Bình (mỗi dự án hơn 4.000 tỷ đồng với quy mô 1.000 giường). Bệnh viện K sẽ hoàn thiện việc đầu tư đồng bộ từ hạ tầng, trang thiết bị y tế hiện đại đến hệ thống quản lý thông minh. Đến giữa năm 2026, tại TP.HCM, Dự án Bệnh viện đa khoa 1.500 giường Bình Dương (gần 2.000 tỷ đồng) chính thức đi vào hoạt động…

Theo Bộ Y tế, giai đoạn 2021 - 2025, cả nước triển khai hơn 130 dự án y tế cấp tỉnh và Trung ương, với tổng mức đầu tư hàng chục nghìn tỷ đồng. Các dự án mới không chỉ đơn thuần mở rộng quy mô giường bệnh, mà còn tập trung nâng chuẩn quốc tế về thiết kế - vận hành: bệnh viện xanh - thông minh, áp dụng công nghệ AI trong quản trị, phòng mổ tích hợp hybrid, hệ thống chẩn đoán hình ảnh tân tiến như: PET/CT, MRI 3 Tesla, Linear Accelerator xạ trị…

PGS.TS. Trần Minh Điển - Giám đốc Bệnh viện Nhi Trung ương (đại diện Chủ đầu tư) cho biết, Dự án Bệnh viện Nhi Trung ương Cơ sở 2 nằm trong quy hoạch chung xây dựng Thủ đô đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050. Sau hơn 2 năm thi công, cơ sở 2 vừa được đưa vào sử dụng, đánh dấu bước tiến mang tính chiến lược của Bệnh viện trong việc mở rộng quy mô và nâng cao năng lực khám chữa bệnh chuyên sâu, góp phần bảo đảm sự công bằng trong tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao cho trẻ em. “Cơ sở 2 hướng tới trở thành Trung tâm Nhi khoa thông minh, hiện đại, bảo đảm công bằng trong tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao cho trẻ em”, ông Điển nhấn mạnh.

Thách thức vốn lớn và tính phức tạp cao

Những đại dự án hạ tầng y tế được kỳ vọng tạo nên cú hích lớn, song phải đối diện với những thách thức như thủ tục đầu tư, khối lượng kỹ thuật phức tạp và nguồn vốn rất lớn. Kiểm toán Nhà nước, Thanh tra Chính phủ từng chỉ ra nhiều dự án chậm tiến độ, phải điều chỉnh nhiều lần, thậm chí đội vốn như các dự án cơ sở 2 của Bệnh viện Bạch Mai, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức.

Ông Chu Ngọc Hưng - Chỉ huy trưởng Dự án Bệnh viện Nhi Trung ương Cơ sở 2 (thuộc Công ty TNHH Tập đoàn Xây dựng Delta - tổng thầu thực hiện Gói thầu XL-TB01/2022 Thi công xây dựng, cung cấp và lắp đặt thiết bị gắn với công trình, thiết bị văn phòng, thiết bị hạ tầng kỹ thuật hơn 600 tỷ đồng) cho biết, Dự án Bệnh viện Nhi Trung ương Cơ sở 2 có diện tích xây dựng khoảng 7.530 m2, gồm 1 khối nhà chính cao 3 tầng, 2 khối điều trị nội trú cao 6 tầng và 1 tầng hầm cùng các hạng mục phụ trợ khác có diện tích sàn xây dựng hơn 1.000 m2.

“Diện tích thi công dàn trải như vậy là một thách thức không nhỏ bởi phải huy động rất nhiều nhân lực, thiết bị, máy móc trong cùng một thời điểm. Lúc cao điểm, chúng tôi phải huy động tới hơn 800 nhân công, đòi hỏi sự nỗ lực rất lớn. Đến nay, Gói thầu đã cơ bản hoàn thành và đang trong quá trình thanh quyết toán”, ông Hưng chia sẻ.

Ông Phạm Cao Kiên - Trưởng phòng Kế hoạch kinh doanh thuộc Tổng công ty 789 cho rằng, công trình y tế phức tạp là bởi có rất nhiều trang thiết bị, nhiều hệ thống kỹ thuật, nhiều hạng mục phải thi công, lắp đặt đồng bộ. Nếu như công trình thông thường chỉ có hệ thống điều hòa, điện nhẹ, phòng cháy chữa cháy, thì phần âm trần, âm tường công trình y tế còn phải có hệ thống cung cấp khí sạch, khí y tế, vận chuyển mẫu bệnh phẩm…, đòi hỏi sự phối hợp nhuần nhuyễn và tính toán tổng thể thì mới không bị chồng chéo.

Theo ông Kiên, thời gian thi công Dự án Bệnh viện Ung bướu tỉnh Nghệ An được rút ngắn hơn 30 tháng là nhờ sự chủ động, kinh nghiệm quản lý, phối hợp khi thực hiện các dự án Bệnh viện Phụ sản Trung ương Cơ sở 2, Bệnh viện 354, Bệnh viện Đa khoa Vĩnh Phúc… Nhà thầu cũng sử dụng công nghệ BIM vào thiết kế và xây dựng, giúp thi công nhanh hơn. Bên cạnh đó là vai trò của Chủ đầu tư. Giám đốc Bệnh viện Ung bướu Nghệ An Nguyễn Quang Trung thường xuyên chỉ đạo sát sao, quyết xử lý vướng mắc ngay tại hiện trường nên vướng mắc không bị tồn đọng.

“Với máy móc và công nghệ hiện đại như hiện nay, thời gian thi công rút ngắn được khoảng 50% so với 3 - 5 năm trước. Để các dự án đầu tư công trình y tế trọng điểm đáp ứng tiến độ đề ra, theo tôi, điều quan trọng nhất là dự án phải có sự chuẩn bị tốt về thủ tục đầu tư, không phải thay đổi, điều chỉnh về thiết kế, chủng loại vật tư, nguồn vốn đầy đủ… Thực tế có công trình, từ khi có thiết kế cơ sở cho đến khi ra được quy trình công năng sử dụng cho bệnh viện mất tới 5 năm. Đến khi triển khai thi công thì thiết bị y tế được phê duyệt đã lỗi thời, lạc hậu, không còn phù hợp với thời điểm đưa vào sử dụng. Để phù hợp với nhu cầu sử dụng thực tế thì bắt buộc phải điều chỉnh, phê duyệt lại, làm kéo dài thời gian thực hiện. Rốt cuộc, phần thi công xây dựng đã cơ bản hoàn thành, nhưng vẫn phải chờ đợi lắp đặt thiết bị mới có thể đưa vào sử dụng”, ông Kiên chia sẻ.

Những đại dự án y tế được kỳ vọng tạo “cú hích” không chỉ về hạ tầng mà còn về công nghệ và mô hình quản lý trong ngành y tế. Sự quyết liệt của chủ đầu tư, sự chủ động của nhà thầu, cùng cơ chế đầu tư thông thoáng và tầm nhìn chiến lược sẽ là “chìa khóa” để những công trình này sớm đi vào hoạt động, đem lại lợi ích thiết thực cho hàng triệu người dân.

Nguồn: Vietnamnet; Công Lý; Thanh Niên; Báo Đấu Thầu